اصلاح آیین‌نامه اجرایی قانون حمایت از توسعه صنایع پایین دستی نفت خام و میعانات گازی با استفاده از...

آیین‌نامه اجرایی قانون حمایت از توسعه صنایع پایین دستی نفت خام و میعانات گازی با استفاده از سرمایه‌گذاری مردمی موضوع تصویب‌نامه شماره 138474/ت 57038 هـ مورخ 1398/10/29 به شرح زیر اصلاح می‌شود:

الف - ماده (1) به شرح زیر اصلاح می‌شود:

ماده 1- در این آیین‌نامه اصطلاحات زیر در معانی مشروح مربوط به کار می‌روند:

1- قانون: قانون حمایت از توسعه صنایع پایین دستی نفت خام و میعانات گازی با استفاده از سرمایه‌گذاری مردمی - مصوب 1398- و اصلاح بعدی آن - مصوب 1400-.
2- طرح: طرح‌های ایجاد تأسیسات پتروشیمی با خوراک پروپان یا بوتان و همچنین تأسیسات پالایشگاهی و پتروپالایشگاهی موضوع بند (الف) ماده (1) قانون و طرح‌های تکمیل زنجیره ارزش موضوع بند (5) این ماده.
3- مجوز: مجوز موضوع بند (ب) ماده (1) قانون.
4- شرکت مجری طرح: شرکت موضوع بند (پ) ماده (1) قانون و شرکت مجری طرح تکمیل زنجیره ارزش موضوع بند (6) این ماده.
5- طرح تکمیل زنجیره ارزش: طرح‌های ایجاد صنایع اولویت‌دار تکمیل زنجیره ارزش موضوع بند (ج) ماده (1) قانون.
6- شرکت مجری طرح تکمیل زنجیره ارزش: شخصیت حقوقی و دارای مجوز اجرای طرح تکمیل زنجیره ارزش موضوع بند (چ) ماده (1) قانون.
7- تنفس خوراک: اعطای خوراک موضوع بند (ت) ماده (1) قانون.
8- میزان سرمایه‌گذاری ارزش‌گذاری شده: برآورد میزان سرمایه‌گذاری هر طرح مطابق بند (ث) ماده (1) قانون که به صورت ارزی و با تبدیل بخش ریالی به ارز بر مبنای نرخ روز مورد تأیید بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران در مجوز درج می‌شود.
9- وزارت نفت: وزارت نفت، شرکت ملی نفت ایران، شرکت ملی گاز ایران، شرکت ملی پالایش و پخش فرآورده‌های نفتی ایران و شرکت ملی صنایع پتروشیمی حسب مورد.
10- بورس: سازمان بورس و اوراق بهادار و سایر بورس‌های تحت نظارت آن سازمان.
11- صندوق: صندوق توسعه ملی.
12- پتروپالایشگاه: واحدهای پالایشگاهی دارای زنجیره‌های پتروشیمیایی بر اساس خوراک‌های هیدروکربنی تولید شده در بخش پالایشگاهی.
13- پالایشگاه‌های موجود: پالایشگاه‌های آبادان، اصفهان، تهران، تبریز، شازند اراک، کرمانشاه، بندرعباس، لاوان، شیراز و ستاره خلیج فارس.
14- ساحل: نواری در خشکی تا فاصله (20) کیلومتری از دریا.

ب - در ماده (3)، عبارت «کتباً به پالایشگاه‌های موجود» به عبارت «کتباً به پالایشگاه/پتروپالایشگاه/پتروشیمی‌های موجود» اصلاح و متون زیر به عنوان تبصره‌های (2)، (3) و (4) به ماده مذکور الحاق و تبصره قبلی به عنوان تبصره (1) تلقی می‌شود:

تبصره 2- وزارت نفت مکلف است ظرف (30) روز از تاریخ ابلاغ این تصویب‌نامه، نسبت به اعلام ساز و کار ارسال تقاضا، برای متقاضیان اجرای طرح‌های تکمیل زنجیره ارزش در تارنمای وزارت نفت و همچنین دعوت از شرکت‌های پتروشیمی که دارای مجوز تخصیص خوراک پروپان یا بوتان در سواحل هستند، اقدام نماید.

تبصره 3- طرح‌های احداث پتروشیمی با خوراک پروپان یا بوتان صرفاً شامل طرح‌هایی خواهد بود که خوراک خود را به طور مستقیم از وزارت نفت یا با یک واسطه از آن وزارت دریافت می‌نمایند.

تبصره 4- متقاضیان خوراک پروپان یا بوتان باید برداشت هم‌زمان پروپان و بوتان به نسبت مورد تأیید وزارت نفت را در طرح‌های خود پیش‌بینی نمایند.

پ - در ماده (5)، عبارت «پالایشگاه/پتروپالایشگاه، حدود برآورد سرمایه‌گذاری برای هر بشکه نفت خام/میعانات» به عبارت «پالایشگاه/پتروپالایشگاه/پتروشیمی، حدود برآورد سرمایه‌گذاری به ازای هر واحد خوراک» اصلاح می‌شود.

ت - در ماده (8)، عبارت «پالایشگاه/پتروپالایشگاه» قبل از عبارت «موضوع قانون» الحاق می‌شود.

ث - بند (1) ماده (11) به شرح زیر اصلاح می‌شود:

1- کمیت، کیفیت، مدت تعهد تأمین خوراک پالایشگاه/پتروپالایشگاه برای (20) سال و برای طرح‌های پتروشیمی با خوراک پروپان یا بوتان برای (12) سال و نیز محل تحویل خوراک.

ج - متن زیر به عنوان بند (3) به ماده (12) الحاق می‌شود:

3- مجوز پیش‌فروش تا سقف پنجاه درصد (50%) فرآورده‌ها معادل حداکثر پنجاه درصد (50%) میزان سرمایه‌گذاری ارزش‌گذاری شده به شرکت‌های خارجی در قبال تأمین مالی خارجی (فاینانس) یا تأمین تجهیزات با فناوری پیچیده به تشخیص وزارت نفت.

چ - در بند (1) ماده (13)، عبارت «یک سال» به عبارت «دو سال» اصلاح و عبارت «(در نوبت)» حذف و در بند (4) ماده مذکور، عبارت «برنامه زمان‌بندی» قبل از عبارت «مجوز صادر شده» الحاق می‌شود.

ح - در ماده (15)، عبارت «بیش از سقف دو میلیون بشکه در روز» به عبارت «برای طرح‌های پالایشگاه/پتروپالایشگاه بیش از سقف دو میلیون بشکه در روز و برای طرح‌های احداث پتروشیمی با خوراک پروپان یا بوتان بیش از سقف هشت میلیون تن در سال» اصلاح و تبصره ماده مذکور به شرح زیر اصلاح می‌شود:

تبصره - در صورتی که مجموع ظرفیت درخواستی متقاضیان واجد شرایط احداث طرح‌های پالایشگاه/پتروپالایشگاه از دو میلیون بشکه در روز یا احداث طرح‌های پتروشیمی با خوراک پروپان یا بوتان از هشت میلیون تن در سال بیشتر شود، علاوه بر اعمال اولویت‌های مذکور در این ماده، وزارت نفت همچنین مجاز است به منظور بهره‌مندی تعداد بیشتری از متقاضیان از تسهیلات مذکور در قانون، با رعایت بازدهی اقتصادی طرح‌ها، سقف ظرفیت خوراک نفت خام، میعانات گازی، پروپان یا بوتان مربوط به هر طرح را به نسبت میزان خوراک در دسترس محدود کند.

خ - در تبصره (1) ماده (17)، عبارت «و نیز سهامداران طرح‌های تکمیل زنجیره ارزش» قبل از عبارت «نخواهد شد» الحاق می‌شود.

د - در جزء (ب) بند (1) ماده (20)، عبارت «پالایشگاه/پتروپالایشگاه» حذف می‌شود.

ذ - مواد (22)، (23)، (24)، (25)، (26) و (27) به شرح زیر اصلاح می‌شوند:

ماده 22- شرکت مجری طرح باید حداقل پانزده درصد (15%) از منابع لازم برای اجرای طرح را متناسب با پیشرفت فیزیکی طرح و مراحل تأمین مالی، از طریق آورده خود تأمین کند. ارائه مستندات مربوط به بورس جهت دریافت مجوز انتشار اوراق موضوع ماده (20) این آیین‌نامه الزامی است.

ماده 23- سهامداران شرکت مجری طرح موظفند حداکثر دو سال پس از دریافت مجوز، نسبت به واگذاری حداقل سی درصد (30%) از سهام شرکت مجری طرح از طریق عرضه سهام یا از طریق صندوق سرمایه‌گذاری پروژه در چهارچوب قوانین مربوط یا انتشار اوراق بهادار قابل تبدیل به سهام اقدام کنند و تمام منابع حاصل از این واگذاری باید صرفاً در اجرای طرح مذکور هزینه شود. در غیر این صورت وزارت نفت مکلف است نسبت به ابطال مجوز خوراک آن‌ها اقدام کند.

تبصره 1- آن دسته از دارایی‌هایی که تأمین مالی آن‌ها از طریق صندوق سرمایه‌گذاری پروژه جهت عرضه به عموم مردم صورت می‌گیرد، از پرداخت عوارض نقل و انتقال معاف هستند.

تبصره 2- شرکت مجری طرح می‌تواند تنها یک مرتبه و در صورت موافقت سازمان بورس و اوراق بهادار نسبت به پذیره‌نویسی بدون حضور متعهد پذیره‌نویس اقدام کند. همچنین شرکت‌ها و نهادهای غیر مالی مورد تأیید این سازمان یا مشارکتی از آن‌ها می‌توانند به عنوان متعهد پذیره‌نویسی ایفای نقش کنند.

تبصره 3- در صورتی که پس از سه مرحله عرضه سهام به ترتیب مورد قبول بورس، بدون قصور یا تقصیر شرکت مجری طرح، خریدار برای سی درصد (30%) سهام عرضه شده یافت نشود، شرکت ذی‌ربط مشمول ابطال مجوز خوراک نخواهد شد.

تبصره 4- نقل و انتقال سهام و دارایی‌های شرکت ناشر به صندوق سرمایه‌گذاری پروژه و همچنین نقل و انتقال دارایی‌های صندوق سرمایه‌گذاری پروژه به شرکت ناشر پس از اتمام پروژه و انحلال صندوق سرمایه‌گذاری پروژه (تبدیل واحدهای صندوق به سهام، در زمان انحلال شرکت پروژه) به عنوان انتقال سهام و دارایی‌های موضوع تبصره‌های (1) و (2) ماده (143) قانون مالیات‌های مستقیم محسوب نمی‌شود.

تبصره 5- شرکت مجری طرح برای تمامی اقدامات مربوط به انتشار و فروش سهام در تمامی تابلوهای بورس‌های اوراق بهادار و بازارهای خارج از بورس مشمول مقررات مالیاتی موضوع مواد (48)، (143) و (143) مکرر قانون مالیات‌های مستقیم در خصوص افزایش سرمایه‌های بعدی خواهد بود.

تبصره 6- واگذاری موضوع این ماده، شامل طرح‌های بهینه‌سازی و ارتقای کمیت و کیفیت فرآورده‌های پالایشگاه‌های موجود نخواهد بود.

ماده 24- دوره تنفس خوراک از زمان شروع تولید طرح با حداقل هشتاد درصد (80%) ظرفیت تولید محصولات مذکور در مجوز طرح آغاز خواهد شد. در صورتی که شرکت مجری طرح، طرح را در گام (فاز) های مختلف با رعایت شروط این قانون در مورد هر گام طراحی کرده باشد، پس از تأیید وزارت نفت در مورد بهره‌برداری از هر گام (فاز) با هشتاد درصد (80%) ظرفیت تولید محصولات آن گام (فاز) می‌تواند تنفس خوراک متناسب با همان گام (فاز) را دریافت کند. سایر شروط بند (ح) ماده (3) قانون نیز در این خصوص برقرار است.

ماده 25- وزارت نفت به درخواست شرکت مجری طرح، پیش از آغاز بهره‌برداری از هر طرح/گام (فاز) هر طرح، مراتب را جهت طی فرایند لازم برای عقد قرارداد با شرکت مجری طرح، به صندوق و بانک عامل پذیرفته شده توسط صندوق اعلام می‌کند. بانک عامل در سقف مصوب هیأت‌امنای صندوق توسعه ملی به میزان سرمایه‌گذاری ارزش‌گذاری شده اعلامی وزارت نفت در مجوز هر طرح، در قبال ترهین طرح به بهره‌برداری رسیده، محصولات تولیدی آن و سایر وثایق به تشخیص بانک عامل، تسهیلات تنفس خوراک هر طرح/هر گام (فاز) طرح را در اختیار شرکت مجری طرح قرار می‌دهد. پرداخت تسهیلات از سوی صندوق/بانک عامل پس از اعلام وزارت نفت مبنی بر تحقق ماده (24) این آیین‌نامه صورت می‌پذیرد. پرداخت تسهیلات تنفس خوراک، مطابق مقررات صندوق صورت می‌گیرد.

ماده 26- پس از تصویب پرداخت تسهیلات تنفس خوراک هر طرح/هر فاز طرح توسط صندوق و تعیین بانک عامل و عقد و نفوذ قرارداد با ذی‌نفع، مراتب به وزارت نفت اعلام می‌شود. در دوره تنفس، وزارت نفت صورتحساب ارزش خوراک تحویلی به پالایشگاه/پتروپالایشگاه/پتروشیمی/تأمین‌کننده خوراک موضوع ماده (35) این آیین‌نامه را به بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران اعلام می‌کند، طی (10) روز پس از دریافت صورتحساب وجه معادل سهم دولت و شرکت ملی نفت ایران از هر صورتحساب در دوره تنفس خوراک، ابتدا در صورت تکافوی سی و پنج درصد (35%) از سهم دریافتی ماهانه صندوق توسعه ملی از صادرات نفت خام، میعانات گازی و گاز، توسط بانک مرکزی از حساب صندوق کسر و به حساب دولت و شرکت ملی نفت ایران (با اولویت پرداخت سهم شرکت ملی نفت ایران) واریز و در صورت عدم تکافو، بابت تسویه بدهی آن‌ها به صندوق توسعه ملی استفاده می‌شود. هیچ یک از نهادها یا شرکت‌های دولتی و حاکمیتی حق ندارد شرکت مالک طرح را به پرداخت بخشی از هزینه خوراک در دوره تنفس خوراک ملزم و در ازای آن، طول دوره تنفس خوراک را طولانی‌تر کند. مقررات مربوط به تسویه حساب خوراک نفت خام و میعانات گازی در سایر قوانین، در مورد طرح‌های موضوع این قانون از پایان دوره تنفس خوراک قابل اجرا خواهد بود.

ماده 27- خوراک تحویلی به واحدهای موضوع قانون، از نظر قواعد مالی در حکم صادرات نفت خام و میعانات گازی است و تنفس خوراک برای اجرای این قانون از محل سهم سالانه صندوق توسعه ملی تا سقف سی و پنج درصد (35%) سهم ماهانه آن صندوق و مطالبات ارزی صندوق توسعه ملی از دولت و شرکت ملی نفت ایران تأمین می‌شود. تسویه حساب این واحدها با صندوق توسعه ملی بابت بازپرداخت اقساط تنفس خوراک، علاوه بر سهم صندوق توسعه ملی از محل فروش خوراک به آن‌ها در طی سنوات آتی خواهد بود. بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران وجوه دریافتی را به عنوان وصولی حاصل از صادرات نفت خام و میعانات گازی لحاظ و سهم ذی‌نفعان را مطابق قانون پرداخت می‌کند.

تبصره - دستورالعمل حسابداری مواد (26) و (27) این آیین‌نامه توسط وزارت نفت و با همکاری وزارت امور اقتصادی و دارایی، بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران، صندوق و سازمان برنامه و بودجه کشور تدوین می‌شود.

ر - در ماده (28)، عبارت «دوره تنفس از پالایشگاه/پتروپالایشگاه» به عبارت «دوره تنفس از طرح‌های» و عبارت‌های «پالایشگاه/پتروپالایشگاه» در ماده مذکور و تبصره آن به واژه «طرح» اصلاح می‌شوند.

ز - متن زیر به عنوان ماده (35) الحاق و شماره مواد بعدی به ترتیب اصلاح می‌شود:

ماده 35- طرح‌های تکمیل زنجیره ارزش با رعایت مقررات مندرج در این قانون و پس از تأیید وزارت نفت در مورد میزان سرمایه‌گذاری انجام شده در آن‌ها مشمول دریافت تنفس خوراک می‌شوند. شرکت مجری طرح تکمیل زنجیره ارزش، باید موضوع تنفس خوراک را با ارجاع به مجوز دریافتی از وزارت نفت در قرارداد تأمین خوراک با شرکت تأمین‌کننده آن لحاظ کند. قرارداد خوراک منعقده فی‌مابین دو شرکت تا پایان دوره تنفس خوراک باید با تأیید وزارت نفت باشد. در این صورت شرکت‌های تابع وزارت نفت معادل مبلغ تنفس خوراک را از دریافت هزینه خوراک شرکت تأمین‌کننده کسر می‌کنند. شرکت مجری طرح تکمیل زنجیره ارزش موظف است پس از اتمام دوره تنفس خوراک نسبت به پرداخت اقساط مربوط به حساب صندوق توسعه ملی مطابق شرایط این قانون اقدام نماید.

ژ - مواد (36) و (40) که با توجه به اصلاح موضوع بند (ز) فوق به عنوان مواد (37) و (41) می‌باشند، به شرح زیر اصلاح می‌شوند:

ماده 37- قیمت نفت خام/میعانات گازی خوراک طرح‌های موضوع قانون، طبق بندهای (ت) و (ث) ماده (4) قانون و قیمت میانگین ماهانه پروپان و بوتان خوراک طرح‌های موضوع قانون بر اساس قیمت‌های صادراتی تحویل روی کشتی (فوب) خلیج فارس شرکت‌های تابع وزارت نفت تعیین و دریافت می‌شود.

ماده 41- مجوزهایی که توسط وزارت نفت بر پایه این آیین‌نامه صادر می‌شود، نباید موجب تضییع حقوق اشخاصی شود که تا کنون از این وزارتخانه مجوز تخصیص خوراک برای احداث پالایشگاه/پتروپالایشگاه/تأسیسات پتروشیمی با خوراک پروپان یا بوتان دریافت کرده‌اند.