ابطال عبارت «بلیط هواپیما» از ستون قواعد ردیف شماره 4 جدول شماره 24 (قواعد کنترلی اختصاصی فیلد روش...

شماره پرونده: 0300001-0401080
مرجع رسیدگی: هیأت عمومی دیوان عدالت اداری
شاکی: آقای بهمن زبردست
طرف شکایت: سازمان امور مالیاتی کشور
موضوع شکایت و خواسته: ابطال عبارت «بلیط هواپیما» از ستون قواعد ردیف شماره 4 جدول شماره 24 (قواعد کنترلی اختصاصی فیلد روش تسویه) ذیل ردیف 22-7 (روش تسویه) از دستورالعمل صدور صورتحساب الکترونیکی سازمان امور مالیاتی کشور به شماره شناسه RC-IITP.IS-V6.9 ابلاغ شده طی اطلاعیه شماره 16926 مورخ 1402/12/10

گردش‌کار:
شاکی به موجب دادخواستی ابطال عبارت «بلیط هواپیما» از ستون قواعد ردیف شماره 4 جدول شماره 24 (قواعد کنترلی اختصاصی فیلد روش تسویه) ذیل ردیف 22-7 (روش تسویه) از دستورالعمل صدور صورتحساب الکترونیکی سازمان امور مالیاتی کشور به شماره شناسه RC-IITP.IS-V6.9 ابلاغ شده طی اطلاعیه شماره 16926 مورخ 1402/12/10 را خواستار شده و در جهت تبیین خواسته به طور خلاصه اعلام کرده است که:

گرچه خرید بلیط هواپیما توسط اشخاص حقیقی، نقدی است اما هنگامی که اشخاص حقوقی، از جمله خود سازمان امور مالیاتی کشور، برای فرستادن کارکنانشان به مأموریت، بلیط هواپیما می‌خرند، از آنجا که چنین پرداختی نیاز به رسیدگی مالی دارد، بر اساس قراردادهایی که با دفاتر فروش بلیط هواپیما دارند، بهای آن را پس از یک تا حتی چهار هفته پرداخت می‌کنند. با این همه در ستون قواعد ردیف 4 جدول شماره 24 (قواعد کنترلی اختصاصی فیلد روش تسویه)، ذیل ردیف 22-7 دستورالعمل صدور صورتحساب الکترونیکی، صدور صورتحساب الکترونیکی فروش بلیط هواپیما را از جمله مواردی ذکر نموده که روش تسویه‌شان الزاماً نقدی است. گرچه این که معیار الزاماً نقدی تلقی شدن موارد مذکور در این ردیف چه بوده مشخص نیست اما در این باره می‌توان از دادنامه شماره 140109970905811289 مورخ 1401/07/19 هیأت عمومی دیوان عدالت اداری وحدت ملاک گرفت و درخواست ابطال از تاریخ تصویب عبارت «بلیط هواپیما» را از ستون قواعد ردیف شماره 4 جدول شماره 24 (قواعد کنترلی اختصاصی فیلد روش تسویه)، ذیل ردیف 22-7 دستورالعمل مورد شکایت، به دلیل مغایرت با تبصره 1 ماده 4 قانون مالیات بر ارزش افزوده مصوب سال 1400 و نیز مغایرت با رأی هیأت عمومی دیوان عدالت اداری، همچنین خروج از حدود اختیار قانونی، از حیث تضییق حدود حکم قانون‌گذار، دارم.

متن مقرره مورد شکایت به شرح زیر است:

مرکز تنظیم مقررات، نظام پایانه‌های فروشگاهی و سامانه مؤدیان
اطلاعیه شماره 16926 تاریخ 1402/12/10
دستورالعمل صدور صورتحساب الکترونیکی اسفند ماه 1402
شماره شناسه سند RC-IITP.IS-V6.9

22-7 روش تسویه

جدول شماره 24- قواعد کنترلی اختصاصی فیلد روش تسویه

تعریف: روش دریافت یا پرداخت مانده حساب مورد تأیید خریدار و فروشنده (ثمن معامله) می‌باشد.

قواعد کنترلی حاکم بر اقلام صورتحساب الکترونیکی (قواعد اختصاصی)

کنترل‌های داده‌ای و ساختاری

نوع فیلد - طول فیلد - Json - اجباری/اختیاری

عددی -1- setm - با توجه به نوع و الگوی صورتحساب تعیین می‌شود.

قواعد کنترل و اعتبارسنجی

ردیف - قواعد - درجه اهمیت

1- روش تسویه شامل: نقدی 1، نسیه 2 و نقدی/نسیه 3 است - مهم.

2- در مورد صورتحساب‌های الکترونیکی از نوع دوم و سوم روش تسویه نقدی است. - مهم.

3- در صورتی که روش تسویه از نوع نقدی/نسیه باشد، ثبت اطلاعات مربوط به فیلدهای مبلغ پرداختی نقدی و مبلغ نسیه اجباری می‌باشد. - مهم.

4- در مورد صورتحساب‌های الکترونیکی با الگوی فروش ارز، قبوض خدماتی، بلیط هواپیما و صادرات، روش تسویه نقدی است. - مهم.

سازمان امور مالیاتی کشور

در پاسخ به شکایت مذکور، مدیرکل دفتر حقوقی و قراردادهای مالیاتی سازمان امور مالیاتی کشور به موجب لایحه شماره 212/9496/ص مورخ 1403/05/15 توضیح داده است که:

از آنجا که به موجب دستورالعمل جدید صدور صورتحساب الکترونیکی نسخه 7.2، که در تیر ماه 1403 در درگاه سازمان امور مالیاتی کشور به نشانی intamedia.ir بخش پایانه‌های فروشگاهی و سامانه مؤدیان، گزینه آئین‌نامه‌ها، دستورالعمل‌ها و نرم‌افزارهای مرتبط بارگذاری شده است؛ دستورالعمل موضوع شکایت (نسخه مورخ اسفند 1402) از جمله ردیف 22-7 آن (روش تسویه) اصلاح گردیده است؛ بنابراین در سامانه مؤدیان، امکان صدور صورتحساب الکترونیکی بلیط هواپیما با هر یک از روش‌های نقدی، نسیه و نقدی/نسیه وجود دارد. از این روی رسیدگی به درخواست ابطال مقرره موضوع شکایت، منتفی شده است و بدین لحاظ، خواهشمند است با عنایت به مواد (82) و (85) «قانون دیوان عدالت اداری»، نسبت به رد درخواست مذکور شاکی فوق‌الذکر در پرونده مورد اشاره، تصمیم مقتضی اتخاذ فرمایند.

هیأت عمومی دیوان عدالت اداری در تاریخ 1404/05/21 با حضور رئیس و معاونین دیوان عدالت اداری و رؤسا و مستشاران شعب دیوان تشکیل شد و پس از بحث و بررسی با اکثریت آرا به شرح زیر به صدور رأی مبادرت کرده است.

رأی هیأت عمومی

با توجه به استدلال‌های مقرر در دادنامه شماره 140109970905811289 مورخ 1401/07/19 هیأت عمومی دیوان عدالت اداری و با لحاظ این که بر اساس تبصره 1 ماده 4 قانون مالیات بر ارزش افزوده مصوب سال 1400 مقرر شده است که: «مطابق این قانون اصل بر نقدی بودن معاملات است مگر این که نسیه بودن معاملات و دریافت و پرداخت‌های مرتبط با آن در سامانه مؤدیان ثبت شده و به تأیید طرفین رسیده باشد و در مواردی که معامله یا قرارداد در سامانه مؤدیان ثبت نشده باشد، آن معامله یا قرارداد نقدی تلقی می‌شود» و در مانحن‌فیه نیز اصل بر نقدی بودن فروش بلیط هواپیما بوده ولی در فروضی که به صورت یکجا و عمدتاً توسط اشخاص حقوقی و دستگاه‌ها بلیط سفارش داده می‌شود و وجوه آن در پایان ماه یا در مدت توافق شده تسویه می‌گردد محروم نمودن اشخاص و دستگاه‌ها از معافیت مالیاتی برخلاف اهداف قانون‌گذار است لذا عبارت «بلیط هواپیما» از ستون قواعد ردیف شماره 4 جدول شماره 24 (قواعد کنترلی اختصاصی فیلد روش تسویه) ذیل ردیف 22-7 دستورالعمل صدور صورتحساب الکترونیکی به شماره شناسه RC-IITP.IS-V6.9 و ابلاغ شده طی نامه شماره 16926 مورخ 1402/12/10 خلاف قانون است و مستند به بند 1 ماده 12 و مواد 13 و 88 قانون دیوان عدالت اداری مصوب سال 1392 از تاریخ تصویب ابطال می‌شود. این رأی بر اساس ماده 93 قانون دیوان عدالت اداری (اصلاحی مصوب 1402/02/10) در رسیدگی و تصمیم‌گیری مراجع قضایی و اداری معتبر و ملاک عمل است.

احمدرضا عابدی
رئیس هیأت عمومی دیوان عدالت اداری