مرجع رسیدگی: هیات تخصصی اقتصادی مالی
کلاسه پرونده: هـ ع 97/3578
شاکی: شرکت حمل و نقل خوبرانان شرق
طرف شکایت: سازمان امور مالیاتی کشور
موضوع شکایت و خواسته: ابطال بندهای «الف» و «ب» ماده 3 دستورالعمل نحوه اجرای مالیات بر ارزش افزوده و نمونه صورتحساب مورد استفاده در صنعت حمل و نقل جادهای کالا مورخ 1388/08/16
متن مقرره مورد شکایت:
[مقرره فوقالذکر در سربرگ اسناد مرتبط در دسترس است.]
دلایل شاکی برای ابطال مقرره مورد شکایت:
شاکی به موجب دادخواستی تقاضای ابطال مقرره مورد شکایت را مطرح کرده و در تبیین مبنای خواسته خود اعلام کرده است که به موجب ماده 3 قانون مالیات بر ارزش افزوده مقرر شده است که: «ارزش افزوده در این قانون، تفاوت بین ارزش کالاها و خدمات عرضه شده با ارزش کالاها و خدمات خریداری یا تحصیل شده در یک دوره معین میباشد.» بنابراین، بر مبنای حکم مقرر در ماده فوق باید در جریان حمل کالا، صرفاً مابهالتفاوت کرایه پرداختی به راننده و کرایه دریافتی از صاحب کالا منهای وصول حقوق دولتی (حق سازمان راهداری) و حقوق شرکت بیمهای به عنوان مأخذ وصول مالیات بر ارزش افزوده قرار بگیرد. این در حالی است که به موجب مقررات مورد شکایت، کل کرایه دریافتی مأخذ محاسبه مالیات بر ارزش افزوده قرار گرفته است و لذا این مقررات مغایر با ماده 3 قانون مالیات بر ارزش افزوده بوده و ابطال آنها مورد تقاضا میباشد.
خلاصه مدافعات طرف شکایت:
مدیرکل دفتر حقوقی سازمان امور مالیاتی کشور به موجب لایحه شماره 7080/212/د مورخ 1398/02/17 در پاسخ به شکایت مطروحه مواردی را به شرح زیر اعلام کرده است:1- بر اساس مواد 14 و 19 قانون مالیات بر ارزش افزوده، ارائهدهندگان خدمات که مؤدی نظام مالیات بر ارزش افزوده هستند، باید نسبت به صدور صورتحساب اقدام و مالیات و عوارض مربوطه را از دریافتکننده خدمت وصول نمایند و به موجب ماده 21 همین قانون، با تسلیم اظهارنامه مالیاتی و با کسر مالیاتی که طبق مقررات و به موجب صورتحسابهای صادره هنگام خرید پرداخت نمودهاند، این مالیات و عوارض را به حساب سازمان امور مالیاتی واریز نمایند که در این صورت، حکم مقرر در ماده 3 قانون مالیات بر ارزش افزوده در خصوص آنها محقق میگردد.2- با توجه به مقررات ماده 5 قانون مالیات بر ارزش افزوده، فعالیت حمل و نقل کالا مصداق ارائه خدمت تلقی میشود و حملکننده کالا مکلف است که مالیات و عوارض موضوع این قانون را از گیرنده خدمت (صاحب کالا) وصول نماید و در این حالت در صورتی که جابهجایی کالا بر اساس قرارداد حمل و نقل توسط شرکت حمل و نقل و یا وسایل نقلیه آن شرکت انجام شود، مأخذ محاسبه مالیات بر ارزش افزوده کل کرایه بوده و طرف قرارداد مکلف به پرداخت مالیات فوقالذکر است. ولی در صورتی که قرارداد حمل و نقل وجود نداشته باشد و یا وسایل نقلیه به شرکت تعلق نداشته نباشد و صرفاً کمیسیون یا کارمزد دریافت شود، موضوع مشمول بند «ج» ماده 3 بخشنامه مورد شکایت خواهد بود و منصرف از بندهای «الف» و «ب» ماده 3 میباشد.
رأی هیات تخصصی اقتصادی مالی
اولاً بر اساس مواد 14 و 19 قانون مالیات بر ارزش افزوده، ارائهدهندگان خدمات که مؤدی نظام مالیات بر ارزش افزوده هستند، باید نسبت به صدور صورتحساب اقدام و مالیات و عوارض مربوطه را از دریافتکننده خدمت وصول نمایند و به موجب ماده 21 همین قانون، با تسلیم اظهارنامه مالیاتی و با کسر مالیاتی که طبق مقررات و به موجب صورتحسابهای صادره هنگام خرید پرداخت نمودهاند، این مالیات و عوارض را به حساب سازمان امور مالیاتی واریز نمایند که در این صورت، حکم مقرر در ماده 3 قانون مالیات بر ارزش افزوده در خصوص آنها محقق میگردد. ثانیاً با توجه به مقررات ماده 5 قانون مالیات بر ارزش افزوده، فعالیت حمل و نقل کالا مصداق ارائه خدمت تلقی میشود و حملکننده کالا مکلف است که مالیات و عوارض موضوع این قانون را از گیرنده خدمت (صاحب کالا) وصول نماید و در این حالت و در صورتی که جابهجایی کالا بر اساس قرارداد حمل و نقل توسط شرکت حمل و نقل و یا وسایل نقلیه آن شرکت انجام شود، مأخذ محاسبه مالیات بر ارزش افزوده کل کرایه بوده و طرف قرارداد مکلف به پرداخت مالیات فوقالذکر است. ولی در صورتی که قرارداد حمل و نقل وجود نداشته باشد و یا وسایل نقلیه به شرکت تعلق نداشته نباشد و صرفاً کمیسیون یا کارمزد دریافت شود، موضوع مشمول بند «ج» ماده 3 بخشنامه مورد شکایت خواهد بود و منصرف از بندهای «الف» و «ب» ماده 3 میباشد؛ لذا بندهای «الف» و «ب» از بخشنامه مورد شکایت خلاف قانون و خارج از اختیار نبوده به استناد بند «ب» ماده 84 قانون تشکیلات و آئین دادرسی دیوان عدالت اداری مصوب 1392 رأی به رد شکایت صادر و اعلام میکند. رأی صادره ظرف مدت بیست روز از تاریخ صدور از سوی ریاست ارزشمند دیوان عدالت اداری و یا ده نفر از قضات گرانقدر دیوان قابل اعتراض است.