ماده 1312 قانون مدنی

ماده 1312 – احکام مذکور در فوق در موارد ذیل جاری نخواهد بود.

1 – در مواردی که اقامه شاهد برای تقویت یا تکمیل دلیل باشد مثل این که دلیلی بر اصل دعوی موجود بوده ولی مقدار یا مبلغ مجهول باشد و‌ شهادت بر تعیین مقدار یا مبلغ اقامه گردد.

2 – در مواردی که به واسطه حادثه، گرفتن سند ممکن نیست از قبیل حریق و سیل و زلزله و غرق کشتی که کسی مال خود را به دیگری سپرده و تحصیل سند برای صاحب مال در آن موقع ممکن نیست.

3- نسبت به کلیه تعهُّداتی که عادتاً تحصیل سند معمول نمی‌باشد مثل اموالی که اشخاص در مهمانخانه‌ها و قهوه خانه‌ها و کاروانسراها و‌ نمایشگاه‌ها می‌سپارند و مثل حق‌الزحمه اطباء و قابله همچنین انجام تعهُّداتی که برای آن عادتاً تحصیل سند معمول نیست مثل کارهائی که به مقاطعه و ‌نحو آن تعهُّد شده اگر چه اصل تعهُّد به موجب سند باشد

4- در صورتی که سند به واسطه حوادث غیر منتظره مفقود یا تلف شده باشد.

5 – در موارد ضَمان قهری و امور دیگری که داخل در عقود و ایقاعات نباشد.