مورخ: 1398/06/17
شماره: 9809970906010285
سایر قوانین
درخواست ابطال نامه‌های شماره 260/259/ص مورخ 1393/3/18 و شماره 267/8640/د مورخ 1394/11/21 از هیأت تخصصی اقتصادی، مالی و اصناف دیوان عدالت اداری
کلاسه پرونده: هـ ع/96/1800
مرجع رسیدگی: هیأت تخصصی اقتصادی مالی
شاکی: آقای احمدرضا منصوری تهرانی با وکالت آقای حسن محجوب
طرف شکایت: اداره کل امور مالیاتی اصفهان
موضوع شکایت و خواسته: ابطال نامه‌های 259/260/ص مورخ 18/3/1393 و 8640/267/د مورخ 21/11/1394
دلایل شاکی برای ابطال مقرره مورد شکایت:
1- بر اساس بندهای 9 و 4 ماده 12 قانون مالیات بر ارزش افزوده، انواع دارو و شیر خشک مخصوص کودکان از پرداخت مالیات معاف می‌باشد و تبصره (ب) ماده 14 از فصل سوم قانون مالیات بر ارزش افزوده نیز بر این امر دلالت دارد و کلمه «دارد» اطلاق داشته و شامل کلیه موارد مورد عرضه در داروخانه‌ها می‌گردد. از این رو، صدور برگه استرداد مالیات که بر اساس نامه‌های مورد شکایت صورت گرفته و صاحبان داروخانه‌ها را مکلف به اجرای تکالیف و مقررات قانون مالیات بر ارزش افزوده کرده، مغایر با بندهای 9 و 4 ماده 12 و تبصره (ب) ماده 14 قانون مالیات بر ارزش افزوده می‌باشد.
2- مطابق ماده 19 قانون مالیات بر ارزش افزوده، مؤدیان مکلفند در قبال عرضه کالا یا خدمات موضوع این قانون صورتحسابی با رعایت قانون نظام صنفی صادر و مالیات متعلقه را در ستون مخصوص درج و وصول نمایند. با توجه به اینکه به موجب رأی هیأت عمومی دیوان عدالت اداری مقرر شده که داروسازان دارای مقررات خاص بوده و به موجب تبصره ماده 2 قانون نظام صنفی مشمول قانون نظام صنفی نمی‌باشند، بنابراین داروخانه‌ها مشمول حکم مقرر در ماده 19 قانون مالیات بر ارزش افزوده نیستند و شمول احکام قانون فوق بر آن‌ها که به موجب مقررات مورد شکایت صورت گرفته مغایر با ماده 19 قانون مالیات بر ارزش افزوده است.
3- بنا بر فراخوان ثبت نام مرحله سوم مالیات بر ارزش افزوده، افراد شاغل به فعالیت‌های صرفاً معاف موضوع ماده 12 قانون مالیات بر ارزش افزوده و اشخاص حقیقی مشمول بندهای (ب) و (ج) ماده 96 قانون مالیات‌های مستقیم از ثبت نام در این مرحله مستثنا شده‌اند و بر اساس ماده 121 قانون برنامه پنجم توسعه نیز صاحبان مشاغل باید ملزم به استفاده از سامانه‌های صندوق فروش شوند و با توجه به اینکه داروخانه‌ها مشمول قانون نظام صنفی نیستند، بنابراین مشمول فراخوان‌های مقرر به موجب نامه‌های مورد شکایت نیستند و این نامه‌ها مغایر با احکام مواد قانونی فوق یعنی ماده 12 قانون مالیات بر ارزش افزوده و بندهای (ب) و (ج) ماده 96 قانون مالیات‌های مستقیم می‌باشد.
متن مقرره مورد شکایت:
نامه‌های 259/260/ص مورخ 18/3/1393
جناب آقای دکتر اکبری
رئیس محترم انجمن داروسازان استان اصفهان
احتراماً؛ با عنایت به نامه شماره 1134/6/الف 92 مورخ 2/7/1392 عنوان جناب آقای صرامی نماینده مردم شریف شهرستان خمینی شهر در مجلس شورای اسلامی در خصوص اعتراض به نامه اداره کل امور مالیاتی استان اصفهان به شماره 4151/104/د مورخ 15/4/1392 به آگاهی می‌رساند؛
به استناد مواد (1 و 8) قانون مالیات بر ارزش افزوده، عرضه کالاها و ارائه خدمات در ایران و همچنین واردات و صادرات آن‌ها (به استثنای موارد مشروح موضوع ماده 12 قانون) مشمول مقررات قانون می‌باشد و اشخاصی که به عرضه کالا و ارائه خدمت و واردات و صادرات آن‌ها مبادرت می‌نمایند به عنوان مؤدی شناخته شده و مشمول مقررات قانون مذکور خواهند بود. سازمان امور مالیاتی کشور بنا به اختیارات حاصله از ماده (18) قانون مزبور از ابتدای اجرای قانون (1/7/1387) اقدام به اعلام و انتشار پنج مرحله از فراخوان برای فعالان اقتصادی نموده است؛ لذا اشخاصی که حائز شرایط مندرج در فراخوان‌های این نظام مالیاتی باشند، مکلفند صرف نظر از نوع فعالیت آن‌ها (دولتی، خصوصی و…) مادامی که به عرضه و یا تحصیل کالاها و خدمات غیر معاف از مؤدیان مشمول و ثبت نام شده اشتغال دارند، نسبت به دریافت و پرداخت مالیات و عوارض موضوع قانون مذکور، وفق مقررات موضوعه اقدام نمایند.
با عنایت به مقررات موصوف صاحبان داروخانه‌ها با توجه به اینکه تابع شورای اصناف نمی‌باشند در صورت احراز شرایط فراخوان‌های نظام مالیات بر ارزش افزوده مطابق مقررات ماده 18 قانون مالیات بر ارزش افزوده مکلف به ثبت نام و اجرای تکالیف و مقررات مقرر در قانون مذکور از تاریخ‌های مقرر می‌باشد.
8640/267/د مورخ 21/11/1394
جناب آقای امیری
مدیرکل محترم امور مالیاتی استان تهران
با احترام، بازگشت به نامه شماره 56313/104/ص مورخ 20/11/1394 به اطلاع می‌رساند:
به استناد مواد (1 و 8) قانون مالیات بر ارزش افزوده، عرضه کالا و ارائه خدمات در ایران و همچنین واردات آن‌ها (به استثنای موارد معاف مصرح در ماده 12 قانون مذکور) مشمول مقررات قانون می‌باشد و اشخاصی که به عرضه کالا و ارائه خدمات و واردات و صادرات آن‌ها مبادرت می‌نمایند به عنوان مؤدی شناخته شده و مشمول مقررات قانون مذکور خواهند بود. سازمان امور مالیاتی بنا به اختیارات حاصله از ماده 18 قانون مزبور از ابتدای اجرای قانون (01/7/1387) اقدام به اعلام و انتشار شش مرحله فراخوان برای فعالان اقتصادی نموده است؛ لذا اشخاصی که حائز شرایط مندرج در فراخوان‌های این نظام مالیاتی باشند، مکلفند صرف نظر از نوع فعالیت آن‌ها (دولتی، خصوصی و…) مادامی که به عرضه و یا تحصیل کالاها و خدمات غیر معاف از مؤدیان مشمول و ثبت نام شده اشتغال دارند، نسبت به دریافت و پرداخت مالیات و عوارض موضوع قانون مذکور، وفق مقررات موضوعه اقدام نمایند.
با عنایت به مقررات موصوف، صاحبان داروخانه‌ها با توجه به اینکه تابع شورای اصناف نمی‌باشند در صورت احراز شرایط فراخوان‌های نظام مالیات بر ارزش افزوده مطابق مقررات ماده 18 قانون مرقوم، مکلف به ثبت نام و اجرای تکالیف و مقررات مقرر در قانون مذکور از تاریخ‌های مقرر می‌باشند.
خاطر نشان می‌گردد مراتب فوق‌الاشاره قبلاً طی نامه شماره 259/260/ص مورخ 18/03/1393 به انجمن داروسازان استان اصفهان (تصویر پیوست) و رونوشت به آن اداره کل اعلام گردیده است.
خلاصه مدافعات طرف شکایت:
مدیرکل دفتر حقوقی سازمان امور مالیاتی کشور به موجب لایحه شماره 11596/212/ص مورخ 29/5/1397 در پاسخ به شکایت مطروحه اعلام کرده است:
به منظور رفع ابهامات پیش آمده در خصوص شمول مالیات بر ارزش افزوده نسبت به داروخانه‌ها، معاونت مالیات بر ارزش افزوده جهت رعایت حقوق این‌گونه از مؤدیان بخشنامه شماره 3551/260/د به تاریخ 22/51397 را با موضوع «عدم شمول نظام مالیات بر ارزش افزوده نسبت به داروخانه‌های با شخصیت حقیقی» صادر نموده که به موجب آن نسبت به تبیین عبارات مندرج در نامه‌های مورد شکایت اقدام و بدین ترتیب با اجابت خواسته شاکی رسیدگی به درخواست ایشان موضوعاً منتفی گردیده است؛ لذا خواهشمند است با امعان نظر در مفاد بخشنامه مؤخرالصدور و به استناد ماده 85 قانون تشکیلات و آئین دادرسی دیوان عدالت اداری نسبت به رد درخواست شاکی تصمیم مقتضی اتخاذ فرمایند.
رأی هیأت تخصصی اقتصادی مالی دیوان عدالت اداری
با مداقه در اوراق و محتوای پرونده، بر اساس قسمت اخیر نامه‌های شماره 259/260/ص مورخ 18/3/1393 و شماره 8640/267/د مورخ 21/11/1394 سازمان امور مالیاتی مقرر شده است که صاحبان داروخانه‌ها در صورت احراز شرایط فراخوان‌های نظام مالیات بر ارزش افزوده مکلف به ثبت نام و اجرای تکالیف مقرر در قانون مالیات بر ارزش افزوده می‌باشند. نظر به اینکه بر مبنای نامه‌های فوق، انجام تکالیف مقرر در قانون مالیات بر ارزش افزوده توسط صاحبان داروخانه‌ها منوط به احراز شرایط فراخوان‌های نظام مالیات بر ارزش افزوده اعلام شده و از سوی دیگر بر اساس بخشنامه شماره 3551/260/د مورخ 22/5/1397 معاون مالیات بر ارزش افزوده سازمان امور مالیاتی کشور اعلام شده است که: «از آنجایی که در فراخوان‌های هفت‌گانه مشمولان قانون مالیات بر ارزش افزوده داروخانه‌ها با شخصیت حقیقی موضوع بند (ب) ماده 95 قانون مالیات‌های مستقیم با اصلاحات مصوب سال 1380 فراخوان نشده‌اند، لذا تکلیفی جهت اجرای قانون مذکور از حیث ثبت نام، وصول مالیات و عوارض ارزش افزوده و تسلیم اظهارنامه (به استثنای پرداخت مالیات و عوارض مؤدیان حائز شرایط نظام مالیات بر ارزش افزوده بابت خرید کالاها یا خدمات مشمول) نخواهند داشت.» بنابراین صدور نامه‌های مورد شکایت خلاف قانون و خارج از اختیار نبوده، لذا به استناد بند «ب» ماده 84 قانون تشکیلات و آئین دادرسی دیوان عدالت اداری مصوب 1392 رأی به رد شکایت صادر و اعلام می‌کند. رأی صادره ظرف مدت بیست روز از تاریخ صدور از سوی ریاست ارزشمند دیوان عدالت اداری و یا ده نفر از قضات گران قدر دیوان قابل اعتراض است.
دکتر زین‌العابدین تقوی
رئیس هیأت تخصصی اقتصادی مالی دیوان عدالت اداری