مورخ: 1382/07/28
شماره: 211/4350/40418
بخشنامه
رفع ابهامات مطروحه در رابطه با رسیدگی به پرونده‌های مالیاتی اشخاص حقوقی توسط سازمان حسابرسی در اجرای ماده 272 اصلاحی ق. م. م. مصوب 27/11/1380
سومین جلسه شورای راهبردی سازمان امور مالیاتی کشور و سازمان حسابرسی در خصوص ابهامات مطروحه در رابطه با رسیدگی به پرونده‌های مالیاتی اشخاص حقوقی توسط سازمان حسابرسی در اجرای ماده 272 اصلاحی قانون مالیات‌های مستقیم مصوب 27/11/1380 تشکیل و پس از بحث و تبادل نظر مقرر گردید:
1- اجرای تبصره ماده 110 قانون مالیات‌های مستقیم مصوب اسفند ماه 1366 طبق دستورالعمل صادره به شماره 182799 مورخ 22/5/1380 برای عملکرد سال 1380 از حیث مهلت و ضوابط اجرایی بلااشکال است.
2- شرکت‌های دولتی که در اجرای ماده 62 قانون برنامه سوم توسعه اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی... دارایی‌های ثابت خود را تجدید ارزیابی نمایند، باید استهلاک دارایی‌های تجدید ارزیابی شده را مطابق جدول استهلاک همان سال محاسبه و منظور نمایند. ضمناً تاریخ ثبت تجدید ارزیابی در دفاتر مؤثر در موضوع نبوده و هزینه استهلاک برای دوازده ماهه یک دوره مالی محاسبه خواهد گردید.
3- چنانچه شرکتی فروش ملکی را که جزء دارایی‌های ثابت می‌باشد در دفاتر ثبت و از این بابت درآمد فروش شناسایی نماید، انتقال مزبور فقط مشمول پرداخت مالیات موضوع ماده 59 قانون مالیات‌های مستقیم بوده و وجه دیگری بابت مالیات بر درآمد انتقال ملک قابل مطالبه نخواهد بود. در صورتی که هنگام ثبت انتقال ملک مزبور در دفاتر اسناد رسمی، ارزش معاملاتی ملک تغییر نموده باشد، فقط مالیات متعلق به تفاوت ارزش معاملاتی بر اساس مقررات ماده 59 قانون قابل چنانچه شرکتی فروش ساختمان نوساز، اعم از مسکونی و غیره را که بیش از دو سال از تاریخ صدور گواهی پایان کار آن نگذشته باشد در دفاتر ثبت و از این بابت درآمد فروش شناسایی نماید، انتقال مزبور، علاوه بر شمول مالیات موضوع ماده 59 قانون مالیات‌های مستقیم، مشمول مالیات موضوع ماده 77 همان قانون خواهد بود و وجه دیگری بابت مالیات بر درآمد انتقال ملک قابل مطالبه نمی‌باشد. در صورتی که هنگام ثبت انتقال ملک در دفاتر اسناد رسمی، ارزش معاملاتی ملک تغییر نموده باشد، در این حالت فقط مالیات متعلق به تفاوت ارزش معاملاتی بر اساس مقررات ماده 59 قانون قابل مطالبه و وصول بوده و مشمول مالیات دیگری نخواهد بود.
4- بر اساس مفاد ماده 108 اصلاحی قانون مالیات‌های مستقیم مصوب 27/11/80 اندوخته‌های موضوع ماده 138 قانون مالیات‌های مستقیم مصوب اسفند ماه سال 1366 و اصلاحیه بعدی آن با رعایت مقررات ماده اخیرالذکر اندوخته و تا تاریخ لازم‌الاجرا شدن اصلاحیه قانون یاد شده مالیات آن پرداخت نشده در صورت انتقال به حساب سرمایه مشمول مالیات نخواهد بود، لیکن در صورت تقسیم یا انتقال به حساب سود و زیان یا کاهش سرمایه معادل اندوخته اضافه شده به حساب سرمایه، به درآمد مشمول مالیات سال تقسیم یا انتقال یا کاهش سرمایه اضافه می‌شود. از طرفی اندوخته‌های سود ناشی از فعالیت‌های معاف مؤسسه در دوران معافیت و اندوخته موضوع ماده 138 قانون مالیات‌های مستقیم مصوب 3/12/1366 و اصلاحیه بعدی آن به شرط احراز شرایط مقرر تا تاریخ تصویب اصلاحیه قانون مالیات‌های مستقیم مصوب 27/11/80، در صورت تقسیم یا انتقال به حساب سود و زیان و یا کاهش سرمایه از محل اندوخته‌های مزبور مشمول مالیات نخواهد بود.
5- در خصوص شرکت‌های دولتی که در امر کسر و ایصال مالیات مؤدیان دیگر طبق مقررات عمل ننموده‌اند اجرای مفاد بخشنامه شماره 37343/405-211 مورخ 31/6/1381 مورد تأکید می‌باشد.
6- در مواردی که درآمد مشمول مالیات تعیین شده توسط سازمان حسابرسی کمتر از درآمد ابرازی مؤدی بر اساس صورت‌های مالی تسلیمی باشد به استناد تبصره 2 ماده 210 قانون مالیات‌های مستقیم مالیات ابرازی مورد قبول که در اظهارنامه یا ترازنامه تسلیمی اعلام شده است قطعی خواهد بود لکن اعمال قانونی و کسر درآمدهایی که طبق مقررات قانون یاد شده نحوه دیگری برای تشخیص آن مقرر شده و یا درآمدهایی که دارای نرخ جداگانه‌ای (درآمدهایی که مالیات آن مقطوع است) و همچنین استهلاک زیان سنواتی قابل قبول و هزینه‌های قابل قبول مربوط به سال‌های قبل که پرداخت یا تخصیص آن در سال مالیاتی مورد رسیدگی تحقق و ثبت شده و توسط مؤدی از حساب سود و زیان ابرازی کسر نگردیده است بلااشکال بوده اما در مورد اشتباه در محاسبات چنانچه در اجرای تبصره ماده 226 اقدام نشده باشد قابل اعمال نخواهد بود.
7- در مواردی که بندهای مشروط گزارش حسابرسی مالی که ماهیت درآمدی دارد در گزارش حسابرسی از جانب حسابرس تحت عنوان تعدیلات مؤثر بر افزایش درآمد به درآمد مشمول مالیات اضافه می‌گردد. چنانچه ارقام اضافه شده به درآمد مشمول مالیات توسط حسابدار رسمی ناشی از رسیدگی و تعدیل حساب‌ها و ارقام درآمدی باشد که قبلاً در دفاتر مؤدی به نحوی ثبت شده است در این صورت گزارش حسابرسی مالیاتی مورد قبول خواهد بود. لیکن ارقام مزبور در مواردی که به نحوی در دفاتر انعکاس نداشته باشد در این صورت موضوع از مصادیق بند 3 ماده 97 قانون مالیات‌های مستقیم بوده که باید به هیأت مزبور جهت اظهارنظر نسبت به دفاتر احاطه گردد.
عیسی شهسوار خجسته
مورخ: 1402/12/22
شماره: 138
قانون مالیات‌های مستقیم
مورخ: 1395/02/17
شماره: 59
قانون مالیات‌های مستقیم
مورخ: 1394/04/31
شماره: 97
قانون مالیات‌های مستقیم
مورخ: 1380/11/27
شماره: 110
قانون مالیات‌های مستقیم
مورخ: 1380/11/27
شماره: 210
قانون مالیات‌های مستقیم