مورخ: 1400/05/06
شماره: 48393/ت 58183 هـ
تصویب‌نامه و تصمیم‌نامه
آیین‌نامه حمایت از مالکان، متصرفان قانونی و بهره‌برداران خصوصی و غیر دولتی آثار غیر منقول و بافت‌های تاریخی - فرهنگی ثبت شده در فهرست آثار ملی و تاریخی، فرهنگی و با ارزش
وزارت میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی
وزارت ارتباطات و فناوری اطلاعات
وزارت کشور - وزارت صنعت، معدن و تجارت
سازمان برنامه و بودجه کشور
معاونت علمی و فناوری رئیس‌جمهور
هیأت وزیران در جلسه 1400/5/3 به پیشنهاد شماره 91731 مورخ 1399/8/16 معاونت حقوقی رئیس‌جمهور و به استناد اصل یکصد و سی و هشتم قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران، آیین‌نامه حمایت از مالکان، متصرفان قانونی و بهره‌برداران خصوصی و غیر دولتی آثار غیر منقول و بافت‌های تاریخی - فرهنگی ثبت شده در فهرست آثار ملی و تاریخی، فرهنگی و با ارزش را به شرح زیر تصویب کرد:

آیین‌نامه حمایت از مالکان، متصرفان قانونی و بهره‌برداران خصوصی و غیر دولتی آثار غیر منقول و بافت‌های تاریخی - فرهنگی ثبت شده در فهرست آثار ملی و تاریخی، فرهنگی و با ارزش
ماده 1- در این آیین‌نامه اصطلاحات زیر در معانی مشروح مربوط به کار می‌روند:
1- وزارت: وزارت میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی.
2- آثار غیر منقول تاریخی - فرهنگی: آثار غیر منقول و بافت‌های تاریخی - فرهنگی ثبت شده در فهرست آثار ملی و تاریخی، فرهنگی و با ارزش.
3- مالک آثار غیر منقول تاریخی - فرهنگی: کسی که مالک یک اثر غیر منقول تاریخی - فرهنگی به موجب سند رسمی مالکیت است.
4- متصرف قانونی آثار غیر منقول تاریخی - فرهنگی: کسی که به نحوی از انحای قانونی، تصرف و استفاده مالکانه نسبت به عین، منفعت یا سایر حقوق نسبت به یک اثر غیر منقول تاریخی - فرهنگی داشته باشد.
5- بهره‌بردار آثار غیر منقول تاریخی - فرهنگی: کسی که به نحوی از انحای قانونی، یک اثر غیر منقول تاریخی - فرهنگی را در اختیار داشته و در یکی از کاربری‌های مورد تأیید وزارت به بهره‌برداری رسانده است.
ماده 2- مالکان، متصرفان قانونی و بهره‌برداران خصوصی و غیر دولتی آثار ثبت شده و ارزشمند مذکور در فهرست آثار ملی و تاریخی - فرهنگی از حقوق و امتیازات زیر برخوردار می‌گردند:
1- محاسبه هزینه‌های انشعاب و مصرف آب، برق و گاز و جمع‌آوری و دفع فاضلاب آثار ثبت شده و ارزشمند غیر منقول تاریخی - فرهنگی بر مبنای تعرفه مصارف کاربری‌های فرهنگی به استناد مواد (1)، (2) و (3) قانون هدفمند کردن یارانه‌ها.
2- حق مالکیت معنوی و مادی بر تصویر آثار غیر منقول تاریخی - فرهنگی و حق استفاده تبلیغاتی، فرهنگی و معرفی آن‌ها در قالب چاپ و نشر عکس منحصراً برای مالکان و متصرفان و بهره‌برداران مذکور.
3- تسهیل و تسریع در صدور مجوز و تعیین کاربری آثار غیر منقول تاریخی - فرهنگی متناسب با شأن اثر در چهارچوب کاربری‌های فرهنگی و گردشگری ظرف یک ماه با تأیید وزارت در چهارچوب قوانین و مقررات مربوط.
4- امکان بهره‌برداری از کاربری مختلط از قبیل مسکونی، فرهنگی، اقامتی و گردشگری از آثار غیر منقول تاریخی - فرهنگی، بر اساس شیوه‌نامه‌ای که توسط وزارت تهیه و ظرف سه ماه پس از ابلاغ این آیین‌نامه ابلاغ می‌گردد.
5- حمایت دولت از کسب و کارهای نوپا (استارت‌آپ) و فعال مرتبط با احیا و بهره‌برداری از آثار غیر منقول تاریخی - فرهنگی موضوع این آیین‌نامه در چهارچوب دستورالعمل مصوب وزارت، وزارت ارتباطات و فناوری اطلاعات، وزارت کشور، وزارت صنعت، معدن و تجارت و معاونت علمی و فناوری رئیس‌جمهور.
تبصره - سازمان برنامه و بودجه کشور مجاز است در صورت تأیید وزارت پرداخت هزینه تعمیر، مرمت و احیای آثار غیر منقول تاریخی - فرهنگی توسط اشخاص حقوقی و پیمانکاران فعال در این حوزه را به عنوان امتیاز تعیین صلاحیت و اختصاص و ارتقای رتبه تعیین نماید.
ماده 3- هزینه تعمیر، مرمت، تکمیل، تجهیز فضا، حفاظت، نگهداری، احیا، بیمه و معرفی آثار غیر منقول تاریخی - فرهنگی پرداختی توسط اشخاص حقیقی و حقوقی با تأیید وزارت به عنوان هزینه‌های قابل قبول مالیاتی محسوب می‌شود.
ماده 4- وزارت مکلف است نسبت به انجام موارد زیر اقدام نماید:
1- آموزش مالکان، متصرفان قانونی و بهره‌برداران خصوصی و غیر دولتی آثار غیر منقول تاریخی - فرهنگی در زمینه حفاظت از آثار و جلوگیری از هرگونه آسیب، حفاری غیر مجاز و پیش‌بینی ساز و کار اداری در این زمینه و تهیه ضوابط عمومی و اختصاصی برای حفاظت، مرمت، تعمیر و نگهداری آثار ثبت شده و ابلاغ آن به مالکان، متصرفان قانونی و بهره‌برداران آثار تاریخی.
2- ایجاد بانک اطلاعاتی آثار غیر منقول تاریخی - فرهنگی حاوی مشخصات آن‌ها در اداره میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی هر شهرستان جهت معرفی این آثار و سهولت در سرمایه‌گذاری یا خرید آن‌ها توسط اشخاص علاقه‌مند.
3- حمایت از تولید و عرضه مصالح سنتی مناسب و ایجاد سهولت در دسترسی مالکان، متصرفان قانونی و بهره‌برداران آثار غیر منقول تاریخی - فرهنگی به آن‌ها جهت مرمت و بازآفرینی آن‌ها از جمله از طریق ایجاد سامانه‌های اطلاعاتی برخط.
ماده 5- وزارت به منظور تأمین مالی شناسایی، مستندسازی، تهیه پرونده ثبتی آثار تاریخی و طبیعی و میراث فرهنگی ناملموس و حفاظت، مرمت، اجرا، احیا، بهره‌برداری و معرفی این آثار، تأسیس مجمع خیرین میراث فرهنگی را در سطح ملی و استان‌ها پیگیری می‌نماید. وزارت با همکاری وزارت کشور، موظف است شیوه‌نامه تأسیس و فعالیت این مجمع را تصویب و ابلاغ نماید.
ماده 6- وزارت به منظور شناسایی، مستندسازی، تهیه پرونده ثبتی آثار تاریخی و طبیعی و میراث فرهنگی ناملموس و حفاظت و معرفی این آثار، نسبت به حمایت از تشکل‌های مردم نهاد حوزه میراث فرهنگی و طبیعی با توجه به ارزیابی گزارش عملکرد سالانه این تشکل‌ها اقدام می‌نماید. ارزیابی، حمایت و کمک به تشکل‌های مذکور، بر اساس شیوه‌نامه مصوب وزارت خواهد بود.
ماده 7- اشخاصی که اقدام به تعمیر، مرمت، تکمیل، تجهیز فضا، حفاظت، نگهداری، احیا و معرفی آثار غیر منقول تاریخی - فرهنگی می‌کنند می‌توانند با تأیید وزارت از نمانام (لوگو) دوستدار میراث فرهنگی طراحی شده توسط وزارت در تبلیغات و سربرگ‌های خود استفاده نمایند.
ماده 8- شیوه‌نامه‌های موضوع این آیین‌نامه، ظرف شش ماه از تاریخ ابلاغ این آیین‌نامه تهیه و ابلاغ می‌شود.
اسحاق جهان‌گیری
معاون اول رئیس‌جمهور