دریافت عوارض حق‌النظاره دفاتر مهندسی خلاف قانون و خارج از حدود اختیارات است

کلاسه پرونده: 93/722
شاکیان: آقایان 1- مهدی هراتیان 2- مسعود شفیعی دستجردی 3- محسن صادقی هاردنگی 4- مجتبی محقق دولت‌آبادی 5- محسن جعفری 6- سعید ناظم 7- احمد حیدریان خرزوقی 8- عابد ابراهیمی دولت‌آبادی 9- مجید آخوندی 10- محمد فاضل عمومی 11- امیر الوان‌ساز یزدی 12- محمدعلی یزدچی 13- محمدرضا کامرانیان 14- محسن صادقی دولت‌آبادی 15- سید عبدالرضا لقمانی دستجردی 16- سید محمد لقمانی دستجردی 17- اصغر باقری دولت‌آبادی 18- مجتبی نوروزی خرزوقی 19- مهدی صابری خرزوقی 20- محمدحسین عابدی 21- محسن ربیعی دولت‌آبادی 22- مرتضی داوری دولت‌آبادی 23- سید محمد مهدی مدرس‌نیا 24- اسماعیل شاه سواری بابوکانی 25- محسن حق‌شناس 26- اعظم محمدی دولت‌آبادی 27- سید حمید رضا بدری 28- علی زینلی 29- مهرداد زارع دستجردیان 30- روح‌الله بناییان 31- محمد سمیعی 32- فرید شیرازی 33- امیر مسعود نعمت‌پور 34- علی بیغمیان 35- فرامرز سیاوشان 36- فرهاد داوری دولت‌آبادی 37- الهام سعادت‌نیا 38- مریم رفیعی 39- زهره آزادی
مرجع رسیدگی: هیأت عمومی دیوان عدالت اداری
موضوع شکایت و خواسته: ابطال تعرفه شماره 52 عوارض شهرداری دولت‌آباد برای سال 1391 مصوب شورای اسلامی شهر دولت‌آباد.

گردش‌کار:
شکات به موجب دادخواستی ابطال تعرفه شماره 52 عوارض شهرداری دولت‌آباد برای سال 1391 مصوب شورای اسلامی شهر برخوار (دولت‌آباد) را خواستار شده‌اند و در جهت تبیین خواسته اعلام کرده‌اند که:

با سلام، احتراماً، مستنداً به ماده 19 قانون دیوان عدالت اداری به استحضار می‌رساند شورای اسلامی شهرستان برخوار و استانداری اصفهان برابر تعرفه شماره 52 خود، راجع به تصویب عوارض محلی برای سال‌های 1391 به بعد بدون توجه به ممنوعیت قانونی مندرج در قانون ارزش افزوده مصوب خرداد 1387 مجلس شورای اسلامی، برای خدمات مهندسی عوارضی تحت عنوان 3% عوارض حق‌الزحمه خدمات مهندسی وضع کرده و شهرداری دولت‌آباد نیز در مقام اجرای مصوبه مذکور است، بدین شرح که برابر مواد 1، 5 و 8 قانون مالیات بر ارزش افزوده، ارائه هرگونه خدمات و کالا از جمله خدمات مهندسی، غیر از کالا و خدمات معاف و مندرج در ماده 12 قانون یاد شده، مشمول قانون مالیات بر ارزش افزوده است و به موجب ماده 50 قانون موصوف و تبصره یک آن، برقراری هرگونه عوارض و سایر وجوه (اعم از عوارض و مالیات مستقیم و غیر مستقیم) بر انواع کالاها و خدمات موضوع قانون فوق‌الذکر، توسط شوراهای اسلامی، ممنوع است و اختیار شوراها در وضع هر یک از عوارض محلی جدید، محدود به عوارضی است که حکم آن در قانون مالیات بر ارزش افزوده، تعیین تکلیف نشده باشد. ضمناً در ماده 38 قانون مذکور عوارض خاصی تحت عنوان 5/1 درصد عوارض شهرداری به تصویب رسیده است. حال از آن جا که با توجه به مستندات قانونی یاد شده اقدام شورای اسلامی شهرستان برخوار و استانداری اصفهان و به تبع آن شهرداری دولت‌آباد در وضع عوارض حق‌الزحمه مهندسین، برخلاف مقررات قانون مالیات بر ارزش افزوده، به شرح فوق است و به موجب اطلاق ماده 50 قانون مذکور، برقراری هرگونه عوارض بر خدمات موضوع قانون ارزش افزوده منع شده است و با عنایت به این که دادنامه‌ای به شماره 664 و کلاسه پرونده 88/880 مورخ 17/9/1391 در دیوان عدالت اداری با موضوعی مشابه طرح شده و هیأت عمومی دیوان رأی بر صحت ادعای فوق و ابطال مصوبه شورا داده است، لذا رسیدگی قانونی، مبنی بر ابطال عوارض موضوع تعرفه شماره 52 و دستور جهت عودت مبالغ دریافتی تحت عنوان 3 درصد از شهرداری مورد استدعاست.

تعرفه مورد اعتراض به قرار زیر است:

تعرفه شماره: 52 تعرفه عوارض شهرداری دولت‌آباد اجرا از آغاز سال 1391

ردیف نوع عوارض شرح عوارض و روش محاسبه آن مستندات قانونی توضیحات

عوارض حق‌النظاره دفاتر مهندسی 3% مبلغ دریافتی بر اساس تعرفه نظام مهندسی بند 16 ماده 71 و ماده 77 قانون تشکیلات، وظایف و انتخابات شوراهای اسلامی کشور و انتخاب شهرداران مصوب 1/3/1375 با آخرین اصلاحات

تبصره 1 ماده 50 قانون مالیات بر ارزش افزوده

ماده 174 قانون برنامه پنج ساله پنجم توسعه جمهوری اسلامی ایران 1- دفتر نظام مهندسی شهرستان مکلف است 3% از مبلغ دریافتی شامل طراحی، معماری، نظارت، تأسیسات، محاسبات و ... را بر اساس تعرفه مصوب نظام مهندسی وصول و به حساب شهرداری واریز نماید.

2- بر اساس بند د ماده 174 در تعیین ضمانت اجرایی برای وصول عوارض، چنانچه دفتر نظام مهندسی از پرداخت تعرفه مزبور خودداری نموده، شهرداری از پذیرش نقشه‌های مستنکفین جلوگیری به عمل خواهد آورد.

در پاسخ به شکایت مذکور، رئیس شورای اسلامی شهر دولت‌آباد به موجب لایحه شماره 1250 مورخ 15/10/1393، لایحه شماره 17025/93 مورخ 7/10/1393 شهرداری دولت‌آباد را ارسال کرده است که متن آن به قرار زیر است:

به: ریاست محترم شورای اسلامی شهر دولت‌آباد

از: شهرداری دولت‌آباد

موضوع: پاسخ نامه شماره 1195/93

با سلام و احترام:

پس از حمد خدا و درود و صلوات بر محمد و آل محمد (ص)، عطف به نامه شماره 1195/93 به استحضار می‌رساند عوارض حق‌النظاره دفاتر مهندسی به استناد تبصره یک از ماده 50 قانون مالیات بر ارزش افزوده و همچنین بند 16 از ماده 71 و ماده 77 قانون تشکیلات، وظایف و انتخابات شوراهای اسلامی کشور تهیه و تدوین و پس از تصویب به وسیله شورای اسلامی شهر دولت‌آباد مورد موافقت استاندار اصفهان نیز قرار گرفته است علی‌هذا با رعایت مقررات و قوانین در مهلت مقرر اعلام عمومی شده و آگاهی رسانی گردیده است.

هیأت عمومی دیوان عدالت اداری در تاریخ یاد شده با حضور رؤسا، مستشاران و دادرسان شعب دیوان تشکیل شد. پس از بحث و بررسی، با اکثریت آرا به شرح آینده به صدور رأی مبادرت میکند.

با توجه به استدلال مصرح در رأی شماره 664 مورخ 28/8/1389 [مورخ 27/09/1391] هیأت عمومی دیوان عدالت اداری، تعرفه شماره 52 شورای اسلامی شهر دولت‌آباد برای اجرا در سال 1391، دایر بر تجویز دریافت عوارض حق‌النظاره دفاتر مهندسی، خلاف قانون و خارج از حدود اختیار مرجع وضع تشخیص داده می‌شود و به استناد بند 1 ماده 12 و مواد 13 و 88 قانون تشکیلات و آئین دادرسی دیوان عدالت اداری مصوب سال 1392، از تاریخ تصویب ابطال می‌شود.