راهنمای صورتحساب اصلاحی، ابطالی و برگشت از فروش در سامانه مودیان
راهنمای تشخیص و ثبت صورتحسابهای ارجاعی در کارپوشه مؤدیان
صورتحسابهای اصلاحی، ابطالی و برگشت از فروش در گروه صورتحسابهای ارجاعی قرار میگیرند. انتخاب صحیح هر نوع صورتحساب به نوع اشتباه، وضعیت صورتحساب اصلی و میزان کالای برگشتی بستگی دارد.
نکات عمومی و مهم صورتحسابهای ارجاعی
این قواعد در هر سه نوع صورتحساب اصلاحی، ابطالی و برگشت از فروش باید رعایت شوند.
- تعریف صورتحساب ارجاعی
تمام صورتحسابهای اصلاحی، ابطالی و برگشت از فروش، صورتحساب ارجاعی محسوب میشوند.
- تقدم زمانی صورتحساب اصلی
تاریخ صورتحساب ارجاعی باید بعد از تاریخ صورتحساب اصلی باشد.
- اثر صدور صورتحساب ارجاعی
با صدور صورتحساب ارجاعی، صورتحساب جدید جایگزین صورتحساب اصلی میشود. اگر صورتحساب اصلی قبلاً تأیید شده یا تأیید سیستمی شده باشد، تبدیل وضعیت آن به «باطلشده» پس از تأیید صورتحساب ارجاعی انجام میشود.
- ملاک فروش در کارپوشه
هر صورتحساب با وضعیتی غیر از «ابطالشده»، همچنان در حکم فروش مؤدی است.
- امکان صدور صورتحساب ارجاعی
برای تمام صورتحسابهایی که در کارپوشه ابطال نشدهاند، امکان صدور صورتحساب اصلاحی، ابطالی یا برگشت از فروش وجود دارد.
چه زمانی از اصلاح، ابطال یا برگشت از فروش استفاده کنیم؟
نوع صورتحساب ارجاعی را متناسب با ماهیت اشتباه یا رویداد انتخاب کنید.
| نوع صورتحساب | کاربرد اصلی | نمونه وضعیت |
|---|---|---|
| اصلاحی | اصلاح اطلاعات و مقادیر قابل تغییر | اصلاح تعداد، مبلغ یا اطلاعاتی که تغییر آنها مجاز است |
| ابطالی | بیاثر کردن کامل صورتحساب اصلی | اشتباه در هویت خریدار، شناسه کالا، نرخ مالیات یا واحد اندازهگیری |
| برگشت از فروش | ثبت کاهش ناشی از مرجوعی کالا یا خدمت | برگشت بخشی از مقدار یک یا چند ردیف صورتحساب |
نکات مهم صورتحساب ابطالی
در موارد زیر، صدور صورتحساب ابطالی نسبت به اصلاح صورتحساب ضرورت دارد.
- اشتباهات غیرقابل اصلاح
در صورت اشتباه در اطلاعات هویتی مشتری یا اطلاعات اصلی کالا و خدمت، از جمله نام کالا، شناسه کالا یا خدمت، نرخ مالیات و عوارض ارزش افزوده یا واحد اندازهگیری، امکان اصلاح وجود ندارد و صورتحساب باید ابطال شود.
- ثبت مستقل صورتحساب ابطالی
صورتحساب ابطالی خود یک صورتحساب مستقل است و بهعنوان یک رکورد جداگانه در نرمافزار و کارپوشه ثبت میشود؛ مبلغ آن صفر است.
- تغییر تاریخ به قبل از صورتحساب اصلی
تاریخ صورتحساب اصلاحی نمیتواند قبل از تاریخ صورتحساب اصلی باشد. برای ثبت صورتحساب با تاریخ قبلتر، باید صورتحساب اصلی ابطال و صورتحساب جدید با تاریخ موردنظر و با رعایت مهلت 21 روزه سازمان ثبت شود.
- برگشت کامل تمام اقلام
اگر تمام کالاها یا خدمات یک صورتحساب برگشت خورده باشند، صورتحساب باید ابطال شود و برگشت از فروش برای کل صورتحساب صادر نمیشود.
- اثر وضعیت صورتحساب اصلی بر ابطال
اگر صورتحساب اصلی در وضعیت «در انتظار واکنش» یا «عدم نیاز به واکنش» باشد، با صدور صورتحساب ابطالی در همان زمان ابطال میشود. اگر صورتحساب اصلی تأیید شده یا تأیید سیستمی باشد، صورتحساب ابطالی در انتظار واکنش خریدار قرار میگیرد و پس از تأیید خریدار، صورتحساب اصلی به وضعیت «باطلشده» تبدیل خواهد شد.
نکات صورتحساب اصلاحی و برگشت از فروش
در این دو نوع صورتحساب، فقط مقادیر باقیمانده و مورد تأیید باید در صورتحساب جدید درج شوند.
فرض کنید صورتحساب اصلی دارای دو ردیف است: ردیف اول با تعداد 10 عدد و ردیف دوم با تعداد 5 عدد. ردیف اول بهطور کامل مورد تأیید خریدار نیست و از ردیف دوم نیز 3 عدد برگشت داده شده است.
این ردیف باید بهطور کامل از صورتحساب اصلاحی یا برگشت از فروش حذف شود.
در صورتحساب جدید، فقط تعداد باقیمانده یعنی 2 عدد درج میشود.
- مبنای ثبت، مقدار باقیمانده است
در صورتحساب اصلاحی یا برگشت از فروش، ردیفی که بهطور کامل حذف یا برگشت شده است درج نمیشود و برای سایر ردیفها فقط مقدار باقیمانده ثبت خواهد شد.
- محدودیت صدور ارجاعی روی صورتحساب در انتظار واکنش
اگر برای صورتحساب اصلی، صورتحساب اصلاحی صادر شده و اصلاحیه در وضعیت «در انتظار واکنش» باشد، امکان صدور اصلاحی یا برگشت از فروش دیگری بر مبنای آن وجود ندارد. ابتدا خریدار باید به صورتحساب اصلاحی واکنش نشان دهد؛ یا فروشنده صورتحساب اصلاحی را ابطال کند و سپس صورتحساب ارجاعی موردنظر را بر مبنای صورتحساب اصلی صادر نماید.
- صورتحساب عدولشده به دلیل حد مجاز
اگر صورتحساب به دلیل کافی نبودن حد مجاز فروش در کارپوشه خریدار عدول شده باشد، فروشنده باید پس از افزایش حد مجاز، صورتحساب اصلاحی صادر کند تا اعتبار مالیاتی برای خریدار قابل اعمال شود.
جمعبندی کاربردی
هر صورتحسابی که در کارپوشه به وضعیت «ابطالشده» نرسیده باشد، قابلیت صدور صورتحساب اصلاحی، ابطالی یا برگشت از فروش را دارد. با این حال، نوع صورتحساب ارجاعی باید بر اساس ماهیت اشتباه، وضعیت واکنش خریدار و کامل یا جزئی بودن برگشت کالا انتخاب شود.