اساسنامه جامعه حسابداران رسمی ایران

هیأت وزیران در جلسه مورخ 28/6/1378 بنا به پیشنهاد شماره 25897 مورخ 30/7/1375 وزارت امور اقتصادی و دارایی و به استناد تبصره (2) ماده واحده قانون استفاده از خدمات تخصیص و حرفه‌ای حسابداران ذی‌صلاح به عنوان حسابداران رسمی - مصوب 1372-، اساسنامه جامعه حسابداران رسمی ایران را به شرح زیر تصویب نمود:

ماده 1- در این اساسنامه اصطلاحات زیر به جای عبارات مشروح مربوط به کار می‌رود:

الف - آئین‌نامه تعیین صلاحیت: آئین‌نامه تعیین صلاحیت حسابداران رسمی و چگونگی انتخاب آنان - موضوع تصویب‌نامه شماره 9045/ت 13875 هـ مورخ 23/7/1374 هیأت وزیران.

ب - هیأت تشخیص صلاحیت: هیأت تشخیص صلاحیت حسابداران رسمی موضوع ماده 1 آئین‌نامه تعیین صلاحیت.

پ - جامعه: جامعه حسابداران رسمی ایران.

ت - خدمات تخصصی و حرفه‌ای: خدمات یاد شده به امور ذیل اطلاق می‌شود:

- خدمات حسابرسی شامل انواع حسابرسی؛

- بازرسی قانونی؛

- مشاوره مدیریت مالی؛

- طراحی و پیاده‌سازی سیستم مالی؛

- خدمات مالی و حسابداری و مالیاتی؛

- نظارت بر تصفیه؛

و خدماتی که توسط دادگاه‌ها و مراجع قضایی در چهارچوب موارد فوق‌الذکر ارجاع و توسط حسابدار رسمی پذیرفته می‌شود.

تبصره - تشخیص سایر موارد در چهارچوب مقررات این اساسنامه و قوانین بر عهده شورای عالی جامعه است.

ث - حسابدار رسمی شاغل و غیر شاغل: آن دسته از حسابداران رسمی که تمام وقت خود را به خدمات حسابرسی و بازرسی قانونی و سایر خدمات تخصصی و حرفه‌ای (موضوع بند «ت» فوق‌الذکر) تخصیص دهند و دارای مشاغل دیگری اعم از موظف و غیر موظف ( به استثنای تدریس پاره وقت در دانشگاه‌ها و مؤسسات آموزش عالی به استثنای اعضای هیأت علمی دانشگاه‌ها و مؤسسات آموزش عالی و پژوهشی و سایر مشاغل آموزشی با رعایت مقررات استخدامی مربوط ) نباشد، حسابدار رسمی شاغل نامیده می‌شوند و در غیر آن صورت حسابدار رسمی غیر شاغل شناخته خواهند شد.

ج - قانون: قانون استفاده از خدمات تخصصی و حرفه‌ای حسابداران ذی‌صلاح به عنوان حسابداران رسمی - مصوب 1372-.

ماده 2- هدف از تشکیل جامعه عبارت است از تنظیم امور و اعتلای حرفه حسابداری و حسابرسی در کشور و نظارت حرفه‌ای بر کار حسابداران رسمی از طرق:

الف - تشکل حسابدار رسمی.

ب - بهبود و گسترش خدمات حرفه‌ای از طریق کمک در تهیه، تدوین، اشاعه و ارتقای اصول و استانداردهای حسابداری، حسابرسی، خدمات مالی و آئین‌نامه رفتار حرفه‌ای.

پ - بالا بردن دانش تخصصی حسابداران رسمی حرفه‌ای از طریق گسترش و بهبود آموزش، انجام تحقیقات و انتشار نشریات تخصصی و حرفه‌ای.

ت - حمایت از حقوق حرفه‌ای اعضا.

ث - برقراری ارتباط مستمر فنی و حرفه‌ای بین اعضا.

ج - ارتباط با مؤسسات و تشکل‌های حرفه‌ای منطقه‌ای و بین‌المللی و در صورت نیاز عضویت در آن‌ها.

ماده 3- اشخاصی که در اجرای آئین‌نامه تعیین صلاحیت به عنوان حسابدار رسمی انتخاب می‌گردند با رعایت مقررات این اساسنامه عضو جامعه می‌باشند.

تبصره 1- اشخاصی که عنوان حسابدار رسمی آن‌ها لغو می‌شود، مجاز به استفاده از عنوان یاد شده نیستند و عضویت آن‌ها در جامعه منتفی است.

تبصره 2- مؤسسات حسابرسی موضوع تبصره (3) قانون، عضو جامعه هستند.

تبصره 1- دستورالعمل مربوط به نحوه برگزاری انتخابات شورای عالی شامل طرز تشکیل جلسه و انتخابات هیأت‌رئیسه جلسه، نحوه داوطلب شدن برای عضویت در شورای مذکور، چگونگی اداره جلسه، حد نصاب اعتبار جلسه، طرق اخذ آرا و شیوه نظارت بر برگزاری انتخابات، برای اولین دوره با پیشنهاد هیأت مؤسس (موضوع تبصره 2 قانون) به تصویب وزیر امور اقتصادی و دارایی می‌رسد.
بعد از تشکیل شورای عالی، هرگونه تغییر در دستورالعمل یاد شده بنا به پیشنهاد شورای مذکور و تصویب وزیر امور اقتصادی و دارایی صورت خواهد گرفت.

تبصره 2- شرایط داوطلبان برای عضویت در شورای عالی به شرح ذیل است:
الف - مفاد بندهای «الف»، «ب»، «ت»، «ث»، «ج» ماده 16 این اساسنامه.
ب - داشتن حداقل ده سال سابقه کار حسابرسی، خدمات مالی، طراحی سیستم و یا مدیریت مالی بعد از اخذ مدرک کارشناسی (لیسانس).

تبصره 3- تطبیق صلاحیت داوطلب عضویت در شورای عالی با شرایط مذکور در تبصره (2) بالا بر عهده وزیر امور اقتصادی و دارایی می‌باشد.

تبصره 4- مدت عضویت اعضای شورای عالی سه سال است و انتخاب مجدد آن‌ها در دوره‌های متوالی مجاز است. اعضای قبلی تا انتخاب اعضای جدید موظف به ادامه کار هستند و در صورت فوت، استعفا یا لغو عنوان حسابدار رسمی آن‌ها، عضو جدید از میان اعضای علی‌البدل برای مدت باقی‌مانده جایگزین می‌شود.

تبصره 5- سه نفر ناظر به ترتیب ذیل بدون داشتن حق رأی در جلسات شورای عالی شرکت خواهند کرد:
1- یک نفر نماینده به انتخاب وزیر امور اقتصادی و دارایی؛
2- یک نفر نماینده به انتخاب شورای بورس؛
3- یک نفر نماینده به انتخاب شورای عالی بانک‌ها؛

ماده 7 9 - شورای عالی باید در اولین جلسه هر دوره یک نفر را از بین اعضای خود به عنوان رئیس شورای عالی برای دوره سه ساله انتخاب نمایند.

تبصره 1- تغییر رئیس شورای عالی قبل از انقضای دوره سه ساله بر عهده شورای مذکور می‌باشد.

تبصره 2- رئیس شورای عالی، هماهنگی‌سازی و مدیریت تشکیل جلسات و ابلاغ مصوبات شورای مذکور و سایر موارد ذی‌ربط با وظایف یاد شده را بر عهده خواهد داشت.

تبصره 3- انتخاب مجدد یک فرد برای ریاست شورای عالی در دوره‌های بعد با رعایت مقررات بلامانع است.

ماده 9 10 - جلسات شورای عالی با حضور حداقل هشت (8) نفر از اعضا رسمیت می‌یابد و تصمیمات گرفته شده با آرای حداقل موافق شش (6) نفر از حاضران معتبر است.

ب - هیأت‌مدیره

ماده 10 11 - هیأت‌مدیره جامعه مرکب از سه یا پنج نفر است سه نفر عضو تمام وقت است که از بین اعضای جامعه توسط شورای عالی برای مدت سه سال انتخاب و با حکم رئیس شورای عالی منصوب می‌شوند.

چنانچه بعضی از اعضای هیأت‌مدیره در اثنای مدت یاد شده تغییر یابد، عضو جدید برای مدت باقی مانده انتخاب خواهد شد.

تبصره 2- انتخاب اعضای هیأت‌مدیره از بین اعضای شورای عالی جامعه مجاز نیست.

تبصره 3- انتخاب مجدد اعضای هیأت‌مدیره با رعایت مقررات این اساسنامه برای دوره‌های بعدی بلامانع است.

تبصره 1- رئیس هیأت‌مدیره و دبیرکل جامعه اداره امور اجرایی جامعه را بجز در مواردی که بر عهده ارکان قرار دارد و مسئولیت اجرای مصوبات هیأت‌مدیره را بر عهده خواهد داشت.

ماده 12 13 - وظایف و اختیارات هیأت‌مدیره به شرح زیر است:
1- اجرای مصوبه‌های شورای عالی.
2- تهیه و تنظیم برنامه‌های جامعه در چهارچوب خط‌مشی تعیین شده توسط شورای عالی.
3- تهیه و تنظیم آئین اخلاق و رفتار حرفه‌ای.
3- تهیه و تنظیم و به‌روزرسانی آئین‌نامه‌ها و دستورالعمل‌های موضوع این اساسنامه از جمله آئین اخلاق و رفتار حرفه‌ای، آئین‌نامه انضباطی و نظارت حرفه‌ای و آئین‌نامه‌های مالی، معاملاتی، اداری و استخدامی.
4- تهیه و تنظیم آئین‌نامه‌های انضباطی و نظارت حرفه‌ای.
4- ارجاع دعاوی به داوری و هرگونه صلح و سازش با تصویب شورای عالی و نمایندگی جامعه در طرح و دفاع از دعاوی له و علیه جامعه در مراجع قضایی و شبه قضایی و سایر مراجع قانونی با حق توکیل به غیر ولو کراراً.
5- تهیه و تنظیم آئین‌نامه‌های مالی، معاملاتی، اداری و استخدامی جامعه.
6 5 - تهیه و تنظیم بودجه سالانه.
7 6 - تهیه صورت‌های مالی و گزارش فعالیت سالانه هیأت‌مدیره و ارائه آن‌ها به هیأت عالی نظارت و شورای عالی.
8 7 - تشکیل کارگروه‌های تخصصی و انتخاب اعضای کارگروه‌های یاد شده پس از تأیید صلاحیت توسط شورای عالی.
9 8 - تهیه و آئین‌نامه مربوط به چگونگی تشکیل، وظایف و اختیارات کارگروه‌های تخصصی.
10 9 - عزل و نصب کارکنان و تعیین حقوق و مزایای آن‌ها.
11 10 - تهیه و تنظیم تشکیلات تفصیلی جامعه.
12 11 - اداره امور مالی، معاملاتی و استخدامی.
13 12 - پیشنهاد مبلغ ورودیه و حق عضویت ثابت و متغیر اعضای.
14 13 - عقد هرگونه قرارداد اعم از خرید، فروش، اجاره، اخذ تسهیلات مالی و هر نوع معامله دیگر در حدود فعالیت و بودجه مصوب جامعه.
15 14 - افتتاح حساب‌های بانکی
16- نمایندگی جامعه در کلیه مراجع قانونی با حق توکیل به غیر، ارجاع به داوری و در موارد لازم هرگونه صلح و سازش.
17 15 - تهیه و تصویب دستورالعمل‌های مورد نیاز برای اجرای وظایف محول شده.

ماده 13 14 - جلسات هیأت‌مدیره با حضور اکثریت اعضا رسمیت می‌یابد و تصمیمات گرفته شده با رأی موافق اکثریت اعضای هیأت‌مدیره معتبر است. آئین‌نامه داخلی هیأت‌مدیره توسط هیأت یاد شده تهیه و به تصویب شورای عالی می‌رسد.

ماده 14 15 - کارگروه‌های تخصصی که با عضویت اعضای جامعه تشکیل می‌شوند مشتمل بر موارد زیر هستند:

1- کنترل کیفیت.

2- فنی.

3- قوانین و مقررات.

4- آئین رفتار حرفه‌ای.

5- آموزش و کار آموزی.

6- مؤسسات حسابرسی.

7- استانداردهای حسابداری و حسابرسی.

8- سایر کارگروه‌های مورد نیاز به پیشنهاد هیأت‌مدیره و تصویب شورای عالی.

تبصره - کارگروه‌های یاد شده دارای ماهیت فنی و تخصصی بوده و نظرهای آنان جنبه مشورتی دارد و تحت نظر ارکان ذی‌ربط و بر اساس مقررات این اساسنامه فعالیت می‌نمایند.

پ - هیأت عالی نظارت

ماده 15 16 - هیأت عالی نظارت مرکب از یک نفر رئیس و دو نفر عضو است که بر اساس شرایط ذیل از بین حسابداران رسمی عضو جامعه توسط وزیر امور اقتصادی و دارایی برای مدت دو سال تعیین می‌شوند و به صورت تمام وقت انجام وظیفه می‌نماید و انتخاب مجدد آن‌ها برای دوره‌های بعدی بلامانع است:

الف - حسن شهرت و تعهد عملی به احکام دین مبین اسلام.

ب - وفاداری به قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران.

ت - داشتن تابعیت دولت جمهوری اسلامی ایران.

ج - نداشتن سوابق سوء حرفه‌ای، مالی و اداری.

ماده 16 17 - به منظور حصول اطمینان از رعایت مقررات مربوط و احراز کفایت نظارت حرفه‌ای، هیأت عالی نظارت دارای وظایف ذیل می‌باشد:

ماده 17 18 - هیأت عالی نظارت در صورت لزوم می‌تواند در اجرای وظایف خود از خدمات حسابداران رسمی - شاغل و غیر شاغل - و مؤسسات حسابرسی عضو و سایر کارشناسان غیر مالی استفاده کند. ضوابط حق‌الزحمه اشخاص یاد شده به پیشنهاد هیأت عالی نظارت و تصویب شورای عالی جامعه وزیر امور اقتصادی و دارایی مشخص می‌شود.

ماده 19 20 - دبیرخانه هیأت عالی نظارت زیر نظر رئیس آن اداره می‌شود. تشکیلات دبیرخانه به پیشنهاد هیأت عالی نظارت به تصویب شورای عالی جامعه وزیر امور اقتصادی و دارایی می‌رسد.

ماده 20 21 - کلیه هزینه‌های هیأت عالی نظارت و هزینه‌های موضوع ماده (17) مواد (18) و (20) این اساسنامه از محل بودجه جامعه تأمین و پرداخت می‌شود. هیأت‌مدیره موظف است هر سال ضمن بودجه تنظیمی خود، هزینه‌های هیأت عالی نظارت را با نظر هیأت یاد شده پیش‌بینی و در بودجه جامعه منظور و تقدیم شورای عالی جامعه جهت تصویب تقدیم به وزیر امور اقتصادی و دارایی کند.

ماده 21 22 - هیأت‌مدیره، رئیس هیأت‌مدیره و دبیرکل جامعه، حسابداران رسمی و مؤسسات حسابرسی عضو مکلفند امکانات و تسهیلات لازم را برای انجام وظایف هیأت عالی نظارت فراهم کنند و کلیه اطلاعات، اسناد و مدارک مورد درخواست را در اختیار آن‌ها یا نمایندگانشان قرار دهند.

ماده 22 23 - هیأت عالی نظارت موظف است به طور مستمر گزارش فعالیت‌های خود را حسب مورد به وزیر امور اقتصادی و دارایی، شورای عالی و هیأت‌مدیره ارسال کند.

ماده 23 24 - آئین‌نامه چگونگی انجام وظایف هیأت عالی نظارت (در خصوص مواردی که در مقررات این اساسنامه پیش‌بینی شده است) توسط هیأت یاد شده تهیه و به تصویب وزیر امور اقتصادی و دارایی می‌رسد.

ماده 24 25 - مؤسسه حسابرسی، مؤسسه‌ای است که به منظور انجام خدمات حسابرسی، بازرسی قانونی و سایر خدمات تخصصی و حرفه‌ای مندرج در بند (ت) ماده 1 این اساسنامه، توسط حداقل سه نفر حسابدار رسمی شاغل و بر اساس شرایط زیر تشکیل می‌شود:

1- مؤسسه حسابرسی پس از صدور مجوز تأسیس توسط جامعه، باید بر طبق مقررات به عنوان مؤسسه انتفاعی غیر تجاری ثبت شود.

2- در نام هر مؤسسه حسابرسی باید عبارت «مؤسسه حسابرسی» و به دنبال نام مؤسسه، عبارت «حسابداران رسمی» قید شود.

4- شرکای مؤسسه حسابرسی در مقابل فعالیت‌های مؤسسه و اشخاص ثالث مسئولیت تضامنی دارند.

ماده 25 26 - اساسنامه هر یک از مؤسسات حسابرسی با رعایت کلیه موارد پیش‌بینی شده در اساسنامه نمونه‌ای که بنا به پیشنهاد هیأت‌مدیره جامعه به تصویب شورای عالی می‌رسد، تنظیم و پس از تأیید رئیس هیأت‌مدیره و دبیرکل جامعه به ثبت خواهند رسید. مرجع ثبت مؤسسات، تنها مؤسساتی را به نام «مؤسسه حسابرسی» ثبت می‌کند که از جامعه حسابداران رسمی ایران اجازه تأسیس دارند.

ماده 26 27 - مؤسسات حسابرسی موظفند کلیه مقرراتی را که در مورد تشکیل، اداره و نحوه فعالیت مؤسسات حسابرسی توسط جامعه وضع می‌شود، رعایت کنند.

ماده 27 28 - آئین‌نامه اجرایی این فصل توسط هیأت‌مدیره تهیه و به تصویب شورای عالی جامعه می‌رسد.

ماده 28 29 - به منظور اطمینان از ارتقای کیفیت خدمات حرفه‌ای اعضا، هماهنگی در روش‌های انجام امور حسابرسی و بازرسی قانونی، افزایش کیفیت گزارش‌های حسابداران رسمی و مؤسسات حسابرسی، پیشگیری از رفتار ناسازگار با شئون حرفه‌ای و ضرورت گذراندن دوره‌های باز آموزی توسط اعضا، همچنین رعایت مقررات قانونی مربوط شامل مفاد این اساسنامه و آئین‌نامه‌ها و دستورالعمل‌های اجرایی آن، جامعه بر کار حرفه‌ای حسابداران رسمی و مؤسسات حسابرسی نظارت مستمر دارد کارگروه‌های تخصصی و هیأت عالی نظارت می‌توانند پرونده‌ها، اطلاعات و مدارک مؤسسات حسابرسی و شاغلان انفرادی را در محل استقرار آن‌ها یا در محل جامعه بررسی کنند .

تبصره 1- نظارت جامعه بر فعالیت حرفه‌ای اعضا از طریق کارگروه‌های تخصصی ذی‌ربط با نظارت ارکان صلاحیت‌دار جامعه انجام می‌گیرد. حسابداران رسمی و مؤسسات حسابرسی موظفند پرونده‌ها، اطلاعات و مدارک مورد نیاز را برای بررسی در اختیار کارگروه‌ها قرار دهند. کارگروه‌های تخصصی یاد شده وظیفه بررسی، رسیدگی، اظهارنظر و ارائه گزارش مقتضی به ارکان ذی‌صلاح جامعه را انجام خواهند داد.

تبصره 2- کلیه اطلاعات، مدارک و پرونده‌های یاد شده در این ماده جزء اسناد طبقه‌بندی شده تلقی می‌شود و به صورت امانت در اختیار اعضای کارگروه‌ها و مأموران آن‌ها قرار می‌گیرد و افشای مطالب آن‌ها منحصراً در مراجع ذی‌صلاح مجاز است.

ماده 29 30 - رعایت مقررات جامعه و پیروی از رهنمودها و تذکرات ابلاغ شده از سوی ارکان ذی‌صلاح جامعه در مورد رفع نارسایی‌های خدمت حرفه‌ای اعضا توسط آن‌ها الزامی است. عدم توجه اعضا به موارد اعلام شده در این فصل، مستلزم احاله نتیجه رسیدگی به هیأت‌های انتظامی است.

ماده 31 32 - به منظور رسیدگی به تخلفات انتظامی اعضای جامعه از مقررات مربوط، هیأت‌های انتظامی بدوی و هیأت عالی انتظامی تشکیل می‌شوند.

تبصره - هیأت‌های انتظامی بدوی به تعداد مورد نیاز تشکیل می‌گردند.

ماده 32 33 - هر یک از هیأت‌های انتظامی بدوی دارای سه عضو اصلی و یک عضو علی‌البدل است که توسط شورای عالی تعیین و برای مدت سه سال منصوب می‌شوند. تغییر هر یک از اعضای هیأت‌های یاد شده قبل از پایان دوره تصدی آن‌ها منحصراً با تصمیم دو سوم آرای اعضای شورای عالی انجام می‌شود.

تبصره 1- عضو علی‌البدل در غیاب هر یک از اعضای اصلی، به جای آن انجام وظیفه می‌کند و همان وظایف و اختیارات و مسئولیت‌های عضو اصلی را بر عهده دارد.

تبصره 2- اعضای هیأت‌های انتظامی بدوی باید از بین حسابداران رسمی غیر شاغل انتخاب شوند و هیچ یک از آن‌ها نمی‌توانند در بیش از یک هیأت انتظامی عضویت داشته باشند.

تبصره 3- رئیس و نایب‌رئیس هر یک از هیأت‌های انتظامی بدوی توسط شورای عالی تعیین می‌شود.

تبصره 4- انتخاب مجدد اعضای هیأت‌های مذکور بلامانع است.

تبصره 5- جلسات هیأت‌ها با حضور کلیه اعضا معتبر است.

ماده 33 34 - هیأت عالی انتظامی مرکب از سه عضو اصلی و سه عضو علی‌البدل است. هیأت یاد شده با ترکیب زیر تشکیل می‌شود:

1- یک نفر حسابدار رسمی غیر شاغل به انتخاب شورای عالی جامعه.

2- یک نفر حسابدار رسمی به انتخاب وزیر امور اقتصادی و دارایی.

3- یک نفر متخصص رشته حقوق به انتخاب وزیر دادگستری.

تبصره 1- وزیر امور اقتصادی و دارایی و وزیر دادگستری و شورای عالی جامعه هر کدام یک نفر را - بر حسب مورد ذی‌ربط با همان شرایط مقرر در بندهای بالا برای عضو اصلی - به عنوان عضو علی‌البدل تعیین خواهد نمود.

تبصره 2- عضو علی‌البدل در غیاب هر یک از اعضای اصلی به جای آن‌ها انجام وظیفه می‌کند و همان اختیارات و مسئولیت‌های عضو اصلی را بر عهده دارد. هر عضو علی‌البدل، بر حسب مورد، به جای عضو اصلی مربوط فعالیت می‌نماید.

تبصره 3- اعضای حسابدار رسمی هیأت عالی انتظامی نمی‌توانند در هیأت‌های انتظامی بدوی عضویت داشته باشند.

تبصره 4- رئیس و نایب‌رئیس هیأت عالی انتظامی توسط وزیر امور اقتصادی و دارایی تعیین می‌شود.

ماده 34 35 - اعضای شورای عالی، هیأت‌مدیره، هیأت عالی نظارت، کارگروه‌های تخصصی موضوع ماده (14) ماده (15) این اساسنامه نمی‌توانند به عضویت هیأت عالی انتظامی و هیأت‌های انتظامی بدوی درآیند.

ماده 35 36 - تنبیه‌های انضباطی اعضا به شرح زیر است:

1- اخطار بدون درج در پرونده.
2- توبیخ با درج در پرونده.
3- ممنوعیت از پذیرش کار جدید برای مدت معین.
3- ممنوعیت انعقاد هرگونه قرارداد خدمات حرفه‌ای و تخصصی و پذیرش بازرسی قانونی و حسابرسی در دوره معین.
4- تعلیق عضویت تا یک سال.
5- تعلیق عضویت بیش از یک سال.
5- تعلیق عضویت از یک تا پنج سال.
6- لغو عنوان حسابدار رسمی.

تبصره 2- در خصوص تنبیه‌های انضباطی موضوع ردیف‌های (3) تا (6) این ماده، پس از صدور رأی توسط هیأت انتظامی بدوی، مفاد آن توسط دبیرکل به متهم ابلاغ می‌شود. متهم می‌تواند ظرف مدت یک ماه از تاریخ ابلاغ، درخواست تجدیدنظر نماید و دفاعیات خود را کتباً به هیأت عالی انتظامی تسلیم کند.

تبصره 3- دبیرکل جامعه نیز می‌تواند ظرف مهلت مقرر در تبصره (2)، از رأی یاد شده تقاضای تجدیدنظر نماید و آن را به طور کتبی به هیأت عالی انتظامی تسلیم کند.

تبصره 4- هیأت عالی انتظامی با دعوت از متهم و انجام بررسی‌های لازم، رأی مقتضی را صادر می‌کند. این رأی در خصوص تنبیه‌های انضباطی ردیف‌های (3) و (4) این ماده قطعی و لازم‌الاجرا است و عدم تسلیم به موقع دفاعیه یا عدم حضور متهم در جلسات رسیدگی، مانع از صدور رأی نیست. قطعی شدن رأی صادره در مورد تنبیه‌های انضباطی ردیف‌های (5) و (6) منوط به تأیید وزیر امور اقتصادی و دارایی می‌باشد. چنانچه وزیر امور اقتصادی و دارایی رأی هیأت عالی انتظامی را در موارد یاد شده نقض نمایند، موضوع و پرونده مربوط را به هیأت تشخیص صلاحیت برای اتخاذ رأی نهایی ارجاع می‌دهد.

تبصره 5- بندهای (ج) و (د) ماده 2 آئین‌نامه تعیین صلاحیت تنها پس از ارجاع وزیر امور اقتصادی و دارایی (مذکور در تبصره 4 بالا) اجرا می‌شود.

تبصره 6- چنانچه متهم یا دبیرکل جامعه ظرف مدت یک ماه از تاریخ ابلاغ رأی، به آرای صادر شده توسط هیأت انتظامی بدوی - موضوع تنبیه‌های ردیف‌های (3) تا (6) ماده (35) ماده (36) این اساسنامه - کتباً اعتراض کند، موضوع قابل طرح در مرجع تجدیدنظر است، در غیر این صورت آرای صادره پس از انقضای مهلت یاد شده قطعی و لازم‌الاجرا است. در صورت انجام اعتراض در ظرف مهلت یاد شده، پرونده مربوط به هیأت عالی انتظامی ارسال خواهد شد.

ماده 36 37 - رسیدگی به تخلفات انتظامی اعضای شورای عالی جامعه تنها در صلاحیت هیأت عالی انتظامی است و هیأت مذکور رأساً به آن رسیدگی و رأی قطعی و نهایی صادر می‌نماید.

ماده 37 38 - انصراف اعضا از عضویت در جامعه، مانع رسیدگی و اعمال تنبیه‌های انضباطی عضو متخلف نیست.

ماده 38 39 - آن دسته از اعضای جامعه که به تنبیه‌های مقرر در ردیف‌های (4)، (5) و (6) ماده (35) ماده (36) این اساسنامه به طور قطعی محکوم می‌شوند، به ترتیب برای مدت (4) سال، (10) سال و به طور دائم در ارکان جامعه نمی‌توانند عضویت داشته باشند.

ماده 39 40 - درخواست پذیرش مجدد اشخاصی که عنوان حسابدار رسمی آن‌ها لغو می‌شود تا مدت (5) سال در هیأت تشخیص صلاحیت قابل طرح نیست.

ماده 40 41 - آئین‌نامه اجرایی این فصل مشتمل بر نحوه رسیدگی هیأت‌های، تعیین انواع تخلفات انتظامی متناسب با تنبیهات و سایر موارد مربوط با پیشنهاد شورای عالی و به تصویب مشترک وزرای امور اقتصادی و دارایی و دادگستری خواهد رسید.

ماده 41 42 - درآمدهای جامعه به شرح زیر است:

1- ورودیه اعضا.

2- حق عضویت (ثابت و متغیر).

3- درآمد برگزاری برنامه‌های آموزشی و پژوهشی، همایش‌ها و انتشارات.

4- کمک‌های داوطلبانه و هدایای اشخاص.

تبصره 1- مبلغ ورودیه و حق عضویت، پس از اعمال نظارت مندرج در مواد (50)، (51) و (52) مواد (51)، (52) و (53) قابل وصول است.

تبصره 2- دریافت کمک‌های داوطلبانه و هدایا پس از تصویب شورای عالی مجاز است.

تبصره 3- وجوه پرداختی موضوع این ماده توسط اعضا و دیگر اشخاص، از نظر مالیاتی جزء هزینه‌های قابل قبول آن‌ها به حساب می‌آید.

ماده 42 43 - هزینه‌ها و پرداخت‌های جامعه در چهارچوب بودجه مصوب و با رعایت مقررات این اساسنامه و آئین‌نامه‌های مربوط انجام می‌شود.

ماده 43 44 - کلیه اسناد و اوراق مالی و تعهدآور، افتتاح حساب‌های بانکی و برداشت از آن‌ها مشترکاً با امضای دبیرکل و یکی از اعضای هیأت‌مدیره خواهد بود و در غیاب دبیرکل به امضای مشترک دو نفر از اعضای هیأت‌مدیره - که یکی از آن‌ها توسط دبیرکل معرفی می‌شود - معتبر می‌باشد.

ماده 44 45 - سال مالی جامعه از تاریخ اول فروردین ماه هر سال شروع و در پایان اسفند ماه همان سال خاتمه می‌یابد. اولین دوره مالی جامعه، از تاریخ تشکیل آن شروع می‌شود.

ماده 45 46 - در صورت انحلال جامعه، مازاد دارایی بر بدهی آن، مطابق نظر وزیر امور اقتصادی و دارایی، به مؤسسات علمی - فرهنگی غیر انتفاعی کشور واگذار می‌شود.

ماده 46 47 - هیأت‌مدیره موظف است صورت‌های مالی جامعه و گزارش سالانه خود را حداکثر دو ماه پس از پایان سال مالی به هیأت عالی نظارت و وزیر امور اقتصادی و دارایی ارائه نمایند.

ماده 47 48 - هیأت عالی نظارت مکلف است ظرف مدت یک ماه از تاریخ دریافت صورت‌های مالی و گزارش‌های هیأت‌مدیره، گزارش رسیدگی خود را مطابق مقررات ردیف‌های (الف) و (ب) ماده (16) ماده (17) این اساسنامه، به شورای عالی و وزیر امور اقتصادی و دارایی ارائه کند.

ماده 48 49 - شورای عالی موظف است حداکثر ظرف یک ماه از تاریخ دریافت گزارش هیأت عالی نظارت، در خصوص صورت‌های مالی و گزارش هیأت‌مدیره تصمیم‌گیری کند.

ماده 49 50 - خلاصه تصمیمات شورای عالی و هیأت‌مدیره باید به نحو مقتضی به اطلاع اعضای جامعه و وزیر امور اقتصادی و دارایی برسد.

ماده 50 51 - شورای عالی باید موارد ذیل را برای وزیر امور اقتصادی و دارایی ارسال نماید:

الف - آئین‌نامه‌های موضوع بندهای (3) و (4) ماده 6 ماده 8 این اساسنامه.

ب - مبلغ ورودیه و حق عضویت ثابت و متغیر اعضا موضوع بند (13) ماده 6 ماده 8 این اساسنامه.

ماده 51 52 - وزیر امور اقتصادی و دارایی موارد یاد شده در ماده (50) ماده (51) را ظرف حداکثر مدت یک ماه از تاریخ وصول آن‌ها، مورد بررسی قرار داده و موارد مغایرت آن‌ها را با قوانین و مقررات جاری کشور تعیین و با ذکر دلیل به شورای عالی جامعه اعلام می‌نماید. در صورت نبودن مغایرت‌های یاد شده، موضوع عدم مغایرت توسط وزیر ظرف مهلت مذکور برای شورای عالی ارسال می‌گردد و چنانچه ظرف مهلت مزبور اعلام نظر ننمایند، در حکم موافقت وی تلقی خواهد شد و مصوبه شورای عالی قابل اجراست.

ماده 52 53 - شورای عالی موظف است مغایرت‌های اعلامی توسط وزیر امور اقتصادی و دارایی را رفع کند و آن را برای وی جهت بررسی مجدد برابر با ماده (51) 52 ارسال نمایند. در هر صورت رفع مغایرت‌های یاد شده توسط شورای عالی الزامی است.

ماده 53 54 - در مواردی که وزیر امور اقتصادی و دارایی در امور مربوط به وظایف و مسئولیت‌های اعضای هیأت‌مدیره، اعضای هیأت‌های انتظامی، اعضای شورای عالی، اعضای هیأت عالی نظارت و یا سایر اعضای جامعه، تخلف مالی، اداری و انتظامی و یا سایر تخلفات حرفه‌ای مشاهده و یا احراز نماید رسیدگی به امر را به مراجع قانونی ذی‌صلاح ارجاع و پیگیری خواهد نمود.

ماده 54 55 - هیأت تشخیص صلاحیت بعد از تأیید نهایی صلاحیت حسابداران رسمی، فهرست آنان را برای صدور کارت شناسایی عکسدار به دبیرکل جامعه به طور کتبی معرفی خواهد کرد.

ماده 55 56 - کلیه حسابداران رسمی باید دارای کارت شناسایی عکسدار باشند و این کارت به منزله پروانه حسابداری رسمی محسوب می‌شود. اشتغال هر حسابدار رسمی به خدمات تخصصی و حرفه‌ای (موضوع بند «ت» ماده «1» این اساسنامه) منوط به دارا بودن کارت یاد شده می‌باشد.

ماده 57 58 - دبیرکل جامعه در دی ماه هر سال صورت اسامی کلیه حسابداران رسمی را با قید شاغل و غیر شاغل در روزنامه رسمی و حداقل یکی از روزنامه‌های کثیرالانتشار منتشر خواهد نمود و اسامی اشخاصی که طی هر سال به عنوان حسابدار رسمی آنان لغو یا تعلیق می‌گردد باید بلافاصله از راه‌های یاد شده به اطلاع عموم، وزیر امور اقتصادی و دارایی و ارکان جامعه و هیأت تشخیص صلاحیت برسد.

ماده 58 59 - جامعه حسابداران رسمی ایران جامعه‌ای حرفه‌ای و غیر سیاسی است و از مجامع حرفه‌ای موضوع بند (4) ماده (2) قانون مالیات‌های مستقیم - مصوب 1366- به حساب می‌آید.

ماده 59 60 - مسئولیت جبران هرگونه خسارتی که از ارائه خدمات تخصصی و حرفه‌ای اعضا به اشخاص ثالث وارد شود بر عهده عضو ذی‌ربط است. در خصوص مؤسسات حسابرسی در صورتی که دارایی‌های مؤسسه برای جبران خسارت کافی نباشد، شرکای مؤسسه حسابرسی متضامناً مسئول تأدیه مانده خسارات هستند.

ماده 60 61 - عضویت حسابداران رسمی شاغل به طور غیر موظف در شورای عالی، هیأت عالی نظارت، هیأت‌های انتظامی هیأت‌های عالی انتظامی و کارگروه‌های تخصصی جامعه از مصادیق خدمات تخصصی و حرفه‌ای موضوع بند (ت) ماده (1) این اساسنامه نیست.

ماده 61 62 - حسابداران رسمی شاغل در سازمان حسابرسی و یا مؤسسات حسابرسی و یا در نزد سایر حسابداران رسمی ارائه‌دهنده خدمات حرفه‌ای مستقل، مجاز به ارائه خدمات تخصصی و حرفه‌ای مستقل از سازمان و مؤسسات و اشخاص یاد شده نیستند و عدم مراعات حکم مذکور، تخلف محسوب می‌شود.

ماده 63 64 - عدم حضور هر یک از اعضای ارکان شورای عالی جامعه به دلایل غیر موجه در سه جلسه متوالی - به تشخیص رئیس شورای عالی به تشخیص حداقل شش نفر از اعضای شورای عالی - به منزله استعفای آن‌ها از عضویت در رکن مربوط است.

ماده 64 65 - آن دسته از مفاد آئین‌نامه تعیین صلاحیت که با مقررات این اساسنامه مغایرت دارند ملغی می‌گردند.

ماده 65 66 - در صورت لزوم، اساسنامه جامعه به ترتیب ذیل اصلاح خواهد شد:

الف - به پیشنهاد شورای عالی و تأیید وزیر امور اقتصادی و دارایی و تصویب هیأت وزیران؛

ب - با پیشنهاد وزیر امور اقتصادی و دارایی و تصویب هیأت وزیران.