مورخ: 1368/05/05
شماره: 46754/ت 438 هـ
آیین‌نامه
اصلاح شده
آیین‌نامه اجرایی ماده 165 ق. م. م موضوع کسر خسارات وارده از درآمد مشمول مالیات بر اثر حوادث و سوانح
هیأت وزیران در جلسه مورخ 30/3/1368 بنا به پیشنهاد شماره 23377/7927/4/30 مورخ 16/8/1367 وزارت امور اقتصادی و دارایی، آیین‌نامه اجرایی ماده 165 قانون مالیات‌های مستقیم مصوب 3/12/1366 را به شرح زیر تصویب نمودند.

آیین‌نامه اجرایی ماده 165 قانون مالیات‌های مستقیم مصوب 3/12/1366
موضوع کسر خسارات وارده از درآمد مشمول مالیات بر اثر حوادث و سوانح
ماده 1- در مورد مؤدیانی که طبق مقررات قانون مالیات‌های مستقیم مصوب اسفند ماه 1366 دفاتر نگهداری می‌نمایند و درآمد مشمول مالیات آنان از طریق رسیدگی به دفاتر و اسناد و مدارک تشخیص داده می‌شود میزان خسارت وارده طبق شرایط مقرر در فصل هزینه‌های قابل قبول و استهلاکات قانون یاد شده تعیین و از درآمد مشمول مالیات آن سال و سال‌های بعد قابل کسر خواهد بود.
تبصره 1- در مواردی که زیان سال‌های قبل طبق مقررات مربوط قابل استهلاک است خسارت مذکور در این ماده پس از کسر زیان مزبور قابل کسر از درآمد مشمول مالیات خواهد بود.
تبصره 2- مرجع رسیدگی به اختلافات حاصله در مورد خسارت وارده موضوع این ماده کمیسیون‌های مقرر در موارد 3 و 4 این آیین‌نامه حسب مورد می‌باشند.
ماده 2- در مواردی که درآمد مشمول مالیات طبق مقررات مربوط از طریق علی‌الرأس تشخیص داده می‌شود خسارت وارده طبق مقررات مواد 3 و 4 و 5 این آیین‌نامه تعیین و از درآمد مشمول مالیات آن سال و سال‌های بعد قابل کسر خواهد بود.
ماده 3- در مواردی که خسارت به یک منطقه از کشور وارد گردد.
الف - چنانچه منطقه خسارت دیده واقع در محدوده یک بخش باشد میزان خسارت وارده توسط کمیسیونی مرکب از بخشدار یک نفر نماینده اداره کل امور اقتصادی و دارایی استان اداره کل امور مالیاتی استان و یک نفر معتمد محل به انتخاب و معرفی شورای بخش و در غیاب شورای مزبور به انتخاب و معرفی دادستان استان تعیین و اعلام خواهد شد.
ب - چنانچه منطقه خسارت دیده واقع در محدوده یک شهر باشد میزان خسارت وارده توسط کمیسیونی مرکب از یک نفر نماینده وزارت امور اقتصادی و دارایی سازمان امور مالیاتی کشور، یک نفر نماینده فرماندار محل و یک نفر نماینده دادستان استان تعیین و اعلام خواهد شد.
ماده 4- در مواردی که خسارت به مؤدی یا مؤدیان خاصی وارد گردد میزان خسارت توسط کمیسیونی مرکب از یک نفر نماینده وزارت امور اقتصادی و دارایی سازمان امور مالیاتی کشور، یک نفر نماینده بیمه به انتخاب و معرفی بیمه مرکزی ایران در تهران و در شهرستان‌ها در صورت عدم وجود شعبه یا نمایندگی بیمه مرکزی نماینده شرکت بیمه ایران و یک نفر قاضی دادگستری در تهران به انتخاب و معرفی وزارت دادگستری و در شهرستان‌ها به انتخاب و معرفی رئیس دادگستری محل تعیین و اعلام خواهد شد.
ماده 5- مؤدی مکلف است ظرف شش ماه از تاریخ وقوع حادثه و سانحه درخواست خود را همراه با مدارکی که در اختیار دارد به حوزه مالیاتی اداره امور مالیاتی محل وقوع حادثه تسلیم نماید، حوزه مالیاتی اداره امور مالیاتی مکلف است ظرف یک ماه درخواست مؤدی و مدارک ارائه شده را به کمیسیون‌های مذکور در مادتین 3 و 4 مذکور حسب مورد ارسال دارد و کمیسیون‌های یاد شده حداکثر ظرف شش ماه با بررسی اسناد و مدارک ارائه شده و اطلاعات مکتسبه میزان خسارت وارده را تعیین و اعلام نمایند.
تبصره 1- دعوت از مؤدی جهت حضور در کمیسیون‌های فوق الزامی است و عدم حضور وی در جلسه مانع رسیدگی و اعلام نظر کمیسیون نخواهد بود.
تبصره 2- نظر کمیسیون‌های مزبور به اکثریت مناط اعتبار است.
ماده 6- در مواردی که خسارت وارده به یک منطقه از کشور باشد در صورتی که فرمانداری محل اقدام به اعلام اشخاص خسارت دیده به اداره امور اقتصادی و دارایی اداره امور مالیاتی بنماید کمیسیون‌های مقرر در ماده 3 این آیین‌نامه طبق مقررات ماده 5 و تبصره‌های ذیل آن بر اساس اعلام فرمانداری رسیدگی و نسبت به تعیین میزان خسارت وارده اقدام خواهند نمود.
ماده 7- در صورتی که خسارت وارده مربوط به فعالیت شغلی مؤدی موضوع منابع فصل‌های دوم و چهارم و پنجم از باب سوم قانون مالیات‌های مستقیم مصوب اسفند ماه 1366 باشد حسب مورد از درآمد مشمول مالیات منابع مربوط در آن سال و سال‌های بعد قابل کسر است و در صورت ترک شغل خسارت وارده از درآمد مشمول مالیات سایر منابع درآمد باب مذکور قابل کسر است.
ماده 8- در مواردی که به تأیید کمیسیون موضوع ماده (3) یا (4) این آیین‌نامه حسب مورد بیش از پنجاه درصد اموال مؤدی (اموالی که دچار حادثه شده) از بین برود و مؤدی با ارائه دلایل مورد قبول اداره امور مالیاتی ذی‌ربط قادر به پرداخت بدهی‌های مالیاتی خود نباشد به پیشنهاد سازمان امور مالیاتی کشور حداکثر تا میزان خسارت وارده از بدهی مالیاتی مؤدی، با تصویب هیأت وزیران بخشوده یا تقسیط طولانی خواهد شد و چنانچه خسارت وارده بیش از بدهی مالیاتی مؤدی باشد مازاد از درآمد مشمول مالیات آن سال و سال‌های بعد مستهلک خواهد شد.
ماده 8- در مواردی که به تأیید کمیسیون موضوع ماده 3 یا (4) این آیین‌نامه (حسب مورد) بیش از پنجاه درصد (50%) اموال مؤدی (اموالی که دچار حادثه شده) از بین برود و مؤدی با ارائه دلایل مورد قبول اداره امور مالیاتی ذی‌ربط قادر به پرداخت بدهی‌های مالیاتی خود نباشد، علاوه بر کسر معادل خسارت از درآمدهای مشمول مالیات سال وقوع حادثه و سنوات بعد، به پیشنهاد سازمان امور مالیاتی کشور و تصویب هیأت وزیران تمام یا قسمتی از بدهی مالیاتی مؤدی نیز بخشوده یا تقسیط طولانی خواهد شد.
میرحسین موسوی
نخست‌وزیر
مورخ: 1401/09/22
شماره: 140109970905811998
آرا هیات عمومی دیوان عدالت
اصلاح کننده
مورخ: 1385/10/11
شماره: 129735/ت 35652 هـ
تصویب‌نامه و تصمیم‌نامه
اصلاح کننده
مورخ: 1383/10/20
شماره: 60674/ت 32016 هـ
تصویب‌نامه و تصمیم‌نامه
اصلاح کننده
مورخ: 1398/01/18
شماره: 2390/ت 56435 هـ
تصویب‌نامه و تصمیم‌نامه
مورخ: 1396/09/04
شماره: 108770/ت 54864 هـ
تصویب‌نامه و تصمیم‌نامه
مورخ: 1395/11/09
شماره: 138871/ت 53960 هـ
تصویب‌نامه و تصمیم‌نامه
مورخ: 1371/02/07
شماره: 165
قانون مالیات‌های مستقیم