ابهامات ناشی از صورت‌جلسه مشورتی شماره 6450/4/30 مورخ 2/7/1367 شورای عالی مالیاتی

گزارش شماره 3120/5/30 مورخ 26/11/1367 دفتر فنی مالیاتی که پیرو گزارش قبلی به شماره 2202/5/30 مورخ 10/8/1367 عنوان جناب آقای حسینی معاونت محترم درآمدهای مالیاتی صادر گردیده، حسب ارجاع مقام مذکور در جلسه مورخ 26/4/1368 هیأت عمومی شورای عالی مالیاتی مطرح است. مضمون گزارش‌های فوق اجمالاً عبارت از این است که در اجرای صورت‌جلسه مشورتی شماره 6450/4/30 مورخ 2/7/1367 شورای عالی مالیاتی موارد زیر به صورت ابهام مطرح می‌باشد:

1- رأی شورای عالی مالیاتی شرکت‌هایی را شامل می‌شود که به موجب قانون عملیات بانکی بدون ربا در آینده ایجاد می‌شود، در حالی که راجع به شرکت‌هایی که به موجب قانون حفاظت و توسعه صنایع ایران مصوب تیر ماه 1358 شورای انقلاب جمهوری اسلامی ایران به تملک بانک‌ها درآمده‌اند یا شرکت‌هایی که تا تاریخ 8/6/1362 ایجاد و یا در فاصله زمانی اجرای قانون عملیات بانکی بدون ربا تا تاریخ لازم‌الاجرا شدن رأی فوق‌الذکر شورای عالی مالیاتی تأسیس شده‌اند تعیین تکلیف نشده است.

2- اتخاذ رویه یکسان ایجاب می‌نماید که ترتیبی برای تشخیص اینکه شرکت‌های مورد نظر طبق قانون عملیات بانکی بدون ربا یا دیگر قوانین ایجاد شده یا می‌شوند و نیز تمام یا قسمتی از سرمایه آن‌ها مطابق آئین‌نامه‌ها و دستورالعمل‌های اجرایی قبول سپرده قانون مذکور تأمین شده است، مشخص گردد.

3- چون تأسیس شرکت‌ها وفق قانون تجارت صورت می‌گیرد و برای عموم از جمله مأموران تشخیص مالیات در روزنامه آگهی می‌شود به علاوه صاحبان سهام یا سهم‌الشرکه به میزان آورده آن‌ها در شرکت کاملاً مشخص شده است و نهایتاً اینکه تا کنون در آگهی‌های صورت گرفته ذکری از قانون عملیات بانکی بدون ربا نشده است در این صورت تشخیص و اثبات اینکه آگهی‌های انجام شده در این مورد صحیح نیست (سهام متعلق به بانک نمی‌باشد) با چه مرجعی و چگونه خواهد بود؟

4- شرکت‌هایی که به موجب مقررات و دستورالعمل‌های صادره مشمول بند «الف» ماده 80 قانون مالیات‌های مستقیم شناخته شده‌اند یا در اجرای تبصره 2 ماده 83 قانون برای آن‌ها تمدید مهلت تسلیم صورت‌های مالی شده است، حال که مشمول مقررات بخش خصوصی می‌شوند از لحاظ تسلیم اظهارنامه، مصوب مجمع عمومی راجع به تصویب ترازنامه و حساب سود و زیان و تقسیم سود، رسیدگی از طریق علی‌الرأس یا به دفاتر، نرخ مالیاتی و مرور زمان مالیاتی و غیره با مشکلاتی مواجه خواهند شد.

دفتر فنی مالیاتی در خاتمه پیشنهاد نموده است که مشکلات موضوع مسائل فوق به وسیله شورای عالی مالیاتی مورد بررسی و اظهارنظر قرار گیرد؛ لذا هیأت عمومی شورای عالی مالیاتی در اجرای بند 3 ماده 255 قانون مالیات‌های مستقیم پس از شور و بررسی، حسب ترتیب بندهای مذکور به شرح آتی اعلام رأی می‌نماید:

1- رأی مذکور شرکت‌هایی را شامل می‌شود که رابطه سرمایه‌گذاری بانک با آن‌ها بعد از تاریخ شروع اجرای قانون عملیات بانکی بدون ربا مصوب 8/6/1362 مجلس شورای اسلامی و صرفاً در اجرای این قانون برقرار گردیده باشد.

2- اعلامیه بانک سرمایه‌گذار یا مؤسس شرکت که طبق مقررات مجاز به قبول سپرده‌های اشخاص می‌باشند برای مأموران تشخیص در این باره قابل قبول می‌باشد.

3- در این خصوص قانون عملیات بانکی بدون ربا و مقررات موضوع آن به منزله خاص وارد بر عام مقرر در قانون تجارت می‌باشد، لذا اعلام بانک بر اساس بند 2 فوق کفایت امر را خواهد نمود.

4- شرکت‌های مورد بحث که به لحاظ سرمایه‌گذاری از محل سپرده‌های سرمایه‌گذاری مدت‌دار برابر رأی یاد شده شورای عالی مالیاتی مشمول بند «ت» ماده 80 شناخته شده‌اند مسلماً جز در مواردی که بیش از 50% سهام آن‌ها به طریق قانونی دیگری متعلق به دولت یا شرکت‌های دولتی و یا مؤسسات وابسته به دولت است از شمول تبصره 3 ماده 80 و تبصره 2 ماده 83 قانون مالیات‌های مستقیم خارج خواهند بود.