بسم الله الرحمن الرحیم
جلسه دویست و هجدهم(218) 24 اردیبهشت ماه 1385 هجری شمسی 16 ربـیـع الثـانی 1427 هجری قمری
مشروح مذاکرات مجلس شورای اسلامی
دوره هفتم ـ اجلاسیه دوم
1385 ـ 1384
فهرست مندرجات:
1 ـ اعلام رسمیت و دستور جلسه.
2 ـ تلاوت آیاتی ازکلام الله مجید.
3 ـ ناطقین قبل از دستور آقایان: مصطفی مطورزاده، کمال دانشیار، قربانعلی نعمت زاده قراخیلی و خانم عفت شریعتی کوهبنانی.
4 ـ بیانات ریاست محترم مجلس شورای اسلامی درخصوص شهادت عدهای از هموطنان در جاده بم ـ کرمان.
5 ـ تسلیت ریاست محترم مجلس شورای اسلامی به آقایان: اکبر اعلمی و حسین فدایی نمایندگان محترم تبریز و تهران.
6 ـ تذکرات نمایندگان مردم در مجلس شورای اسلامی به مسوولان اجرایی کشور.
7 ـ تذکر آئیننامهای و اخطار قانون اساسی آقایان: محمدحسین فرهنگی، سعیـد ابوطـالب و محسن کوهکن ریزی نمایندگان محترم تبریز، تهران و لنجان.
8 ـ تصویب طـرح یک فوریتی توسعـه محدوده منطقه آزاد ارس.
9 ـ تصویب کلیات طرح ساماندهی مد و لباس.
10 ـ تصویب کلیات لایحه مجازاتهای اجتماعی.
11 ـ اعلام وصول (2) فقره طرح و (5) فقره سوال.
12 ـ استرداد یک فقره طرح و یک فقره سوال.
13 ـ قرایت اسامی غایبین و تاخیرکنندگان.
14 ـ اعلام ختم جلسه و تاریخ تشکیل جلسه آینده.
«جلسه ساعت هشت و بیست دقیقه به ریاست آقای غلامعلی حدادعادل رسمیت یافت»
اداره تدوین مذاکرات مجلس شورای اسلامی
1 ـ اعلام رسمیت و دستور جلسه
رییس ـ بسم الله الرحمن الرحیم
با حضور 197 نفر جلسه رسمی است ، دستور جلسه را اعلام بفرمایید.
منشی (حاجی بابایی) ـ بسم الله الرحمن الرحیم
دستور جلسه دویست و هجدهم روز یکشنبه بیست و چهارم اردیبهشت ماه 1385 هجری شمسی مطابق با شانزدهم ربیع الثانی 1427 هجری قمری:
1ـ گزارش کمیسیون اقتصادی درمورد طرح یک فوریتی توسعه محدوده منطقه آزاد ارس.
2 ـ گزارش شور اول کمیسیون فرهنگی درمورد طرح ساماندهی مد و لباس.
3 ـ گزارش شور اول کمیسیون قضایی و حقوقی درمورد لایحه مجازاتهای اجتماعی جایگزین زندان.
4 ـ گزارش شور اول کمیسیون قضایی و حقوقی درمورد لایحه شورای حل اختلاف و نهاد قاضی تحکیم.
5 ـ گزارش شور اول کمیسیون اجتماعی در مورد رد لایحه اصلاح ماده (9) قانون اصلاح پارهای از مقررات مربوط به حقوق بازنشستگی بانوان شاغل، خانوارها و سایر کارکنان مصوب 1379.
6 ـ گزارش شور اول کمیسیون اجتماعی درمورد لایحه تسری قانون نحوه بازنشستگی جانبازان انقلاب اسلامی ایران و جنگ تحمیلی و معلولین عادی و شاغلین مشاغل سخت و زیان آور مصوب 1367 به جانبازان و آزادگان انقلاب و جنگ تحمیلی و معلولین عادی نیروهای انتظامی و نظامی و وزارت دفاع و پشتیبانی نیروهای مسلح.
2 ـ تلاوت آیاتی ازکلام الله مجید
رییس ـ تلاوت کلام الله مجید را آغاز بفرمایید.
(آیات 136 ـ 135 از سوره مبارکه «نسا» توسط قاری محترم آقای محمدرضا خرمیان تلاوت گردید)
اعوذبالله من الشیطان الرجیم ـ بسم الله الرحمن الرحیم
یا ای ها الذین آمنوا کونوا قوامین بالقسط شهدا لله و لو على انفسکم او الوالدین و الاقربین ان یکن غنیا او فقیرا فالله اولى بهما فلا تتبعوا الهوى ان تعدلوا و ان تلووا او تعرضوا فان الله کان بما تعملون خبیرا * یا ای ها الذین آمنوا آمنوا بالله و رسوله و الکتاب الذی نزل على رسوله و الکتاب الذی انزل من قبل و من یکفر بالله و ملایکته و کتبه و رسله و الیوم الآخر فقد ضل ضلالا بعیدا *
(صدق الله العلی العظیم ـ حضار صلوات فرستادند)
رییس ـ از آقای خرمیان قاری محترم تشکر می کنیم.
3 ـ ناطقین قبل از دستور آقایان: مصطفی مطورزاده، کمال دانشیار، قربانعلی نعمت زاده قراخیلی و خانم عفت شریعتی کوهبنانی
رییس ـ ناطقین قبل از دستور را دعوت بفرمایید.
منشی (محمدصادقی) ـ بسم الله الرحمن الرحیم
ناطقین قبل از دستور جلسه امروز عبارتند از :
ـ آقای مصطفی مطورزاده نماینده محترم خرمشهر.
ـ آقای کمال دانشیار نماینده محترم بندرماهشهر، امیدیه و هندیجان.
(که هر کدام ده دقیقه وقت دارند)
ـ آقای قربانعلی نعمت زاده نماینده محترم قایمشهر، سوادکوه و جویبـار.
ـ خانم عفت شریعتی نماینده محترم مشهد و کلات.
(که هر کدام پنج دقیقه وقت دارند)
جناب آقای مطورزاده بفرمایید.
مصطفی مطورزاده ـ اعوذبالله من الشیطان الرجیم
بسم الله الرحمن الرحیم
«الحمدلله والصلوه و السلام علی رسول الله و علی آله آل الله الذین ذهب الله عنهم الرجس و طهرهم تطهیرا واللعن دایم علی اعدایهم اجمعین من الان الی قیام یوم الدین».
در مطلع سخن گرامی میدارم یاد و خاطره شهدا و فاتحین سرافراز عملیات بیت المقدس که از تاریخ (10) اردیبهشت 1361 در منطقه جنوب اهواز آغاز و در روز تاریخی (3) خرداد منجر به فتح الفتوح عظیم آزادسازی خرمشهر قهرمان و مقاوم و سرافراز گردید.
از محضر همکاران عزیزی که قبول زحمت سفر در تعطیلات ابتدای سال در قالب کاروانهای راهیان نور به خرمشهر عزیز تحمل کردند و همکاران عزیز، رییس و اعضای محترم کمیسیون عمران، رییس و اعضای محترم کمیسیون اقتصادی که برای بررسی مسایل و مشکلات منطقه به خرمشهر سفر کردند تشکر می کنم. از ریاست محترم مجلس و همکاران عزیز و بزرگوار خودم تقاضا می کنم ان شاالله به لوایحی که دولت محترم، رییس جمهور عزیز و گرامی و طرحهایی که برای برون رفت استان خوزستان از مسایل و مشکلات به مجلس تقدیم خواهد شد، کمک و مساعدت لازم مبذول دارند، دین خویش را به استانی که دین خود را به انقلاب و اسلام ادا کرده، ادا کنند.
و اما بعد، حوادث (11) سپتامبر زنگ خطری برای همه ملل جهان بوده و پیام آن این است که اگر عدالت در جهان برقرار نشود، حتی قدرت های بزرگ اقتصادی و نظامی از خطر عواقب این عصیان در امان نخواهند بود. متاسفانه آمریکا و غربی ها بجای برخورد عاقلانه با ریشه این حوادث فرافکنی و اهانت به مسلمانان را در سرلوحه کار خود قرار داده و گستاخی را به مرحلهای رسانده اند که به ساحت قدسی نبی اکرم اسلام اجازه اهانت و جسارت تحت لوای آزادی بیان صادر نمودند و با طرح همزمان تهدید جهان با برنامه هستهای صلح آمیز ایران، نقشه راه و دموکراتیزه کردن خاورمیانه قصد تحمیل آزادی ها به شیوه غرب را به ملل اسلامی داشته که با بیداری و هشیاری مسلمانان و مدیریت فوقالعاده موفق گروه ها و احزاب اسلامی توطیه استکبار خنثی و با پیروزی در انتخابات کشورهای مختلف، آمریکا را با چالش جدی مواجه نمود.
با پیروزی احزاب اسلامی در عراق و فلسطین خواب آمریکایی ها آشفته شد و در یک حرکت مفتضحانه دولتهای برخاسته از اراده مردم را با چرخش مضحک مورد هجوم و اهانت حاکمان کاخ سفید قرار گرفتند. دولت فلسطین تحریم اقتصادی، مالی و سیاسی شد و به دولت عراق قصد تحمیل برنامههای سیاسی خود را داشت. به سرسپردگان خود و مرعوبین غرب دستور طرح مسایلی از قبیل خطر هلال شیعی، وابستگی شیعیان در کشورهای عربی به خارج و آخرین سناریوی ساختگی، ورود اسلحه ایران توسط حماس به اردن بوده که این ها همگی حکایت از سردرگمی آمریکا در مقابل هشیاری و بیداری ملل منطقه مینماید.
امروز کانون این بیداری که در ایران اسلامی شکل گرفته ملت های عراق و سوریه و لبنان و فلسطین را با خود همراه نموده، زنگ خطر را برای آمریکا و اذناب آن به صدا درآورده، ان شاالله با هشیاری و هدایت و رهبری انقلاب اسلامی این روند منجر به آزادسازی سرزمین وحی و انبیا، بیت المقدس، محل عروج پیامبر بزرگ اسلام گردد.
امروز مردم عزیز و دلاور و ولایت مدار خرمشهر و جزیره مینو با سختی و مشقت گذران زندگی میکنند. این منطقه روزی بهشت جویندگان کار در این کشور بوده، با داشتن نرخ بیکاری (4/27) یعنی بیش از (5/2) برابر میانگین کشور مایه شرمندگی مسوولین شده و وجود این خیل عظیم بیکاران و جویندگان کار در حساسترین نقطه جغرافیایی کشور پیامدهای نامناسب اجتماعی، فرهنگی، سیاسی و حتی امنیتی را بدنبال خواهد داشت.
از ریاست محترم جمهوری تقاضا مینماید که دستور موکد درجهت ایجاد فرصتهای شغلی و بکارگیری نیروهای ثبتنامشده در اداره کار خرمشهر صادر، نسبت به کاهش بیکاری اقدام نماید و تا زمانیکه در این نقطه مرزی افراد بیکار با این کثرت و وسعت وجود داشته باشند اجازه ندهند فرصتهای شغلی را دراختیار منسوبین به مسوولین و مجریان طرح ها که از نقاط دیگر کشور وارد میشوند، قرار گیرد.
مردم خرمشهر و جزیره مینو امروز می پرسند که چرا بعد از (17) سال از بازگشت به این منطقه تاکنون (100) کیلومتر راه آهن خرمشهر به اهواز که روزی راه آهن کشور به نام مبدا خود یعنی خرمشهر شناخته می شد، علی رغم اجرای طرحهای سنگین و افتخارآمیز بافق ـ بندرعباس، مشهد ـ بافق و اتصال راه آهن کشور به جمهوری آسیای میانه، این فاصله کوتاه بازسازی نشده؟
سوال مردم این است که اکثر راههای کشور یا اتوبان، یا چهار خطه شده، درحالیکه شریان قدیمی و معروف خرمشهر ـ اهواز هنوز آثار گلوله های جنگ بر خود دارد و حتی مرمت و بهسازی نشده. چرا جاده امام جعفرصادق (علیه السلام) ایمن سازی نمی شود، چرا جاده خرمشهر ـ شلمچه تکمیل نمی شود؟
سوال دیگر مردم خرمشهر این است درحالیکه وام دریافتی درمناطق دیگر برای اجرای طرحهای کشاورزی و غیره بخاطر خشکسالی و سرمازدگی بخشیده یا به تعویق می افتد، وام دریافتی مردم این شهر برای بازسازی منازلی که بخاطر عقده گشایی دشمن تخریب شده و بخاطر دفاع مردم نابود گردیده، مورد بخشودگی قرار نمی گیرد؟
مردم خرمشهر می پرسند درحالیکه در شهرهای مختلف ورزشگاه ها و مراکز ورزشی زیادی احداث شده، چرا ورزشگاه با قدمت (50) ساله این شهر که در اثر جنگ تخریب شده اینچنین مورد بی توجهی قرار گرفته است؟
مردم سوال میکنند از من و شما و مسوولین که چرا باید برای مناطق زلزله زده که باید با آنها همدردی کرد سهمیه ویژه کنکور داده میشود، درحالیکه دستور ریاست محترم جمهوری برای تعیین سهمیه ورود به دانشگاه برای داوطلبان خرمشهری مورد بی توجهی وزارت علوم قرار میگیرد؟
مردم خرمشهر انتظار دارند چرا حداقل آب شرب آنان که بخاطر کاهش ورودی آب از سرچشمه و آلودگی کارون وضعیت نامطلوب پیدا کرده با نصب آب شیرین کن تامین نمی شود؟ نخیلات بعنوان سمبل این منطقه که حکایت از سرافرازی و ایستادگی اهالی مینماید و میراث تلاش گذشتگان بوده چرا احیا و بازسازی نمی شود؟ چرا در این مورد وزارت جهادکشاورزی غفلت (17) ساله داشته؟
مردم میگویند در خرمشهر قبل از جنگ دو بیمارستان دولتی، دو بیمارستان خصوصی و یک بیمارستان نظامی وجود داشته، حالا چرا تن ها بیمارستان این شهر مجهز نمی شود؟ آقای وزیر بهداشت قول راه اندازی دستگاه سی تی اسکن آن را داده است، چرا اقدام نمی شود؟
مردم میگویند در عرصه (1) میلیون و (648) هزار کیلومتری خاک عزیزمان ایران اسلامی، تن ها رودخانه قابل کشتیرانی کارون بوده، چرا برای احیای آن فکری نمی شود؟ این تن ها میراث طبیعی استثنایی و بی نظیر کشور است که بدیلی در طبیعت ایران ندارد.
مناطق آزاد در هر نقطه از ایران که ایجاد شده اند، تاثیرات توسعهای و عمرانی در محلهای تعریف شده خود داشته اند، حاصل منطقه آزاد اروند به علت عدم اجرایی شدن آن فقط گرانی زمین و مسکن و ایجاد انتظارات تورمی است. از معاونت محترم اجرایی ریاست جمهوری درخواست میشود درجهت فعلیت بخشیدن به این منطقه اقدامات لازم معمول دارد.
با حذف (20) درصد معافیت سود بازرگانی درسالجاری که نزدیک به (15) سال بمنظور رونق منطقه اجرا میشود، بندر خرمشهر رو به رکود و خاموشی میرود و خدمات بازرگانی در آن درحال تعطیلی است. ریاست محترم جمهوری در این زمینه دستورات موکد صادر فرمایند.
نزدیک به (30) درصد از گستره شهری را ساختمانهای مخروبه و زمینهای رها شده تشکیل میدهد، وزارت مسکن و شهرسازی علاوه بر چاره اندیشی برای این امر درجهت واگذاری زمین به (7) هزار نفر باقیمانده در نوبت که قرارداد با وزارت مسکن دارد اقدام کند. ساخت مسکن اجاره به شرط تملیک یکی از ضروریات این منطقه است. علی رغم گذشت سالیان متمادی از پایان جنگ تحمیلی اهالی بیش از (20) روستای این شهرستان اجازه بازگشت نیافته اند و این امر باعث عدم بهرهبرداری از املاک، باغات و مستغلات خویش بهمراه داشته، انتظار میرود وزارت کشور این مشکل را برای مردم حل و فصل نماید.
وزارت رفاه و تامین اجتماعی (رییس ! آقای مطورزاده وقت شما تمام است) درجهت تعیین تکلیف سوابق بیمهای کارکنان قبل از جنگ تحمیلی که اسناد آن در حمله دشمن از بین رفته اقدام جدی معمول نماید. موانع ورودی بندر خرمشهر، وزارت خارجه و سازمان بنادر بایستی درجهت رفع آنها تلاش کند. وزارت خارجه بدنبال استقرار کنسولگری عراق در خرمشهر و راه اندازی دفاتر C.B.C که هماهنگی امر کشتیرانی در رودخانه مرزی را بعهده دارد، ان شاالله پیگیری کند. از اقدامات خوب وزارت کار درجهت ساماندهی به روابط کار، افزایش دستمزدها، افزایش بن کارگری و تسری بیمه بیکاری به کارگران موقت همانند کارگران دایمی تشکر و قدردانی می نمایم. والسلام علیکم و رحمه الله
رییس ـ تشکر می کنم، خیلی ممنون. ناطق بعدی را دعوت بفرمایید.
منشی (محمدصادقی) ـ ناطق بعدی جناب آقای کمال دانشیار هستند، بفرمایید.
کمال دانشیار ـ بسم الله الرحمن الرحیم
حمد و سپاس خدای سبحان را که نعمت عظمای اسلام و ولایت را نصیب ملت بزرگ ما نمود. با سلام و درود بیکران به روح بلند امام راحل و ارواح طیبه شهدای بزرگوار و با عرض ادب به مقام عظمای ولایت و علمای بزرگ اسلام و همه انسان های صادقی که سعادتمندی و خوشبختی بشریت را هدف خود قرار دادند و هدایتگر خلق بسوی صراط مستقیم و نیکبختی شده اند. موفقیت ملت بزرگ ایران در دستیابی به انرژی صلح آمیز هستهای توسط دانشمندان جوان در تاریخ ثبت گردید. این امر نشان داد که با اتحاد و همدلی ملت و دولت و مجلس تحت رهبری مقام عظمای ولایت میتوان به هر هدف بزرگی دست یافت.
نامه دعوت به ارزشهای الهی و توحیدی ریاست محترم جمهوری اسلامی ایران به آقای بوش، پیام صلح و عدالت برای کل جهان را به همراه دارد. نقاط قوت ایران، اسلامیت، وحدت ملت و ایثارگری دلسوزان جان برکف است. این مزیت ها برتری ایران نسبت به آمریکاست. استفاده بهینه از این فرصت ها میتواند باعث دستاوردهای ارزشمند و موفقیتهای بیشتری برای ملت عزیز باشد.
یقینا حسن تدبیر حاکمان، کشور را به سمت پیشرفت سوق میدهد و سو تدبیر خسارت هنگفتی به ملت و نظام وارد میکند. هر تدبیر ما در پیشگاه خدای بزرگ و ملت هوشمند و تاریخ حسابرسی دقیقی خواهد داشت.
مشکلات حوزه انتخابیه؛
حوزه انتخابیه شهرستان ماهشهر، شهرستان امیدیه و شهرستان هندیجان از مهمترین مناطق کشور است. وجود بنادر امام خمینی و هندیجان و ماهشهر و صنایع عظیم پتروشیمی، نفتی و گازی، شیلات و کشاورزی، همچنین وجود فرودگاه و راه آهن و تاسیسات زیربنایی اهمیت بالای این خطه را نشان میدهد. نعمت های خدادادی این خطه از سرزمین عزیز ایران میتوان نه تن ها مشکلات مردم عزیز منطقه را حل نماید، بلکه در اقتصاد کل کشور منشا خیر و پیشرفت میشود.
تولید میلیون ها تن محصولات پتروشیمی در ماهشهر و بندرامام و تولید روزانه (700) هزار بشکه نفت خام معادل (15) میلیارد دلار ارزش سالانه در منطقه نفتخیر امیدیه، وجود (3) رودخانه دایم مارون، جراحی و زهره و هزاران هکتار زمین کشاورزی با کیفیت خوب، همجواری با دریا نشان میدهد که اگر تدبیر درستی در مدیریت کشور و استان در اینخصوص اتخاذ گردد، میتواند در کوتاهمدت هم مردم منطقه در رفاه باشند و هم آثار مثبت آن به کل کشور برسد.
توسعه ناموزون و ناپایدار در منطقه در قسمتی از این خطه پیشرفت ایجاد کرده است، اما در قسمتی دیگر فقر و بیکاری و بی مسکنی و حاشیه نشینی، تورم و گرانی و آلودگی محیط زیست مردم را تحت فشار قرار داده است، بنحوی که فریاد نارضایتی آنان بلند شده است و این دوگانگی و تبعیض روح آنان را فرسوده کرده است.
بنابراین ضرورت دارد سیاست خام فروشی که خطای بزرگ تاریخی است، جای خود را به سیاست فرآورده فروشی و تولیدات محصولات نهایی با هدف اشتغال و ارزش افزوده بیشتر بدهد. لذا ایجاد شهر بزرگ انرژی در حد فاصل ماهشهر و امیدیه ضروری است و پیگیری لازم جهت استخدام جوانان بومی از طریق دولت خدمتگزار مورد تاکید است.
مشکلات استان خوزستان؛
خوزستان قهرمان، مشهد (150) هزار شهید ملت بزرگ از سراسر ایران، زخم خورده براثر جنگ (8) ساله و طمع دشمنان نابکار و ازطرف دیگر نادانی و غفلت بعضی از دوستان دست اندرکار در خطر جدیدی قرار گرفته است. از خداوند متعال مسالت می نمایم که قلب و روح مسوولین محترم و نمایندگان عزیز مجلس را بیشتر از گذشته متوجه شرایط خاص خوزستان نماید. یقینا روح بلند امام عزیز و ارواح شهدای گرانقدر و قلب دلسوزان کشور نگران خوزستان عزیز است.
از طرفی خوزستان از مزیتهای نسبی و نعمت های سرشار الهی برخوردار است. تولید بیش از (70) درصد نفت و گاز کشور، وجود رودخانههای پر آب و زمینهای حاصلخیز، بنادر کشتیرانی، معادن فراوان، صنایع بزرگ، سدهای عظیم و صنایع پتروشیمی نمایانگر وجود همه شرایط رشد و توسعه است. از طرف دیگر آثار زخم بجا مانده از جنگ، فقر و محرومیت، حاشیه نشینی و عقب ماندگی را نمی توان نادیده گرفت.
اختصاص (2) درصد از درآمدهای حاصل از تولید نفت و گاز به مناطق نفتخیز راه امیدی برای ایجاد رضایت در مردم این خطه و اقدام موثری برای خنثی کردن توطیه دشمنان ملت بزرگ ایران است.
تشکیل سازمان عمران و توسعه خوزستان با اجرای طرحهای اشتغالزا در این استان، منافع ملی برای سراسر کشور در بر خواهد داشت. ضرورت تشکیل این سازمان ویژه توسعه خوزستان یک ضرورت فوری است.
دادن اختیارات ویژه به مقامات استان جهت رفع موانع گسترش تولید و اشتغال و سرمایه گذاری با هدف استفاده از مزیتهای نسبی استان و مزیتهای جدید برای رونق اقتصادی و ایجاد اشتغال و تولید بیشتر مورد تاکید است.
سایر مسایل کشور؛
تلاش طاقت فرسا و شبانه روزی و با تمام توان فکری و جسمی دولت عدالتخواه و ریاست محترم جمهوری اسلامی در گسترش خدمات رسانی به مردم و سرکشی به استانها جدا قابل تقدیر و تشکر است.
اعاده مجدد اعتماد ملی به کارآمدی و توانمندی دولت تکلیف بزرگ الهی است که دولت جدید با نیت مخلصانه خدمت به مردم و از خودگذشتگی و با نهایت دلسوزی و علاقه مندی به ملت با فعال کردن تمام ظرفیت کاری دولت درحال کوشش و تلاش است که اعتماد ملی را تقویت و افزایش می بخشد.
چالشهای مهم میراث بجا مانده از گذشته برای دولت عدالتخواه و خدمتگزار بسیار گسترده و عمیق است که از جمله وجود حداقل (4) میلیون بیکار و (3) میلیون معتاد و (10) میلیون نفر زیر خط فقر و سالیانه حدود (25) هزار کشته در تصادفات بین شهری و مشکلات جاده ها و بیمارستان ها، وجود (15) درصد تورم و نزدیک به (20) درصد سود بانکی بعنوان مهمترین مانع توسعه کشور نیاز به حدود (5) میلیارد دلار جهت واردات بنزین و واردات (40) میلیارد دلار دربرابر صادرات فقط (10) میلیارد دلار. حداقل (20) درصد اتلاف انرژی در صنایع برق، خروج سرمایه ها و نیروهای خلاق از کشور را میتوان بعنوان مشکلات عمده پیش روی دولت جدید مطرح کرد. لذا قطعا دولت با درک صحیح از دلایل رای بالای ملت بزرگ به جناب آقای دکتر احمدی نژاد بعنوان هفتمین ریاست جمهوری اسلامی ایران با تمام قوا درجهت کاهش مشکلات ملت گامهای بلندی را برخواهد داشت. لذا اصلاح سیاستهای کلان کشور و رفع موانع توسعه، تولید و اشتغال با سرمایه گذاری مولد و تشکیل شورای نخبگان کشور و ایجاد سازمان قدرتمند و دارای اختیار برای رفع موانع گسترش تولید و اشتغال و سرمایه گذاری غیردولتی از مهمترین اقدامات و فوری ترین اصلاحات اقتصادی کشور است. والسلام علیکم و رحمه الله و برکاته
رییس ـ ممنون، ناطق بعدی را دعوت بفرمایید.
منشی (محمدصادقی) ـ ناطق بعدی جناب آقای قربانعلی نعمت زاده هستند، بفرمایید.
قربانعلی نعمت زاده قراخیلی ـ اعوذبالله من الشیطان الرجیم
بسم الله الرحمن الرحیم و به نستعین انه خیر ناصر و معین
سلام علیکم و رحمه الله
تحقیقا سالی که مقام معظم رهبری آن را سال پیامبر اعظم (صلوات الله علیه) مزین فرموده، سال ویژهای است، امید است که با تاسی از زندگی سراسر بشارت و انذار آن رسول اعظم، فراگیر درس اخلاق، عزت و وحدت آن رادمرد عالم باشیم و سعادت دنیا و آخریت خود و جامعه را بیمه نماییم.
هر انسان در جامعه و به تبع آن جامعه نیازمند به الگوی نظری و سیره علمی است. ضرورت چنین الگو در برخورد و تعامل با فضای پیرامونی و نهاد درونی است. پیامبر اعظم مثل همه انسان ها دارای تکامل طبیعی و فیزیکی و بعبارتی تکامل تکوینی مشابهی است. اما ازنظر تکامل تشریحی بعبارتی تکامل معرفتی و شناختی، هیچکس چنین تکاملی را نداشته و نخواهد داشت، زیرا آن حضرت متصل به وحی الهی بوده و دیگران نیستند. لذا باید زندگی اجتماعی، اقتصادی و سیاسی آن حضرت نصب العین سیاستمداران، اقتصاددانان، حاکمان و مدیران قرار گیرد.
نکته دیگر اینکه فضای داخلی کشور خاصه جهتگیری دولت محترم آقای دکتر احمدی نژاد در احیای بسیاری از مسایل فرهنگی، اجتماعی، اقتصادی و سیاسی که بنوعی در جامعه کمرنگ شده و به عبارتی به فراموشی سپرده شده بود و برخی از الگوی های نامناسب جایگزین واقعیت ها شده بودند، وضعیت ویژهای را ایجاد نموده است. لذا جا دارد که به یاری دولت بدنبال مطالبات مشروع و به حق مردم و انقلاب باشیم.
یکی از مسایل بسیار مهم و اساسی و هویت ملی، خواسته عمومی و همگانی همه مردم و مسوولین درخصوص انرژی هستهای است، تا جاییکه این مهم امروزه بصورت یک شعار ملی درآمده است. لذا باید با تمام قوت و قدرت از تحقیقات و بهرهبرداری صلح آمیز انرژی هستهای، دفاع و حمایت کرد.
به استحضار شما عزیزان، همکاران محترم و همه شنوندگان محترم می رسانم که هم سیاستهای داخلی آقای رییس جمهور که در جهت محرومیت زدایی، توانمندسازی اقشار آسیب پذیر جامعه، تقلیل در هزینههای تشریفاتی دستگاههای دولتی، کاهش نرخ بهره بانکی، ملاقات بی تکلف و بسیار ساده و طبیعی با مردم قابل تقدیر است و هم سیاستهای برون مرزی وی قابل تقدیر میباشد، زیرا الگوی جدید برخورد با مسایل در دهه های گذشته فراروی انقلاب اسلامی بود و همواره بلندگوهای استکباری سیاستمداران زر و زور و تزویر، بر ملت رشید و ا نقلاب اسلامی و همه ارزشهای مادی و معنوی آن حمله ور بودند. بگونهای بسیار پویا، هوشمندانه و مقتدرانه بگونهای دیگر عمل شد که افکار عمومی و آزاد جهان غرب را به فکر فرو برد.
سوالاتی که در گذشته در خصوص هولوکاست و هفته گذشته طی نامه و طرح سوالات متعدد و پیشنهادات بطور مفصل به آقای بوش (رییس جمهور آمریکا) فرستاده فصل جدیدی را در سیاست خارجی جمهوری اسلامی ایران گشود.
سال ها گفتند و ما دفاع کردیم و این بار ما می گوییم و آنها دفاع کنند. همه ما وسیله هستیم و آنچه که بود و هست و خواهد بود، خداوند تبارک و تعالی است، باید توکل کرد و به وظیفه عمل نمود. تحقیقا پاسداری از خون مقدس شهدا، پیروی از راه نورانی حضرت امام (بنیانگذار جمهوری اسلامی ایران) و اطاعت از مقام عظمای ولایت، سعی و تلاش مخلصانه می خواهد و پذیرش سختی ها و توکل بر خداوند.
اما چند پیشنهاد هم به مجلس و دولت محترم دارم:
آقایان مستحضر هستند که بودجهای که نوشته و تصویب میشود یکساله است. بررسی فرمایید تنظیم، تدوین و تصویب بودجه سالانه در دستگاههای دولتی، دولت و مجلس چقدر وقت صرف آن میشود و چقدر فرصت برای اجرای آن میباشد. لذا پیشنهاد میگردد که بودجه نویسی، بحث و بررسی و تصویب دوسالانه باشد و از طرفی بجای ارایه آن به مجلس، در اواخر سه ماهه سوم و یا اوایل سه ماهه چهارم که واقعا بررسی آن چندان دقیق و علمی نخواهد بود، در اواخر سه ماهه دوم یعنی تا شهریورماه به مجلس ارایه گردد که وقت کافی برای بررسی علمی آن وجود داشته باشد تا بتواند بطور دقیق محاسن و معایب آن را بررسی و برای مردم اعلام نماید.
پیشنهاد دوم، بسیاری از لایحه های مرتبط با قراردادنامه ها، معاهده نامه ها، مقاوله نامه ها و غیره بینالمللی بصورت طرح استاندارد و بصورت طرح تیپ میباشد و کمیسیونهای تخصصی مجاز به تغییرات در آن نیستند. اینگونه لایحه ها نیز وقت بسیاری از مجلس را به خود اختصاص میدهد.
پیشنهاد میشود که هیات محترم رییسه در این زمینه اقدامات لازم بعمل آورد و اینگونه مسایل بصورت دیگری حل و فصل گردد تا مجلس وقت کافی برای سایر امورات داشته باشد. (رییس ـ تشکر می کنم) اگر اجازه بدهید یکدقیقه دیگر.
پیشنهاد سوم، بسیاری از طرح ها از طرف همکاران مجلس و یا لوایح از طرف دولت محترم، نگاه موضعی به برخورد جزیره ای با موضوعات مهم و یکپارچه کشور میباشد. اینگونه طرح ها و لوایح از جامعیت لازم برخوردار نبوده و نه تن ها وقت گیر میباشند، بلکه نفوذ لازم را برای حل مشکلات بخشی را هم نخواهند داشت. لذا گره ای را در یک جایی باز میکنند و گره ای دیگر را در جای دیگر ایجاد میکنند. لذا پیشنهاد میگردد که کمیتهای مسوول بررسی موضوع یادشده و طرح ها و لوایح پیشنهادی باشد و خواستار نگرش جامع، سیستمیک و یکپارچه آنان گردد.
یک تذکر هم به وزیر محترم جهادکشاورزی و وزیر محترم بازرگانی دارم، نگذارید کشاورزان، این بندگان محبوب خدا، بیش از این مورد ظلم قرار گیرند. این نه از نظر اقتصادی توجیه دارد و نه از نظر شرعی توجیه پذیر است. چند ماه از فروش محصولات کشاورزی از جمله برنج و سویا گذشته است، چرا هنوز بخشی از کشاورزان مطالبات خود را دریافت نکرده اند؟ امیدواریم که وزرای محترم به این مهم توجه ویژهای بفرمایند. والسلام علیکم و رحمه الله و برکاته
رییس ـ ممنون، ناطق بعدی را دعوت بفرمایید.
منشی (محمدصادقی) ـ آخرین ناطق امروز سرکارخانم عفت شریعتی هستند، بفرمایید.
عفت شریعتی کوهبنانی ـ بسم الله الرحمن الرحیم
«السلام علی المهدی الذی یملا به الارض عدلا و قسطا کما ملیت ظلما و جورا».
سلام عرض می کنم خدمت همه سروران و همکاران بزرگوار و همچنین عرض سلام به مردم بزرگوار شهر مقدس مشهد و شهرستان کلات نادر دارم.
آنچه که مرا وا داشت تا دقایقی اندک را در خدمت نمایندگان بعنوان نطق قبل از دستور قرار بگیرم، لایحه اصلاح موادی از قانون مدنی است که ان شاالله در هفته جاری در دستور کار مجلس محترم قرار خواهد گرفت. لازم به ذکر است نکاتی را خدمت بزرگواران عرض کنم و اهمیت این مساله بر هیچکس از جمله نمایندگان محترم مجلس شورای اسلامی پنهان نبوده و نخواهد بود.
نظر به اینکه متعاقب حضور اتباع سایر کشورهای اسلامی در جمهوری اسلامی ایران، ازدواجهای متعددی بین زنان ایرانی و مردان خارجی منعقد گردیده و از آنجایی که بهرحال سیاستهای کنترل جمعیت نتوانسته مانع از این مساله باشد، لذا پیامدهای اینگونه ازدواجهایی که صورت گرفته فرزندانی هستند که اکنون با مشکلات زایدالوصفی روبرو هستند.
خاطر نمایندگان محترم مردم در مجلس شورای اسلامی را مستحضر میدارم که از لحاظ نظری در تابعیت اصلی دو سیستم مطرح و در کشورهای مختلف پذیرفته شده است؛ سیستم خون و سیستم خاک. در سیستم خون، رابطه نسبی ملاک عمل است، یعنی تابعیت پدر یا مادر به طفل داده میشود. ولی در سیستم خاک محل تولد مبنای اعطای تابعیت است، یعنی تابعیت کشور محل تولد به طفل اعطا میگردد.
از آنجایی که اعمال هر یک از این دو سیستم دارای اشکالات و نارساییهایی است و کافی برای رفع نیازهای سیاسی، اجتماعی و اقتصادی نیست، در کشورهای پیشرفته جهان از هر دو سیستم با تاکید بیشتر بر یکی از آن دو استفاده شده است.
در حقوق مدنی ایران هم براساس ماده (976) قانون مدنی، در برخی موارد سیستم خون و در برخی دیگر سیستم خاک اعمال شده، لیکن قاعده اصلی سیستم خون است. در بند (2) ماده (976) قانون مدنی، سیستم خون منعکس شده و تابعیت پدر ملاک تابعیت طفل قرار گرفته و در اینگونه موارد مشکلات عدیده ای از جمله نداشتن شناسنامه، محرومیت از تحصیل، محرومیت مالکیت به ارث و در یک کلمه بی هویتی محض برای اطفالی که مادر ایرانی و پدر خارجی دارند بوجود آمده که این امر مغایر با شوونات شرع مقدس اسلام و مقام و منزلت رفیع زن ایرانی و فرزندان معصوم و بی هویت آنان است و بهرحال خلاف مسلم انسانیت و حقوق بشر و دموکراسی و مجلس اصولگرای هفتم که همواره پیشگام در تحقق کرامت انسانی در جامعه است، ان شاالله با لحاظ کردن این مهم در دستور کار، در رفع این مشکل سهم بسزایی خواهد داشت.
من توجه نمایندگان بزرگوار را به این مساله جلب می کنم که اگر کسی در جامعه ایرانی و اسلامی دارای هویت نباشد، چگونه میتوان از او مسوولیت را طلب کرد و انتظار داشت که انجام وظیفه را به نحو احسن داشته باشد؟
بنابراین امروز در کشور جمهوری اسلامی ایران جمعیت قابل توجهی با این بحران دست به گریبانند. زنان مظلوم و بی پناهی که گناهی نداشته اند جز اینکه ازدواجی (خواسته یا ناخواسته) با اتباع بیگانه برای آنان بوجود آمده و اینک صاحب فرزندانی هستند که این فرزندان محرومیت از حقوق شهروندی و انسانی، زندگی سیاسی، اجتماعی و فرهنگی آنان را دچار مخاطره کرده است.
بزرگواران میدانند آنچه که مسلم است، کرامت انسان در جامعه اسلامی مد نظر است، از طرفی «ما اکرم النسا الا کریم» بر همگان واضح و مبرهن است. از سویی قرآن مجید ما را به حفظ حقوق انسانی (چه زن باشد و چه مرد باشد) در جامعه دعوت میکند، چون عمل صالحی که از زن و مرد صادر شود، نتیجه آن حیات طیبه است.
پس ما بیاییم با ابراز و اعلام هویت برای فرزندان زنان و مادران ایرانی که همسران بیگانه داشتند، حال به دلایلی سرپرست فرزندان خود هستند یا فرزندانشان پدران شهید داشتند، یا مفقود یا بهرحال رفته اند و نیامده اند و این مادران را با مشکلات فراوانی دست به گریبان کرده است. بنابراین مجلس محترم ان شاالله در وقتی که این لایحه در دستور کار قرار بگیرد، حتما عنایت به این جمعیت کثیر را خواهند داشت و با مصوبه قانونی و اعطای هویت به فرزندان مادران ایرانی، آنان را از حقوق شهروندی برخوردار خواهند کرد، از طرفی مایه دلگرمی ما قرآن مجید است (رییس ـ خانم شریعتی! وقتتان تمام است) «قل تعالوا ندع ابنانا و ابناکم و نسانا و نساکم و انفسنا و انفسکم». از طرفی مگر نه این است که اگر گره ای از کار مسلمانی گشوده شود، موجب رضای خداوند متعال است.
صدها فرشته بوسه بر آن دست می زنند
کـز کـار خلق یک گـره بسته باز کنند
بنابراین از نمایندگان محترم مجلس شورای اسلامی استدعا داریم، خواهران و برادران که در جهت تحقق هویت فرزندان مادران ایرانی سهم بسزا داشته باشند. والسلام علیکم و رحمه الله و برکاته
رییس ـ خیلی ممنون، از خانم شریعتی تشکر می کنیم.
4 ـ بیانات ریاست محترم مجلس شورای اسلامی درخصوص شهادت عدهای از هموطنان در جاده بم ـ کرمان
رییس ـ بسم الله الرحمن الرحیم
بعد از حادثه تلخ و تاسف آوری که در جاده زابل به زاهدان در منطقه تسوکی (تاسوکی) اتفاق افتاد، نمایندگان مجلس (خصوصا نمایندگان استان) چندین بار تذکر دادند، پیگیری کردند و نگرانی و ناراحتی مردم استان را در مجلس منتقل کردند.
متاسفانه شب گذشته دوباره حادثه ای نظیر همان حادثه در جاده بم به کرمان در سه راهی بم و کرمان و جیرفت اتفاق افتاده و ظاهرا همان گروه اشرار وابسته به بیگانه یکبار دیگر عدهای از هموطنان ما را به شهادت رسانده اند و مجروح کرده اند و راه را بسته اند، اتومبیل ها را آتش زده اند. بهرحال با آنکه ما میدانیم ایجاد ناامنی در مرزهای کشور و برانگیختن خصومت میان شیعه و سنی، میان اقوام ایرانی در دستور کار دشمنان ایران قرار دارد، با آنکه ما میدانیم امنیت عمومی که در این کشور وجود دارد، همیشه دیگران را به حسادت وا داشته که ایران این کشور پهناور انقلابی در میان این دریای حوادثی که اطراف ماست بحمدالله از یک امنیت کلی برخوردار است، همین واقعیت سبب میشود که یک توطیه هایی برای ایجاد ناامنی در نقاط مختلف کشور گهگاه مشاهده بشود که این دو حادثه ای که در دو، سه ماه اخیر در مناطق شرقی کشور واقع شده نمونهای از آنهاست.
ما ضمن اظهار تاسف و عرض تسلیت به مردم منطقه و خصوصا مردم بم که نمایندهای در مجلس هم ندارند و بنده افتخار نمایندگی آنها را دارم، ضمن عرض تسلیت به مردم بم و بازماندگان، تاکید می کنیم نیروی انتظامی و وزارت کشور و مسوولان امنیتی باید وظیفه خودشان را انجام بدهند و این حوادث ایجاب میکند که دولت محترم و مسوولان در پیگیری حادثه جدی تر باشند.
مردم انتظار دارند، نمایندگان هم انتظار دارند، نمایندگان مرجع مردم هستند و باید از دولت خواسته بشود اقداماتی را که آغاز کرده و ما هم اطلاع داریم، این اقدامات را تقویت و پیگیری کند، امیدواریم نظیر این حوادث ایجاد نشود، مجلس هم آمادگی دارد اگر نیازی باشد به دولت کمک کند. این یک مطلب.
5 ـ تسلیت ریاست محترم مجلس شورای اسلامی به آقایان اکبر اعلمی و حسین فدایی نمایندگان محترم تبریز و تهران
رییس ـ همکارمان آقای اعلمی در فوت یکی از بستگانشان عزادار هستند، به ایشان هم تسلیت می گوییم و برای بازماندگان صبر و اجر مسالت می کنیم. برای دایی مرحوم ایشان هم طلب مغفرت می کنیم.
همکار عزیزمان آقای فدایی نماینده محترم تهران در مجلس هم در فوت مادر شهیدپرورشان عزادار هستند، خدمت ایشان و همه بازماندگانشان تسلیت عرض می کنیم. برای مادر تازه درگذشته و برادر شهیدشان محمد فدایی هم آرزوی علو درجات داریم.
6 ـ تذکرات نمایندگان مردم در مجلس شورای اسلامی به مسوولان اجرایی کشور
تذکرات نمایندگان محترم مجلس به مسوولان اجرایی کشور را قرایت می کنم:
ـ آقای ایرج ندیمی نماینده محترم لاهیجان و سیاهکل به وزرای محترم کشور و رفاه و تامین اجتماعی درخصوص تسریع در شناسایی نقاط آسیب خیز و بحران زای اجتماعی در بافت شهری و حاشیه شهرهای کشور.
ـ آقای محمدرضا سجادیان نماینده محترم خواف و رشتخوار به وزیر محترم نیرو درخصوص لزوم تسریع در واگذاری ادارات آب و فاضلاب روستایی به شهری شهرهای قاسم آباد، نشتیفان، سلامی و جنگل در شهرستانهای خواف و رشتخوار با گذشت سه سال از ارتقا آنها از روستا به شهر.
ـ آقای علی معلمی پور نماینده محترم میناب، رودان و جاسک به وزیر محترم بازرگانی درخصوص تسریع در ابلاغ آئیننامه اجرایی قانون ساماندهی مبادلات مرزی با توجه به گذشت بیش از ششماه از ابلاغ آن به دولت.
ـ آقای هدایت الله میرمرادزهی نماینده محترم سراوان به وزیر محترم بازرگانی درخصوص فعال نمودن بازارچههای مرزی شهرستان سراوان در بخشهای کوهک، بم پشت و جالق بصورت رسمی.
ـ آقای سیدجلال حسینی نماینده محترم زنجان و طارم به وزرای محترم جهادکشاورزی و بازرگانی درخصوص اتخاذ تدابیر لازم برای جلوگیری از افت قیمت محصولات کشاورزی شهرستان طارم توسط واسطه گران و خرید تضمینی محصولات آنان.
ـ آقای سیدجلال یحیی زاده فیروزآباد نماینده محترم تفت و میبد به وزیر محترم بازرگانی درخصوص لزوم اقدام سریع برای جلوگیری از افزایش قیمت شیر و فرآوردههای لبنی.
ـ این تذکر را آقایان: علی عسکری نماینده محترم مشهد و کلات، سیدمحمود حسینی دولت آبادی نماینده محترم برخوار و میمه و خانم عشرت شایق نماینده محترم تبریز، اسکو و آذرشهر هم داده بودند (یعنی مجموعا چهار نفر از نمایندگان).
به وزیر محترم امور خارجه درخصوص برخورد فوری و قاطع با نقض کنوانسیونهای 1958 و 1982 حقوق دریاها توسط امارات متحده عربی در ساخت جزایر مصنوعی در خلیج فارس.
ـ آقای رضا طلایی نیک نماینده محترم بهار و کبودرآهنگ به وزیر محترم کشور درخصوص رسیدگی به تشدید اعتراضات و نارضایتی مردم نسبت به محدودیت ها و نابسامانی ها در مدیریت ترافیک تهران.
ـ آقای محمدعلی حیدری شلمانی نماینده محترم لنگرود به وزیر محترم کشور درخصوص بررسی علل به شهادت رسیدن عدهای از هموطنان مان بدست اشرار مسلح در جاده بم ـ کرمان.
ـ آقای اصغر گرانمایه پور نماینده محترم کاشان، آران و بیدگل به وزرای محترم کشور و اطلاعات درخصوص اتخاذ تدابیر لازم و فوری برای جلوگیری از بروز کشتار مردم نظیر حوادث سیستان و بلوچستان و کرمان.
ـ آقای قدرت الله علیخانی نماینده محترم بویین زهرا و آوج به رییس جمهور محترم درخصوص دستور عاجل برای حل مشکل کارگران شرکتهای نازنخ، فرنخ، مه نخ و پوشینه بافت قزوین.
ـ آقایان: ایرج ندیمی و علی عسکری نمایندگان محترم لاهیجان و سیاهکل و مشهد و کلات به رییس جمهور محترم درخصوص دستور لازم به مسوولان محیط زیست استانها برای رفع مشکلات راه اندازی شهرکهای صنعتی و پرهیز از مخالفت های تبعیض آمیز و غیرمنطقی و بی توجه به بحران بیکاری و مشکلات استانها.
ـ آقایان: غلامرضا کرمی و سیداحمد حسینی نمایندگان محترم کرمان و راور و سیرجان و بردسیر به رییس جمهور محترم درخصوص دستور رسیدگی جدی و تسریع در ایجاد امنیت و برخورد قاطع با اشرار.
ـ آقای رمضانعلی صادق زاده شبحان نماینده محترم رشت به رییس جمهور محترم درخصوص دستور تکمیل پروژههای نیمه تمام ورزشی ورزشگاه های (15) هزار نفری فلکده و (6) هزار نفری رشت.
ـ آقای قدرت الله ایمانی نماینده محترم خرم آباد به وزیر محترم آموزش و پرورش درخصوص رسیدگی به ضعف مدیریت و عملکرد رییس سازمان آموزش و پرورش استان لرستان و عزل و نصب های غیرمنطقی و غیراصولی توسط ایشان.
ـ آقای حسن زمانی نماینده محترم ملایر به وزیر محترم نیرو درخصوص بررسی علت عدم اقدام لازم درخصوص تصفیه خانه آب شرب ملایر با توجه به مشکلات عدیده آن.
ـ آقای سیدمحمدجعفر سادات موسوی نماینده محترم مبارکه به وزیر محترم راه و ترابری درخصوص رسیدگی به مشکلات رانندگان و کامیونداران و شرکتهای حمل و نقل شهرستان مبارکه و تشکیل و ادامه کار سالن اعلام بار در پایانه حمل و نقل شهرستان مبارکه.
ـ خانم عشرت شایق نماینده محترم تبریز، اسکو و آذرشهر به وزیر محترم بهداشت، درمان و آموزش پزشکی درخصوص تسریع در خدمات رسانی بیماران دیالیزی و قلبی به دلیل وضعیت حساس این بیماران.
ـ آقای ناصر نصیری نماینده محترم گرمی به وزیر محترم کشور درخصوص تسریع در ایجاد بخش انگوت غربی به مرکزیت زیوه و ارتقا بخش انگوت به شهرستان با توجه به دارا بودن شرایط کافی و بی نظیر در استان اردبیل.
به وزیر محترم امور اقتصادی و دارایی درخصوص تسریع در ایجاد گمرک آزادلو با توجه به گذشت چند سال از تصویب آن در هیات دولت و انتظار مردم.
این تذکرات کتبی نمایندگان به مسوولان اجرایی بود.
7 ـ تذکر آئیننامهای و اخطار قانون اساسی آقایان: محمدحسین فرهنگی، سعید ابوطالب و محسن کوهکن ریزی نمایندگان محترم تبریز، تهران و لنجان
رییس ـ آقای محبی نیا! برای تذکرات شفاهی نوبت بدهید.
منشی (محبی نیا) ـ آقای دکتر! نوبت اول مربوط به آقای فرهنگی است، بفرمایید.
محمدحسین فرهنگی ـ بسم الله الرحمن الرحیم
جناب آقای دکتر! بنده سه تذکر را در قالب همین فرصتی که دارم به استناد بند (7) ماده (21) آئیننامه داخلی مجلس می خواهم مطرح کنم. در آنجا وظایف و اختیارات رییس مجلس را که احصا کرده در بند (7) آورده که «سایر موارد مذکور در قانون اساسی و دیگر مقررات». در ذیل اصل هشتاد و پنجم قانون اساسی صراحت دارد که مصوبات دولت نباید مخالف قوانین و مقررات عمومی کشور باشد و بمنظور بررسی و اعلام عدم مغایرت آنها با قوانین مزبور باید ضمن ابلاغ برای اجرا به اطلاع رییس مجلس برسد.
در اصل یکصد و سی و هشتم باز همین مطلب بهگونهای دیگر آمده که تصویبنامه ها و آئیننامههای دولت و مصوبات کمیسیونهای مذکور در این اصل ضمن ابلاغ برای اجرا، به اطلاع رییس مجلس شورای اسلامی میرسد تا درصورتیکه آنها را برخلاف قوانین بیابد، با ذکر دلیل برای تجدیدنظر به هیات وزیران بفرستد.
چندی پیش در هیات وزیران برخلاف قانون برنامه مصوبهای درخصوص استخدام نیرو بوده یعنی خارج از چارچوب قانون برنامه یک اذن عامی داده شده، برخلاف بخش ششم قانون برنامه که نوسازی دولت و ارتقا و اثربخشی حاکمیت و فصل دوازدهم آن که باز همین عنوان را دارد. مواد (139)، (145) و سایر مواد که تاکید بر کوچک سازی دولت دارد (رییس ـ مختصر بفرمایید) چشم.
این مصوبه به ستاد تطبیق مصوبات مجلس آمده، این نکته یادآوری نشده و الان بصورت بی رویهای استخدام دارد صورت میگیرد.
تذکر بعدی که خارج از این موضوع است اشاره به همان استناد و اصل یکصد و دوم قانون اساسی است. چندی است رییس محترم شورای شهر تهران تصریحا در رسانههای مختلف اظهار میکند که شورای عالی استانها مصوباتی را دارد که می خواهد به مجلس بفرستد و نمی تواند این کار را انجام بدهد. در حالیکه اصل یکصد و دوم شورای عالی استانها را حق داده که در حدود وظایف خود طرح تهیه کند و مستقیما از طریق دولت به مجلس پیشنهاد کند و در مجلس مورد بررسی قرار بگیرد.
موضوع سوم که به قانون اساسی مربوط نیست و دیگر مقررات را شامل میشود، ما پارسال در مجلس قانونی داشتیم که الحاق موادی به قانون بخشی از مقررات مالی دولت بود که بکارگیری بازنشستگان را ممنوع کرده بود، درحالیکه در بعضی از دستگاه ها هنوز بطور وسیع از بازنشستگان استفاده میشود. لذا در حفظ شان و منزلت و اقتدار مجلس، بنده استدعا دارم که مورد سوم را هم عنایت داشته باشید.
رییس ـ حالا هم از جناب عالی و هم از نمایندگان محترم درخواست می کنم چند تذکر را در یک فرصت و نوبت بیان نکنند، چون اظهارنظر درباره آنها هم دشوارتر میشود و هم وقت گرفته میشود.
راجع به تذکر اولتان، اینطور که من فهمیدم شما نظری مغایر با آن هیات تطبیق مصوبات دارید، یعنی هیات تطبیق مصوبات آن را بررسی کرده و مغایر قوانین تشخیص نداده، جناب عالی نظرتان غیر از این است. من خواهش می کنم شما نظرتان را از طریق بعضی از نمایندگان که عضو آن هیات هستند منتقل کنید یا خودتان با آنها تماس بگیرید، بهرحال یک بحث حقوقی است.
درباره مطرح شدن پیشنهادها و طرحهای شورای عالی استانها ما موافقیم و اقدام می کنیم. پیشنهادهایی که آقای مهندس چمران هم به مجلس تسلیم کرده اند هم اکنون در دست بررسی است و ما آنها را در مسیر طرح در جلسه علنی هم قرار داده ایم، قانون اساسی هم همین را به ما تکلیف میکند.
بازنشستگان هم... حالا تذکرتان را منتقل می کنیم. نفر بعدی را دعوت بفرمایید.
منشی (محبی نیا) ـ نفر بعدی جناب آقای مرحبا هستند، بفرمایید.
مرحبا ـ آقای محبی نیا منصرف شدم.
منشی (محبی نیا) ـ خیلی ممنون و متشکر، نفر بعدی جناب آقای زادسر هستند، (البته آقای دکتر شهریاری وقتشان را به ایشان داده اند) بفرمایید.
علی زادسر ـ بسم الله الرحمن الرحیم
ضمن عرض تسلیت بمناسبت فاجعه بزرگ و غم انگیز شب گذشته در سه راهی بم ـ جیرفت ـ کرمان، من به استناد به اصل یکصد و هفتاد و ششم قانون اساسی و بند (11) ماده (23) نکاتی را عرض می کنم:
اصل یکصد و هفتاد و شش قانون اساسی می فرماید که: بمنظور تامین منافع ملی و پاسداری از انقلاب اسلامی و تمامیت ارضی و حاکمیت ملی، شورای عالی امنیت ملی به ریاست رییس جمهور با وظایف زیر تشکیل میگردد:
1 ـ تعیین سیاستهای دفاعی و امنیتی کشور در محدوده سیاستهای کلی تعیین شده از طرف مقام رهبری.
2 ـ هماهنگ نمودن فعالیتهای سیاسی، اطلاعاتی، اجتماعی، فرهنگی و اقتصادی در ارتباط با تدابیر کلی دفاعی و امنیتی.
3 ـ بهره گیری از امکانات مادی و معنوی کشور برای مقابله با تهدیدهای داخلی و خارجی.
اعضای شورا عبارتند از روسای قوای سه گانه.... حالا تا آخر این اصل مفصل است که من بخاطر ضیق وقت صرفنظر می کنم.
جناب آقای رییس! با توجه به اینکه جناب عالی یکی از سران قوا و عضو شورای عالی امنیت ملی هستید و خودتان را نیز بعنوان نماینده افتخاری بم معرفی کرده اید عرض می کنم، اگر با قاطعیت و جدیت، فاجعه بزرگ و خطرناک تاسوکی را پیگیری می کردید اینک شاهد جنایت هولناک دیگری از این گروه نبودید. این گروهی که در مزدوری آنها برای دشمنان اسلام و ایران اسلامی هیچ شک و شبهه ای وجود ندارد، اگر جدی پیگیری می شد نمی توانستند در شب گذشته در سه راه بم ـ جیرفت ـ کرمان، تاسوکی دیگری را بوجود بیاورند و (11) نفر از مردم بیگناه بم را بکشند و عدهای را هم به گروگان ببرند و ماشین ها را به آتش بکشند.
آقای رییس! آخر این چگونه وضعیتی است که یک باند تروریست میتواند اینچنین راحت لباس رسمی عوامل امنیتی حکومت را بپوشد و به این آسانی جاده بینالمللی و پرترافیک کرمان ـ بم ـ زاهدان را ببندد و مثل آب خوردن، خون بیگناهان را بریزد و از جنایات هولناک و اعمال پلید و کثیفشان فیلم بگیرند و CD آن را در داخل و خارج از کشور توزیع کنند؟ جناب آقای دکتر حدادعادل! بخدا قسم که امثال بنده اولا شرمنده مردم عزیز بم و جنوب استان کرمان هستیم و ثانیا هیچگونه توجیه موجهی نداریم.
رییس محترم قوه مقننه! اگر به ناله و فریادهای مکرر همانند برادر گرامی جناب آقای دکتر شهریاری نماینده محترم زاهدان توجه بیشتری کرده بودید، اکنون علاوه بر ناامنی سیستان و بلوچستان نظاره گر ناامنی کرمان و جنوب آن، خصوصا بم نبودیم. بعد از جریان وحشتناک و شرم آور تاسوکی اشرار در منطقه جنوب استان کرمان، روز روشن ساعت (1) بعدازظهر آنهم وسط خیابان در شهر و روستا چندین نفر از عناصر زحمتکش ناجا را کشتند و بعضا با یکدیگر درگیر شدند و همدیگر را نیز کشتند. لطفا جناب عالی و دیگر اعضای محترم شورای عالی امنیت ملی خصوصا وزارت کشور پاسخ مردم را بدهید، تا به کی ما باید شاهد اینگونه قضایا باشیم؟
آقای رییس! مردم جنوب شرق کشور نگران هستند، بشدت دنبال مسلح شدن هستند تا از خودشان حفاظت کنند. در جنوب استان کرمان، با بنز خاور، کلاشینکف قاچاق میکنند. آمار کشف سلاح دست ساز و سلاح جنگی، حقیقتا نگران کننده است.
آقای رییس! به اعتقاد بنده چاره کار، ماموریت دادن به سپاه پاسداران انقلاب اسلامی و بسیج است که به کمک نیروی انتظامی بشتابند. اگر فکری نکنید مردم به این نتیجه خواهند رسید که حکومت در تامین امنیت آنان ضعیف است و ان شا الله هرگز چنین روزی نیاید. والسلام علیکم و رحمه الله
رییس ـ خیلی ممنون، تذکرتان را مهم می دانم. آقای شهریاری نماینده زاهدان هم قبلا گفته بودند، هنوز هم گروگان هایی که به حادثه قبلی تعلق دارد و در آن حادثه قبلی به گروگان گرفتند، آزاد نشدند. بنده هم پیگیری می کنم و این نکاتی را هم که شما اشاره کردید در نظر خواهم داشت. خیلی ممنون، تذکر بعدی را مطرح بفرمایید.
منشی (محبی نیا) ـ نفر بعدی جناب آقای ابوطالب هستند، بفرمایید.
سعید ابوطالب ـ بسم الله الرحمن الرحیم
جناب آقای حداد! ماده (23) بند (11)، هیات رییسه را به حفظ شان و منزلت و اقتدار مجلس موظف میکند. البته ما نمی گوییم که شما از شان و منزلت دستگاههای دیگر دولت، ناجا، صدا و سیما دفاع نکنید. خوب است، بالاخره شما رییس مجلس هستید، از شان و منزلت قوای دیگر هم دفاع کنید ولی منتها گهگاهی هم شما به این بند (11) ماده (23) یک عنایتی بفرمایید و از شان و منزلت مجلس دفاع کنید.
هفته پیش، جناب آقای حمیدی نماینده سنندج تذکر دادند که ناجا با عنوان اینکه طرحی در مجلس برای مقابله با ماهواره در دست بررسی است، خانههای مردم میروند و دیش های ماهواره را جمع میکنند و این ها... منتها شما بجای اینکه این حرف را به ناجا منتقل کنید که این اشتباه است، شما یک قانون داده اید، مال سال 72،73 همان را عمل کنید. (12)، (13) سال است عمل نکردید، حالا که یک طرح دیگری در مجلس آمده که هنوز هم طرح است، هنوز هم خدمت هیات رییسه داده نشده که اعلام وصول شود، شما یادتان افتاده که طرح را جلو جلو عمل کنید، درحالیکه روح این طرح هم خلاف عملکرد شماست، یعنی شما قانون سال 72 را عمل نکرده اید، حالا یادتان افتاده که به اسم اینکه یک طرحی در مجلس هست، بریزید دیش های مردم را جمع کنید، بعد هم اینکه بگویید (5) میلیون جریمه آن است، چون در مجلس مطرح است که قرار است یک چنین طرحی... درحالیکه روح این طرح اصلا مخالف عملکرد شماست. اگر هم شما می خواهید این طرح را عمل کنید، چند بند ایجابی دارد، اجازه بدهید این تصویب شود بعد اگر اجرایی شد، بعد شما حق دارید تازه به فاصله (15) روز، دوبار تذکر کتبی بدهید. منتها متاسفانه الان در شیراز هم من شنیدم که ناجا به بهانه همین طرح مراجعه میکند و دیش های ماهوارهای را جمع میکند. من انتظار داشتم هفته قبل که از طرف آقای حمیدی در کردستان مطرح شد، اگر شما تذکر داده بودید این تکرار نمی شد، الان هم متاسفانه دارد به اسم طرحی که در مجلس است تکرار میشود، درحالیکه روح این طرح کاملا مخالف این نوع برخوردهاست. متشکرم.
رییس ـ خیلی ممنون، تذکر ما هم به مسوولان نیروی انتظامی این است که مادام که طرح یا لایحهای در مجلس به تصویب نرسیده، اقدامات خودشان را مبتنی بر امری که به تصویب نرسیده ندانند، در چارچوب قوانین مصوب عمل کنند. تذکر بعدی را مطرح بفرمایید.
منشی (محبی نیا) ـ تذکر بعدی را جناب آقای وزیری خواستند، بفرمایید.
مختار وزیری ـ بسم الله الرحمن الرحیم
جناب آقای رییس! اصل (176) قانون اساسی (101) و (103) آئیننامه مجلس. من هم راجع به این واقعه دردناک که در مسیر بم ـ کرمان اتفاق افتاده به مردم ایران، استان کرمان و خصوصا بم تسلیت عرض می کنم و چون برادر عزیزم جناب آقای زادسر بعضی مطالب را فرمودند من تکرار نمی کنم ولی این موضوع واقعا موضوع بسیار دردناکی است. قبح این موضوع مورد تنفر همه ملت ایران است و همه مردم جهان وقتی این خبر را می شنوند، متنفر میشوند از روندی که اشرار دارند اقدام میکنند و مورد تنفر همه انسان های آزاده است. آنهاییکه دغدغه دفاع از حقوق بشر را دارند، یک عده انسان های مظلومی که مسیری را بطور شخصی عبور میکردند اینگونه قتل عام شوند. این یک موضوع.
دوم، جناب آقای رییس! اختیار ذاتی دولت، طبق قانون اساسی، ایجاد امنیت برای مردم است و از طرفی اختیاراتی هم که مقام معظم رهبری به دولت واگذار کرده، آن وظیفه دولت را در ایجاد امنیت به مراتب سنگین تر میکند.
جناب آقای رییس! عمق فاجعه دردناک تر از یک تذکر شفاهی و یا کتبی ماست که در مجلس بدهیم. حضرت عالی هم که افتخار نمایندگی مردم بم که فعلا نمایندهای در مجلس شورای اسلامی ندارند ولی درواقع همه نمایندگان مجلس افتخار میکنند که به مردم بم خدمت کنند. مسوولیت شما هم بعنوان رییس مجلس و هم بعنوان کسی که خودتان میفرمایید نماینده افتخاری مردم بم هستید، این مسوولیت شما را مضاعف میکند که واقعا از کنار این قضیه به سادگی رد نشویم. من از حضرت عالی تقاضا می کنم که مسوولین امنیتی و اطلاعاتی کشور به مجلس دعوت شوند تا هم درمورد مساله ای که در سیستان و بلوچستان اتفاق افتاد و هم درخصوص این موضوع در یک جلسه غیرعلنی واقعا به عمق مساله بیشتر پرداخته شود.
آقای رییس! تبعات این موضوع، بسیار تبعات سنگینی خواهد بود که اگر مردم احساس کنند که این روند ادامه دارد دست به کارهای دیگر می زنند که من از این تریبون باز و رادیو نمی توانم مسایل را مطرح کنم. اگر لطف بفرمایید مسوولین امنیتی و اطلاعاتی در یک جلسه غیرعلنی به مجلس دعوت شوند، قطعا نمایندگان محترم میتوانند حرفهایشان را راحت تر بزنند. از شما تشکر می کنم اگر به پیشنهاد بنده جامه عمل بپوشانید.
رییس ـ خیلی ممنون، من از شما هم تشکر می کنم که این موضوع را مورد توجه قرار دادید. حساسیت و نگرانی همه نمایندگان، خصوصا نمایندگان مناطق شرقی ایران در مجلس بدنبال این حوادث قابل درک است. از آقای بروجردی رییس کمیسیون امنیت ملی خواهش می کنم که یک دعوتی از مسوولان کنند و نمایندگان این مناطق هم حضور داشته باشند و صحبت کنند. ظاهرا آقای بروجردی میخواهند یک توضیحی هم راجع به این مطلب بدهند، یک توضیح مختصری هم بفرمایید اگر اطلاعاتی دارید در مورد اقداماتی که شده، بفرمایید.
علا الدین بروجردی ـ بسم الله الرحمن الرحیم
بنده هم عرض تسلیت دارم خدمت همه بازماندگان این فاجعه ای که متاسفانه روز گذشته اتفاق افتاد. ما امروز صبح از فرماندهی قرارگاه شرق دعوت کردیم، مستحضرید که اخیرا یعنی مدت کوتاهی است که بدستور مقام معظم رهبری، فرماندهی معظم کل قوا، قرارگاه ویژه امنیت شرق تشکیل شده و مسوولیت مستقیم در این زمینه دارند که این دعوت صورت گرفته که ان شا الله امروز بعدازظهر ما در محل کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی با توجه به اهمیت موضوع، ابعاد مختلف این مساله را بررسی کنیم. من از نمایندگان عزیزی که مرتبط با این منطقه هستند هم دعوت می کنم که تشریف بیاورند.
نکته دوم اینکه هیاتی را تنظیم کردیم که ان شا الله همین امروز بعدازظهر حرکت کنند بروند به منطقه، هم در خود منطقه بررسی لازم صورت بگیرد و هم اینکه علل این مساله را دنبال کنیم. البته ذکر این نکته بسیار ضروری و مهم است که ما در مجموعه اقداماتی که در زمینه بودجه داشتیم، متاسفانه بودجه مرتبط با بخش امنیتی، هم قرارگاه شرق و هم بسیج دچار کاستی شد که امیدوار هستیم دولت محترم در متممی که به مجلس عرضه میکنند با توجه به اینکه مبنای هرگونه اقدامات عملی و گرفتن تجهیزات برای پیشگیری از حوادث بعدی، بودجه است، ان شا الله این کاستی هم مرتفع شود. با تشکر از وقتی که عنایت فرمودید.
رییس ـ من هم از عکس العمل سریع شما که صبح قبل از شروع جلسه علنی مجلس دعوت کردید و پیگیری می کنید تشکر می کنم. نمایندگان محترمی هم که موضوع را پیگیری میکنند بعدازظهر میتوانند در این جلسه شرکت کنند. آقای محبی نیا تمام شد؟
منشی (محبی نیا) ـ آقای دکتر اگر اجازه بفرمایید دو نفر مانده اند. جناب آقای شافعی که منصرف هستند، جناب آقای کوهکن بفرمایید.
رییس ـ بعد از صحبت آقای کوهکن وارد دستور می شویم.
محسن کوهکن ریزی ـ بسم الله الرحمن الرحیم
جناب آقای رییس! یکی از عزیزان همکار که بنده به ایشان خیلی هم ارادت دارم در هفته گذشته یک مصاحبه ای کردند و فرمودند که هیات رییسه عملا استیضاح وزیران را غیرممکن کرده، شاید اگر می فرمودند که مسیر سختی را گذاشته اند، این تذکر را من نمی دادم. از جهت اینکه مردم بهرجهت به مطبوعات توجه دارند و نگاه میکنند شاید این اتهام ناروایی به هیات رییسه باشد که استیضاح را برای عزیزان همکار غیرممکن کرده باشد. این را از این جهت خواستم کوتاه خدمت حضرت عالی عرض کنم که شما بفرمایید که بهرجهت ما همگی موظف به اجرای آئیننامه هستیم.
رییس ـ خیلی ممنون، تذکرتان را وارد می دانم. نمایندگان هم مطلع شدند، ان شا الله در صحبت ها دقت بیشتری شود. دیگر اجازه بفرمایید وارد دستور شویم (زمانی ـ تذکر دارم) از آقای زمانی خواهش می کنم که فعلا تذکرشان را مطرح نکنند.
8 ـ تصویب طـرح یک فوریتی توسعـه محدوده منطقه آزاد ارس
رییس ـ آقای حاجی بابایی وارد دستور شوید.
منشی (حاجی بابایی) ـ اولین دستور گزارش کمیسیون اقتصادی درمورد طرح یک فوریتی توسعه محدوده مناطق آزاد ارس است. مخبر محترم کمیسیون اقتصادی جناب آقای ندیمی تشریف بیاورند.
ایرج ندیمی (مخبر کمیسیون اقتصادی) ـ بسم الله الرحمن الرحیم
عرض سلام داریم خدمت همکاران ارجمند و ملت آگاه، نجیب و هوشیار ایران اسلامی.
طرح توسعه منطقه آزاد ارس به شماره چاپ (1297) که به کمیسیون اقتصادی بعنوان کمیسیون اصلی با قید یک فوریت ارجاع شده بود با حضور طراحان، کارشناسان و نمایندگان دستگاههای اجرایی ذیربط مورد بحث و تبادل نظر قرار گرفت و با اصلاحاتی به شرح ذیل به تصویب رسید. اینک گزارش آن را به مجلس محترم شورای اسلامی تقدیم میدارد.
رییس کمیسیون اقتصادی ـ محمد شاهی عربلو
طرح توسعه منطقه آزاد ارس با این ماده واحده است که ماده واحده به دولت اجازه داده میشود محدوده فعلی منطقه آزاد ارس را در نقاط مشترک مرزهای جمهوری اسلامی ایران و جمهوری آذربایجان، جمهوری نخجوان و جمهوری ارمنستان مطابق نقشه پیوست توسعه دهد.
تبصره ـ هزینههای مالی اجرای این قانون از محل درآمد منطقه آزاد تامین میشود.
همچنانکه دوستان مستحضر هستند اولا ما نمی خواهیم منطقه آزاد درست کنیم، منطقه آزاد وجود دارد.
ثانیا فوریت آن را شما در جلسات دوهفته پیش به تصویب رساندید.
ثالثا منطقه آزاد ارس درحقیقت در محلی توسعه مییابد که طبق نامه دبیرخانه شورای عالی مناطق آزاد نقاط کم جمعیت و بدون تراکم شهری است و دیگر آنکه ما در محدوده فعلی فقط با نخجوان ارتباط داریم که خودش بخش و گوشه ای از یک جمهوری بزرگتر بنام آذربایجان است و اگر می خواهیم که آن اهدافی را که در ماده (1) قانون مناطق آزاد جمهوری اسلامی در مجالس قبل به تصویب رسیده عملی کنیم، عملا تشکیل این منطقه در محدوده فعلی در حد یک جمهوری بسیار کوچک بنام نخجوان پاسخگوی آن اهداف نیست. هستند کسانیکه با اصل مناطق آزاد موافق نیستند، اما ما الان در حال ایجاد منطقه آزاد نیستیم، هرچند که آن مخالفت هم جواب خاص خودش را می طلبد و ما باید در جای دیگری پاسخگو باشیم که مناطق آزاد و ویژه در کنار شهرکهای صنعتی میتوانند بخشی از اهداف و منافعی را که ما در رابطه با مسایل مختلف چون بیکاری، صادرات، پردازش کالا، بسیاری از اهداف دیگر میتواند پاسخگو باشد.
آن چیزی که ممکن است افراد در ذهنشان بیاورند این باشد که در راستای توسعه این منطقه آزاد، ما به چه نتایجی می رسیم و چه مباحثی از جهت نتیجه کلی نصیب کشور میشود.
توضیح آنکه بهرصورت آذربایجان ما، آذربایجان بزرگ ما که هم اکنون غربی و شرقی و اردبیل و مانند آن شده، عملا دارای فرصتهای بزرگی است. خصوصا بعد از انقلاب، سرمایهگذاریهای زیادی در این استانها از جمله آذربایجان شرقی شده. صنعت ما با سرمایهگذاریهای بسیار سنگینی در طول سالیان اخیر روبرو بوده که اکنون باید جواب اقتصادی آن را در بعد صادراتی جستجوگر باشیم یعنی همه آن سرمایهگذاریهایی که از امکانات این کشور برای بخش پر ارزش و پر نتیجه ای ازجهت نتایج اقتصادی داشته ایم باید به یک جواب هایی برسیم. یکی از آن جواب ها را همین مناطق آزاد میتوانند داشته باشند. یعنی شما اگر در رابطه با کلانشهرها و شهرهای بزرگی که در این استان یا استانهای دیگر سرمایه گذاری کردید باید بتوانید از فرصت ها استفاده کنید. فرصت آنسوی ارس درحقیقت بهر دلیلی علی رغم سخنرانی ها، همایش ها، سمینارها، رفت و آمدها هنوز آنچنان که باید بسوی ایرانیان باز نشده و با کمال تاسف کشورهای دیگر، حتی کشورهای مخالف نظام جمهوری اسلامی ایران در آنجا از این فرصت ها استفاده میکنند، بخش عمده ای از آنها هم با ما پیوندهای دینی دارند، چه مسلمانان و چه ارامنه، یعنی آنها در رابطه با موضوع ارامنه کشور و یا مسلمانانی که در جمهوری هایی مثل آذربایجان هستند این ها میخواهند از این فرصت ها استفاده کنند.
کمیسیون اقتصادی با شنیدن نظرات مخالفین به این جمعبندی رسید که اساسا هیچکدام از آن نظرات وارد نیست و بهمین دلیل هم به اتفاق آرا رای داد یعنی همه حاضرین در جلسه رای خودشان را به این اعلام کردند با توجه به تفاوت نظراتی که در کمیسیون اقتصادی ازجهت آرای فکری و اقتصادی وجود دارد، خود این یک نقطه اطمینان بخشی است که هیچ مخالفی نداشت و حتی عضوی که در بخشی دیگر مطالبی داشتند النهایه نظرخودشان را بعنوان نظر موافق اعلام کردند. معنای این حرف این است که این یک ضرورت است که با وجود تفاوت ترکیب فکری ما به این جمعبندی رسیدیم که این منطقه توسعه پیدا کند. البته همچنانکه اشاره شد هزینهای هم برای نظام ندارد. اولا ما در تبصره آورده ایم که از محل درآمدهای خود منطقه و علاوه اینکه عمده زیرساخت ها مانند راه آهن، راه ها، آب، گاز و مانند آن همه حاصل است. بنابراین از این جهت هم ما با مشکلی روبرو نیستیم و نگرانی نداریم که بار مالی داشته باشد و مثلا مخالفت شورای محترم نگهبان را، چرا که بار مالی آن را پیش بینی کردیم.
همینطور است در رابطه با پتانسیل های غیرصنعتی که آنجاست، از نوع مسایل گردشگری و اکوتوریسم و مانند آن که این ها هم میتواند در جای خودش فرصتی باشد.
در هرصورت امیدواریم که دوستان ما با توجه به مطالبی که ما عرض کردیم و با دریافت نظرهایی که از وزارتخانههای مختلف از جمله وزارت اطلاعات در 17/10/ و دبیرخانه شورای عالی مناطق آزاد در تاریخ 1384/11/11 و مانند آن که مثلا دبیرخانه شورای عالی مناطق آزاد در بند (3) اینچنین نوشته است که اصلاح منطقه آزاد ارس علاوه بر جمهوری ارمنستان با جمهوری آذربایجان و ارتباط مرزی آنها و وجود موانع طبیعی در آن منطقه و عدم قرارگرفتن مناطق شهری و جمعیتی بزرگ در محدوده پیشنهادی زمینههای کنترلی قانونی بر منطقه را فراهم مینماید و از این جهت مورد تایید میباشد.
یا همینطور در گزارشی که وزارت محترم اطلاعات در 1383/10/17 داده کاملا به اهمیت این منطقه و مسایل مرتبط در چهار صفحه ای که الان دست من است اشاره کرده و در این ارتباط در حقیقت میتوان گفت که توسعه این منطقه ان شا الله مورد تایید شما و ما خواهد بود، فوریت آن به تصویب رسیده بود. والسلام
رییس ـ تشکر می کنم.
منشی (قربانی) ـ آقای رییس! مخالف کسی ثبت نام نکرده ولی (15) نفر موافق دارد که قاعدتا چون مخالف نیست دیگر موافقین نمی توانند صحبت کنند.
رییس ـ بله، دولت اگر نظری دارد، تشریف بیاورند توضیح بدهند. حضرت عالی خودتان را هم معرفی بفرمایید که نمایندگان آشنایی بیشتری پیدا کنند، نظرتان را بیان بفرمایید.
طیرانی (معاون حقوقی و امور مجلس شورای عالی مناطق آزاد) ـ
بسم الله الرحمن الرحیم ـ سلام علیکم و رحمه الله و برکاته
طیرانی هستم! معاون پشتیبانی حقوقی امور مجلس دبیرخانه شورای عالی مناطق آزاد.
خدمت عزیزان محترم نماینده عرض کنم همانطور که خاطرتان باشد، دولت لایحهای داده بود بعنوان لایحه توسعه محدوده مناطق آزاد تجاری ـ صنعتی قشم و چابهار. این لایحه وقتی تقدیم مجلس شد در کمیسیون اقتصادی مورد بحث و رسیدگی قرار گرفت، دو بند دیگر هم به این لایحه اضافه شد که آن لایحه در جریان رسیدگی و تصویب بالاخره در گزارش شور دوم به دلایل اعمال بعضی از ملاحظات دفاعی و امنیتی، دولت به این تصمیم گیری رسید که درخواست استرداد کند و درخواست دولت در جلسه علنی مجلس مطرح شد، نمایندگان محترم درخواست و رای به استرداد دادند و لایحه مسترد شد.
یکی از بندهایی که در گزارش کمیسیون اقتصادی بعنوان کمیسیون اصلی در گزارش خودش مطرح شده بود، توسعه محدوده منطقه آزاد ارس است. من خدمت عزیزان نماینده و بخصوص برادران عزیز طراح عرض کنم که ما هم بعنوان یک بازوی کارشناسی که در مسایل مناطق آزاد و تجاری بررسیهایی داریم به این نتیجه رسیدیم که محدوده فعلی منطقه آزاد ارس احتیاج به تجدیدنظر دارد. مطالعاتی را انجام دادند، الان با دو طرح کاملا متفاوت مواجه هستیم، یکی طرحی که نمایندگان محترم، برادران عزیز طراح مطرح کردند که محدوده فعلی منطقه آزاد ارس را از حدود (96) کیلومتر فعلی به (3) هزار و (900) کیلومتر توسعه میدهد.
من خدمت عزیزان نماینده عرض کنم همانطوریکه اطلاع دارید وقتیکه یک منطقهای منطقه آزاد میشود یا منطقهای منطقه ویژه اقتصادی میشود، بخشی از مقررات قانون امور گمرکی در این مناطق اعمال نمی شود. به تعبیر دیگر، مناطق آزاد تجاری ـ صنعتی یا مناطق آزاد مناطق ویژه اقتصادی، جزو قلمرو گمرکی محسوب نمی شوند. ورود و خروج کالا در این محدوده که الزاما باید محصور باشد، اگر با اصول موازین شرع و کالاهای ممنوعالورود نباشد احتیاج به مجوز خاصی ندارد و لذا از نظر فنی، از نظر کارشناسی، از نظر قانونی، ما زمانی میتوانیم اعلام کنیم که یک محدودهای منطقه آزاد است که:
1 ـ اولا این محدوده محصور باشد.
2 ـ عوامل نظارتی که عمدتا نیروی انتظامی است بر جریان ورود و خروج کالا در این محدوده نظارت کامل داشته باشد.
اگر یک محدودهای حصارکشی نشده باشد و گمرک نتواند اعمال نظارتهای لازم را بنماید، اساسا این محدوده و این منطقه بدلیل عدم رعایت پیش نیاز فنی مربوطه اش نمی شود به آن منطقه آزاد گفت.
من خدمت عزیزان نماینده عرض کنم در زمانیکه مجلس ششم لایحه ایجاد مناطق آزاد انزلی، جلفا و خرمشهر را رسیدگی میکرد، در متن ماده واحده به دولت اجازه داده شده محدوده این مناطق را تعیین کند و صراحتا در ماده واحده اعلام کرده محدودهای از شهرهای جلفا و انزلی و آبادان و خرمشهر که توسط دولت تعیین میشود منطقه آزاد است و مناطق آزاد فوق از قوانین و مقررات مناطق آزاد پیروی میکنند. صرفا در این سه منطقهای که ایجاد میشود ورود و خروج کالا بصورت مسافری ممنوع است. این چیزی است که مجلس محترم در ماده واحده تصویب این سه منطقه ایجاد کرده اند. من خدمت عزیزان نماینده عرض کنم بدلیل وسعت نامعقولی که در این طرح پیش بینی شده، انجام عملیات حصارکشی با موانع و مشکلات متعددی روبروست، کنترل فیزیکی این محدوده عملا از توان مجریان و دستگاههای اجرایی خارج است. ضمن اینکه توسعه این محدوده را از (96) کیلومتر فعلی، دولت قبول دارد، ما هم بعنوان بازوی کارشناسی...
رییس ـ آقای طیرانی یک لحظه اجازه بفرمایید! عدهای از نمایندگان توجه به سخن سخنران ندارند، یکی از همکاران هم روزنامه دستشان است، من خواهش می کنم نمایندگان محترمی که ایستاده هستند یا با هم صحبت میکنند به توضیحاتی که اعم از مخالف یا موافق مطرح میکنند توجه کنند تا در رای گیری آگاهانه تر و با عزم و اراده بیشتری شرکت بکنند. از دوستان محترم درخواست می کنم به صحبت هایی که مطرح میشود توجه بکنند. آقای طیرانی ادامه بدهید.
طیرانی ـ خواهش می کنم، ضمن اینکه ما با این توسعه، توسعه محدوده فعلی موافق هستیم، گسترش (3900) کیلومتری آن را اصلا به صلاح نمی دانیم، ضمن اینکه اجرای این محدوده با این وسعت، بار مالی قابل توجهی را برای دولت ایجاد میکند.
من جهت اینکه ذهن برادران نماینده یکمقدار به موضوع روشنتر شود اعلام می کنم که در آمد این منطقه خاص در سال 1384 (50) میلیارد ریال بوده، این درآمد از محل (15) درصد سود بازرگانی است که بموجب مصوبه دولت از کالاهای تجاری اخذ می شده. بنا به دلایلی که ذکر آن اینجا خالی از اشکال نیست و تفسیری که گمرک دارد، کلیه مناطق آزاد تا این ساعت در سال 1385 یک ریال از این مصوبه درآمد نداشتند. این منطقه در سال 1385 درآمدش صفر بوده است. در بودجه سال 1385 پیش بینی شده که دولت (30) میلیارد ریال در طول سال 1385 به این منطقه کمک کند، نمایندگان محترم استحضار دارند دولت بدلیل الزامات بودجهای امکان افزودن کمکهایش را ندارد، بدلیل اینکه منابع آن محدود و مصارف آن مشخصا متنوع است.
نمایندگان و طراحان محترم در ذیل طرح پیشنهادی عنوان کرده اند که اجرای این طرح از محل درآمدهای منطقه آزاد ارس تامین میشود. من خدمت نمایندگان عزیز عرض کنم، درآمد این منطقه و سه منطقه دیگر مادام که آن مصوبه است یک درآمد محدود و شکننده است، اگر این مناطق بخواهند درآمدی که ناشی از فعالیت خودشان باشد داشته باشند مستلزم میلیاردها ریال سرمایهگذاریهای اولیه است که برای این سه منطقه در سه سال آینده اتفاق نخواهد افتاد. عزیزان نماینده بدانند هزینه اجرای این طرح را بر درآمدی استوار بکنند این درآمد به غایت شکننده است. ضمن اینکه من مجددا خدمت نمایندگان محترم عرض کنم، این توسعه مورد قبول است، توسعه (3900) کیلومتری به مصلحت نیست و منطقه توان اجرای آن را نه به لحاظ مدیریتی و نه بلحاظ درآمدی دارد. والسلام علیکم و رحمه الله و برکاته
رییس ـ آقای طیرانی! ظاهرا یک نامهای قبلا از جانب همین دبیرخانه شورای عالی مناطق آزاد با امضا خود جناب عالی رسیده که در بند (3) آن نامه آمده است گزارش... (طیرانی ـ اجازه بدهید در باره آن نامه توضیح بدهم) بهرحال در بند (3) آن نامه جناب عالی بنحوی موافقت خودتان را اعلام کردید با این پیشنهاد منطقه آزاد ارس، بعضی از نمایندگان احساس میکنند که نظر امروز شما با نظری که در تاریخ 1384/11/11 به مجلس منعکس کردید متعارض است، اگر خودتان اینجا تشریف دارید توضیح بدهید ممنون می شوم.
طیرانی ـ تشکر می کنم از جناب آقای دکتر حدادعادل که این موضوع را مطرح کردند. خدمت عزیزان عرض کنم همانطور که خاطر نمایندگان باشد بحث استرداد یا عدم استرداد لایحه توسعه محدوده مناطق آزاد قشم و چابهار مطرح بود، بحث در دولت مطرح شد، در دولت قرار شد نظر خواهی بکنند. نامهای که عزیزان نماینده به آن استناد میکنند نامه بنده است، الان هم تصویر آن اینجاست، من در یک نامه خطاب به معاونت حقوقی و امور مجلس وزارت دفاع اینچنین اعلام کردم...
ندیمی ـ آن استرداد مربوط به منطقه آزاد قشم بود، نه منطقه آزاد ارس!
رییس ـ آقای ندیمی! حضرت عالی صدایتان ماشا الله قوی است، ولی اجازه بفرمایید اگر می خواهید مطلبی بفرمایید ما وقت بدهیم، میکروفونتان روشن بشود.
طیرانی ـ من در نامه ام خطاب به معاونت وزارت دفاع اینطور عنوان کردم، اگر چه محدوده منطقه آزاد ارس در لایحه نبوده، یعنی آقا! لایحه دولت توسعه قشم و چابهار بوده، این بند مربوط به ارس در لایحه دولت نبوده است، این را من اظهار کردم، نامه آن را هم امضا کردم، ولی خداوکیلی خطاب به وزارت دفاع است و معاون پارلمانی برای تدوین روش بحث در مجلس محترم جهت درخواست استرداد است. آنجا هم عنوان کردیم که:
1 ـ در لایحه نبوده است.
2 ـ توسعه این مورد تایید است.
بنده هم الان دارم خدمت نمایندگان و عزیزان عرض می کنم، این توسعه مورد تایید است. ولی برادران! توسعه (40) برابر مورد تایید نیست، یک محدوده (96) کیلومتری را که نیروی انتظامی در برآوردهای اولیه خودش گفته من (37) میلیارد احتیاج دارم تا پاسگاه و برجک بگذارم و این را کنترل کنم. این درست است، ما یک جهش (40) برابری بدهیم، درحالیکه توان اداره آن را، توان تامین منابع مالی آن را بهیچوجه نداریم. جناب آقای رییس! بحث آن نامه این است.
دلخوش اباتری ـ تذکر دارم.
رییس ـ آقای دلخوش تذکر دارند، اگر توضیح ایشان کافی است، آقای شافعی هم میخواهند تذکر بدهند. آقای طیرانی! شما همینجا تشریف داشته باشید که اگر توضیحی لازم بود... آقای دلخوش مختصر بفرمایید.
سیدکاظم دلخوش اباتری ـ بسم الله الرحمن الرحیم
جناب آقای رییس! مثل اینکه آقای طیرانی این بالا تشریف آورده اند یکمقدار فراموشی به ایشان دست داده! ما می گوییم: «جان من و جان من و جان من، دلبر جانان من، برده دل و جان من!»
این آقایان از همان روز اول گفتند: «برده دل و جان من، جان من و جان من، دلبر جانان من». یعنی همان حرفی که ما روز اول زدیم آقا در کمیسیون هم آمدند مطرح کردند، این بند (3) را هم ظاهرا خودشان خوب مطالعه نکردند.
رییس ـ آقای دلخوش اشکال آئیننامهای شما الان چیست؟
دلخوش اباتری ـ بحث من این است می فرمایند که مغایر است، یعنی بار مالی دولت را اضافه میکند، در اینجا خودشان پیش بینی کردند، یعنی شما اگر...
رییس ـ نه، ایشان نظرشان بیشتر وسعت است.
دلخوش اباتری ـ آقای رییس! وسعت را هم اینجا تایید کردند.
رییس ـ ایشان دارند نظرشان را... اشکال آئیننامهای شما چیست؟
دلخوش اباتری ـ بحث ما همین است، ایشان فرمودند بار مالی و وسعت، ما می گوییم اینجا نوشته بند (3) گزارش درمورد مناطق آزاد ارس که امضا ایشان هم هست، در کمیسیون هم آمدند، من تعجب می کنم، ظاهرا در جلسه یادشان رفت، ایشان کم لطفی دارند میکنند. اگر چه در لایحه دولت نبوده، مورد تایید است، زیرا با این اصلاح منطقه آزاد ارس علاوه بر جمهوری ارمنستان با جمهوری آذربایجان نیز از حیث مرزی مرتبط خواهد شد. این ها کل را آورده اند، یعنی کل همان منطقهای را که ما در نقشه دیدیم آورده اند، آقا هم تایید کرده اند. خواهش من این است که یکمقدار مراعات بکنند.
شافعی ـ تذکر دارم.
رییس ـ آقای شافعی! شما هم مختصر بفرمایید.
کریم شافعی ـ بسم الله الرحمن الرحیم
آقای دکتر تشکر می کنم. من فکر می کنم که بلحاظ آئیننامهای واضح است که نماینده دولت بایستی نظر دولت را اعلام کند، نظر شخصی خودش را بر مجلس منعکس نکند. دولت هم قبلا آنچه که آقای طیرانی میگویند من نوشتم، اتفاقا همان نوشته ایشان را بنده می خوانم، فرموده اند که گزارش درمورد منطقه آزاد ارس اگر چه در لایحه دولت نبوده، مورد تایید است، زیرا با این اصلاح منطقه آزاد ارس علاوه بر جمهوری ارمنستان با جمهوری آذربایجان نیز از حیث مرزی مرتبط خواهد شد و در عین حال موانع طبیعی موجود در آن منطقه و عدم قرارگرفتن مناطق شهری و جمعیتی بزرگ در محدوده پیشنهادی زمینه کنترلهای قانونی بر منطقه را فراهم مینماید. دقیقا آقای طیرانی سه نکته ای که اینجا کتبا نوشته اند، نقطه مقابل این سه نکته را شفاها بیان کردند. اینجا گفته اند ما موافق هستیم و تایید می کنیم، الان خلاف آن را میگویند، اینجا میگویند توسعه بنفع کشور است، چون شامل منطقه آذربایجان هم میشود، خوب، دیگر بهتر...
رییس ـ آقای شافعی! شما تذکرتان را بدهید.
شافعی ـ بنده تذکرم به این است که نماینده دولت باید نظر دولت را بگوید، نه نظر شخصی خودش را، ایشان دارند نظرات شخصی خودشان را میگویند.
رییس ـ ایشان بعنوان یک شخص مسوولند، دارند نظر آن بخش از دولت را میگویند.
شافعی ـ نه، نظر دولت قبلا کتبا بیان شده، ایشان باید همین را بگویند. وقتیکه دولت نظر کتبی اعلام کرده، نماینده دولت نمی تواند برخلاف نظر مکتوب دولت اینجا نظر بدهد.
رییس ـ بله، حالا آقای طیرانی حضرت عالی اگر باز یک توضیحی دارید بدهید و دیگر تمام بشود.
شافعی ـ ایشان بیش از سهم خودشان صحبت کردند، حالا پنج دقیقه هم اضافه صحبت کردند.
رییس ـ حالا آن را بگذارید بنده تصمیم بگیرم.
طیرانی ـ ببینید! من خدمت عزیزان نماینده عرض می کنم که بالاخره تکلیف ما روشن نشد، ما در این نامه داریم یک گزارشی می دهیم، یک مکاتبه می کنیم با همکارمان، معاونت پارلمانی و حقوقی وزارت دفاع، می شویم نماینده دولت. امروز می گوییم بررسی کردیم، وسعت محدوده را رسیدیم به (3900) کیلومتر، منابع درآمدی منطقه را بررسی کردیم، می گوییم که آقا! ضمن اینکه توسعه را قبول داریم حد این توسعه اگر (60) درصد باشد، (70) درصد باشد قابل قبول است، ولی توسعه (96) کیلومتر مربعی را به (3900) کیلومتری را قبول نداریم. آنجا چون فحوای نامه بنفع توسعه است اظهار نماینده دولت است، اینجا همان آدمی که آن نامه را امضا کرده، رسما خدمت عزیزان دارد عرض میکند که این توسعه، توسعهای نیست که مورد توجه باشد و امکانپذیر باشد، آنجا نماینده نظر نماینده دولت میشود، اینجا نظر شخصی...
رییس ـ خیلی ممنون، حالا شما آن جنبه را... آنچه ما از صحبت های آقای طیرانی متوجه شدیم این است که اظهار نظر قبلی شان بنحو کلی و اجمالی بوده که اصل توسعه را قبول داشتند و مخالفت فعلیشان این است که این مقدار را قبول ندارند. فقط بنده بدون اینکه بخواهم اظهار نظری بکنم، آن مقداری که من فهمیدم این بود، فقط به مجلس منتقل می کنم.
آماده رای گیری هستیم، دوستان محترم در صندلی های خودشان قرار بگیرند، نمایندگانی که ایستاده هستند در صندلی خودشان قرار بگیرند. آقای حاجی بابایی قرایت بفرمایید.
منشی (حاجی بابایی) ـ کلیات طرح توسعه محدوده منطقه آزاد ارس مطرح است.
رییس ـ حضار 227 نفر، نمایندگان محترم اعلام رای بفرمایید. اگر همه رای دادند من پایان رای گیری را اعلام می کنم، با (118) رای موافق به تصویب رسید.
منشی (حاجی بابایی) ـ آقای دکتر اگر پیشنهادی نیست من ماده واحده را قرایت کنم. (اظهاری نشد) پیشنهادی نیست، قرایت می کنم:
طرح توسعه محدوده منطقه آزاد ارس
ماده واحده ـ به دولت اجازه داده میشود محدوده فعلی منطقه آزاد ارس را در نقاط مشترک مرزهای جمهوری اسلامی ایران و جمهوری آذربایجان، جمهوری نخجوان و جمهوری ارمنستان مطابق نقشه پیوست توسعه دهد.
تبصره ـ هزینههای مالی اجرای این قانون از محل درآمد منطقه آزاد تامین میشود.
آقای رییس! برای اصل و ماده واحده رای گیری کنید.
رییس ـ بسیار خوب، برای ماده واحده رای گیری می کنیم، کلیات به تصویب رسید، حالا ادامه بحث از نوع شور دومی ماده واحده را رای گیری می کنیم. حضار 226 نفر، اعلام رای بفرمایید. نمایندگان محترم اعلام رای بفرمایند. آقای فتحی شما هم در جای خودتان استقرار داشته باشید «ذلکم خیر لکم ان کنتم تعلمون» پایان رای گیری را اعلام می کنم، با (105) رای تصویب نشد.
منشی (حاجی بابایی) ـ برای حذف آن رای بگیرید، قرایت شده است. اصل که رای نیاورد حذف آن را رای می گیریم.
رییس ـ حضار 224 نفر، برای حذف آن رای می گیریم. نمایندگان برای حذف رای بدهند، طبق آئیننامه چون اصل ماده واحده رای نیاورده اعلام رای بفرمایید. پایان رای گیری را اعلام می کنم، حذف هم تصویب نشد.
منشی (حاجی بابایی) ـ پیشنهاد جدید را اعلام کنید.
محمدصادقی ـ ما یک پیشنهاد داریم، آقای محبی نیا صحبت میکنند.
منشی (حاجی بابایی) ـ آقای رییس! یک پیشنهاد است، این است که همین ماده واحده باشد و در انتها گفته شود که محدوده منطقه آزاد ارس را هیات دولت تعیین خواهد کرد.
رییس ـ آقای محبی نیا پیشنهاد را توضیح میدهند.
جهانبخش محبی نیا ـ بسم الله الرحمن الرحیم
اگر دوستان، مخصوصا جناب آقای ندیمی و عزیزان دیگر توجه بفرمایند این پیشنهاد درواقع نقطه اعتدال دیدگاه های مخالفین و موافقین است، هم طرح نقض نمی شود، نیازهای اقتصادی در بعد اشتغال و سرمایه گذاری و امثال این ها که دوستان مطرح فرمودند محفوظ است و هم دغدغه ای که دولت دارد در هیات دولت با نظرهای کارشناسی روی آن بحث میکنند و آن دلمشغولی ها هم برطرف میشود. احتمال می دهم گزینه دیگری برای سامان بخشیدن به این بحث ها نداشته باشیم. من استدعا می کنم عزیزان به این پیشنهاد بنده و آقای دکتر محمد صادقی رای بدهند.
رییس ـ خیلی ممنون، مخالف را دعوت بفرمایید.
منشی (قربانی) ـ مخالف آقای ندیمی هستند.
ندیمی ـ من بعنوان کمیسیون صحبت می کنم نفر بعدی را دعوت بفرمایید.
منشی (قربانی) ـ مخالف بعدی آقای فرهنگی هستند.
رییس ـ آقای فرهنگی بفرمایید.
محمدحسین فرهنگی ـ بسم الله الرحمن الرحیم
انتظاری که در منطقه آذربایجان شرقی بعد از طرح این موضوع بوجود آمده با این پیشنهاد تامین نمی شود. پیشنهادهای مناسبتری هم تقدیم هیات رییسه شده که هم از نظر وسعت، وسعت را یکمقدار کم می کنیم، نظر را هم باز به دولت می دهیم، اما این نظر به این مطلقی که الان هست نباشد. مثلا پیشنهاد کنیم که مطابق (50) درصد نقشه پیوست با نظر دولت، چون با پیشنهادی که الان تقدیم شد و دوستان لطف کردند، با این نظر ممکن است بگویند همین منطقه آزاد فعلی را مثلا ما (10) کیلومتر افزایش می دهیم. این وافی به مقصود نیست، آذربایجان یکی از قطبهای تولیدی کشور است، در بعد کشاورزی، در بعد صنایع، صنایع کوچک و می خواهیم آنجا سرپلی برای صادرات کشور باشد، سرپلی برای اقتصاد منطقه باشد و با این پیشنهاد درواقع آن نظر و ارادهای که دنبال آن بودیم تامین نخواهد شد.
من خدمت دوستان عرض می کنم که کمیسیون اقتصادی همه این منطقه را حضورا رفته و گشته است، مناطقی مناسب این کار تشخیص داده، خودشان طراحی کردند، اعلام کردند. حال که به وسعت، دوستان با سه، چهار رای کمتر رای دادند، به این پیشنهاد رای داده نشود. مثلا آن بحث (50) درصد نقشه پیوست رای بیاورد که لااقل قدمی درجهت اراده طراحان بوجود بیاید.
رییس ـ خیلی متشکر، موافق صحبت کنند.
منشی (قربانی) ـ موافق آقای ثروتی هستند، نفر بعدی آقای زمانی هستند، آقای زمانی وقتشان را به آقای شافعی دادند (زمانی ـ آقای رییس! من خودم صحبت می کنم، قرار نیست وقت بنده به کسی داده بشود) خیلی خوب، پس صحبت بفرمایید.
حسن زمانی ـ بسم الله الرحمن الرحیم
در رابطه با پیشنهادی که داده شد من فکر می کنم پیشنهاد، پیشنهاد بسیار جامعی است. ما اگر اختیار را به دست دولت بدهیم که با نظر کارشناسی محدوده را مشخص کند فکر می کنم هیچ مشکلی برای منطقه ایجاد نخواهد شد. ضمن اینکه مردم بسیار خوب آذربایجان باید از این منطقه حداکثر استفاده را بکنند و ما معتقدیم با پیشنهادی که برادرگرامی مان دادند قطعا نظر آنها تامین خواهد شد. من از همه همکاران عزیز درخواست می کنم برای اینکه از این ماده واحده بگذریم با رای خودشان ان شاالله این پیشنهاد را تصویب بکنند.
رییس ـ آقای طیرانی! شما نظرتان چیست؟ (طیرانی ـ موافق هستیم) دولت موافق است، کمیسیون بفرمایید.
ایرج ندیمی (مخبر کمیسیون اقتصادی) ـ بسم الله الرحمن الرحیم
جناب آقای حداد! البته آن موردی که من گفتم استرداد این بود که قشم را استرداد کرده بودند، این تحریف در کلام بود، برای همین من خواستم با صدای بلند حق مردم گفته بشود.
دوستان ببینید! این پیشنهادی که الان مطرح شده که دولت، چند عیب دارد، اولا مجلس حقی را که در چند مورد مجمع تشخیص، مخصوصا شورای محترم نگهبان، گفتند آقا! این جزو وظایف مجلس است، ما داریم به دولت می دهیم. از آنطرف هم دولت، ما نفهمیدیم دبیرخانه جزو دولت است یا نیست، برای اینکه الان دیدید دیگر، خیلی راحت گفتند من گفتم، من پس می گیرم. اگر واقعا اینطور باشد ما عملا نمی توانیم. البته شما به این پیشنهاد رای نمی دهید، ما چند پیشنهاد دیگری داریم که از جهت وسعت، محدود کننده است، یعنی ما دیگر در آن پیشنهادات آتی که الان سه پیشنهاد است، خود من هم یکی از آن پیشنهادها را دادم، محدودیت را می پذیریم، ولی اصل همجواری را نمی خواهیم نفی کنیم، یعنی چه؟ آنچه که ما الان مخالفت می کنیم این است که آیا...
رییس ـ آقای ندیمی ببخشید! تا جناب عالی اینجا تشریف دارید دو نفر از همکاران تذکر خواستند بدهند، آقایان جبارزاده و الیاسی، آقای جبارزاده بفرمایید (جبارزاده ـ منتفی است) آقای الیاسی شما (الیاسی ـ از قبل بود) منتفی است، بسیار خوب، ادامه بدهید.
ندیمی ـ بله، دوستان ببینید! شما این را دوجور می توانید حل کنید، بگویید آقا! ما فقط با نخجوان ارتباط داشته باشیم، می گوییم چرا با ارمنستان و آذربایجان نداشته باشیم؟ خوب، دلیل نیست. اگر بگویید این وسعت زیاد است، بسیار خوب، ما می گوییم نقاطی از این همجواری را درنظر بگیرید. بنابراین، این پیشنهاد ان شاالله رای نیاورد تا ما آن دغدغه ای که حالا مطرح شده و قبلا هم مطرح نشده بود، در کمیسیون هم مطرح نشد. مسلمانان! در کمیسیون نماینده دولت این را مطرح نکرد که این وسعت زیاد است، کم کنید. حالا بسیار خوب، ما همکاری می کنیم، ما می گوییم نقاطی از این سه کشور، این سه جمهوری، اما اگر الان شما به این رای بدهید هم فوریت قبلی شما و هم این (118) رای فعلی شما و هم اساسا حق مجلس از بین میرود. خواهش می کنم به این پیشنهاد رای ندهید.
کامران دستجردی ـ تذکر دارم.
رییس ـ آقای کامران هم یک تذکری دارند، بفرمایید.
حسن کامران دستجردی ـ بسم الله الرحمن الرحیم
تذکر من ماده (37) است. کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی... الی آخر. در رابطه با مسایل امنیت داخلی، دفاع و امنیت خارجی.
آقای دکتـر! این چند کشور بهم وابسته است، بحث مسایل ضدجاسوسی است، امنیتی است... (رییس ـ اشکال آئیننامهای آن چیست؟) اشکال این است که خواستم بگویم اگر که توجهی بشود به آن پیشنهاد دولت این مباحث امنیتی هم برطرف میشود که قانونا باید به کمیسیون ما هم ارجاع می شد. فقط دادند به کمیسیون اقتصاد...
رییس ـ به کمیسیون امنیت ملی هم دادند، کمیسیون نظر نداده است.
کامران دستجردی ـ خیر، این آخری را ندادند، یک فوریت بوده است.
رییس ـ نه، به کمیسیون امنیت ملی هم ارجاع شده، کمیسیون اینطور که آقای ندیمی میگویند نظر نداده است.
کامران دستجردی ـ ما که در کمیسیون...
رییس ـ کافی است، تشکر می کنم. آقای حاجی بابایی پیشنهاد را برای رای گیری قرایت بفرمایید.
منشی (حاجی بابایی) ـ پیشنهاد این است که در پایان این ماده واحده اضافه بشود که محدوده منطقه آزاد ارس را هیات دولت تعیین خواهد کرد.
رییس ـ بله، یعنی مطابق نقشه پیوست حذف میشود. آقای حاجی بابایی! عبارت را کامل بخوانید.
منشی (حاجی بابایی) ـ ماده واحده ـ به دولت اجازه داده میشود محدوده فعلی منطقه آزاد ارس را در مرزهای مشترک... نه، تعیین نماید، همین دیگر، دیگر اگر بخواهیم مرزهای... نمی شود. (همهمه نمایندگان)
رییس ـ آقای محبی نیا! شما که خودتان پیشنهاد دهنده هستید این...
منشی (حاجی بابایی) ـ آقای دکتر ببینید! پیشنهاد این است حالا ما باید جمله را اصلاح عبارتی کنیم. «محدوده منطقه آزاد ارس را هیات دولت تعیین خواهد کرد» ما باید این را اصلاح عبارتی کنیم.
رییس ـ آقای حاجی بابایی! اینطور که از این صحبت دوستان برمی آید باید اینطور بخوانید: «به دولت اجازه داده میشود محدوده فعلی منطقه آزاد ارس را در نقاط مشترک مرزهای جمهوری اسلامی ایران و جمهوری آذربایجان، جمهوری نخجوان و جمهوری ارمنستان توسعه دهد» وقتی می گوییم به دولت اجازه داده میشود یعنی آن محدوده فعلی، مطابق نقشه است، یعنی اختیار تعیین دقیق محدوده به دولت واگذار میشود.
منشی (حاجی بابایی) ـ «مطابق نقشه پیوست» حذف میشود.
رییس ـ بله، بسیار خوب. حضار 214 نفر، نمایندگان اعلام رای بفرمایند، دوستان در رای گیری شرکت کنند. پایان رای گیری را اعلام می کنم، تصویب شد، خیلی ممنون.
قبل از اینکه وارد دستور بعدی بشویم من از میهمانان امروز مجلس نام می برم. دانش آموزان آموزشگاه پسرانه برهان از منطقه (2) تهران، خیرمقدم می گویم خدمتشان، تشکر می کنم، استدعا می کنم بفرمایید. دانش آموزان آموزشگاه دخترانه مشعر از منطقه (3) تهران، حضورتان را در مجلس گرامی میدارم، به شما خوشامد می گویم. دانش آموزان آموزشگاه دخترانه فاطمه (سلام الله علی ها) از منطقه جوکار استان همدان که از راه دور تشریف آورده اند، برایشان آرزوی سلامتی و موفقیت می کنم، خیلی ممنون، بفرمایید. دانش آموزان آموزشگاه پسرانه شهید رجایی از شهرستان ابهر، جمعی از دانش آموزان پسر از سازمان مدارس دانشگاه آزاد اسلامی از شهرستان زنجان، جمعی از دانشجویان رشته حقوق و علوم سیاسی از دانشگاه علامه طباطبایی، حضورشان خیرمقدم می گویم، برایشان آرزوی موفقیت می کنم. دانش آموزان آموزشگاه پسرانه آیت الله سیدمحمدباقر صدر از منطقه (2) تهران به خانه ملت خوش آمدند تشریف داشته باشند خیلی ممنون. دانش آموزان آموزشگاه دخترانه زینبیه از منطقه (12) تهران. برای این فرزندان عزیز هم آرزوی موفقیت دارم حضور همه را در خانه ملت خوشامد می گویم.
9 ـ تصویب کلیات طرح ساماندهی مد و لباس
رییس ـ دستور بعدی را مطرح بفرمایید.
منشی (حاجی بابایی) ـ دستور بعدی گزارش شور اول کمیسیون فرهنگی درمورد طرح ساماندهی مد و لباس است. مخبر محترم کمیسیون فرهنگی جناب آقای حسینی تشریف بیاورند.
جبارزاده ـ تذکر دارم.
رییس ـ بفرمایید.
اسماعیل جبارزاده ـ بسم الله الرحمن الرحیم
جناب آقای حداد! دستور جلسه هفته گذشته خدمتتان هست یا نه؟ عنایت بفرمایید، در جلسه گذشته دستور سوم، بعد از بحث طرح جامع کنترل و مبارزه ملی با دخانیات که در مجلس بحث شد، تمام شد، دستور بعدی گزارش کمیسیون قضایی بود درمورد رد طرح اصلاح موادی از قانون مدنی که به استناد ماده (102) آئیننامه داخلی مجلس با اولویت در دستور قرار گرفته بود.
در دستور این هفته مجلس که چاپ شد و الان خدمتتان هست، اولین دستوری که الان اجرا شد بحث منطقه آزاد ارس بود که با توجه به یک فوریت بودن آن، منطقی بود که بعنوان دستور اول گنجانده شود ولی دستور بعدی که الان منشی محترم اعلام کردند گزارش کمیسیون فرهنگی درمورد طرح ساماندهی لباس و مد، بجای آن طرح اصلاح موادی از قانون مدنی بود که طبق شماره و نوبت، دوستان باید این را مطرح میکردند که در دستور این هفته دوستان اداره قوانین این طرح را اصلا حذف کردند و بجای آن در ردیف نهم بردند یک لایحهای را گنجانده اند. با توجه به اینکه این طرح را تعداد بیش از (50) نفر از همکاران ما تقاضای اولویتش را کرده بودند و طبق ماده (102) در دستور قرار گرفته بود، این هفته هم آن ماده (102) و اولویت آن بجای خودش باقی است من فکر می کنم بعد از این دستوری که الان رای گیری کردیم، دستور بعدی و قبل از گزارش کمیسیون فرهنگی باید گزارش کمیسیون قضایی درمورد طرح باشد. این را خواهش می کنم دوستان عنایت داشته باشند.
رییس ـ خیلی متشکر، قبل از اینکه حضرت عالی هم تذکرتان را بدهید همکار دیگرمان آقای مشیری (که همسایه شما هستند) ایشان هم اینجا تشریف آوردند موضوع را مطرح کردند، آقای حاجی بابایی هم یک توضیحاتی دادند شما بفرمایید تا من یک اظهار نظر کنم.
منشی (حاجی بابایی) ـ این طرحی که جناب آقای مشیری دنبال میکردند. براساس ماده (102) با امضای (51) نفر از نمایندگان مجلس در اولویت قرار داده شده بود و ردیف سوم هم بود نامه دیگری را نمایندگان توسط آقای دهقان به ما تحویل دادند که تعداد بیش از (50) نماینده مجلس امضا کرده بودند با توجه به اینکه این طرح با لایحه دولت همپوشانی دارد، ما درخواست می کنیم که اولویت این گرفته شود، (11) نفر از این نمایندگانی که امضا کرد ه اند جز آن (50) نفر بودند.
بنابراین براساس ماده (102) چون (50) نفر تعدادشان کاهش پیدا میکند این طرح از اولویت خارج شد و از دستور خارج کردیم آن لایحهای را که درخواست اولویت برای آن براساس ماده (102) داده بودند ما اولویت دادیم. بعد آقای مشیری نامهای را برای من آوردند که آقای دهقان فرمودند آن نامهای که من نوشتم و آوردم، یک قسمتی را بعدا خودم اضافه کردم. خوب، این اشکال از ما نیست از اداره قوانین هم نیست بر همین اساس ما به اداره قوانین نوشتیم که روز سه شنبه اولین دستور باشد بدلیل اینکه اگر امروز بخواهیم این را طرح کنیم صبح ساعت (7) صبح نصب نکردیم و حق نمایندگان در مخالفت و در موافقت ضایع میشود، برای روز سه شنبه در اولین دستور ان شا الله قرار می دهیم.
رییس ـ آقای جبارزاده! الان چنین بحثی بوده بعد که آقای مشیری اینجا آمدند و معلوم شد که چنین اشکالی هم هست ما اینجا اعلام می کنیم آن طرح را در اولین فرصت در روز بعد در دستور قرار می دهیم که حق نمایندگان هم برای ثبت نام محفوظ بماند.
جبارزاده ـ پس ثبت نام قبلی به قوت خودش باقی است؟
رییس ـ عیبی ندارد، ثبت نام قبلی به نوبت خودش باقی است بسیارخوب. آقای دهقان! شما هم بفرمایید توضیحتان را بدهید.
محمد دهقانی نقندر ـ بسم الله الرحمن الرحیم
جناب آقای رییس! متنی که بنده نوشته بودم، جناب آقای حاجی بابایی الان فرمودند که بعد از امضا یکی از دوستان فرمودند که چیزی را اضافه کردند، این واقعیت ندارد. الان درواقع یک طرح و یک لایحه در مجلس (کمیسیون) مطرح بوده. طرح در کمیسیون بخاطر وجود لایحه رد شد و دوستان آمدند بحث اولویت دادن به طرح را امضا گرفتند و در مجلس طرح در اولویت قرار گرفته بود.
من با برخی از دوستانیکه پیگیر موضوع بودند صحبت کردم گفتم این طرح را ما در کمیسیون رد کردیم و کمیسیون علیالقاعده با این طرح مخالف بوده و یکی از دلایلش هم البته همین بحث وجود لایحه بوده و الان ما کار کارشناسی داریم که در کمیسیون روی لایحه انجام می دهیم. بنابراین وقتیکه الان لایحه محور قرار گرفته و در کمیسیون ما داریم کار کارشناسی روی آن انجام می دهیم، دیگر اولویت داشتن طرح ضروری نیست. با دوستانم مشورت کردم و بنده این را نوشتم عین متنی که دست شماست همان متنی است که بنده امضای آن را گرفتم. بنابراین اگر کسی آمده مطرح کرده که بعد کلامی در آن متن اضافه شده این واقعیت ندارد و یکمقداری دوستانی که این مطلب را مطرح کردند، درواقع بی لطفی کردند.
من خواهشم این است که آقای حاجی بابایی هم دقت بفرمایند که من مطلبی اضافه نکردم بعد از آن امضایی که گرفتم و الان هم اعتقاد دارم که حتما بایستی لایحه در اولویت باشد، حالا دوستان بالاخره (50) تا امضا کردند گفتند ما می خواهیم آن اولویت باشد گفتیم خوب هر دوی آن اولویت باشد. بنابراین فرقی نمی کند از نظر ما مطلب خاصی نبوده حالا دوستان این را گفتند بی لطفی کردند.
رییس ـ توضیح آقای دهقان بعد از صحبت آقای حاجی بابایی این است که ایشان چیزی را بعد از امضا اضافه نکرده اند. بسیارخوب، حالا ظهر امروز بعد از جلسه خواهش می کنم، آقای مشیری، آقای دهقان و آقای حاجی بابایی با مدیر کل اداره قوانین، (5) دقیقه ای مشورت کنند ما طبق آئیننامه قطع نظر از اینکه که حالا کمیسیون رد کرده یا نکرده یا چه کسی موافق است و چه کسی مخالف باید طبق آئیننامه عمل کنیم که این روشن شود که اگر تعداد واقعا از (50) نفر کم شده، خوب دیگر آنوقت مشمول ماده (102) نمی شود اگر هم نشده که در دستور کار قرار میگیرد. آقای جبارزاده اگر راهنمایی دارند به آقای حاجی بابایی و به دوستان کمک کنند که روشن شود. آقای حسینی بفرمایید.
سیدمحمود حسینی دولت آبادی (مخبر کمیسیون فرهنگی) ـ
بسم الله الرحمن الرحیم
گزارش کمیسیون فرهنگی به مجلس شورای اسلامی
طرح ساماندهی مد و لباس به شماره چاپ (941) که به کمیسیون فرهنگی بعنوان کمیسیون اصلی ارجاع گردیده بود، با حضور جمعی از طراحان و کارشناسان دستگاههای اجرایی ذیربط طی جلسات متعدد کمیسیون مطرح و پس از بحث و بررسی، کلیات آن با اصلاح ماده (1)، (که مقدمه در ماده 1 ادغام شد) در جلسه مورخ 1384/06/06 کمیسیون به تصویب رسید. اینک گزارش شور اول آن تقدیم مجلس محترم شورای اسلامی میگردد.
رییس کمیسیون فرهنگی ـ عماد افـروغ
نمایندگان محترم مستحضرند که تاریخ لباس به قدمت پیدایش بشر بر کره خاکی برمی گردد و دگرگونی های آن نشان از تحول در تفکر و زندگی بشر دارد. لباس یکی از جلوه های ویژه و زنده میراث فرهنگی و حفظ ارزشهای سنتی و هویت ملی و عامل توسعه و ارتباطات فرهنگی بین ملل مختلف است. در کشور عزیزمان با توجه به موقعیت جغرافیایی، اقلیمی، فرهنگی، اعتقادی و دینی ایرانیان، لباس از اهمیت خاصی برخوردار است. این اهمیت آنقدر بالاست که در تاریخ ایران یکی از شیوههای تغییر اجباری هویت ملی و دینی ایرانیان، تغییر در نوع لباس آنها بوده است. در شرایط حاضر توجه به امر لباس و پوشاک بعنوان یکی از عناصر نشاندهنده هویت ملی و دینی ایرانیان ضرورت جدی دارد چرا که همه نمایندگان توجه دارند که اغلب فرهنگ ها و تمدن های کهن مورد هجوم فرهنگ غرب قرار گرفته و روند جهانی یکسان سازی فرهنگی بویژه در زمینه پوشش و زبان بتدریج تنوع فرهنگی را در جهان به مخاطره انداخته است.
اما در کشور عزیزمان متاسفانه در سالهای گذشته به موضوع لباس و پوشاک و جنبه هویت فرهنگی اعتقادی آن در جامعه ما توجه جدی نشده است. ترویج گسترده مدل ها والگوهای غربی بویژه در سالهای اخیر و نابسامانی در الگوهای پوشش اکنون به یک مساله فرهنگی در کلانشهرها تبدیل شده است و ضرورت فرهنگ سازی برای مقابله با آن را به یک نیاز ملی تبدیل کرده است تا جایی که توجه به لباس ایرانی با الگوی بومی و پرهیز از بیگانگان در زمینه پوشش و لباس مورد تاکید مقام معظم رهبری (مدظلهالعالی) قرار گرفته است. ایشان در بیانات خودشان در جمع جوانان و دانشجویان استان همدان در تاریخ 1383/04/17 بعد از رد کردن مدگرایی افراطی فرمودند میتوان با ارایه الگوهای بومی و ایرانی این نیاز را تامین کرد یعنی نیاز به تنوع در مد را و بعد از این بر همین اساس بحث ساماندهی مد و لباس و جستجوی راههای قانونی و نظارتی درجهت ارایه الگوی بومی و ایرانی در زمینه لباس در دستور کار کمیسیون فرهنگی قرار گرفت و بعد از تبادل نظرها و دعوت از کارشناسان و همکاری مرکز پژوهشهای مجلس، این طرح آماده شده است که با اتفاق نظر به تصویب رسیده.
این طرح شامل (13) ماده است و اکثرا باعث تشویق در تهیه پارچه و طراحی مدلهای جدید طبق الگوهای ایرانی، اسلامی و تبلیغ از آن و حمایت و کمک به قسمتهای مختلف از کارخانه تولید پارچه تا صنف تولیدکنندگان و فروشندگان قرار گرفته و مورد تشویق و حمایت قرار گرفته اند که خواهشمندیم به کلیات این طرح که در (13) ماده تهیه شده و در ماده اول آن، وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی را مکلف کرده جهت پی ریزی ساختار مدیریتی موضوع این قانون کمیتهای متشکل از یکنفر نماینده تامالاختیار از هرکدام از وزارتخانههای فرهنگ و ارشاد اسلامی، بازرگانی، صنایع و معادن، سازمانهای صدا و سیمای جمهوری اسلامی، مدیریت و برنامه ریزی کشور و یکنفر نماینده از کمیسیون فرهنگی مجلس شورای اسلامی تشکیل شود و بعد در ماده های بعد ترویج نماده ا و الگوهای پارچه و لباس، ماده بعد از آن تشکیل نمایشگاه و جشنوارههای ملی و منطقهای، حمایت از طرح ها تحت عنوان قانون حمایت مولفان و مصنفان، نمایشگاههای عرضه فصلی لباس و پوشاک، گرفتن عوارض گمرکی برای واردات تجاری لباس های خارجی، تاسیس تعاونی برای استفاده از تسهیلات دولتی، ماده (9) حمایت وزارت ارشاد از صنایع و کارخانجات نساجی و تولیدات ملی و امثال این ها...
و در ماده (12) هم نیروی انتظامی را مکلف میکند از فروش لباس های خارجی دست دوم که بصورت قاچاق وارد کشور میشود ممانعت کند. کلیات این مطرح است. موضوع اهمیت لباس و پوشاک را همه عزیزان میدانند خواهشمندیم با یک رای بالایی این طرح ساماندهی مد و لباس تصویب شود. از همه شما متشکرم.
والسلام علیکم و رحمه الله
رییس ـ بسیار خوب مخبر کمیسیون، مقدمتا گزارش کمیسیون را مطرح کردند. وارد بحث می شویم در شور اول اگر مخالفی هست صحبت کنند.
منشی (قربانی) ـ اولین مخالف آقای تمدن هستند.
رییس ـ در جای خودشان نیستند.
منشی (قربانی) ـ اگر آقای تمـدن نیستند، دومین نفر آقای گرامی مقدم هستند.
رییس ـ آقای گرامی مقدم بفرمایید.
اسماعیل گرامی مقدم ـ بسم الله الرحمن الرحیم
با تشکر از کمیسیون فرهنگی که زحمت کشیده اند و طرحی را که مدتی به دنبال آن بودند با تغییراتی که ایجاد کردند به صحن علنی آوردند ولی همچنان ایرادهای جدی بر آن باقی است.
اساسا یکی از سوالاتی که مطرح است، این است که بهرحال اگر عارضه و مشکلی در جامعه ای بوجود میآید و برای آن مجلس مکلف است بعنوان سیاستگذار و بعنوان خط مشی گذاران نظام برای آن قانونی را به تصویب برسانند که این قانون حل کننده آن معضل و مشکل باشد می خواهم عرض کنم که مدهای انحرافی و مدهای ناسازگار با فرهنگ دینی و ملی ما مواجه هستند چند درصد هستند که مجلس می خواهد ورود پیدا کند. یعنی بعنوان یک مشکل اساسی مطرح است یا بخش بسیار کوچکی بدنبال مدهای انحرافی هستند و ما می خواهیم برای این بخش کوچک قانون تصویب کنیم و الگوی ما در دنیا چه کسی است؟ مثلا اگر برخی از کشورها را مثال می زنیم در زمینه بحث حجاب، آیا این بحث قانونی شده یعنی قانون این را به تصویب رسانده یا نه؟ اساسا علمای فقه در مصادیق چه مقدار ورود پیدا کرده اند و آیا کلیات را بهرحال جز اصول مسلم و ترسیم کننده دستورالعمل ها و احکام اسلامی و الهی میدانند یا ریز آنها را هم بعنوان مصادیق تا چه حدی با آن در جامعه برخورد میکنند؟
مثلا در زمینه بحث حجاب که من به آن می پردازم یکی از ضروریات و یکی از فلسفه ها و یکی از بنیان های فکری این طرح بوده خوب، بارها ما شاهد این بودیم که نامههایی که به حضرت امام نوشته می شد و از آنها و نقدهایی هم از سیما می شد آن حکم امام و بسیاری از مراجع تقلید بحث پوشش اسلامی و حجاب بوده اینکه در مصادیق دخالت کنند ما این را ندیدیم. من وقتی این طرح را مطالعه می کردم، دو موضوع از نظر طراحان مورد اهمیت بود که این اولی که درواقع اصل بود و میبایستی به آن پرداخته می شد، در این طرح اصلا یا نیامده است یا پنهان مطرح شده. من می خواهم بگویم آنکه پنهان مطرح شده اتفاقا اصل نیت شما نیت خوبی بوده و آن میبایستی در آن می آمده. من وقتی صحبت می کردم و مخبر محترم هم که فرمودند می خواهید که تولید کارخانجات نساجی بیشتر شود این ها ارتباط بیشتری با مدها داشته باشند و آنها عرضهکننده مد و لباس و الگوهای فرهنگی و ملی ما باشند. این چه مقدار امکانش هست؟ آیا بعنوان مثال من خدمتتان عرض می کنم چادر که بعنوان یکی از کاملترین پوششهای ملی و مذهبی ما امروز هست چه مقدار نساجی های ما وارد این موضوع شده اند و چه مقدار تولید چادر را دارند؟ مگر در موضوع چادر مدهای مختلفی وجود ندارد؟ این چه اتفاقی افتاده که شما می بینید یک چادر از طرف بانوان محترم مورد میل واقع میشود؟ بنابراین در کارخانههای نساجی در مدهای دیگر هم اشکال جای دیگر است. اساسا در موضوع صنعت است در مواد خوراک آن از الیاف از نخ است از بحث های دیگر است. اما آن نیت اصلی که بهرحال ما در جامعه یک معضلی را میبینیم و یک عارضهای که هر سالی که مواجه می شویم یکسری مدهای انحرافی در جامعه ایجاد میشود، مدهای زننده که در شان حکومت و نظام اسلامی نیست باید بهرحال یک فکری کرد و معلوم هم هست که کجا را باید فکر کرد. آیا اصلا فکر کردیم همین بخش کوچک بقیه جامعه ما که کاملا اسلامی است. اگر چادر را بعنوان اولین گام حجاب و پوشش، دومی در خانم ها محرز است بحث مانتو است و پوشش کامل دارند حالا یک طبقاتی هم این را به انحراف می کشند.
بنابراین ما اگر می خواهیم که ورود پیدا کنیم به مد لباس و این ها را تغییر بدهیم در مردان هم میبینیم که این ورود پیدا میشود و کت و شلوار را هم میتوانیم بگوییم که من شنیدم یکی از همکاران محترم گفتند اینهم شاخصه ای میشود از بدحجابی باشد. خواهش من این است که این موضوعات را با هم تداخل ندهیم بهرحال فرهنگ ها وقتی تعریف میشوند، فرهنگ با قانون تعریف نمی شود. فرهنگ مجموعه آداب و رسومی است که یک ملت دارند. فرهنگ عبارتست از رفتارهای اجتماعی یک ملت. میل مردم، خواست مردم، تمایل مردم میشود مد، میشود فرهنگ، طی قرون مختلف این اتفاق می افتد و مردم گرایش پیدا میکنند با یک موضوعیتی در زبان، در لباس، در آداب و رسوم، در جشن ها، در عزاداری ها، این میشود مسلک یک مردمی. خوب، مال ما مگر بجز این است که مسلک مردم ما حجاب و پوششهای مختلف است؟ ورود به این را که می خواهیم پیدا کنیم، قانون را می خواهیم وارد این موضوع کنیم در کجای قانون، اصلا تعریف فرهنگی موضوع قانون وجود دارد؟ این محدودیت بوجود نمی آورد، آنوقت نمی گویند آقا! مجلس تا لباس پوشیدن مردم هم دخالت میکند.
بنابراین اگر فلسفه ارایه این طرح، این معضلی است که بخش کوچکی در جامعه این اتفاق می افتد این نیست که ما برای آن قانون بیاوریم. شما بندهای این را مطالعه بفرمایید که این بندها به صراحت همه دستورالعمل و نصیحت است، قانون نیست، هیچکدام این ها قانون نیست. اینکه نمایشگاه برپا کنند وظیفه مجلس شورای اسلامی است واقعا؟ اینکه ما بیاییم کمیته تشکیل بدهیم، نمایندهای هم از مجلس باشد صدا سیما هم باشد نیروی انتظامی هم باشد، این اگر با آن حجم می خواهیم فرهنگ سازی کنیم یک وزارتخانه که نه ده ها وزارتخانه میخواهند هر کدام این کار را کنند و اگر ما آمدیم این کار را کردیم که نساجی ها رشد کنند من بعنوان مثال می گویم شما آمدید این الگو سازی را کردید و آمدید پارچه وارد کردید، پارچه هایی که بهرحال نزدیک به فرهنگ ما باشد مد را هم دادید، سه اتفاق در این مد خواهد افتاد. یا مردم این را میپذیرند، یا مردم آن را نمی پذیرند، یا ممکن است مورد کج اندیشی قرار بگیرد. مجددا این مد اسلامی را تبدیل به یک ضد اسلامی کنند آنوقت آن را چکار کنیم؟ و اگر ما آمدیم این لباس مورد تمایل مردم نشد و میل مردم بر آن مماس نشد آنوقت این خسارتی که به آن کارخانههای نساجی می خورد اینجا را ما چکار کنیم پارچه ها فروش نرفت و واردات کردیم ارز رفت و بفروش نرفت آنوقت مجلس چه برنامهای با آن میتواند داشته باشد؟
بنابراین وقتیکه ما می آییم و در اختیار مردم دخالت می کنیم، ده ها فاکتور دیگر در آن موثر خواهد بود و ممکن است قانون ما را سست کند و مجلس نبایستی قانونی را به تصویب برساند که خودش و قوه مقننه را زیر سوال ببرد. این کمیتهای که من دیدم تصویب شده ده ها ایراد بر آن وارد شده. این ها بایستی اصلا سازمان داشته باشند اینکه می گوید مثلا طرح را پیاده کنند، خوب طرح را چه کسی پیاده کند؟ طراحی میخواهند بکنند بایستی یک وزارتخانه باشد برای طرح ملی لباس مردم، آنهم در آن وضعیتی که ما ده ها مساله و مشکل داریم، چقدر این مشکل اساسی ما ساماندهی مد لباس است؟ اینطور باشد ما باید در هر چیزی در ساماندهی خوراک مردم هم دخالت بکنیم.
من اعتقاد دارم با همه نیت خوبی که برادران عزیز و خواهران محترم داشتند ولی راهکارش این نیست که قانونی بیاییم این مشکل را حل کنیم. راههای بسیار زیادی است، صدا و سیما هست، مراکز تبلیغی ما هست، ورود در بسیاری از هنرها هست، ما آنجاها را بایستی تقویت کنیم، اگر می خواهیم فرهنگ ملی و بومی ما بماند که سال ها مانده و مردم ما از اینهم جدا نخواهند شد شما ببینید، در اقصی نقاط کشور ما مگر کدام مد و لباس فرهنگ ملی ما تغییر کرده؟ یک بخشی هستند که این ها خیلی کوچک هستند، بدنبال مد هستند هر سال هم دنبال یک مد میروند ما می خواهیم دنبال این ها بدویم در این کشور مدام آنها دنبال مد بروند مدام ما هم برویم برایشان مد بیاوریم که مثلا چه شود چه اتفاقی می خواهد بیفتند یعنی ما آنها را بگیریم؟ این خیلی بد است که قوه مقننه بخواهد بدنبال آنها باشد و در جامعه خیلی اندک هستند. اصلا نگاه مردم مومن و متدین ما کسانیکه خانواده هستند نگاهشان کاملا منفی است ما کاملا به آنجا متمرکز شویم. بنظر من این نقص است و استدعا می کنم از همکاران محترم که به این طرح رای ندهند. والسلام علیکم و رحمه الله و برکاته
رییس ـ خیلی ممنون، آقای قربانی موافق را دعوت بفرمایید.
منشی (قربانی) ـ اولین موافق آقای افروغ هستند.
رییس ـ بفرمایید.
عماد افروغ ـ بسم الله الرحمن الرحیم
من از همکاران عزیز خواهش می کنم به این شعر حافظ توجه کنند و حق دوستی و همکاری را ادا کنند و این حق هم چیزی نیست جز، رای از روی شناخت.
کس نمی گوید که یاری داشت حق دوستی
حق شناسان را چه حال افتاد یاران را چه شد
اصلا بحث من در سه محور است. یکی بحث مدخل ورودی این طرح است، یکی کارکردهای این طرح است و یکی هم خود طرح که مخبر محترم گزارش دادند. ما امروز یک حقی داریم بنام حق فرهنگ، بخاطر اینکه یک فلسفه سیاسی و اجتماعی خاصی را دنبال می کنیم، یک تاریخ ویژهای داریم، یک قانون اساسی خاصی داریم حق شهروندی فقط تقلیل به حقوق اقتصادی و معیشتی و امنیتی نمی کند. این حق قابل تقلیل به این نیست ما حق فرهنگ، حق سنت، حق معماری، حق شهرسازی، حق هنر، حق موسیقی داریم مردم حق دارند و دولت وظیفه دارد. ما نسبت به این حقوق و این وظیفه غفلت کردیم فقط مساله معماری بدن نیست فقط مساله پوشاک نیست، آیا معماری ما آنچنان است که باید باشد؟ آیا نسبت به موسیقی سنتی خودمان جفا نکرده ایم؟ آیا نسبت به هنرمان جفا نکرده ایم؟ چرا توجه ندارید؟ مناط و ریسمان پیوست و انسجام یک جامعه فرهنگ است اما سنخ و جنس برنامه ریزی فرهنگی یک سنخ عاطفی است، تشویقی است، حمایتی است. اگر در این طرح دقت کرده باشید کل نگاه ما یک نگاه عاطفی، ارادی، تشویقی، حمایتی و پرهیز از تصدیگری دولت و عمدتا سیاستگذاری، هدایت و نظارت است.
قرار نیست که مجلس مد بدهد قرار نیست که حتی دولت مد بدهد، دولت یک چارچوبی را تعیین میکند اما این طراحان بخش خصوصی ما هستند که متاسفانه قدرت رقابت را بخاطر این غفلت ندارند. واقعا تردید دارید که متاسفانه مدتی است که شاید هم بشود گفت سالهاست ما شاهد غلبه اقتصاد زدگی و سیاست زدگی بر کشور هستیم و فرهنگ به فراموشی سپرده شده و مادامیکه ما عطف به قابلیتهای انقلاب اسلامی نگاه فرهنگی را غالب نکنیم عزیزان! مشکلات اقتصادی و سیاسی مان هم حل نمی شود.
در این طرح برخلاف این تصورات متاسفانه القا کننده ای که وجود دارد ما بدنبال مدگرایی هستیم، ما به استقبال مد می رویم، ما معتقدیم در این عرصه باید از تکثر و تنوع و تغیر حمایت کرد و به استقبال آن رفت برای اینکه تعریفی از این هویت می دهیم که خیلی خلاصه وحدت در عین کثرت. شما یک نگاهی به لباس مازنی، گیلکی، لر، ترک، بلوچ و عرب ما بیندازید، انواع و اقسام لباس ها، آرایش رنگ ها را شما می بینید، اما در کنار همه این تنوع و تکثر که من نمی گویم عین آنها احیا شود، ما بایستی بازتولید کنیم، نو کنیم. درکنار این تنوع و تکثری که شما می بینید یک ریسمان وحدتی هم دارد و آن این است که همه این ها یادآور هویت ایرانی است.
بعضی ها فکر میکنند مد از آسمان میآید، مد هم یک مقوله اجتماعی است. بنده بعنوان کسی که در کمیسیون فرهنگی هستم، این را خدمت شما عرض می کنم. خیلی از طراحان مد ما هستند، میگویند حتی ما قدرت نداریم یک نمایشگاهی از طرحهای خودمان عرضه کنیم، چون پول نداریم، چه خاصه که تولید و عرضه هم بکنند، نمایشگاه بینالمللی مد هم بگذارند. استقبال کنید از اینکه ما دولت را موظف می کنیم که حمایت کنند که نمایشگاه جهانی و فصلی بزنیم. درست مخالف آن شبهاتی است که مطرح میکنند. رضاخان همشکلی را سرایت دارد، ما بدنبال تنوع هستیم، اتفاقا بلحاظ معرفت شناسی هم این بحث ، بحث جا افتاده ای است، شما به کتاب های خود غربی ها نگاه کنید. سرمایه داری مخالف تکثر اجتماعی است، سرمایه داری بدنبال کاهش هزینه و افزایش سود است، بدنبال تولید انبوه است، شما تکثر را در سنت می بینید. بنابراین اگر ما با نگاه سنتی از این طرح دفاع کنیم، فیالواقع با یک نگاه کثرت گرایانه با این طرح برخورد کرده ایم.
نکته دیگری که من می خواهم خدمت شما عرض کنم این است که واقعا قوانین ما چون دیدم یکی از کمیسیون ها گفته اند که قانون سال 65 کفایت میکند، قانون سال 65 فقط سلبی است. ما نمی توانیم مسایل فرهنگی و اجتماعی خودمان را فقط با نگاه سلبی برطرف کنیم، ما درکنار این نگاه های سلبی نیاز به راهکارهای ایجابی داریم. میگویند معضلات فرهنگی داریم، آیا به صرف برخوردهای قضایی، حقوقی و سلبی میشود این مشکل را حل کرد؟ نه، شما باید ریشه یابی کنید. بخشی از آن به فقدان تسهیلات لازم برای ازدواج بر میگردد، بخشی از آن مربوط به بیکاری است، بخشی از آن مربوط به این است که شما الگو نمی دهید، شما مدهای متنوع در دسترس جوانان ما قرار نمی دهید. یک خانمی که می خواهد برود یک لباس خوب تهیه کند، دراختیارش نیست. از آنطرف مشکلات اقتصادی به او اجازه را هم نمی دهد که برود دستور یک دوخت بدهد، مجبور میشود از همین مدها استفاده کند. این است حقوق بشر، این است آزادی؟ بنظر من یکی از مقولات حقوق شهروندی این است که قدرت انتخاب شهروندان بالا برود، این طرح اصلا جنبه اجباری و تحمیلی ندارد، درکنار تمام مدهایی که عرضه میشود ما می گوییم این قابلیتهای نهفته در فرهنگ ایرانی را هم فعال کنیم تا آنها تشویق شوند که به عرضه مد بپردازند.
اما کارکردهایی که در ارتباط با این طرح است. یکی اینکه واقعا بخشی از خلاهای مربوط به راهکارهای ایجابی را با همان رویکرد تشویقی و حمایتی برطرف میکند.
دوم اینکه اشتغالزایی میکند. الان واقعا دانشکدههای طراحی ما مشکل دارند. اگر ما واقعا بیاییم و طرح ایرانی را در دستور کار خودمان قرار بدهیم، این یک مستمسک و انگیزهای میشود برای اینکه بخش طراحی ما در دانشکده ها تقویت شوند، بخش عرضه تقویت شود، بخش نمایش و عرضه این مدها تقویت شود. بنابراین جنبه اشتغالزایی هم دارد، حتی جنبه فنی و صنعتی آن بنظر من بگونهای است که حتی میتواند صنعت نساجی ما را هم دچار یک دگرگونی هایی بکند.
کارکرد دوم، ما نیاز داریم در دنیایی که جهانی شدن دارد غالب میشود، جهانی شدن فرهنگی با رویکرد آمریکایی شدن عالم دارد غالب میشود، در برابر این استحاله فرهنگی مقاومت کنیم. من مهمترین کارکرد آن را بازتولید هویت ایرانی و تقویت فرهنگ تاریخی این زاد و بوم حداقل برای جلوگیری از استحاله فرهنگی می دانم.
نکته دیگر، از کارکردهای دیگر این است که، بله درست است، مردم ما در لایه های زیرین خود الهی هستند. اما بین لایه نمادین و لایه زیرین آنها شکاف افتاده، برای اینکه غفلت شده و اتفاقا بیگانگان هم خوب میدانند، از زمان هرودوت مطرح شده، این قوم، قوم یکتاپرست است، از طریق جهان بینی نمی شود آن را مورد حمله قرار داد، اما از طریق حمله به نماده ا میشود. تاکی میتوانیم بگوییم وزنی که به لایه نمادین می دهیم که حالا معماری باشد، شهرسازی باشد، با وزنی که به جهان بینی می دهیم متفاوت است؟ بله، متفاوت است، اما در ابتدا از طریق نماده ا حمله میکنند، اما هیچکس چک سفید امضا نمی دهد که آن نماده ای غربی نهایتا جهان بینی دینی و الهی ما را مورد حمله قرار ندهد، کما اینکه قرار داده.
نکته دیگر اینکه استقرار امنیت فرهنگی و اجتماعی را به ارمغان میآورد، احساس امن و انس و الفت میدهد. شما هرجا که در معماری ایرانی قدم می زنید احساس آرامش می کنید، هر جا در معماری جدید قدم می زنید آن انس و الفت و آرامش شما از دست میرود.
کارکرد دیگر اینکه از زمینههای ظهور و بروز برخوردهای سلبی و قضایی صرف جلوگیری میکند. خیلی از دوستان میگویند ما مخالف برخورد قضایی هستیم، حق هم چنین است، اما نیروی انتظامی ما جز این وظیفهای ندارد. وقتی شما راه حلهای ایجابی نمی دهید، مشکل بیکاری را حل نمی کنید، طرحهای درست نمی دهید، نوبت به برخورد سلبی میرسد، طبیعی هم هست، نباید آنها را هم سرزنش کرد، ولی راه را خود ما بسته ایم.
بهرحال من فکر می کنم طراحی در زمینه مد، زمینه را برای عطف توجه به سایر نماده ا ازجمله معماری، شهرسازی، موسیقی، هنر و حتی زبان فارسی فراهم میکند. کل این طرح را من خلاصه خدمت شما عرض کردم، مخبر محترم گفتند، من فقط می خواهم بار دیگر اصرار بورزم که این طرح بهیچوجه جنبه تحمیلی و اجباری ندارد، فقط یک وجه ایجابی دارد، دولت را موظف میکند که از بخش خصوص حمایت کند. والسلام علیکم و رحمه الله و برکاته
رییس ـ تشکر می کنم، موافق و مخالف اول صحبت کردند، مخالف دوم را اعلام بفرمایید.
منشی (قربانی) ـ مخالف دوم آقای دلخوش هستند.
رییس ـ آقای دلخوش درجای خودشان نیستند.
منشی (قربانی) ـ اگر تشریف ندارند، آقای محبی نیا بفرمایند.
رییس ـ ایشان هم درجای خودشان نیستند.
محبی نیا ـ آقای علیخانی جای من صحبت کنند.
منشی (قربانی) ـ آقای محبی نیا! آقای علیخانی هم نیستند.
رییس ـ آقای محبی نیا اگر مایل هستید صحبت کنید (محبی نیا ـ خیـر) صحبت نمی کنند، مخالف بعدی را اعلام بفرمایید.
منشی (قربانی) ـ مخالف بعدی آقای گل محمد الیاسی هستند.
رییس ـ آقای الیاسی بفرمایید صحبت کنید. اگر ایشان هم صحبت نمی کنند...
منشی (قربانی) ـ آقای امیرحسنخانی. اگر آقای امیرحسنخانی هم صحبت نمی کنند مخالف دیگری نیست.
رییس ـ موافق میتواند صحبت کند؟
منشی (قربانی) ـ خیر، اگر مخالف صحبت نکند، موافق هم صحبت نمی کند.
رییس ـ بنده هم ثبت نام کرده بودم که بعنوان موافق صحبت کنم، خوشبختانه احتیاجی نشد. بهرحال چون مخالفی نیست، دیگر موافقی هم صحبت نمی کند. دولت اگر نظری دارد بفرمایند. معاون امور مجلس وزارت ارشاد بفرمایید.
ملکیان (معاون حقوقی و امور مجلس وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی) ـ بسم الله الرحمن الرحیم
من ابتدا دو نکته را خدمت نمایندگان محترم عرض کنم: نکته اول اینکه درارتباط با ترویج فرهنگ عفاف و حجاب خوشبختانه بین مجلس، دولت و تمام دستگاههای نظام اتفاق نظر وجود دارد.
نکته دوم اینکه امر فرهنگ عفاف و حجاب و پوشش اسلامی خواست قاطبه ملت است و آنچه دولت و مجلس بدنبال آن هستند، درواقع براساس خواست مردم ایران هست. دلیل آنهم این است که مردم ما با آن پیشینه و فرهنگ غنی که شما استحضار دارید حتی قبل از پذیرش اسلام مردم ایران، مردمانی با فرهنگ، خداجو، حق طلب و دارای اخلاق و رفتار اجتماعی نیکو بودند و یکی از دلایلی که این ها با روی باز اسلام را پذیرفتند این بود که خواسته ها و منویات خودشان را در دین مبین اسلام می دیدند و اگر امروز ما شاهد هستیم که در جامعه بعضی کج روی ها و ناهنجاری ها وجود دارد، دلیل اصلی آن این است که ما زمینه را برای مردم آنچنان که باید و شاید فراهم نکردیم. قاطبه ملت پوشش را رعایت میکنند و خواستار پوشش اسلامی و مبتنی بر فرهنگ ملی ما هستند. تعداد اندکی هستند که حالا از روی ناآگاهی و یا بعضا آگاهانه اقدام به رفتار خلاف شیون جامعه اسلامی میکنند که باید برای آنها راهکاری را فراهم کرد.
من معتقد هستم که باید زمینه تخلف و هنجارشکنی را از جامعه زدود و یکی از آنها همین طرحی است که امروز کمیسیون فرهنگی ارایه کردند که البته ما مشابه این را هم با زوایای دیگر، شورای فرهنگ عمومی، براساس مصوبه شورای عالی انقلاب فرهنگی تصویب کرده. بهرحال دولت با این طرح موافق است و ما از کلیات آن دفاع می کنیم. والسلام علیکم و رحمه الله
رییس ـ خیلی ممنون.
ندیمی ـ تذکر آئیننامهای دارم.
رییس ـ آقای ندیمی تذکر دارند، بفرمایید.
ایرج ندیمی ـ بسم الله الرحمن الرحیم
جناب آقای رییس! ماده (145) آئیننامه مورد غفلت قرار گرفته.
توضیح اینکه در ماده (145) در انتها آورده اند که اگر کمیسیونهای دیگر نظری دارند و مخالف نظر کمیسیون اصلی است، باید گزارش کنند. اینجا (4) تا کمیسیون که نظر دادند (2) تای آن درحقیقت بخصوص کمیسیون برنامه و بودجه و امنیت نظری دادند که ارایه این ها میتوانست و میتواند در غنای فکری مجلس از جهت رای موثر باشد.
رییس ـ حالا شما از جانب کمیسیون اقتصاد صحبت می کنید یا امنیت ملی؟
ندیمی ـ (3) تا کمیسیون، یعنی آئیننامه، ماده (145)...
رییس ـ آن درصورت تمایل خودشان است. خیلی متشکر، آقای حاجی بابایی قرایت بفرمایید.
منشی (حاجی بابایی) ـ کلیات طرح ساماندهی مد و لباس مطرح است.
رییس ـ حضار 222 نفر، نمایندگان محترم درجای خودشان قرار بگیرند، نسبت به کلیات اعلام رای بفرمایید. من چه با رای موافق و چه مخالف باشم، سعی می کنم که اطمینان پیدا کنم که همه شرکت میکنند. پایان رای گیری را اعلام می کنم، با (137) رای به تصویب رسید، تشکر می کنیم.
آقای ابوترابی اگر در مجلس حضور دارند، تشریف بیاورند جلسه را اداره کنند.
10 ـ تصویب کلیات لایحه مجازاتهای اجتماعی
رییس ـ دستور بعدی را اعلام بفرمایید.
منشی (حاجی بابایی) ـ دستور بعدی گزارش شور اول کمیسیون قضایی و حقوقی درمورد لایحه مجازاتهای اجتماعی جایگزین زندان است. مخبر محترم کمیسیون قضایی و حقوقی جناب آقای دهقان بفرمایید.
(در این هنگام آقای سیدمحمدحسن ابوترابی فرد «نایب رییس» ریاست جلسه را بعهده گرفتند)
محمد دهقانی نقندر (مخبر کمیسیون قضایی و حقوقی) ـ
بسم الله الرحمن الرحیم
گزارش کمیسیون قضایی و حقوقی به مجلس شورای اسلامی
لایحه مجازاتهای اجتماعی جایگزین زندان به شماره چاپ (988) که جهت رسیدگی به این کمیسیون بعنوان کمیسیون اصلی ارجاع شده بود در جلسه مورخ 1384/08/10 باحضور کارشناسان و مسوولان اجرایی مطرح گردید و پس از بحث و تبادل نظر با تغییر عنوان کلیات آن به شرح زیر مورد تصویب قرار گرفت. اینک گزارش شور اول آن تقدیم مجلس محترم شورای اسلامی میگردد.
نایب رییس کمیسیون قضایی و حقوقی ـ محمدحسین فرهنگی
همکاران محترم استحضار دارند که سیاست قضایی کشور در سالهای اخیر در راستای زندان زدایی است. بخش مهمی از جرایمی که اتفاق می افتد شاهد هستیم که این جرایم، جرایم اتفاقی است و مجازاتی که برای جرایم سبک و کوچکتر درنظر گرفته میشود، مجازاتی عمدتا ششماهه است.
برای اینکه ما بتوانیم با مجرمین حرفهای برخورد شدیدتری صورت بدهیم و مجرمین اتفاقی که بسیاری از آنها دارای مجازاتهای حبس کمتر از ششماه هستند، این ها بتوانند بنوعی خودشان را اصلاح کنند و خدای ناکرده در زندان ها درکنار مجرمین حرفهای، خود این ها به مجرمین حرفهای تبدیل نشوند، این لایحه تقدیم مجلس شده که الان هم شور اول آن است و این مسیر را می خواهد طی کند که مجازات حبس تا ششماه عمدتا منجر به مجازاتهای جایگزین شود و زندان ها آماده باشند برای حبس مجرمین حرفهای و تا ممکن است مجرمین اتفاقی زندان ها را اشغال نکنند.
لذا در این لایحه بجای مجازات تا ششماه حبس دوران مراقبت را درنظر گرفته. نوعی از خدمات عمومی را برای اینگونه مجرمین که مرتکب جرایم کوچکتر شدند درنظر گرفته و جزای نقدی روزانه را برای اینگونه از مجرمین درنظر گرفته، محرومیت از حقوق اجتماعی و برخی دیگر از مجازاتهای جایگزین را درنظر گرفته. البته در کمیسیون درشور اول نظرات مختلفی راجع به این لایحه مطرح بود و نسبت به برخی از مواد لایحه دوستان اختلاف نظر داشتند، مخالف و موافق داشتیم و عزیزان استحضار دارند که در شور دوم زمینه اعمال نظرات صایب کارشناسی فراهم است و ما در شور دوم برخی از موادی که اعتقاد داریم که باید عوض شود و برخی از موادی که ممکن است امتیازاتی برای مجرمین خاص ایجاد کند، آنها را در شور دوم اصلاح خواهیم کرد، اما کلیات این لایحه را نمایندگان محترم عضو کمیسیون قضایی و حقوقی اعتقاد داشتند که لازم است به تصویب برسانیم و تقاضای ما هم از عزیزان این است که به این لایحه در شور اول رای بدهند و کمک کنند که ان شاالله در شور دوم ما به سمتی برویم که برخورد نسبتا سخت تری با مجرمین حرفهای صورت بگیرد و تا ممکن است و تا جایی که منجر به تجری مجرمین نمی شود، برای مجرمین اتفاقی و مجرمینی که مرتکب جرایم سبکتر شده اند، برای این ها مجازاتهای جایگزین را همانطور که عرض کردم درنظر بگیریم.
کلیات این لایحه خوب است و کمیسیون هم به آن اعتقاد داشته، فکر می کنم که نمایندگان محترم هم عمدتا عنایت دارند که این لایحه به نفع کشور در راستای سیاست زندان زدایی است، منتها با رعایت آن ملاحظاتی که همه عزیزان دارند که نباید این زندان زدایی شامل مجرمین حرفهای شود. این زندان زدایی باید شامل مجرمین اتفاقی باشد. من عذرخواهی می کنم، برای این لایحه تقاضای رای مثبت دارم. والسلام
نایب رییس ـ مخالف را اعلام بفرمایید.
منشی (قربانی) ـ اولین مخالف آقای حمیدی هستند.
نایب رییس ـ جناب آقای حمیدی بفرمایید.
هوشنگ حمیدی ـ ضمن عرض خسته نباشید خدمت همکاران عزیز. لایحهای که تقدیم شده و در کمیسیون هم مورد رسیدگی قرار گرفت از لحاظ حقوقی مسایل جدی است که بایستی روی آن بحث شود و مورد رسیدگی قرار بگیرد.
اول اینکه ما میدانیم قوه قضاییه و درکل سیاست حاکمیت این است که در بحث زندان ها ما در راستای حبس زدایی قدم برداریم و انتقال به زندان و یا صدور آرا و در نهایت زندانی کردن را به حداقل برسانیم. ولی برای انجام اینکار تدبیر خاصی را می طلبد. لایحهای که تقدیم شده درحدود (30) ماده است و درنهایت بنظر آن اهداف و غرض خاص را نمی تواند تامین کند. ما واقعا بدانیم که در این لایحه بدنبال چه هستیم، فرض قانونگذاری برای چیست؟ جایگزین هایی که بجای حبس درنظر گرفتیم آیا ما میتوانیم اعمال کنیم یا خیر؟ دوره مراقبت داریم، خدمات عمومی، جزای نقدی و محرومیت از حقوق اجتماعی. البته بعضی از این موارد هم الان در قانون مجازات اسلامی هست و به سختی قابل اعمال است، چه رسد به اینکه ما بخواهیم همین موارد و موضوعاتی که در این لایحه آمده را بخواهیم اجرا کنیم.
عمده ایرادی که در این زمینه بر این لایحه وارد است این چیزی است که مخبر محترم اشاره کردند و برای مجرمین اتفاقی است و کسانی که مثلا تا (6) ماه حبس محکوم میشوند، می خواهیم این ها را جدا کنیم به زندان نروند، درصورتیکه اصلا آن اصل و غرض لایحه اینطوری نیست، تا (6) ماه را آوردند و بصورت الزامی کردند، دادگاه بایستی حکم جایگزین بدهد، از (6) ماه به بالا اختیاری است. از طرفی الان در بسیاری از جرایم ما که ممکن است مجرمین خطرناک و یا حرفهای باشند، میزان مجازات ثبت نیست، بلکه خود جرمی که در قانون تعریف شده را ما لحاظ قرار می دهیم.
بنابراین در بسیاری از موارد ممکن است کسی جرمی مرتکب شود، بر فرض مثال کلاهبرداری، حداقل مجازات قانونی آن همان یکسال است و شدیدتر از آن که ما نداریم و دادگاه هم نمی تواند تخفیف بدهد، لذا در آنگونه موارد هم ما با مشکل مواجه می شویم و فیالواقع آن هدف اصلی که همان مجرمین اتفاقی است را تامین نمی کند.
در بحث خدمات عمومی هم باز مسایلی را درنظر گرفتند که با این وضعیت فعلا قابلیت اجرایی را ندارد. اگر شما به زندان ها سری بزنید و یا بازدیدی در داخل زندان داشته باشید، با آن وضعیت، با آن سیستم حفاظتی و نگهداری در کار کردن مشکل است، چه رسد به اینکه بسیاری از این افراد را به کارهای خدمات عمومی فرا بخوانیم، چرا؟ چون هنوز بستر و زمینه آن آماده نیست و ممکن است مشکل را چندین برابر کند.
در بحث محرومیت اجتماعی هم ما واقعا با مشکل جدی مواجه هستیم. الان در قانون مجازات اسلامی را بر فرض مثال تبعید اجباری را داریم، منع رفت و آمد و بسیاری از این موارد که در اجرا واقعا ما با مشکل جدی مواجه هستیم، آنوقت در همین طرح آمده که مثلا دادگاه بخواهد یک شخصی را در خانه خودش حبس کند، باید در بحث اینکه بسیاری از زندان و بحث مجازات خودش را بخواهد با جریمه تمام کند که بنظر میرسد این باعث تجری بیشتر مجرمین خواهد شد و اصلا به صلاح نیست.
لذا بنظر میرسد بحث حبس زدایی بحث کاملا خوبی است، بایستی مورد لحاظ قرار بگیرد، هم مجلس و هم دستگاه قضایی روی آن کار کند، ولی این طرحی که ارایه داده اند، با (30) ماده فیالواقع در حدی نیست که در این راستا بتواند تاثیر مثبت و مهمی را داشته باشد و از طرفی هم در اجرای آن کار یعنی آن (4) دورهای که گذاشتند، یک قسمتی از آن الان در قانون مجازات اسلامی است و بقیه موارد آنهم فیالواقع هم دادگاه و هم زندان و هم کسانیکه متولیان اینکار هستند و بنوعی درگیر هستند، با مشکل جدی مواجه خواهد کرد و اینکار در نهایت باعث تجری بیشتر مجرمین خواهد بود.
لذا از دوستان عزیز خواهشمندم که به این لایحه رای ندهند، بلکه از طرف مجلس یا قوه قضاییه یک لایحه و یا طرح پخته و کاملی تقدیم شود که نتیجه و تاثیر آن بسیار عمیق تر باشد، خیلی ممنون.
نایب رییس ـ خیلی متشکرم، موافق را دعوت بفرمایید.
منشی (قربانی) ـ موافق آقای جلالی جعفری هستند که وقت خود را به آقای آوایی داده اند.
نایب رییس ـ جناب آقای آوایی بفرمایید.
سیداحمد آوایـی ـ بسم الله الرحمن الرحیم
همکاران عزیز! یک خواهشی که دارم، یک عنایت ویژهای نسبت به این موضوع داشته باشید، خود بنده معمولا سعی می کنم خیلی کمتر صحبت کنم، اینجا واقعا احساس می کنم مطلب خیلی ضروری است و این چیزهایی که خدمت شما عرض می کنم، اینطور نیست که مثلا یک جزوه و یا یک کتابی فقط خوانده باشم، یکمقدار بررسی میدانی شده، بخشی از آنهم حاصل یک عمر تجربه است.
ببینید عزیزان! مساله زندان و کسی که زندان میرود آثار منفی فراوانی دارد. اصلا خود نفس زندانی که کسی را زندان می اندازند، مثلا موقت بررسی شود و نوبت دادگاه او برسد این است که خوف این باشد که اگر او بیرون باشد فرار میکند. لذا در بسیاری از موارد ما اصلا میتوانیم بازداشت و زندان نداشته باشیم و مجازاتهای جایگزین. حالا به بعضی از این موارد من اشاره کنم.
اولا لطمه جدی به خود فرد و خانواده اش وارد میشود. خیلی ها کار ندارند که این به چه اتهامی زندان افتاده. گاهی وقت ها درمورد یک تصادف یا یک موارد جزیی فرد زندان می افتد. این افراد زن و بچه دارند، خانواده دارند، مواردی داریم فقط فرد زندان می افتد، میبینیم برای دختر او خواستگاری رفته اند منصرف میشوند. حالا برای یک مورد جزیی اتفاقی همینطوری افتاده زندان تا بررسی شود، به فرزند ایشان زن نمی دهند، در اجتماع بد نام میشود. بعد از پیروزی انقلاب حدودا (5) میلیون نفر وارد زندان شدند که از این ها مواردی هم داشتیم که تا (10) روز هم بوده. (10) روز، (3) روز، (4) روز، (5) روز، مورد خیلی هم جزیی، ضامن کسی شده فرد پیدایش نشده سریع فرد محترم را زندان انداخته اند.
مطلب دیگر تحمیل هزینههای فراوان به دولت. فردی وقتی به زندان می افتد هزینههای زیادی دارد که حالا این میتواند بیرون باشد تا بعد نوبت او برسد، این را احضار کنند و با او برخورد کنند.
دوستان از همه بدتر بدآموزی فراوانی که هست وقتی فرد زندان می فتد، چون ما این امکانات را نداریم که بیاییم زندانی ها را طبقه بندی کنیم. یک جوان در اثر یک مورد جزیی زندان می افتد، پیش یک قاتل می افتد، یک معتاد، قاچاقچی حرفهای، عزیزان بنده این را تجربه دارم، به چشم خودم دیده ام. بنده قبل از انقلاب خودم زندان بودم، آن زمان ما قاطی بودیم، یادم هست یک نانوایی به جرم یک تصادف زندان آمد. ایشان بعدا که رفت بیرون، یک قاچاقچی ماهری شد. یاد گرفت چطور برود بیرون و چطوری هرویین به زندان وارد کند و بعد چه درآمدی هم کسب کرد. حال آنکه میشود افراد الکی زندان نیایند. بعد از این افراد وقتی زندان آمدند، بعد از یک مدت دیگر ترس زندان از بین میرود یعنی دیگر آن ترسی که قبلا داشته اصلا شکسته میشود، دیگر هیچ خوفی ندارد و زندان و حبس کشیدن برای او امر عادی میشود.
از همه این ها بدتر، آثار سو تبلیغات داخلی و خارجی برای ما دارد، که بگویند ایران اینقدر زندانی دارد، بدون دلیل. ما واقعا میتوانیم، ما میتوانیم به حداقل ممکن برسانیم، ما بعد از پیروزی انقلاب (13) هزار زندانی داشتیم الان جمعیت ما هنوز دو برابر روزهای اول انقلاب نشده، الان ما (130) هزار زندانی داریم که بعد از تعداد مواد مخدر بسیاری از این ها مساله چک بلامحل است.
همچنین عناوین مجرمانه ما بشدت زیاد است. ما (1545) عنوان مجرمانه داریم که قبل از انقلاب تعداد آن کم بوده، البته طبیعی است بعد از انقلاب تعداد آن زیاد بشود ولی نه به این حد. معنای آن این است که هر فردی بعد از این خودش را مجرم بداند و قبح مطلب شکسته بشود. لذا خواهشی که من از همکاران عزیز دارم این است بیایید به کلیت این رای بدهید بعد در شور دوم ما بیاییم در جزییات آن بیشتر بحث کنیم. من از دوستان خیلی ممنون هستم، با تشکر.
نایب رییس ـ خیلی متشکر، مخالف بعدی را دعوت بفرمایید.
منشی (قربانی) ـ مخالف آقای ندیمی (طبق معمول) هستند.
نایب رییس ـ جناب آقای ندیمی بفرمایید.
ایرج ندیمی ـ بسم الله الرحمن الرحیم
ما هم یک رفیق هیات رییسه داریم، می خواهد هم رای بگیرد ولی خوب دیگر... دوستان ببینید! اصل مساله این است که ما یک نیت خوبی داریم و آن این است که زندان و زندانی و حبس و حبس زدایی و مجازاتهای اجتماعی جانشین شدن زندان و مانند آن را مطرح می کنیم ولی اگر کسی سوال بکند آقای آوایی! چرا (13) هزار، (130) هزار شد یک دلیل میدهد؟ یعنی فقط می گوید آقا! بزهکاری زیاد شده؟ نمی گوید با اینکار ما داریم صورت مساله را پاک می کنیم، چرا زندانی های ما زیاد شده اند؟ آیا واقعا قضا و طولانی شدن قضا، روش بررسی قضایی و مانند آن با این موضوع تحت الشعاع قرار نمی گیرد؟ واقعا علت اینکه خیل مردم را دربازداشت های مختلف نگه میدارند از جهت مسایل قضایی، حقوقی، مشاوره، وکالت و مانند آن نقدپذیر نیست؟ یعنی ما نمی توانیم سوال بکنیم که افزایش، حاصل رواج مثلا مفاسد و بزهکاری و اینهاست. یا نه، مشکل در جاهای دیگری است؟مثلا قانون تفسیرپذیر است. یک کسی میآید از آن وجه دیگر استفاده میکند ما او را مجرم می نامیم.
مثلا دولت بر اقتصاد مسلط است، یکی میآید از دولت سواستفاده کند ما او را می گیریم. مثلا طولانی شدن قضاوت باعث شده است که مردم در زندان ها می مانند. یعنی واقعا با اینکار ما کمک می کنیم به اینکه حبس زدایی بشود یا نه، واقعا در مسایل قضایی مان با توجه به قول هایی که بخصوص رییس محترم قوه قضایی داده اند ما نیازمند یک تحول همه جانبه هستیم که اگر آن تحول همه جانبه صورت نگیرد خوب، ما خیلی راحت یکی از این مجازاتهایی که پیش بینی شده قاضی می نویسد و آن بنده خدا هم از یک چیزهایی میماند.
مثلا گفته ایم آقا! میتوانیم از مشاغل دولتی تا ششماه این بنده خدا را منفصل کنیم. می گوییم حالا زندان نرو، برو ششماه منفصل دیگه بدتر. این آبرو بردن جدید است. یا نه، می گوییم اصلا آقا! شما یکسال نمی توانی کار بکنی، خوب چکار بکند؟ بهرصورت اگر واقعا ممر درآمدش را ببندیم چه کند آن را هم پیش بینی نکرده ایم. خیلی راحت بهرصورت می گوید آقا! زندان که حالا ما هزینه داریم، خرج داریم، بودجه نداریم، دانشگاه هم نشد، بیا برو یکسال کار نکن.
یا می گوییم آقا! تو نمی توانی در بسیاری از این مسایلی که در فصل پنجم آمده حتی از مسایلی مثل رانندگی و مانند آن هم استفاده کنی. خوب، این از آنطرف مشکل ایجاد نکند که ما بنام اینکه زندانی کمتر داشته باشیم خیلی سریع مردم را دچار مجازات اجتماعی بکنیم. یعنی ما در ارتباط مثلا انتخاب شدن در انتخابات ریاست جمهوری، خوب برای یک کسی پروندهای درست کنیم بگوییم آقا! تو زندان نمی خواهی، ولی تو نمی توانی کاندیدای ریاست جمهوری شوی! والله بخدا یکطور دیگری خطر دارد نزدیک میشود، نکند ما به این ترتیب بعضی از کاربردهای دیگر اجتماعی و سیاسی و اقتصادی و اجرایی و اداری... برای یک کسی پروندهای درست کنند، این پرونده هم کافی است که یکنفر شکایت کند، تا بررسی هم بشود این بنده خدا هم در C.C.U، I.C.Uقضایی میماند، بعد هم می بینید از یک فرصت اجتماعی مثل کاندیدا شدن، یک فرصت اقتصادی مثل مثلا هیات مدیره شدن، یک فرصت اداری مثل مدیر شدن و از بسیاری از حقوق او را محروم می کنیم. یعنی واقعا در ابتدا آدم خوشحال میشود که ما داریم یک کارکردی را مطرح می کنیم که طبق آن کارکرد قضای ما با این تحول روبرو بشود که زندان های ما که با مشکلات خاص خودش است بقول آقایان آموزشهای منفی در آن وجود دارد و واقعا نتوانسته دانشگاه بشود آن را داریم کم می کنیم. اما اینطرف چه؟ اینطرف هم خدای ناکرده مبسوط الید کردن و یا اینکه راههایی را مطرح کردن که بهرصورت برای آنها مسایلی را ایجاد میکند آن چه؟ مثلا می گوییم آقای تبعه خارجی! شما ششماه نمی توانی خارج بشوی، آقای تبعه بیگانه پنج سال یا نمی توانی مباحثی را دررابطه با عناوینی که در اینجا مطرح شده که تا حتی خبرگان هم شامل شده، یعنی نه تن ها مجلس هست، نه تن ها ریاست جمهوری هست، حتی خبرگان را هم آورده ایم و همچنین عضویت در همه انجمن ها و شوراها که آقا! تا پنج سال جناب عالی پرونده داری، حالا قرار بود ما تو را به زندان بفرستیم ولی کاندیدای شورا نمی توانی بشوی، کاندیدای مجلس نمی توانی بشوی، کاندیدای ریاست جمهوری نمی توانی بشوی، کاندیدای خبرگان هم نمی توانی بشوی. خوب، این ها هم یکمقداری نگرانی ایجاد میکند. یعنی درحقیقت طبیعی است که هیچکس در این مجلس و شاید در این کشور از جهت عمومی با زندان موافق نباشد، اما نگرانیم که تحت این عنوان سرعت قضا و جانشین سازی قضا بنحوی باشد که خطرات اجتماعی، سیاسی، اداری، مدیریتی و اقتصادی نصیب کشور کند.
آنچه که در راستای لایحه مجازاتهای اجتماعی جایگزین زندان است این است که در رابطه با مسایل مختلف اجرا ما مشکل پیدا می کنیم، یعنی ما نمی گوییم مثلا اگر دوره مراقبت گذاشتیم، خدمات عمومی گذاشتیم، جزای نقدی گذاشتیم، محرومیت از حقوق اجتماعی گذاشتیم که حالا خود مردم را هم دخالت می دهیم خود این هم در جای خودش محل بحث است که اساسا مردم را اینگونه به پایش یکدیگر وادار کنیم، یکدیگر را بپایند خود این هم محل بحث است که چقدر کاربرد دارد و چقدر خطرناک است. جوامعی مثل ما که جوامع عاطفی هستند، جوامع اخلاقی هستند، آیا با اینکار آسیب می بینند، آیا با اینکار نفع می برند، آیا واقعا حس بدبینی توسعه پیدا میکند، این ها واقعا میتواند نکات قابل تاملی باشد.
البته ما در اصل مساله باید تعریف کنیم که ان شاالله تعالی روزی داشته باشیم که مردم به حقوق یکدیگر، به حقوق عمومی تجاوز نکنند، زندان و مجازات نباشد. اما واقعا در رابطه با کارکردهای ما نوعی تساهل و تسامح دارد میشود که به این ترتیب ممکن است اساسا ما بجای اینکه برویم دنبال اینکه چرا این فساد، این بزه، این جرم ایجاد میشود خودمان را راحت کنیم، بگوییم حالا این ها که... زندان که نداریم، آمار هم بقول آقایان از جهان هم بیایند بگویند حقوق بشر و این ها هم در داخل آن خبری نیست، ما اصلا زندانی نداریم آقا! ولی مردم را از حقوقی محروم می کنیم که در شرایطی ممکن است واقعا برای آنها حیاتی و حساس باشد.
با این نگاه من خیلی خلاصه عرض را اینطوری جمعبندی می کنم که در نگاه اول هیچکس با تبدیل ها موافق نیست، اما در نگاه دوم یعنی نگاه اجرایی نگرانی های عمده ای وجود دارد که هیچ تضمین و تعهدی نیست که ما با توجه به آن موضوع یک محرومیتهای سیاسی، اجتماعی و اقتصادی و مانند آن برای مردم فراهم نکنیم و ان شاالله تعالی در رابطه با این لایحه بگونهای عمل بشود که ما از چاله ای به چاه نیفتیم. والسلام
نایب رییس ـ خیلی متشکر، موافق بعدی را دعوت بفرمایید.
منشی (قربانی) ـ دومین موافق آقای عسکری هستند که بجای آقای مرحبا صحبت میکنند.
نایب رییس ـ مرحبا به آقای مرحبا! بفرمایید.
علی عسکری ـ بسم الله الرحمن الرحیم
دوستان توجه دارند که در کلان حاکمیتی یکی از استراتژی های مهم این است که زندان زدایی مبنای نظر قرار بگیرد. لایحه هم حاصل کارشناسی های هم مجلس و دوستان کمیسیون حقوقی و قضایی، هم دولت که پیشنهاد را داده و هم نظر کارشناسی قوه قضاییه است.
یکی از موارد پیشگیری از جرم، الان کار بجایی رسیده که گفته میشود حتیالمقدور افراد بعنوان اولی و ابتدایی به زندان فرستاده نشوند که برادرمان جناب آقای آوایی بعنوان موافق به یک نمونه اشاره کردند.
بحث مهم دیگر این است که الان ما در شور اول این بحث را داریم، پیشنهادات و نقطه نظرات دوستان مخالف و دغدغه هایشان میشود محفوظ داشته بشود و در شور دوم منظورنظر قرار بگیرد.
نکته دیگر اینکه زندان بخشوده نمی شود بلکه از همان آغاز برای جرایم خفیف که کمتر از ششماه زندان میشود برای آن داد درحقیقت جریمههایی دیگر از نوع جریمه نقدی یا موارد مراقبتی و غیره منظور بشود و این را همکاران عزیز و محترم، نمایندگان، برادران و خواهران دقت داشته باشند که برای جرایم سنگین بخشودگی زندان در کار نیست، برای جرایم خفیف و اولیه درحقیقت بحث زندان زدایی مطرح است. حتم دارم توجه دارید و با رجوع خودتان به جامعه از بعد جامعه شناسی هم این مساله را به آسانی همکاران محترم میتوانند تحلیل بکنند که به زندان افتادن مرد خانه و در مواردی نان آور خانه درحقیقت کل اعضای خانواده را بواقع در زندان قرار میدهد و در شرایط اسفباری که بعضا نسبت به خانوادههای بعضی از این ها ما در بازدیدهای منطقهای مان شاهد بوده ایم.
اشاره شد که درواقع ما می خواهیم با اینکار بنحوی عناوین مجرمانه را از نوع آنچه که حتما و حتما باید برای آن زندان منظور بشود کم کنیم و موارد خلاف را از موارد مجرمانه تفکیک کنیم. این در اراده کلان حاکمیتی (گفتم) هست، قوه قضاییه هم یکی از نقطه نظرهای مطلوب و ایده آلی که الان مطرح میکند همین مقوله و همین مساله است. چه اشکال دارد که در ارتباط با موارد مثلا تصادفات، تصادفات وسایط نقلیه اصلا کار به قوه قضاییه و کار به زندان منجر نشود و بعنوان اولی اصلا این مورد جرم تلقی نشود، برای اینکه بواقع هم کسی در عنوان تصادف خیلی کم اتفاق می افتد که جرم عمدی و مثلا قتل یک کس دیگری در نیت و نظرش باشد.
مخالف محترم اشاره کردند که طولانی شدن رسیدگیها اطاله دادرسی چه بسا باعث زیاد شدن زندانیهاست که (130) هزار رقم را شامل میشود. خوب، همین بحث بعنوان جواب نغزی یکی از استدلال ها میتواند باشد. وقتی ما هرکسی را مجرم دانستیم و اجازه دادیم که او را به زندان بچپانند و زندانی اش کنند چه بسا بعضی ها اصلا در زندان شرایط آنها بگونهای باشد که از ششماه هم بگذرد و کسی سوال نکند که این بنده خدا در زندان به چه دلیل و به چه جرمی مثلا در زندان است. برای یک مبلغ ناچیزی که مثلا چک کشیده در زندان است. درحالیکه حتی ما میتوانیم بانک ها را در نگاه اصلاحیه بعدیمان موظف بکنیم که به هر کسی دسته چک ندهد و اعتبار آن منظورنظر باشد و شما همین قانون چک را منظور نظر قرار بدهید اگر هر کسی چک برگشتی داشته باشد و به زندان بیفتد و سازوکار دیگری درحقیقت منظورنظر قرار نگیرد چه فاجعه ای رخ میدهد که الان درواقع با این رخداد و با این فاجعه جمع کثیری از مردممان دارند دست و پنجه نرم میکنند.
جای تعجب داشت از فرمایش مخالف محترم به اینکه اگر زندان برود منفصل میشود. برداشت ما این است که انفصال درحقیقت یکی از موارد بین و آشکار آن همین زندان است، مگر میشود کسی را در زندان بعنوان زندانی زندانش بکنند و بعد بگویند که آقا شما مثلا سر کارت هم هستی. استدلال درحقیقت میتواند در این ارتباط مورد سوال باشد. ضمن اینکه ماده (32) قانون مکرر مجازات اسلامی این موضوع را بواقع حل کرده.
من به اختصار عرض می کنم که شما برای موارد این موضوع و این استدلال ماده اول را مجازاتهای اجتماعی جایگزین زندان که شامل دوره مراقبت، خدمات عمومی، جزای نقدی روزانه و محرومیت موقت اجتماعی میشود که حالا این ها هرکدام از بعد کارشناسی جای تحلیل دارد را دقت بکنید، درحقیقت اینطور نیست که ما موضوع را سیاسی ببینیم و بگوییم مثلا با کوچکترین پیشامد طرف محروم از حقوق اجتماعی میشود. خود افتادن به زندان هم بالاترین محرومیت و میتوانیم بگوییم جامعترین محرومیت از حقوق اجتماعی است. شما نمی گذارید او در پیش زن و بچه اش باشد، نمی گذارید در سرکارش باشد، برای اینکه زندانی است. بهتر این است برای احقاق و حفظ بعضی از حقوق اجتماعی درحقیقت ما ابتدا به ساکن هرکسی را به زندان راهی نکنیم.
ماده (4) در جرم های عمدی که حداکثر مجازات قانونی آنها بیش از ششماه منظورنظر است مجموع مواردی که بیش از ششماه باشد را درحقیقت توضیح داده که ما نمی توانیم بر قوه قضاییه تکلیف بکنیم که مجازات جایگزین مطرح بکنند. دوره مراقبت عمدتا اصلا در تحلیل آن میتوانیم بگوییم که جنبه های مربوط به جامعه شناختی منظورنظر است و جنبه تادیبی شاید در دوره مراقبت از نظر کارشناسی و رفتارشناسی افراد مجرم بهتر از عنوان خود زندان منظورنظر قرار گرفته و هیچ جای دنیا متاسفانه مثل کشور ما افراد به آسانی به زندان نمی افتند و فرد هم وقتی به زندان بیفتد یکروز در زندان باشد یا (10) روز، بالاخره زندانی محسوب میشود، اصلا از نظر حقوق اجتماعی اگر دقت بکنیم بمحض اینکه گفته میشود فلانی در زندان است و مخصوصا اینکه گفته شود این حاجی محترم، این فرد کاسب محترم، این کارمند محترم بعنوان یک مورد جزیی در بین مجرمین و در بین افراد بزهکار زندانی است برای او بدترین شکنجه و بدترین مجازات است و از نظر عنوان اجتماعی هم بدترین علامت سوال... روی این جهت من فکر می کنم که برادران و خواهران همکار و عزیز به این لایحه جامع به کلیات آن که کارشناسی هر سه قوه هم هست رای مثبت بدهند و ان شاالله نقطه نظرات مخالفین محترم هم آن مواردی که میشود در ضمن قانون قرار بگیرد در شور دوم بحث خواهد شد.
نایب رییس ـ خیلی متشکر. مخالف بعدی را دعوت بفرمایید.
منشی (حاجی بابایی) ـ آقای سلیمانی پیشنهاد کفایت مذاکرات را دارند، بفرمایید..
حسن سلیمانی ـ بسم الله الرحمن الرحیم
من از موافقین و مخالفین محترم تشکر می کنم که جهات مورد نظر خودشان را در قوت و ضعف این لایحه بیان کردند و کاملا روشن شد که ما جرایم و مجازاتهای خاصی را می خواهیم مشمول این جایگزینی مجازات قرار بدهیم. مراد این نیست که همه جرایم و همه مجازاتها امکان جایگزینی داشته باشند. بعد دنبال هستند که از فلسفه مجازات که اصلاح و تربیت مجرم یا ایجاد تنبه در مجرم و صیانت از جامعه و جلوگیری از تجری برای دیگر افراد است در ارتکاب جرم حاصل بشود و این هم باید براساس مراتب و درجات جرم اعمال بشود که امروزه سیاست کلی جرم زدایی در دنیا پذیرفته شده است. ما هم می خواهیم از نظر قوانین جزایی مان رویکرد جدیدی داشته باشیم و سیاست جدیدی در قوه قضاییه اتخاذ بشود که اقتضای این سیاست این باشد که برای جرایم کم اهمیت موجبات حبس فراهم نشود و امکان محکومیت به عناوین دیگری تحت عنوان تحمل دوره مراقبت یا محرومیت از حقوق اجتماعی برای مدت معین یا قطع خدمات عمومی در زمان مشخص، نهایتا مجازات اعمال بشود، مجرم تعقیب بشود، محکومیت پیدا کند ولی محکومیت حبس نباشد. این اندازه فکر کنم برای کلیات و فلسفه این لایحه کاملا روشن است. اگر ایراداتی هم بنظر عزیزان هست در شور دوم قابلیت رسیدگی دارد و امکان اعمال نظرات عزیزان وجود دارد. اجازه بدهند قوه قضاییه... (نایب رییس ـ آقای سلیمانی! شما در مورد کفایت مذاکرات صحبت بفرمایید) در مورد کفایت عرض می کنم (نایب رییس ـ یکمقدار خارج از کفایت...) در حد کفایت است، می خواهم عرض کنم آنچه را که دوستان گفتند این چیزی را که تعقیب میکند تامین میکند. بنابراین نیازی به بحث بیشتر نیست، عنایت بفرمایید ان شاالله به کفایت رای بدهند تا امکان رسیدگی آن در شور دوم در کمیسیون قضایی با رای مثبتشان فراهم بشود. والسلام علیکم و رحمه الله
نایب رییس ـ متشکر، کمیسیون و دولت با کفایت موافق هستند. کفایت مذاکرات را به رای می گذاریم. حضار 222 نفر، همکاران محترم اعلام رای بفرمایید. پایان رای گیری را اعلام می کنم تصویب نشد. مخالف بعدی صحبت کند.
منشی (قربانی) ـ مخالف بعدی آقای دلخوش هستند.
نایب رییس ـ جناب آقای دلخوش! احتمال می دهم اگر یکمقدار ایجاز را رعایت بکنید شاید بشود قبل از نماز رای بگیریم. هرطور نظرتان بود بفرمایید.
سیدکاظم دلخوش اباتری ـ بسم الله الرحمن الرحیم
من سعی می کنم چند نکته را بیشتر اگر اجازه بفرمایید... (نایب رییس ـ خواهش می کنم در خدمتتان هستیم) حضور شما عرض شود در ارتباط با این لایحه مجازاتهای اجتماعی من باید عرض کنم که شاید تجزیه خوب است ولی در ترکیب یکمقدار مشکل وجود دارد. سوال من از عزیزان این است (از حاج آقا عسکری و دوستان دیگر) آیا ما با تصویب این لایحه ناقص مشکل زندانی و زندان و مردم را در این جامعه حل می کنیم؟ آیا جرایم را کم می کنیم یا نه؟ این جرایم را با توجه به موقعیت فعلی و مشکلاتی که وجود دارد افزایش می دهیم؟
من فکر می کنم عمل کردن به جایگزین و مواردی که در این لایحه مجازاتهای اجتماعی آمده مسلما کار را مشکلتر میکند و درواقع فردی را که باید در جامعه تنبیه کنیم این را برای تخلفات بعدی خودش آزاد و رها کرده ایم. ضمن اینکه همین الان در شرایط فعلی ما در زندان ها نمی توانیم افراد خاطی و مجرم را کنترل بکنیم، چه برسد به اینکه این ها بخواهند در جامعه آزاد باشند. حاج آقا عسکری! شما قانون چک را ببینید در جامعه ما امروز به سر اقتصاد ما، به سر مردم ما واقعا چه بلایی آورد؟! واقعا چقدر بازار اقتصادی ما را دچار اختلال و مشکل و فلج کرده. الان خیلی از سرمایه گذاران ما در اقتصاد خیلی از بازاریان ما و خیلی از مردم ما یا جرات نمی کنند چک بدهند یا آنهایی هم که چک داده اند متاسفانه با این قانونی که ما الان داریم دچار مشکل شده اند و بازار اقتصادی ما دچار نقص شده.
از طرف دیگر شما میفرمایید کسی که با خودرو تصادف کرد اگر کسی را کشت این آقا آزاد باشد. خوب، خانواده آن کسی که در تصادف از دست رفته یا افرادی را که بهرحال متعلق به آن خانواده هستند آنها را چه می کنید؟ برای تسکین آلام آنها چه باید کرد؟ این ها از مشکلاتی است که ما باید حواسمان جمع باشد. اگر بناست ما واقعا با این بحث زندان و زندانیان و با جرایم مختلف برخورد بکنیم یا راهکاری را ارایه بدهیم اعتقاد من این است که واقعا ما بیاییم زندان ها و مکانهایی را که زندانیان را با جرم های مختلف، یکی قتل انجام میدهد، یکی مثلا چک می کشد، این ها را ما بیاییم جدا بکنیم، مکانهایی را که این ها باید در آنجا باشند این ها را مجزا بکنیم، چرا؟ بقول رفیق ما چرا صورت مساله را ما پاک بکنیم.
خواهش ما این است که دوستان واقعا دقت بکنند، توجه بکنند، من فکر می کنم این لایحه ناقص است و مشکلی را حل نمی کند بلکه مشکلات را افزایش میدهد.
منشی (حاجی بابایی) ـ حاج آقا! درخواست کفایت مذاکرات آمده بدون بحث رای گیری بفرمایید.
نایب رییس ـ مجددا درخواست کفایت مذاکرات را داریم. حضار 220 نفر، خواهران و برادران محترم اعلام رای بفرمایند. همکاران همگی اعلام رای بفرمایند، عدد را هم سوال کنید. حضار 210 نفر، همکاران محترم مشارکت داشته باشید. پایان رای گیری را اعلام می کنم متشکر، تصویب شد. کمیسیون و دولت موافق هستند. برای رای گیری قرایت بفرمایید.
منشی (حاجی بابایی) ـ کلیات لایحه مجازاتهای اجتماعی جایگزین زندان مطرح است.
نایب رییس ـ کلیات لایحه مجازاتهای اجتماعی جایگزین زندان مطرح است. حضار 210 نفر، همکاران محترم اعلام رای بفرمایند پایان رای گیری را اعلام می کنم متشکر، با (130) رای موافق تصویب شد.
11 ـ اعلام وصول (2) فقره طرح و (5) فقره سوال
نایب رییس ـ وصولی ها را اعلام بفرمایید.
منشی (محمدصادقی) ـ بسم الله الرحمن الرحیم
ـ طرح قانونی تعیین تکلیف اراضی واگذار شده از ناحیه مردم برای پروژههای خاص به دستگاههای اجرایی.
ـ طرح ایجاد مراکز خدمات مشاوره مالیاتی اعلام وصول میشود.
همچنین سوالات زیر اعلام وصول میگردد:
ـ سوال آقای اسماعیل گرامی مقدم نماینده محترم بجنورد، جاجرم، مانه و سملقان از وزیر محترم بهداشت، درمان و آموزش پزشکی درخصوص عدم نظارت وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی بر قوانین مصوب.
ـ سوال آقای سیدمحمدجعفر سادات موسوی نماینده محترم مبارکه از وزیر محترم نیرو درخصوص میزان مجموع اعتبارات طرحهای آبرسانی به شهرستان مبارکه در بودجه سنواتی تاکنون و میزان تخصیصها.
ـ سوال آقای حشمت الله جاسمی اجاق نماینده محترم قصرشیرین، گیلان غرب و سرپل ذهاب از وزیر محترم بهداشت، درمان و آموزش پزشکی درخصوص ضعف مدیریت ریاست دانشگاه کرمانشاه و عدم ساماندهی وضعیت بهداشت و درمان.
ـ سوال آقای مجید ناصری نژاد نماینده محترم شادگان از وزیر محترم بهداشت، درمان و آموزش پزشکی درخصوص علت بی توجهی به وضعیت بهداشتی و درمانی شادگان.
ـ سوال آقای محمدسعید انصاری نماینده محترم آبادان از وزیر محترم بهداشت، درمان و آموزش پزشکی درخصوص علت عدم تامین بودجه سالجاری برای ادامه بازسازی بیمارستان اروندکنار اعلام وصول میگردد.
12 ـ استرداد یک فقره طرح و یک فقره سوال
منشی (محمدصادقی) ـ تعدادی از امضاکنندگان طرح الحاق سازمان تامین اجتماعی به وزارت کار و امور اجتماعی امضایشان را پس گرفتند که استرداد طرح اعلام میشود.
ـ جناب آقای رمضانعلی صادق زاده نماینده محترم رشت سوال خودشان را از وزیر صنایع و معادن درخصوص عدم اقدام موثر در روند پرداخت تسهیلات به واحدهای صنعتی آسیب دیده از برف گیلان علی رغم مصوبه هیات وزیران و همچنین عدم پیگیری موثر در پرداخت بیمه آسیب دیدگان صنعت علی رغم مصوبه هیات وزیران سوالشان را پس گرفتند که اعلام وصول میشود.
نایب رییس ـ خیلی متشکر.
13 ـ قرایت اسامی غایبین و تاخیرکنندگان
نایب رییس ـ اسامی غیبت کنندگان و تاخیرکنندگان را اعلام بفرمایید.
منشی (سبحانی نیا) ـ بسم الله الرحمن الرحیم
غایبین غیرموجه امروز آقایان: کیانوش صادق دقیقی و سیدحسین هاشمی هستند.
تاخیرکنندگان اول جلسه امروز عبارتند از آقایان: حسین اسلامی (44دقیقه) ـ علی مراد جعفری (30دقیقه) ـ فریدون همتی (45دقیقه) و خانم الهام امین زاده (یکساعت و 44دقیقه).
در ضمن در جلسه روز 1385/01/20 آقای فولادگر مرخصی داشتند که اصلاح میشود.
14 ـ اعلام ختم جلسه و تاریخ تشکیل جلسه آینده
نایب رییس ـ جلسه بعد ما روز سه شنبه (26) اردیبهشت ماه ساعت (8) بامداد، دستور جلسه هم ادامه دستور هفتگی است. پایان جلسه امروز را اعلام می کنم.
(جلسه ساعت 57/11 پایان یافت)
رییس مجلس شورای اسلامی
غلامعلی حدادعادل
