مورخ: 1394/10/13
شماره: 353
سایر قوانین
درخواست ابطال بخشنامه شماره 200/13428 مورخ 1390/6/7 سازمان امور مالیاتی از هیأت تخصصی اقتصادی، مالی و اصناف دیوان عدالت اداری
کلاسه پرونده: هـ ع/92/979-93/748-94/6-94/347
تاریخ ارجاع: 04 خرداد 1394
مهلت اعتراض: از 13 دی 1394 به مدت 20 روز
تاریخ تنظیم گزارش: 09 آذر 1394
مرجع رسیدگی: هیأت تخصصی اقتصادی، مالی و اصناف
شاکی: 1- آقای علی‌رضا جوادی فرزند محسن 2- شرکت ماشین‌سازی تبریز 3- سازمان بازرسی کل کشور 4- شرکت بنیان توسعه صنعت خودرو با وکالت آقایان هانی معین و حسن خدابخشی پالندی
طرف شکایت: سازمان امور مالیاتی کشور
گردش‌کار:
رئیس کل سازمان امور مالیاتی کشور طی بخشنامه شماره 33553 مورخ 12/4/87 وجوه نقدی را که به عنوان مزایای مربوط به شغل تحت عنوان مهد کودک، یارانه غذا، ایاب و ذهاب، هزینه تلفن همراه و بن کالا به حقوق‌بگیران پرداخت می‌شود با در نظر گرفتن عمومیت تعریف مقرر در ماده 83 قانون مالیات‌های مستقیم و اصلاحیه‌های بعدی آن مشمول مالیات بر درآمد حقوق دانسته و متعاقباً هیأت عمومی دیوان عدالت اداری در دادنامه شماره 601 مورخ 9/12/89 با این استدلال که وجوه پرداختی به کارکنان دولت تحت عناوین مهد کودک، یارانه غذا، ایاب و ذهاب، بن کالا و... موضوعاً از شمول احکام مواد 82 و 83 قانون مذکور خارج می‌باشد بخشنامه مزبور را خلاف قانون و خارج از حدود اختیار سازمان یاد شده تشخیص و آن را ابطال نموده است؛ لیکن سازمان امور مالیاتی کشور طی بخشنامه شماره 13428/200 مورخ 7/6/1390 چنین مقرر داشته «نظر به اینکه در خصوص معافیت وجوه پرداختی را تحت عنوان مهد کودک، یارانه غذا، ایاب و ذهاب و بن کالا و ... سؤالات متعددی مطرح گردیده است لذا پیرو بخشنامه شماره 4529/210 مورخ 27/2/90 معاون محترم فنی و حقوقی وقت سازمان متبوع راجع به ابلاغ رأی هیأت عمومی دیوان عدالت اداری به شماره دادنامه 601 مورخ 9/12/89 یادآوری می‌گردد به طور کلی وجوهی که تحت عناوین یاد شده و به استناد ماده 40 قانون الحاق موادی به قانون تنظیم بخشی از مقررات مالی دولت (مصوب 27/11/80) و اصلاحیه 15/8/84 آن به کارکنان دولت پرداخت می‌شود از شمول مالیات بر درآمد حقوق معاف است و این معافیت قابل تسری به کارکنان سایر بخش‌های غیر دولتی و نیز وجوهی که از منابع و فصول قانونی دیگر به کارکنان دولت پرداخت می‌گردد نخواهد بود ...» از آنجا که میان کارمندان دولت و کارکنان غیر دولتی در رابطه با عدم شمول مالیات بر درآمد تحت عناوین خدمات رفاهی و کمک هزینه‌های ماراءالذکر تفاوتی به نظر نمی‌رسد و این‌گونه مزایا مربوط به مشاغل بوده و نه مرتبط به شغل و لذا از شمول ماده 83 قانون مالیات‌های مستقیم خارج است لذا بخشنامه مورد شکایت مغایر مفاد رأی هیأت عمومی دیوان عدالت اداری خلاف قانون و خارج از حدود اختیارات مقام تصویب‌کننده بوده و ابطال آن مورد استدعاست.

خلاصه مدافعات مشتکی‌عنه:
دادنامه شماره 601 مورخ 9/12/89 هیأت عمومی دیوان عدالت اداری صرفاً وجوه دریافتی کارکنان دولت تحت عناوین مهد کودک و ... را از شمول مواد 82 و 83 قانون مالیات‌های مستقیم خارج نموده است و در استدلال مندرج در رأی از حق شغل و شاغل نام برده که مربوط به کارکنان دولت می‌باشد در حالی که در مورد سایر حقوق‌بگیران به موجب ماده 34 قانون کار از واژه حق‌السعی استفاده کرده است لذا از آنجا که بخشنامه معترض‌عنه به منظور تبیین موضوع دادنامه یاد شده و تسهیل در اجرای مقررات موضوعه صادر شده و مغایرتی با قانون ندارد لذا رد شکایت مطروحه مورد استدعاست.

نظریه تهیه‌کننده گزارش:
هر چند رأی هیأت عمومی دیوان عدالت اداری به شماره دادنامه 601 مورخ 9/12/89 ناظر به «وجوه پرداختی به کارکنان دولت» بوده اما با عنایت به اطلاق و شمول مقررات مواد 82 و 83 قانون مالیات‌های مستقیم به عنوان اساس و مبنای رأی مذکور و به لحاظ عدم ارائه دلیل متقن دال بر خروج کارکنان بخش‌های غیر دولتی از شمول ضوابط یاد شده به نظر اینجانب بخشنامه مورد شکایت از این حیث که معافیت وجوه پرداختی بابت هزینه مهد کودک، یارانه غذا، ایاب و ذهاب، بن کالا و... از مالیات بر درآمد حقوق را قابل تسری به بخش‌های غیر دولتی ندانسته مغایر قانون و خارج از حدود اختیارات قانونی مرجع تصویب‌کننده می‌باشد.
تهیه‌کننده گزارش
موسوی

موضوع در جلسه مورخ 9/9/94 هیأت تخصصی اقتصادی، مالی و اصناف دیوان عدالت اداری، مطرح نظریه هیأت به شرح آتی اعلام می‌گردد.

رأی هیأت تخصصی
در خصوص شکایت آقای علی‌رضا جوادی فرزند محسن 2- شرکت ماشین‌سازی تبریز 3- سازمان بازرسی کل کشور 4- شرکت بنیان توسعه صنعت خودرو با وکالت آقایان هانی معین و حسن خدابخشی پالندی به طرفیت سازمان امور مالیاتی کشور به خواسته ابطال بخشنامه شماره 13428/200 مورخ 7/6/90 صادره از سازمان مذکور، بر مبنای دادنامه شماره 601 مورخ 9/12/89 صادره از هیأت محترم عمومی دیوان عدالت اداری وجوه دریافتی کارکنان دولت، تحت عنوان مهد کودک و یارانه غذا، ایاب و ذهاب و بن کالا و... از شمول مواد 82 و 83 قانون مالیات‌های مستقیم خارج شده است در مفاد رأی مذکور از حق شغل و شاغل نام برده که مربوط به کارکنان دولت می‌باشد در صورتی که در مورد سایر حقوق‌بگیران مطابق ماده 34 قانون کار از واژه حق‌السعی استفاده شده است، نظر به این که بخشنامه مورد شکایت در تبیین حکم مقنن و شیوه‌های اجرایی آن بوده لذا خلاف قانون و خارج از اختیار نبوده به استناد بند (ب) ماده 84 قانون تشکیلات و آئین دادرسی دیوان عدالت اداری مصوب 1392 رأی به رد شکایت صادر و اعلام می‌کند، رأی صادره ظرف مدت بیست روز از سوی ریاست ارزشمند دیوان و یا ده نفر از قضات گران‌قدر دیوان قابل اعتراض است.
زین‌العابدین تقوی
رئیس هیأت تخصصی اقتصادی مالی و اصناف دیوان عدالت اداری
مورخ: 1369/10/13
شماره: 124356
سایر قوانین
مورخ: 1366/12/03
شماره: 83
قانون مالیات‌های مستقیم