آیین‌نامه اجرایی بندهای «الف» و «ب» تبصره 18 قانون بودجه سال 1396 کل کشور

هیأت وزیران در جلسه 1396/3/28 به پیشنهاد شماره 1200544 مورخ 1396/2/13 سازمان برنامه و بودجه کشور و با همکاری وزارتخانه‌های تعاون، کار و رفاه اجتماعی، امور اقتصادی و دارایی و بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران و به استناد بند (ب) تبصره (18) قانون بودجه سال 1396 کل کشور، آیین‌نامه اجرایی بندهای (الف) و (ب) تبصره یاد شده را به شرح زیر تصویب کرد:

ماده 1- در این آیین‌نامه اصطلاحات زیر در معانی مشروح مربوط به کار می‌روند:

الف - سازمان: سازمان برنامه و بودجه کشور

ب - بانک: بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران

پ - شورا: شورای عالی اشتغال

ت - کمیسیون تخصصی: کمیسیون تخصصی شورای عالی اشتغال

ث - دبیرخانه: دبیرخانه شورای عالی اشتغال

ج - کارگروه اشتغال: کارگروه تخصصی اشتغال استان

چ - مؤسسه عامل: بانک‌ها، مؤسسات مالی و اعتباری، صندوق‌های دارای مجوز از بانک

ح - دستگاه اجرایی: کلیه دستگاه‌های اجرایی موضوع ماده (5) قانون مدیریت خدمات کشوری

خ - رشته فعالیت‌های منتخب: رشته فعالیت‌های اقتصادی منتخب با استفاده از مطالعات پویای (دینامیک) کسب و کار و اشتغال وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی و سایر مستندات شناسایی شده و به پیشنهاد دستگاه‌های اجرایی ذی‌ربط به تصویب کمیسیون تخصصی می‌رسند.

د - سامانه: سامانه الکترونیکی مستقر در وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی که در آن تمامی اطلاعات مربوط به طرح‌های مربوط به رشته فعالیت‌های اقتصادی منتخب ثبت می‌شود.

ذ - یارانه: مبلغی که به صورت کمک بلاعوض در قالب اعتبارات عمومی دولت جهت تعدیل نرخ سود و کارمزد تسهیلات بانکی و یا کمک‌های فنی و اعتباری به صاحبان بنگاه‌های واجد شرایط پرداخت می‌شود.

ر - نیروی کار جوان: جوانان واقع در گروه سنی (35-20) سال.

ز - اهلیت متقاضی: اهلیت متقاضی از جنبه دستگاه اجرایی مربوط به دانش فنی - تخصصی و توانمندی متقاضی است و از نظر بانک تطابق با ضوابط و مقررات بانکی می‌باشد.

ژ - طرح‌های ملی: طرح‌های سرمایه‌گذاری اشتغال‌زای بخش خصوصی و تعاونی که توسط دستگاه اجرایی ذی‌ربط در مرکز، در قالب رشته فعالیت‌های اقتصادی مشخص، پیشنهاد و معرفی می‌شود.

ماده 2- رشته فعالیت‌های منتخب مشمول این آیین‌نامه، رشته فعالیت‌های دارای بیشترین ظرفیت و اثر فزاینده در ایجاد ارزش افزوده و اشتغال است که مبتنی بر مطالعات پویای (دینامیک) کسب و کار و اشتغال در سطح ملی و منطقه‌ای (به تفکیک استان و شهرستان) احصا شده و با پیشنهاد دستگاه‌های اجرایی به تصویب کمیسیون تخصصی رسیده و از سوی دبیرخانه ابلاغ می‌شود.

تبصره 1- اشخاص حقیقی و حقوقی بخش خصوصی و تعاونی فعال در حوزه فعالیت اقتصادی در رشته فعالیت‌های منتخب ملی، استانی و شهرستانی در قالب رونق و یا توسعه فعالیت‌های موجود و ایجاد فعالیت‌های کوچک و متوسط مشمول مزایای این آیین‌نامه می‌باشند.

تبصره 2- وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی موظف است گزارش پویای (دینامیک) اشتغال استان‌ها را تا پایان تیر ماه سال جاری پس از تصویب کارگروه اشتغال استان جهت تأیید نهایی به کمیسیون تخصصی ارائه دهد.

ماده 3- تسهیلات بانکی مورد نیاز برای طرح‌های مصوب کارگروه اشتغال و کمیسیون تخصصی در چهارچوب ضوابط و مقررات بانکی و نرخ‌های سود مصوب شورای پول و اعتبار و در سقف دویست هزار میلیارد (000 ر 000 ر 000 ر 000 ر 200) ریال از سوی بانک به مؤسسات عامل ابلاغ و پرداخت خواهد شد.

ماده 4- ساز و کار مدیریت اجرایی اعطای تسهیلات بانکی به شرح زیر است:

الف - کمیسیون تخصصی موظف است حداکثر تا پایان تیر ماه سال جاری نسبت به اعلام رشته فعالیت‌های اقتصادی دارای اولویت و حلقه‌های هدف در زنجیره ارزش به دستگاه‌های اجرایی اقدام نماید.

ب - دستگاه‌های اجرایی استانی موظفند برای طرح‌های استانی پس از مطابقت طرح‌های متقاضیان با رشته‌های اعلامی و اهلیت متقاضی، نسبت به معرفی طرح (حداکثر تا دو هفته پس از اخذ درخواست متقاضی)، به کارگروه اشتغال و دستگاه‌های اجرایی ملی برای اجرای طرح‌های ملی، نسبت به معرفی مستقیم طرح به کمیسیون تخصصی اقدام نمایند.

پ - کارگروه اشتغال استان موظف است نسبت به بررسی هم‌سویی طرح‌های معرفی شده با رشته فعالیت‌های دارای اولویت ابلاغی و سیاست‌های مصوب شورا اقدام نموده و متناسب با ظرفیت مؤسسه عامل در استان مشروط به عدم تعهدات معوق نزد شبکه بانکی با لحاظ مصوبات کارگروه تسهیل و رفع موانع تولید، به بانک منتخب معرفی نماید و مراتب را در سامانه ثبت نماید. برای طرح‌های ملی، کمیسیون تخصصی طرح‌های تأیید شده را به کارگروه اشتغال استانی ذی‌ربط جهت معرفی به مؤسسه عامل اعلام می‌نماید.

ت - کمیسیون تخصصی نسبت به کنترل و نظارت طرح‌های معرفی شده و پذیرش شده از سوی بانک اقدام نماید.

ث - بانک عامل حداکثر سی روز پس از معرفی متقاضی و تکمیل مدارک مورد نیاز بانک، نسبت به بررسی توجیه فنی، اقتصادی، مالی طرح، اهلیت و توان سرمایه‌گذار و نیز بانک‌پذیری پروژه‌ها اقدام و مراتب را در چهارچوب ضوابط و مقررات بانکی و مصوبات کارگروه تسهیل و رفع موانع تولید، در خصوص پذیرش و یا عدم پذیرش طرح اعلام و در سامانه ثبت نماید و در سقف زمانی ذکر شده نسبت به پرداخت تسهیلات اقدام نماید.

ج - طرح‌های سرمایه‌گذاری مصوب کارگروه اشتغال استان، هیچ‌گونه الزامی برای پذیرش و پرداخت تسهیلات توسط مؤسسه عامل ایجاد نمی‌کند. برای دریافت تسهیلات، ارائه توجیه فنی و اقتصادی پروژه، اهلیت و توان سرمایه‌گذار و نیز بانک‌پذیری پروژه‌ها ضروری است و مؤسسه عامل مسئولیت بررسی طرح، اعطای تسهیلات، اخذ ضمانت کافی از متقاضی، وصول مطالبات و بازپرداخت تسهیلات اعطایی را دارد.

ماده 5- سهم آورده متقاضی تسهیلات موضوع این آیین‌نامه در مناطق روستایی (از جمله عشایری)، مرزی، نقاط محروم و فعالیت‌های دانش بنیان هر کدام حداکثر (3) واحد درصد و به صورت تجمعی حداکثر (7) واحد درصد نسبت به ضوابط شورای پول و اعتبار مورد تخفیف قرار می‌گیرد.

تبصره - آورده متقاضی در زمان عقد قرارداد با مؤسسه عامل باید قابل تقویم باشد و تسهیلات بانکی بعد از هزینه کرد آورده متقاضی جهت اجرای طرح تخصیص می‌یابد.

ماده 7- مبنای محاسبه و میزان یارانه سود تسهیلات پرداختی به طرح‌های مصوب کارگروه اشتغال و کمیسیون تخصصی و حداکثر تسهیلات و یارانه پرداختی به هر طرح یا بنگاه از محل منابع مالی موضوع این آیین‌نامه به شرح جدول زیر است:

ردیف	نوع طرح	میزان یارانه سود تسهیلات	سقف تسهیلات مشمول یارانه	سهم تسهیلات از کل وام پرداختی
1	سرمایه در گردش برای اجرای قرارداد فروش، پیمانکاری و تأمین خدمات فنی و مهندسی	(2) واحد درصد	پنج میلیارد ریال	بیست درصد (20%)
2	سرمایه‌گذاری توسعه‌ای بنگاه‌های موجود با اجرا در بازه زمانی زیر شش ماه	(2) واحد درصد	هفت میلیارد ریال	سی و پنج درصد (35%)
3	سرمایه‌گذاری توسعه‌ای بنگاه‌های موجود با اجرا در بازه زمانی بالای شش ماه	(2) واحد درصد	ده میلیارد ریال	بیست درصد (20%)
4	سرمایه‌گذاری جدید	(2) واحد درصد	بیست میلیارد ریال	بیست و پنج (25% درصد)

تبصره 1- برای مناطق روستایی، مرزی و یا نقاط محروم معادل (3) واحد درصد و برای مناطق روستایی یا محروم مرزی نیز (5) واحد درصد به یارانه نرخ سود تسهیلات مندرج در جدول فوق اضافه خواهد شد. همچنین میزان یارانه سود تسهیلات در طرح‌های دانش بنیان در رشته فعالیت‌های مصوب شورا، یک واحد درصد افزایش می‌یابد، منوط به آن که از دیگر مشوق‌های مالی دولت بهره‌مند نشده باشند.

تبصره 2- پرداخت یارانه منوط به بهره‌برداری رسیدن طرح و به‌کارگیری نیروی کار جوان جدید ثبت نام شده از طریق سامانه متصل به مراکز کاریابی مستقر در وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی مطابق با لیست بیمه کارگاه در سازمان تأمین اجتماعی انجام می‌شود.

تبصره 3- پرداخت یارانه سود تسهیلات منوط به ثبت اطلاعات کامل طرح توسط دستگاه اجرایی، دبیرخانه کارگروه اشتغال و مؤسسه عامل در سامانه است.

تبصره 4- اعمال تخفیفات در سهم آورده و یارانه نرخ سود تسهیلات متقاضی پروژه‌ها در شهرهای تهران و کرج، صرفاً به پروژه‌های دانش بنیان بر اساس چهارچوب معاونت علمی و فناوری رئیس‌جمهور تعلق می‌گیرد.

ماده 9- مبنای تعیین تعداد نیروی کار جدید در کارگاه‌های موضوع این آیین‌نامه به شرح زیر تعیین می‌شود:

الف - در کارگاه‌های دایر دارای لیست بیمه تأمین اجتماعی، نیروی کار مازاد بر بیشترین تعداد بیمه‌شدگان سال گذشته آن‌ها طبق صورت مزد و حقوق ارسالی توسط کارفرما به سازمان تأمین اجتماعی.

تبصره - در صورت وقوع هرگونه تغییر در نوع شخصیت کارفرما (حقیقی یا حقوقی) یا انتقال مالکیت بنگاه، نیروی کار قبلی به منزله نیروی کار موجود محسوب می‌شود.

ب - در کارگاه‌های جدیدالتأسیس که در سال 1396 ایجاد می‌شوند، تعداد کارکنان مندرج در لیست ارسالی کارفرما به سازمان تأمین اجتماعی در بازه زمانی سه ماهه.

تبصره - در صورت وجود مغایرت بین لیست ارسالی کارفرما و لیست تأمین اجتماعی هر کدام که بیشتر باشد معیار عمل قرار می‌گیرد.

ماده 10- سازمان تأمین اجتماعی موظف است فهرست شاغلین بیمه شده جدید در طرح‌های توسعه‌ای و تکمیلی، فهرست شاغلین موجود در زمان ارائه درخواست تسهیلات مجری طرح را به دستگاه اجرایی و دبیرخانه کارگروه اعلام نماید.

ماده 11- اعتبارات موضوع این آیین‌نامه برای حمایت از طرح‌های مربوط به ظرفیت‌سازی، آموزش و نهادسازی در رشته فعالیت‌های ملی و استانی به شرح موضوعات زیر، مطابق رویه ماده (6) این آیین‌نامه و تبصره‌های آن، به گونه‌ای هزینه می‌شود که منجر به تقویت رشته فعالیت‌ها و اتصال به زنجیره ارزش ملی و جهانی، ارتقای استانداردها و سطح تخصص و مهارت اختصاصی رشته‌های فعالیت شود:

الف - ایجاد و توسعه نهادهای تسهیل اتصال و حضور در زنجیره ارزش جهانی، منطقه‌ای و یا ملی در رشته‌های فعالیت

ب - ایجاد یا توسعه نهادهای آموزشی تخصصی و مهارتی مورد نیاز رشته‌های فعالیت ملی و استانی

پ - ظرفیت‌سازی برای حضور نیروی کار ایرانی در بازار کار بین‌المللی در قالب فرد یا شرکت‌های فعال در تولید و عرضه کالا و خدمات (از جمله خدمات فنی و مهندسی)

ت - ایجاد و توسعه نهادها و تشکل‌های خصوصی و تعاونی توسعه کارآفرینی و نوآوری (مانند شتاب‌دهنده‌ها، رویدادها و مراکز خدمات مشاوره، کلینیک‌های خدمات توسعه کسب و کار و...)

ث - مهارت‌آموزی و اشتغال‌پذیری نیروی کار نظیر کارورزی فارغ‌التحصیلان دانشگاهی، آموزش حین کار در محیط کار واقعی

ج - تأمین بخشی از هزینه کارمزد صندوق‌های ضمانت سرمایه‌گذاری

چ - کمک به تأمین بخشی از هزینه بیمه حوادث و بیمه تأمین اجتماعی

ح - هزینه‌های اجرایی، پایش و ارزیابی اجرای آیین‌نامه

تبصره - دستورالعمل نحوه تأیید، میزان اعتبار و ساز و کار اجرایی و نظارتی مورد نیاز هر یک از موضوعات فوق مطابق رویه ماده (7) این آیین‌نامه توسط دبیرخانه شورا به دستگاه‌های ملی و استانی ابلاغ می‌گردد.

ماده 12- منابع موضوع ماده (11) این آیین‌نامه در اختیار وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی قرار می‌گیرد تا مطابق موافقت‌نامه موضوع ماده (6) این آیین‌نامه و بر اساس برنامه‌ها و سیاست‌های مصوب برای اهداف مندرج در ماده (11) این آیین‌نامه هزینه شود.

تبصره - پرداخت منابع صرفاً برای موضوعات اشاره شده در ماده (11) امکان‌پذیر است.

ماده 13- طراحی و پیاده‌سازی الگوی استاندارد پایش و ارزیابی طرح‌های رشته‌های فعالیت (ملی و استانی) و اقدامات و سیاست‌های مرتبط با آن توسط کارگروهی متشکل از دبیرخانه شورای عالی اشتغال، وزارت امور اقتصادی و دارایی، سازمان و بانک ظرف دو ماه پس از ابلاغ این آیین‌نامه تهیه و تنظیم خواهد شد. دبیرخانه موظف است ظرف یک هفته ساز و کار پایش و ارزیابی را به دستگاه اجرایی ابلاغ نماید.

ماده 14- بانک موظف است گزارش طرح‌های مصوب و عملکرد تسهیلات پرداختی را به صورت ماهانه و موردی به تفکیک بانک عامل و استانی در اختیار دبیرخانه قرار دهد.

ماده 15- دستگاه‌های اجرایی مشمول این آیین‌نامه بر اساس گزارش استانی مکلفند ماهانه گزارش پیشرفت طرح‌های استانی را به دبیرخانه ارائه نمایند.

ماده 16- دبیرخانه مکلف است گزارش عملکرد اجرای آیین‌نامه مذکور را به تفکیک دستگاه و مؤسسه عامل و استان‌ها به صورت فصلی در اختیار سازمان و شورا قرار دهد.

ماده 17- به منظور ایجاد هماهنگی بین سیاست‌ها و برنامه‌های دستگاه‌ها، شورا و ستاد فرماندهی اقتصاد مقاومتی، کلیه اقدامات ناظر بر اجرای این آیین‌نامه در سطح ملی در چهارچوب تشکیلات شورا و در سطح استانی با محوریت کارگروه اشتغال به اجرا در می‌آید.

تبصره 1- مسئولیت اجرای برنامه‌های اشتغال ستاد فرماندهی اقتصاد مقاومتی در استان بر عهده کارگروه اشتغال استان است.

تبصره 2- کمیسیون تخصصی/کارگروه اشتغال در سطح ملی و استانی حسب مورد، بنا به پیشنهاد دبیر و تأیید رئیس کارگروه/کمیسیون می‌تواند نسبت به دعوت دستگاه‌های مرتبط و نمایندگان بخش خصوصی و تعاونی و خبرگان به جلسات اقدام نماید.

ماده 18- دستگاه‌های اجرایی موظفند نسبت به اطلاع‌رسانی شفاف مشوق‌های مالی این آیین‌نامه به بخش خصوصی و تعاونی در سطح ملی و استانی اقدام نمایند.

ماده 19- نحوه توزیع مشوق‌ها و حمایت‌های مندرج در این آیین‌نامه بین استان‌ها، بر اساس الگوی توزیع مشوق‌های استان‌ها (مصوب کمیسیون تخصصی) خواهد بود که در آن معیارهای بازار کار، اقتصادی، زیرساختی، اجتماعی و محرومیت هر استان لحاظ شده و به تأیید سازمان می‌رسد.