مورخ: 1368/02/16
شماره: 6864
آیین‌نامه
ابلاغ آیین‌نامه سازمان تشخیص موضوع ماده 225 ق. م. م. مصوب 3/12/66
به پیوست نسخه‌ای از آیین‌نامه سازمان تشخیص موضوع ماده 225 قانون مالیات‌های مستقیم مصوب 3/12/66 مجلس شورای اسلامی که مورد تصویب وزارت متبوع قرار گرفته است ارسال می‌گردد. مقتضی است آیین‌نامه مزبور را جهت اجرا به واحدها و مسئولین ذی‌ربط ابلاغ و نسبت به تعلیم و تفهیم آن به مأموران اقدام لازم معمول فرمایند.
احمد حسینی
معاون درآمدهای مالیاتی


آیین‌نامه سازمان تشخیص موضوع ماده 225 قانون مالیات‌های مستقیم مصوب 3/12/66 مجلس شورای اسلامی
فصل اول - شرایط انتخاب و ارتقای مأموران تشخیص
ماده 1- کمک ممیزین مالیاتی از بین کارکنان وزارت امور اقتصادی و دارایی که دارای گواهی‌نامه پایان دوره متوسطه یا بالاتر می‌باشند انتخاب و یا بر حسب نیاز با رعایت شرایط تحصیلی بالا استخدام و پس از گذراندن دوره آموزش کمک ممیزی و موفقیت در آن به این سمت منصوب می‌شوند.
ماده 2- اشخاص واجد یکی از شرایط ذیل را با گذراندن دوره آموزش ممیزی و موفقیت در آن می‌توان برای شغل ممیزی انتخاب و به این سمت منصوب کرد:
  • الف - کارمندان شاغل در وزارت امور اقتصادی و دارایی که دارای مدرک لیسانس (کارشناسی) یا بالاتر در رشته‌های حسابداری، حسابرسی، بازرگانی، مدیریت، بانکداری، اقتصاد، قضایی، سیاسی، علوم اداری و رشته‌های مشابه.
  • ب - فارغ‌التحصیلان دوره کاردانی رشته‌های مزبور در بند «الف» با داشتن حداقل دو سال و فارغ‌التحصیلان دوره کارشناسی سایر رشته‌ها به شرط داشتن حداقل یک سال سابقه خدمت در شغل کمک ممیزی مالیاتی.
  • ج - کارمندانی که حداقل دارای 4 سال سابقه خدمت در شغل کمک ممیزی مالیاتی باشند
تبصره 1- مادام که افراد واجد شرایط مذکور در این ماده برای تصدی شغل ممیزی وجود نداشته باشد، برای تصدی این شغل از سایر کارمندان وزارت امور اقتصادی و دارایی که دارای گواهی‌نامه پایان دوره متوسطه یا مدرک تحصیلی دوره کاردانی بوده و به ترتیب دارای دو سال و یک سال سابقه خدمت در امور مالیاتی باشند با گذراندن دوره آموزش ممیزی استفاده خواهد شد.
تبصره 2- افرادی که تمام یا برخی دروس مربوط به دوره‌های آموزش کمک ممیزی یا ممیزی را در دانشکده‌ها یا مؤسسات آموزش عالی گذرانده باشند با موافقت وزارت امور اقتصادی و دارایی از گذراندن مجدد دروس مزبور در دوره آموزش مربوط معاف خواهند بود.
ماده 3- کارمندانی را که حداقل دارای 4 سال سابقه خدمت در شغل ممیز مالیاتی باشند به شرط گذراندن دوره آموزش سرممیزی و موفقیت در آن می‌توان برای شغل سرممیزی انتخاب و به این سمت منصوب کرد.
ماده 4- کارمندانی را که دارای مدرک تحصیلی لیسانس (کارشناسی) و یا بالاتر در رشته‌های مذکور در بند «الف» ماده 2 این آیین‌نامه بوده و به ترتیب دارندگان مدرک کارشناسی، چهار سال و کارشناسی ارشد و بالاتر حداقل سه سال سابقه خدمت در شغل سرممیز مالیاتی داشته باشند می‌توان برای شغل ممیزی کل انتخاب و به این سمت منصوب کرد. مادام که افراد واجد شرایط فوق وجود نداشته باشند، از کارمندان دارای مدرک تحصیلی لیسانس (کارشناسی) یا بالاتر مذکور در بند «الف» ماده 2 با داشتن حداقل ده سال سابقه خدمت در امور مالیاتی و گذراندن دوره آموزش قانون مالیات‌های مستقیم می‌توان برای تصدی شغل ممیزی کل استفاده کرد.
تبصره - وزارت امور اقتصادی و دارایی می‌تواند برای شهرستان‌ها غیر از تهران که افراد واجد شرایط برای احراز سمت ممیز کل به ترتیب فوق وجود نداشته باشند، از سرممیزینی که 4 سال سابقه خدمت در این شغل داشته باشند یا از کارمندان دارای مدرک تحصیلی کاردانی در رشته‌های مذکور در بند الف ماده 2 یا مدرک تحصیلی لیسانس (کارشناسی) در سایر رشته‌ها به شرط داشتن حداقل ده سال سابقه خدمت در امور مالیاتی و همچنین از کارمندان دیپلم وزارت مزبور به شرط داشتن حداقل دوازده سال سابقه خدمت در امور مالیاتی به عنوان ممیز کل در آن شهرستان انتخاب و به این سمت منصوب نماید.
ماده 5- انتصاب مأمورین تشخیص مالیات موضوع قانون مالیات‌های مستقیم مصوب اسفند ماه 1345 و اصلاحیه‌های بعدی که در تاریخ تصویب این آیین‌نامه در یکی از مشاغل فوق اشتغال دارند، در همان سمت بلامانع است.
ماده 6- انتصاب و ارتقای مأموران تشخیص مالیات منوط به وجود پست سازمانی و اعلام نظر دادستان و با رعایت کامل مقررات این آیین‌نامه خواهد بود.

فصل دوم - وظایف مأموران تشخیص مالیات
ماده 7- حوزه مالیاتی مکلف است کلیه اوراق و فرم‌های مقرر در قانون مالیات‌های مستقیم و همچنین هر نوع نوشته‌ای را که از طرف مؤدی به حوزه مالیاتی تسلیم یا ارسال می‌شود در دفتر حوزه مالیاتی ثبت و رسید آن را با قید شماره ثبت دفتر و شماره حوزه و مشخصات اسناد ضمیمه به مؤدی تسلیم نماید و سپس طبق مقررات قانون مالیات‌های مستقیم و آیین‌نامه‌های اجرایی آن اقدام لازم را معمول دارد. درآمد یا سود و زیان یا مبلغی که به عنوان مأخذ محاسبه مالیات در اظهارنامه و ترازنامه و حساب سود و زیان و حساب درآمد و هزینه بر حسب مورد درج شده است باید در دفتر حوزه مالیاتی به حروف ثبت شود.
ماده 8- در مورد مؤدیانی که از تسلیم اظهارنامه یا اظهارنامه و ترازنامه و حساب سود و زیان و یا ترازنامه و حساب سود و زیان یا اظهارنامه و حساب درآمد و هزینه خودداری کرده‌اند ممیز مالیاتی مکلف است هرگونه تحقیق و رسیدگی که برای آگاهی از وضع آنان لازم است به عمل آورد و در صورت لزوم به مراجع ذی‌ربط مراجعه و به طور کلی هر ممیز مالیاتی باید در محدوده حوزه مالیاتی یا ابواب‌جمعی خود مؤدیان مالیاتی آن حوزه را بشناسد و از نوع کار و فعالیت و معاملات و دارایی موضوع باب دوم قانون مالیات‌های مستقیم آنان اطلاع حاصل کند تا بتواند در مهلت قانونی با توجه به اطلاعات مکتسبه به تشخیص درآمد مشمول مالیات و تعیین مالیات آنان اقدام نماید.
ماده 9- ترتیب اخطار به مؤدیان مالیاتی و اشخاص ثالث به منظور ارائه دفاتر و اسناد و مدارک مورد احتیاج ممیز مالیاتی:
  • 1- اخطار به مؤدیان مالیاتی و اشخاص ثالث باید کتبی باشد و در آن هرگونه دفاتر و اسناد و مدارکی که مورد احتیاج است کاملاً تعیین و مشخص شود.
  • 2- در اجرای بند 2 ماده 97 قانون مالیات‌های مستقیم ممیز مکلف است روز مراجعه به محل برای رسیدگی به دفاتر و اسناد و مدارک را کتباً به مؤدی ابلاغ کند. فاصله تاریخ ابلاغ مزبور تا روز مراجعه در هیچ مورد نباید کمتر از یک هفته و بیشتر از پانزده روز باشد. در صورتی که مؤدی با عذر موجه تقاضای مهلت کند پنج روز به او مهلت داده خواهد شد.
  • 3- در صورتی که مؤدی دفاتر و اسناد و مدارک خود را به حوزه مالیاتی تسلیم کند ممیز مالیاتی مکلف به دادن رسید با ذکر نوع دفاتر و مدارک و خصوصیات آن به مؤدی می‌باشد.

فصل سوم - ترتیب و تشریفات رسیدگی مأموران تشخیص و مراجع مالیاتی
ماده 10- ممیزین مالیاتی در مورد اجرای فصل اول از باب دوم قانون مالیات‌های مستقیم مصوب اسفند ماه 1366 (مالیات سالانه املاک) مکلفند پس از انقضای موعد تسلیم اظهارنامه مربوط به سال اول اجرای قانون مزبور (پایان اردیبهشت ماه 1369) مشخصات کامل تمامی املاک واقع در محدوده حوزه مالیاتی مورد تصدی خود را با قید میزان مالکیت و هویت و نشانی مالکین آن‌ها تعیین و پس از انطباق با اظهارنامه یا رونوشت اظهارنامه‌های واصله اقدامات قانونی در جهت مطالبه مالیات‌های متعلقه معمول و یا حسب مورد مشخصات و ارزش املاک را به حوزه مالیاتی محل سکونت یا مرکز سجل مالیاتی ارسال نماید و پس از اولین ارزیابی به ترتیب فوق تغییرات حاصله در وضعیت املاک جزء ابواب‌جمعی حوزه را در سوابق مربوط منعکس و اقدامات قانونی لازم را به موقع معمول دارند.
ماده 11- در مواردی که مؤدیان از تسلیم اظهارنامه موضوع ماده 7 خودداری نموده و یا به لحاظ نقض اظهارنامه تسلیمی واحد مسکونی معاف از مالیات موضوع ماده 3 مشخص نشده باشد، ممیزین رسیدگی‌کننده به پرونده امر موظفند قبل از صدور برگ تشخیص (برگ مطالبه) مالیات کتباً به مؤدی ابلاغ نمایند تا ظرف یک هفته از تاریخ ابلاغ واحد انتخابی خود را اعلام کنند، در صورت عدم اعلام در مدت مذکور ممیز مالیاتی واحد سکونت او و در صورت نامعلوم بودن آن، با تأیید سرممیز مالیاتی ذی‌ربط واحد دیگری را خود در این خصوص منظور خواهد نمود.
ماده 12- مرکز سجل مالیاتی موظف است مشخصات املاک و مالکین آن‌ها را با قید ارزش به حوزه مالیاتی محل سکونت یا اقامتگاه قانونی مالک آن ارسال دارد.
ماده 13- در موارد تشخیص علی‌الرأس رعایت نکات ذیل الزامی است:
  • 1- هرگونه روشی برای تشخیص درآمد مشمول مالیات مؤدی اتخاذ می‌شود تفصیل و علت آن در گزارش رسیدگی ذکر گردد و درآمدی که مأخذ تعیین مالیات قرار خواهد گرفت باید مستدل و با تحقیق و بررسی‌های لازم و کسب اطلاعات مورد نیاز از مراجع ذی‌صلاح اعم از دولتی یا غیر دولتی و در حد امکان متکی به اسناد و مدارک باشد.
  • 2- ممیز مالیاتی باید برای انتخاب قرینه یا قرائنی که متناسب با فعالیت مؤدی است و همچنین ضریبی که برای تشخیص درآمد مشمول مالیات به کار می‌برد در گزارش رسیدگی دلایل کافی اقامه نماید.
  • 3- در مواردی که برای تشخیص درآمد مشمول مالیات مؤدی دو قرینه یا بیشتر مورد اعمال ضریب مربوط قرار می‌گیرد باید دلیل کافی و حتی‌المقدور مستند به اسناد و مدارک مبنی بر اینکه تشخیص درآمد مشمول مالیات مؤدی به اعمال یک ضریب مالیاتی متناسب با درآمد واقعی او در خصوص مورد نیست ارائه شود.
ماده 14- در صورت درخواست گواهی موضوع ماده 186 و تبصره آن از طرف مؤدیان مالیاتی قسمت وصول و ابلاغ و خدمات مالیاتی پس از وصول مالیات قطعی شده مربوط به مورد گواهی یا تقسیط آن و همچنین حسب مورد اخذ سپرده یا تضمین معتبر حداقل معادل یک سوم 3/1 مالیات تشخیص شده که به مرحله قطعیت نرسیده باشد مکلف است حداکثر ظرف یک هفته گواهی مزبور را تهیه و با تنظیم گزارش لازم آن را جهت امضا نزد سرممیز مالیاتی ارسال دارد سرممیز مالیاتی باید گواهی موصوف را حداکثر ظرف سه روز مهر و امضا و صادر و به مؤدی تسلیم کند.
تبصره - در بخش‌ها و نقاطی که محل و محدوده حوزه مالیاتی مستقر در آن خارج از محل خدمت اصلی سرممیز متبوع واقع گردیده ممیز مالیاتی باید حداکثر ظرف سه روز گواهی مورد تقاضا را پس از مهر و امضا صادر و به مؤدی تسلیم کند.
ماده 15- استعلام‌های واصله از دفاتر اسناد رسمی در ارتباط با ماده 187 در دفتر حوزه مالیاتی محل وقوع ملک ثبت و ممیز مالیاتی محل وقوع ملک مؤدی را به منظور اعلام میزان دریافتی یا درآمد هر یک از مالیات‌های مذکور در ماده مزبور به حوزه یا حوزه‌های مالیاتی ذی‌ربط راهنمایی می‌نماید ممیزین مالیاتی که مؤدی به آن‌ها اعلام دریافتی یا درآمد نموده است در صورت عدم مطالبه مالیات یا مالیات‌های سنوات گذشته درآمد یا دریافتی اعلام شده، با رعایت موازین قانون رسیدگی لازم را معمول و نسبت به مطالبه مالیات اقدام و علاوه بر این در صورت شمول با محاسبه مالیات یا مالیات‌های از اول سال تا تاریخ واگذاری برسم علی‌الحساب برای وصول مالیات یا مالیات‌های مورد مطالبه به قسمت وصول و ابلاغ و خدمات مالیاتی ارسال می‌دارند. چنانچه ضوابط احتساب مالیات مانند دفترچه ضرایب مالیاتی و یا ارزش معاملاتی برای احتساب مالیات در تاریخ محاسبه تنظیم نشده باشد آخرین ضابطه مدون در این خصوص ملاک عمل قرار می‌گیرد. قسمت‌های وصول و ابلاغ و خدمات مالیاتی با رعایت مقررات قانونی نسبت به وصول مالیات مطالبه شده با اخذ سپرده از مؤدی اقدام و نتیجه را به حوزه مالیاتی ذی‌ربط اعلام می‌نماید هر یک از حوزه‌های مالیاتی که مؤدی به آن‌ها اعلام دریافت یا درآمد نموده است خلاصه گزارشی از نتیجه اقدامات در زمینه وصول و یا اخذ سپرده مالیاتی را به حوزه مالیاتی محل وقوع ملک ارسال می‌دارند حوزه مالیاتی محل وقوع ملک گزارش نهایی را با قید کلیه مالیات‌های وصولی و اقلام سپرده تهیه و انضمام فرم گواهی تنظیمی نزد سرممیز مالیاتی ارسال و سرممیز مالیاتی پس از بررسی و تأیید نسبت به مهر و امضا و صدور گواهی اقدام می‌نماید.

فصل چهارم - حدود صلاحیت مأموران تشخیص در رسیدگی به دارایی و درآمد مؤدیان مالیاتی
ماده 16- حوزه مالیاتی صلاحیت‌دار که مدیران تصفیه اشخاص حقوقی منحله مکلفند اظهارنامه مالیاتی مربوط به آخرین دوره عملیات شخص حقوقی موضوع ماده 16 قانون مالیات‌های مستقیم را به آن تسلیم نمایند حوزه مالیاتی است که قبل انحلال شخص حقوقی اظهارنامه و ترازنامه و حساب سود و زیان یا ترازنامه و حساب سود و زیان خود را به آن تسلیم می‌نموده یا مکلف به تسلیم آن بوده است.
ماده 17- در صورتی که لازم باشد رسیدگی‌های مالیاتی از یک حوزه مالیاتی به حوزه‌های مالیاتی دیگر محول شود ممیز مربوط بنا به درخواست ممیز حوزه صلاحیت‌دار مکلف است رسیدگی‌های مورد درخواست را حسب مقررات قانون مالیات‌های مستقیم انجام و نتیجه را به حوزه صلاحیت‌دار گزارش دهد ولی رسیدگی و اقدامات حوزه ممیز دیگر از ممیز حوزه صلاحیت‌دار رفع مسئولیت نخواهد کرد.
تبصره 1- در مواردی که جهت صدور گواهی مورد لزوم مؤدی بایستی مالیات متعلقه اخذ شود لیکن زمان صدور برگ تشخیص مالیات فرا نرسیده است حوزه مالیاتی مکلف است گزارش محاسبه مالیات را در سه نسخه تنظیم یک نسخه از آن را در حوزه مالیات ضبط و دو نسخه دیگر را به انضمام برگ‌های تشخیص صادره مربوط به سنوات قبل بلافاصله با اخذ رسید به قسمت وصول و ابلاغ و خدمات مالیاتی جهت ابلاغ به و اقدامات بعدی تحویل نماید.
تبصره 2- در مواردی که پس از پرداخت مالیات و یا اخذ سپرده معاملات موضوع گواهی صادره فوق انجام نشود حوزه مالیاتی محل وقوع ملک حسب درخواست مؤدی و تأیید دفتر اسناد رسمی مربوط مبنی بر عدم ثبت معامله اقدام لازم را برابر مفاد ماده 27 و سایر مقررات مربوط نسبت به استرداد مالیات وصول شده و یا آزاد نمودن سپرده از بابت مالیات نقل و انتقال املاک و حق واگذاری و درآمد اتفاقی معمول خواهد داشت.

فصل پنجم - نحوه تنظیم و صدور برگ تشخیص و برگ محاسبه مالیات
ماده 18- کلیه مطالبات مالیاتی موضوع قانون مالیات‌های مستقیم مصوب 1366 و وصول آن باید از طریق مأموران تشخیص با قسمت وصول و ابلاغ و خدمات مالیاتی حسب مورد مأمورین اجرائیات طبق مقررات مربوط صورت گیرد و برای آن باید حتی‌الامکان از فرم‌های رسمی و برگ‌های محاسبه که بدین منظور تهیه و در دسترس اشخاص یاد شده قرار داده شده است استفاده شود. متن برگ‌های تشخیص مالیات باید متضمن نوع دارایی موضوع باب دوم قانون مالیات‌های مستقیم و نحوه تعیین مالیات متعلقه و کلیه فعالیت‌های مربوط و و درآمدهای حاصل از آن و نحوه تشخیص درآمد مشمول مالیات مؤدی باشد. در موارد علی‌الرأس درج قرینه و ضریب مربوط در برگ تشخیص مالیات الزامی است.
ماده 19- برگ‌های تشخیص مالیات برای هر مؤدی در چهار نسخه تنظیم و در موقع ثبت و صدور آن در دفتر حوزه مالیاتی باید نام مؤدی مالیاتی و نحوه تشخیص مالیات و مأخذ محاسبه مالیات و مالیات تعیین شده و سال مالیاتی با حروف در ستون مربوط نوشته شود.
تبصره 1- برگ‌های مطالبه یا محاسبه مالیات فاقد شماره ثبت از درجه اعتبار ساقط است.
تبصره 2- برگ‌های اصلاحی موضوع ماده 234 قانون مالیات‌های مستقیم نیز باید به ترتیب فوق در دفتر حوزه مالیاتی ثبت گردد ضمناً یک نسخه از برگ تشخیص اصلاح و گزارش مربوط به آن به دادستانی انتظامی مالیاتی ارسال شود.
ماده 20- ممیز مالیاتی مکلف است پس از صدور برگ تشخیص مالیات یک نسخه از آن را در حوزه مالیاتی ضبط و سه نسخه دیگر را حداکثر ظرف یک هفته با اخذ رسید به قسمت وصول و ابلاغ و خدمات مالیاتی جهت اقدامات قانونی بعدی تحویل نماید.
ماده 21- در مواردی که مؤدی یا وکیل تام‌الاختیار او طبق ماده 228 برای رفع اختلاف خود با ممیز کل مراجعه می‌نماید ممیز کل مکلف است موقع مراجعه با ثبت درخواست او رسیدگی‌های خود را معمول و در صورت ضیق وقت یا نیاز به تهیه اسناد و مدارک از طرف مؤدی تاریخ رسیدگی را با رعایت مهلت مقرر در ماده مذکور در برگ رسید تسلیمی به مؤدی یا وکیل او تعیین نماید. در صورت عدم مراجعه مؤدی در موعد تعیین شده پرونده امر که حاوی برگ تشخیص متضمن اظهارنظر ممیز کل مالیاتی است برای رسیدگی به هیأت حل اختلاف مالیاتی ارجاع می‌شود مگر اینکه ممیز کل دلایل و مدارک ابرازی قبلی را برای رد مندرجات برگ تشخیص کافی بداند که در این صورت برگ مزبور را رد خواهد نمود. برگ رسیدگی تسلیمی به مؤدی شامل شماره و تاریخ ثبت تقاضانامه مؤدی و تاریخ تعیین شده برای رسیدگی به پرونده می‌باشد.

فصل هفتم - ترتیب و تشریفات رسیدگی هیأت‌های حل اختلاف مالیاتی
ماده 22- برگ دعوت از مؤدی به منظور حضور در جلسه رسیدگی هیأت حل اختلاف مالیات متضمن روز و ساعت طرح پرونده در هیأت باید به وسیله قسمت وصول و ابلاغ و خدمات مالیاتی مربوط و به مؤدی و حتی‌الامکان به ممیز و یا سرممیز امضاکننده برگ تشخیص و یا کارشناس یا حسابرس رسیدگی‌کننده حسب مورد و در صورت عدم دسترسی به مأموران فوق‌الذکر به حوزه مالیاتی مربوط و در موارد اختلاف موضوع تبصره یک ماده 187 قانون مالیات‌های مستقیم به مأمور تشخیص ذی‌ربط ابلاغ شود. پرونده مالیاتی متشکله در حوزه مالیاتی و قسمت وصول و ابلاغ خدمات مالیاتی توأماً باید به وسیله قسمت اخیرالذکر در اول وقت روز طرح پرونده به هیأت حل اختلاف مالیاتی که برای رسیدگی به پرونده مزبور تعیین گردیده تحویل شود. هیأت مکلف است در همان روز ارجاع پرونده و در صورت اهمیت آن حداکثر ظرف یک هفت آن را طبق مقررات رسیدگی و رأی صادر نماید مگر آن که پرونده آماده برای صدور رأی نباشد که در این صورت با رعایت ترتیب مقرر در این آیین‌نامه نسبت به رفع نقص یا رسیدگی‌های لازم اقدام خواهد کرد.
ماده 23- در صورتی که پرونده ناقص یا محتاج به رسیدگی و تحقیق باشد که صدور قرار رفع نقص یا رسیدگی و تحقیق مجدد را ایجاب نماید هیأت مسائل مورد نظر را به طور صریح و روشن در متن صورت‌جلسه قرار تعیین خواهد نمود هیأت باید حداکثر مدت لازم برای اجرای قرار را در متن صورت‌جلسه مزبور قید نماید مدت مذکور از تاریخ صدور قرار نباید از سی روز تجاوز کند مگر اینکه موضوع آن رسیدگی به دفاتر مؤسسات تولیدی یا به هر ترتیب طبع کار مقتضی صرف وقت بیشتری باشد که در این صورت حداکثر سه ماه مهلت تعیین خواهد شد قرار هیأت باید ظرف مهلت و بر طبق موارد مقرر در آن اجرا و نتیجه به هیأت گزارش شود و به هر حال هیأت روز جلسه رسیدگی بعد را با توجه به مهلت مقرر ضمن صورت‌جلسه قرار تعیین و به مؤدی و مأمور تشخیص یا کارشناس یا حسابرس مربوط در صورت حضور فی‌المجلس ابلاغ خواهد کرد و در صورت عدم حضور مؤدی در جلسه دعوت مجدد از وی ضروری می‌باشد.
تبصره - قرار رفع نقص توسط ممیز یا سرممیز مسئول یا سایر مأموران اقدام‌کننده پرونده حسب مورد و قرار رسیدگی و تحقیق توسط کارشناس مالیاتی یا مأموران تشخیص که در امر تشخیص مالیات دخالت نداشته‌اند اجرا خواهد شد.
ماده 24- رأی هیأت حل اختلاف مالیاتی در مواردی که درآمد مشمول مالیات و مالیات متعلق به آن و در سایر موارد مأخذ مشمول مالیات و مالیات متعلق به آن باشد.
ماده 25- در مواردی که پرونده مالیاتی مؤدیان در هیأت حل اختلاف مالیاتی تجدیدنظر مورد رسیدگی قرار می‌گیرد باید گزارش حاوی پرداخت یا تودیع ده درصد مالیات مورد رأی هیأت بدوی با احتساب پرداختی‌های قبلی به حساب سپرده توسط قسمت وصول و ابلاغ و خدمات مالیاتی تهیه و تنظیم و ضمیمه پرونده امر شده باشد.
ماده 26- مأمورانی که برای حضور در جلسه رسیدگی هیأت دعوت شده‌اند و یا مأمورانی که حضور آن‌ها در هیأت برای ادای توضیح لازم باشد چنانچه بدون عذر موجه در هیأت حاضر نشوند تحت تعقیب انتظامی مالیاتی واقع خواهند شد.
ماده 27- هیأت‌های حل اختلاف مالیاتی و همچنین حوزه‌ها و سایر مراجع مالیاتی با توجه به ماده 171 قانون مالیات‌های مستقیم مجاز به پذیرفتن وکالت یا نمایندگی افرادی که قبلاً مستخدم وزارت امور اقتصادی و دارایی بوده‌اند، جز در موارد ارائه مجوز مذکور در آن ماده نمی‌باشد.
تبصره 1- مجوز موضوع ماده 171 از طرف یکی از معاونان وزارت امور اقتصادی و دارایی حسب اختیار تفویضی پس از اظهارنظر هیأت مرکب از رئیس شورای عالی مالیاتی رئیس هیأت عالی انتظامی و یک نفر از کارمندان عالی مقام وزارت امور اقتصادی و دارایی به انتخاب وزیر امور اقتصادی و دارایی صادر خواهد شد.
تبصره 2- افراد مذکور در این ماده چنانچه وکیل رسمی دادگستری و یا مستخدم و یا پدر، مادر، فرزند، همسر، برادر، خواهر و نواده مؤدی باشند وکالت یا نمایندگی آنان بدون ارائه مجوز موضوع تبصره 1 فوق مجاز خواهد بود.

فصل هشتم - ترتیب و تشریفات رسیدگی هیأت عالی انتظامی مالیاتی دادستانی انتظامی مالیاتی
ماده 28- اعتراضات واصله در مورد بند «ج» ماده 262 قانون مالیات‌های مستقیم و همچنین ادعانامه‌های دادستان انتظامی مالیاتی باید به دبیرخانه هیأت عالی انتظامی مالیاتی تسلیم و پس از ثبت آن برای هر یک از آن‌ها پرونده با شماره ترتیب تشکیل شود.
ماده 29- پرونده‌های تشکیل شده با رعایت تقدم شماره برای اطلاع و صدور دستور رسیدگی به رئیس هیأت عالی انتظامی مالیاتی تسلیم و مشارالیه به ترتیب زیر عمل می‌نماید:
  • 1- پرونده اعتراضات واصله در مورد بند ج ماده 262 قانون مالیات‌های مستقیم را جهت رسیدگی و اعلام نظر در هیأت عالی انتظامی مالیاتی متشکل از سه عضو اصلی در غیاب آن‌ها اعضای علی‌البدل مطرح نماید. نظر هیأت عالی انتظامی مالیاتی برای مسئولین ذی‌ربط معتبر خواهد بود نظر اعلامی مبنی بر رد اعتراض مأمورین مانع معرفی بعدی مأمور مربوط در مراحل بعدی و اظهارنظر مجدد دادستانی انتظامی مالیاتی درباره وی نخواهد بود.
  • 2- ملاحظه ادعانامه‌های رسیده و ارجاع آن‌ها به دبیرخانه هیأت جهت ارسال سازمانی که متهم در آن مشغول خدمت است یا اداره کل کارگزینی وزارت امور اقتصادی و دارایی به منظور ابلاغ به متهم.
تبصره - متهم می‌تواند ظرف یک ماه از تاریخ ابلاغ ادعانامه دفاعیات خود را کتباً به هیأت عالی انتظامی مالیاتی اعلام نماید و عدم تسلیم دفاعیه در مهلت مزبور مانع رسیدگی به پرونده و صدور رأی نخواهد بود.
ماده 30- دادستان انتظامی مالیاتی می‌تواند از هیأت عالی انتظامی مالیاتی تقاضا نماید که بعضی از پرونده‌ها خارج از نوبت و به فوریت مورد رسیدگی قرار گیرد.
ماده 31- پس از وصول پاسخ یا انقضای مهلت معینه برای دفاع متهم پرونده رئیس هیأت عالی انتظامی مالیاتی ارسال خواهد شد تا مشارالیه اعضای هیأت بدوی را برای رسیدگی و دادرسی تعیین کند.
تبصره - در صورتی که متهم از رئیس هیأت عالی انتظامی مالیاتی برای دفاع کتباً مهلت بیشتری درخواست نماید رئیس هیأت در صورت اقتضا می‌تواند حداکثر یک ماه به او مهلت بدهد.
ماده 32- هیأت در صورت اقتضا یا درخواست متهم می‌تواند وی را احضار و توضیحات او را استماع و در پرونده منعکس نماید و همچنین اختیار دارد در صورت لزوم از دادستان انتظامی مالیاتی یا نماینده او حضوراً یا از طریق مکاتبه با دادستان مذکور به وسیله دبیرخانه هیأت توضیحات لازم را اخذ و پس از کامل شدن پرونده و آماده بودن بر اتخاذ تصمیم نهایی ختم دادرسی را اعلام و به صدور رأی مبادرت نماید.
ماده 33- هیأت تاریخ جلسه رسیدگی را تعیین و در روز مقرر مطابق مقررات و آیین‌نامه قانون رسیدگی به تخلفات اداری با رعایت کامل مقررات قانون مالیات‌ها مستقیم و سایر قوانین موضوعه به پرونده رسیدگی و در صورتی که به تشخیص هیأت پرونده به علت نقص آماده برای اتخاذ تصمیم نباشد قرار رفع نقص صادر خواهد کرد. این قرار به وسیله دادستانی انتظامی مالیاتی اجرا و پس از رفع نقص پرونده از طریق دبیرخانه به هیأت اعاده و خارج از نوبت مورد رسیدگی واقع خواهد شد.
ماده 34- در صورت تقاضای تجدیدنظر از رأی هیأت بدوی و وصول و ثبت آن در موعد مقرر در دفترخانه هیأت، هیأت تجدیدنظر با رعایت مواد 32 و 33 این آیین‌نامه نسبت به رسیدگی و صدور رأی مقتضی اقدام خواهد نمود.
ماده 35- آرای صادره از هیأت عالی انتظامی مالیاتی در 6 نسخه تهیه یک نسخه آن در دبیرخانه هیأت و یک نسخه در پرونده متهم ضبط و هر یک از دو نسخه دیگر به ترتیب برای اطلاع دادستان انتظامی مالیاتی به دفتر دادستانی انتظامی مالیاتی و سازمان محل خدمت متهم یا اداره کل کارگزینی وزارت امور اقتصادی و دارایی به منظور ابلاغ به نام‌برده ارسال می‌گردد. نسخ ثانی رؤیت شده توسط دادستان انتظامی مالیاتی و متهم به دبیرخانه هیأت جهت ضبط در پرونده مربوط اعاده خواهد شد.
ماده 36- دادیاران دادستان انتظامی مالیاتی باید از بین مأموران بصیر و مطلع در امور مالیاتی که مدارج موضوع ماده 220 قانون مالیات‌های مستقیم را حداقل تا سرممیز مالیاتی طی نموده باشند انتخاب و منصوب گردند.
تبصره 1- ابقای دادیاران سابق دادستانی انتظامی مالیاتی در سمت‌های قبلی خود بلامانع است.
تبصره 2- دادستان انتظامی مالیاتی می‌تواند در موارد ضروری از وجود مأموران تشخیص با هماهنگی قبلی با ادارات متبوع آنان استفاده نماید.
این آیین‌نامه مشتمل بر 36 ماده و 14 تبصره می‌باشد که بنا بر مفاد ماده 225 قانون مالیات‌های مستقیم مصوب 3/12/1366 مجلس شورای اسلامی در تاریخ --------- به تصویب رسید.
مورخ: 1401/09/06
شماره: 187
قانون مالیات‌های مستقیم
مورخ: 1394/04/31
شماره: 262
قانون مالیات‌های مستقیم
مورخ: 1394/04/31
شماره: 97
قانون مالیات‌های مستقیم
مورخ: 1380/11/27
شماره: 220
قانون مالیات‌های مستقیم
مورخ: 1380/11/27
شماره: 225
قانون مالیات‌های مستقیم
مورخ: 1380/11/27
شماره: 171
قانون مالیات‌های مستقیم
مورخ: 1380/11/27
شماره: 16
قانون مالیات‌های مستقیم
مورخ: 1380/11/27
شماره: 234
قانون مالیات‌های مستقیم