مورخ: 1401/09/30
شماره: 140109970906010725
سایر قوانین
درخواست ابطال بخشنامه شماره 38006 مورخ 1375/8/17 و تقاضای نقض آن به دلیل مغایرت با تبصره ذیل ماده 246 ق. م. م از هیأت تخصصی مالیاتی، بانکی دیوان عدالت اداری
شماره پرونده: هـ ع/0101594
شاکی: آقای نیما غیاثوند
طرف شکایت: سازمان امور مالیاتی کشور (دفتر حقوقی ستاد سازمان امور مالیاتی کشور)
موضوع شکایت و خواسته: ابطال بخشنامه شماره 38006 مورخ 1375/08/17 و تقاضای نقض آن به دلیل مغایرت با تبصره ذیل ماده 246 قانون مالیات‌های مستقیم
شاکی دادخواستی به طرفیت سازمان امور مالیاتی کشور (دفتر حقوقی ستاد سازمان امور مالیاتی کشور) به خواسته ابطال بخشنامه شماره 38006 مورخ 1375/08/17 و تقاضای نقض آن به دلیل مغایرت با تبصره ذیل ماده 246 قانون مالیات‌های مستقیم به دیوان عدالت اداری تقدیم کرده که به هیأت عمومی ارجاع شده است.
متن مقرره مورد شکایت به قرار زیر می‌باشد:
[مقرره فوق در سربرگ اسناد مرتبط در دسترس است.]
دلایل شاکی برای ابطال مقرره مورد شکایت:
با عنایت به تبصره ماده 246 قانون مالیات‌های مستقیم که صراحت دارد: عدم حضور مؤدی یا نماینده مؤدی و نیز نماینده اداره امور مالیاتی مربوط مانع از رسیدگی هیأت و صدور رأی نخواهد بود. بر این اساس عدم حضور نماینده اداره امور مالیاتی همانند مؤدی و وکیل مؤدی مانع از صدور رأی نباید گردد و همان‌طور که عدم حضور مؤدی در وقت قانونی و ابلاغ مانعی برای صدور رأی ندارد متقابل عدم حضور نماینده اداره امور مالیاتی هم نباید موجب اطاله دادرسی و موجب خسارت و زیان از جهت اطاله دادرسی و جرایم دیرکرد متعلقه گردد؛ بنابراین با عنایت به حکم مطلق تبصره ماده 246 قانون مالیات‌های مستقیم دستور تجدید وقت رسیدگی با قید این مطلب که به علت عدم حضور مأمور مالیاتی تشخیص مربوط تجدید دعوت به عمل آید به دلیل وجود خسارت ناشی از تأخیر تأدیه و اطاله دادرسی که موجبات ضرر برای مؤدی را به وجود می‌آورد مغایر تبصره 246 قانون مالیات‌های مستقیم می‌باشد و تقاضای ابطال آن مورد استدعا می‌باشد.
در پاسخ به شکایت مذکور، مدیرکل دفتر حقوقی و قراردادهای مالیاتی سازمان امور مالیاتی کشور به موجب لایحه شماره 14282/212/ص مورخ 1401/07/09 به طور خلاصه توضیح داده است که:
بر اساس ماده 246 قانون مزبور و تبصره آن، وقت رسیدگی هیأت حل اختلاف مالیاتی در مورد هر پرونده، جهت حضور مؤدی یا نماینده مؤدی و نیز اعزام نماینده اداره امور مالیاتی باید به آن‌ها ابلاغ گردد و عدم حضور مؤدی یا نماینده مؤدی و نیز نماینده اداره امور مالیاتی مربوط مانع از رسیدگی هیأت و صدور رأی نخواهد بود.
با توجه به اینکه برخی از مأموران مالیاتی این وظیفه مهم و اساسی را نادیده گرفته و در جلسات مزبور حاضر نمی‌شده‌اند و عدم حضور آن‌ها در اغلب موارد موجب صدور قرار و به تبع آن کندی جریان امور و تعویق قطعیت مالیات و مختومه شدن پرونده‌های مالیاتی می‌گردیده است، لذا بخشنامه شماره 38006 مورخ 1375/08/17، به منظور الزام مأموران مالیاتی به حضور در جلسات هیأت حل اختلاف مالیاتی و توجیه قانونی و تشریح دلایل اقدامات خود صادر گردیده و عدم حضور آن‌ها را مستوجب پیگرد انتظامی دانسته است.
همان‌گونه که مستحضرید در صورت عدم تأکید بخشنامه فوق نیز در صورتی که عدم حضور مأمورین تشخیص ذی‌ربط موجب عدم امکان صدور رأی شود، هیأت‌های حل اختلاف مالیاتی ناچار به صدور قرار به تجدید وقت رسیدگی می‌باشند و بخشنامه مورد شکایت به منظور الزام مأموران مالیاتی در جلسات هیأت‌های حل اختلاف مالیاتی صادر شده و جنبه انضباطی دارد.
نظر به اینکه بر اساس تبصره ماده 246 قانون، عدم حضور مؤدی یا نماینده مؤدی و نیز نماینده اداره امور مالیاتی مربوط مانع از رسیدگی هیأت و صدور رأی نخواهد بود و بدین لحاظ که مفاد تبصره یاد شده، هیأت‌های حل اختلاف مالیاتی را به صدور رأی در صورت عدم حضور مؤدی یا مأمور مالیاتی، ملزم ننموده و در مواردی که امکان صدور رأی بدون حضور مؤدی یا مأمور مالیاتی وجود دارد، می‌توانند رأی مقتضی را صادر نمایند و (همان‌گونه که در این لایحه توضیح داده شده) در صورتی که عدم حضور مأمورین تشخیص ذی‌ربط موجب عدم امکان صدور رأی شود، ناچار به صدور دستور تجدید وقت رسیدگی می‌باشند که این مطلب در بخشنامه مورد شکایت، مورد تأکید قرار گرفته و لذا این بخشنامه، به منظور تبیین احکام قانون مالیات‌های مستقیم صادر شده و برخلاف ادعای شاکی در دادخواست تقدیمی، مغایرتی با قانون موضوعه ندارد.
پرونده کلاسه هـ - ع/0101594 در جلسه مورخ 1401/09/13 هیأت تخصصی مالیاتی بانکی بررسی و با لحاظ نظر قضات عضو هیأت، با استعانت از درگاه خداوند متعال به شرح ذیل اقدام به انشای رأی می‌نماید:
رأی هیأت تخصصی مالیاتی، بانکی دیوان عدالت اداری
با لحاظ اینکه حکم مندرج در بخشنامه شماره 38006 مورخ 1375/08/17 سازمان امور مالیاتی که موضوع شکایت شاکی آقای نیما غیاثوند واقع شده است حکایت از این دارد که در فرضی که هیأت‌های حل اختلاف مالیاتی بدون اخذ توضیح و حضور مأمورین مالیاتی، امکان صدور رأی را ندارند و در واقع عدم امکان صدور رأی متوجه اعضای هیأت حل اختلاف مالیاتی می‌باشد و موضوع مصوبه دلالت بر این ندارد که عدم حضور مأمورین مالیاتی در راستای تبصره ذیل ماده 246 و برخلاف آن موجب تجدید جلسه می‌شود، بلکه تأکید بر این موضوع دارد که چنانچه اعضای هیأت بدون اخذ توضیح از مأمور مالیاتی امکان صدور رأی را ندارند، وقت جلسه را تجدید نموده و مراتب عدم حضور مأمور مالیاتی دعوت شده را به دادستان انتظامی مالیاتی و مرجع وضع مصوبه اعلام نمایند و این فرض در موردی که با عدم حضور مؤدی نیز امکان صدور رأی وجود نداشته باشد نیز برای هیأت حل اختلاف مالیاتی وجود دارد و نتیجه اینکه، تجدید جلسه هیأت نه به واسطه عدم حضور نماینده سازمان بلکه به جهت امکان صدور رأی توسط هیأت بدون اخذ توضیح می‌باشد و لذا با این توضیح مصوبه مغایرتی با قانون نداشته به استناد مواد 12 و 84 از قانون تشکیلات و آئین دادرسی دیوان عدالت اداری مصوب 1392 رأی به رد شکایت صادر می‌نماید. رأی یاد شده ظرف بیست روز پس از صدور قابل اعتراض از ناحیه ریاست محترم دیوان یا ده نفر از قضات گران‌قدر دیوان عدالت اداری می‌باشد.
محمدعلی برومندزاده
رئیس هیأت تخصصی مالیاتی بانکی
دیوان عدالت اداری