قبول بدهی‌های مستند متوفی - منبع مالیاتی: ارث

شماره و تاریخ رأی مورد واخواهی: 1/966 مورخ 24/8/79 هیأت موضوع ماده 216

مربوط به مالیات: بر ارث

سال عملکرد یا تعلق مالیات: 77

شماره حوزه مالیاتی: 512

شماره سرممیزی مالیاتی: 51

اداره: اداره کل مالیات بر ارث و اراضی بایر تهران

تاریخ ابلاغ رأی: 20/9/79

شماره و تاریخ ثبت شکایت: 8967/4/30 مورخ 19/10/79

خلاصه واخواهی: مرحوم در زمان حیات خود تعداد 4 فقره چک از حساب 38517 بانک ملی شعبه بازار که تاریخ وصول آن‌ها یک ماه بعد از فوت ایشان می‌باشد به طلبکاران داده که امضای متوفی و صحت مندرجات آن‌ها توسط بانک تأیید گردیده است. اینجانبان چون هیچ‌گونه اطلاعی از صدور این چک‌ها نداشتیم در زمان تسلیم اظهارنامه و مراجعه به هیأت حل اختلاف بدوی از آن‌ها به عنوان بدهی متوفی ذکری به میان نیاوردیم. طلبکاران چک‌ها را به حساب خود در بانک واگذار نمودند که به علت عدم موجودی در حساب متوفی برگشت گردیده است. طلبکاران به اینجانبان مراجعه نمودند ولی به علت اینکه ما از این مبالغ بدهی اطلاعی نداشتیم از پرداخت آن‌ها امتناع نمودیم. طلبکاران به وسیله وکلای انتخابی خود از طریق مراجع رسمی شکایت نمودند که به صدور ابلاغ اجرائیه در روزنامه مورخ 9/3/79 منجر و اعلام گردیده ظرف ده روز در پرداخت بدهی اقدام شود. در غیر این صورت عملیات اجرایی جریان خواهد یافت. در نتیجه اینجانبان مجبور شدیم بدهی متوفی را که تحقق یافته بود به طلبکاران پرداخت نماییم و طلبکاران طبق گواهی‌های صادره دریافت طلب خود را گواهی و تأیید نموده‌اند. پس از پرداخت بدهی طلبکاران چون مالیات بر ارث متوفی قطعی گردیده بود اینجانبان در اجرای ماده 216 قانون مالیات‌های مستقیم به عملیات اجرایی شکایت نمودیم که متأسفانه هیأت مزبور در رأی خود تصریح نمود تاریخ چک‌ها بعد از فوت می‌باشد و این امر را منطبق با قانون چک ندانسته‌اند در حالی که طبق ماده 13 قانون اصلاح چک علاوه بر اینکه صادرکننده چک وعده‌دار باید مبلغ مندرج در آن را بپردازد در صورت شکایت ذی‌نفع به مجازات عنوان شده در ماده مذکور نیز محکوم خواهد شد. بنابراین اظهارنظر اعضای هیأت حل اختلاف برخلاف ماده یاد شده می‌باشد. به علاوه چون پرداخت وجه چک‌ها از طریق اجرای ثبت و توافق انجام یافته بین وراث و طلبکاران به شرح گواهی‌های صادره از اداره چهارم اجرای ثبت صورت پذیرفته هیأت حل اختلاف مالیاتی توافق انجام یافته به کیفیت فوق‌الذکر و تاریخ چک‌ها بعد از فوت را مثبت ادعای وکیل مؤدیان مبنی بر اینکه چک‌ها جزء دیون محقق متوفی می‌باشند ندانسته است. بنابراین چون رأی هیأت حل اختلاف مالیاتی فاقد اظهارنظر موجه و مدلل نسبت به اعتراض مندرج در لایحه تسلیمی وکیل اینجانبان و مستندات رسمی ارائه شده می‌باشد تقاضای نقض آن را داریم.

رأی: شعبه دوم شورای عالی مالیاتی با ملاحظه شکوائیه واصله و مطالعه و بررسی پرونده‌های مالیاتی و اجرایی مربوطه به شرح آتی انشای رأی می‌نمایند:

طبق قسمت اخیر ماده 37 قانون مالیات‌های مستقیم چنانچه پس از قطعیت مالیات اسناد و مدارک تازه‌ای مربوط به بدهی متوفی ارائه گردد و در محاسبه مالیات مؤثر باشد پرونده امر جهت صدور رأی مقتضی به هیأت حل اختلاف مالیاتی ارسال و طبق رأی هیأت اقدام خواهد شد. بنابراین چون هیأت حل اختلاف مالیاتی موضوع ماده 216 قانون مالیات‌های مستقیم که در واقع به جای هیأت موضوع ماده 37 قانون مذکور مبادرت به صدور رأی نموده بدون توجه به عرف معمول بازار که در آن صدور و تسلیم چک‌های وعده‌دار رایج است و بدون اقامه دلیل موجهی مبنی بر اینکه بدهی موضوع چک‌های مورد نظر غیر واقعی است مغایر مفاد ماده 248 قانون مالیات‌های مستقیم اقدام به صدور رأی نموده است. علی‌هذا این شعبه رأی مورد واخواهی را نقض و پرونده امر را جهت رسیدگی مجدد به هیأت حل اختلاف مالیاتی دیگری احاله می‌نماید.