مورخ: 1403/11/30
شماره: 140331390002876085
سایر قوانین
درخواست ابطال تبصره 3 ماده 29 بخشنامه شماره 200/98/86 مورخ 1398/9/24 از هیأت تخصصی مالیاتی، بانکی دیوان عدالت اداری
شاکی: آقای الیاس صدقی
طرف شکایت: سازمان امور مالیاتی - وزارت امور اقتصاد و دارایی
موضوع شکایت و خواسته: ابطال تبصره 3 ماده 29 بخشنامه شماره 200/98/86 مورخ 1398/09/24
شاکی دادخواستی به طرفیت سازمان امور مالیاتی به خواسته ابطال بخشنامه فوق‌الذکر به دیوان عدالت اداری تقدیم کرده که به هیأت عمومی ارجاع شده است.
متن مقرره مورد شکایت به قرار زیر می‌باشد:
[مقرره فوق در سربرگ اسناد مرتبط در دسترس است.]
اظهارات شاکی در دادخواست
1- با عنایت به اینکه در تبصره 3 ماده 29 بخشنامه فوق‌الذکر عدم امضا مؤدی در صورت‌مجلس تحویل اسناد و مدارک می‌تواند موجب مفسده کند در آنکه با عدم امضای مؤدی، کارشناس از عدم تحویل بعضی از اسناد و مدارک سخن گوید و برخلاف اصول عدالت مالیاتی برگ تشخیص صادر کند و یا در بعضی موارد با سهل‌انگاری کارشناس در مفقودی بعضی از اسناد و مدارک با توجه به عدم امضا مؤدی احقاق حق ایشان در هیأت‌های حل اختلاف با مشکل جدی روبرو خواهد شد و راهی سخت برای اثبات تحویل اسناد و مدارک ایجاد می‌گردد.
2- از آنجا که رعایت حریم خصوصی اشخاص مورد توجه قانون‌گذار بوده آن‌طور که در اصل 22 قانون اساسی و همچنین اصل 25 قانون اساسی و همین طور ماده 55 قانون آئین دادرسی کیفری و ماده 105 قانون آئین دادرسی کیفری مورد توجه قرار گرفته لذا تحویل اسناد و مدارک با عدم امضای مؤدی در زمانی که اسنادی در صورت‌مجلس قید نشده می‌تواند انکارکننده این حقوق مؤدیان باشد چرا که کارشناس سازمان امور مالیاتی خواهد توانست برخلاف اصول قانون اساسی و همچنین مواد قانونی فوق‌الذکر عمل نماید و اسناد و مدارک تحویل گرفته شده و عنوان نشده در صورت‌مجلس را در غیر از موارد تشخیص مالیات مورد سوء استفاده قرار دهد و مؤدیان در این مورد نخواهند توانست این امر را اثبات نمایند یا به صورت خوش‌بینانه با مسیری سخت روبرو خواهند بود.
3- هر اختیاری به کارشناسان امر تشخیص مالیات باید بر اساس قانون باشد و این اختیار که در تبصره 3 ماده 29 بخشنامه فوق ذکر عنوان گردیده اولاً بیش از حدود اختیارات قانونی مصرح در قوانین است دوماً موجب ایجاد گستردگی اختیارات در تشخیص مالیات می‌گردد، سوماً موجب تضییع حقوق دفاعی مالیاتی مؤدیان می‌باشد.
4- اصولاً با هدف ایجاد صورت‌مجلس تحویل اسناد و مدارک مغایر است چرا که هدف این بوده که مؤدی بتواند اثبات کند که چه مدارکی را تحویل کارشناس داده و زمانی که مؤدی از تحویل اسنادی به کارشناس که در صورت‌مجلس عنوان نشده معترض باشد، با عدم امضا صورت‌مجلس یعنی عدم قبول صورت‌مجلس باز هم راهی به جایی نمی‌برد چرا که باز هم این صورت‌مجلس اعتبار دارد لذا وجود چنین صورت‌مجلسی و یا عدم وجود آن هیچ فایده‌ای برای مؤدی نخواهد داشت.
5- از طرف دیگر صورت‌مجلس به امضای کارشناس سازمان امور مالیاتی می‌رسد که یکی از اوراق مالیاتی است و باید به نحو صحیح منطبق بر ماده 203 قانون مالیات‌های مستقیم به مؤدی ابلاغ گردد و در زمان تسلیم اسناد و مدارک مؤدی و یا نماینده او حضور دارد و عدم امضا مؤدی منطبق 203 قانون مالیات‌های مستقیم ابلاغ صورت نگرفته است و اعتباری ندارد چرا که در این مورد ابلاغ به صورت قانونی هم انجام نمی‌شود اما منطبق بر تبصره 3 ماده 29 بخشنامه فوق‌الذکر اعتبار خواهد داشت که این امر خلاف قانون بوده است.
(تا زمان تهیه این گزارش دفاعیات طرف شکایت ملاحظه نشد)
توجه: ادعای خلاف شرع نشده و اعمال ماده 13 قانون دیوان عدالت اداری تقاضا نشده است.
پرونده کلاسه هـ ت/0300051 در جلسه مورخ 1403/11/07 هیأت تخصصی مالیاتی بانکی مورد بررسی و تبادل نظر واقع که با لحاظ عقیده اتفاقی حاضرین در جلسه با استعانت از درگاه خداوند متعال به شرح ذیل اقدام به صدور رأی می‌نماید:
رأی هیأت تخصصی مالیاتی بانکی دیوان عدالت اداری
نظر به اینکه در مقرره مورد شکایت (تبصره 3 ماده 29 بخشنامه شماره 200/98/86 مورخ 1398/09/24) بیان شده است که صورت‌مجلس ارائه دفاتر، اسناد و مدارک حسب مورد در اجرای این ماده، در دو نسخه تنظیم و پس از امضای حسابرس و مؤدی و یا عدم امضای مؤدی، یک نسخه به مؤدی حسب مورد مقررات تسلیم می‌شود و این مقرره مورد شکایت صرفاً یک امر شکلی در راستای ترتیبات دادرسی مالیاتی و ارائه دفاتر و مستندات توسط مؤدی را بیان می‌نماید که صورت‌جلسه ارائه دفاتر به چه کیفیت و نحوه‌ای تدوین یابد و رسید دفاتر و مستندات مؤدی نیز به وی ارائه شود و اصولاً راجع به پذیرش یا عدم پذیرش مؤدای دفاتر و مستندات و یا رد ادعاهای مؤدی دارای حکمی نمی‌باشد و مفاد این مقرره به معنای پذیرش ماهیت دفاتر و مستندات یا رد آن‌ها نمی‌باشد و فی‌نفسه مغایرتی با قوانین و مقررات ندارد به استناد بند (ب) ماده (84) از قانون دیوان عدالت اداری مصوب 1402 رأی به رد شکایت صادر می‌نماید. رأی یاد شده ظرف بیست روز پس از صدور قابل اعتراض از سوی ریاست گران‌قدر دیوان عدالت اداری یا ده نفر از قضات معزز دیوان عدالت اداری می‌باشد.
محمدعلی برومندزاده
رئیس هیأت تخصصی مالیاتی بانکی دیوان عدالت اداری