بازگشت
193وزارت امور اقتصادی و دارایی - وزارت نفت - وزارت کشور - وزارت دادگستری
وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی - وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی
وزارت ارتباطات و فناوری اطلاعات - سازمان اداری و استخدامی کشور
سازمان برنامه و بودجه کشور - بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران
هیأت وزیران در جلسه 1404/06/09 به پیشنهاد شماره 690368 مورخ 1403/12/25 سازمان برنامه و بودجه کشور (با همکاری وزارت امور اقتصادی و دارایی و بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران) و به استناد بند (ب) ماده (13) قانون برنامه پنج ساله هفتم پیشرفت جمهوری اسلامی ایران مصوب 1403، آئیننامه اجرایی بند یاد شده را به شرح زیر تصویب کرد:
آئیننامه اجرایی بند (ب) ماده (13) قانون برنامه پنج ساله هفتم پیشرفت جمهوری اسلامی ایران
(موضوع ایجاد نظام یکپارچه و هوشمند مدیریت مالی دولت)
ماده 1- در این آئیننامه، اصطلاحات زیر در معانی مشروح مربوط به کار میروند:
1- قانون: قانون برنامه پنج ساله هفتم پیشرفت جمهوری اسلامی ایران مصوب 1403.
2- دستگاه اجرایی: دستگاههای موضوع ماده (5) قانون مدیریت خدمات کشوری مصوب 1386. دستگاههای مستثنا در تبصره جزء (1) بند (ب) ماده (13) قانون از اجرای این آئیننامه مستثنا هستند مگر آنکه در قوانین بودجه سنواتی دایره شمول تعیین ذینفع نهایی گسترش یابد یا حسب مورد در صورت پذیرش دستگاه اجرایی شمول این آئیننامه بر اعتبار آنها قابل انجام باشد.
3- سازمان: سازمان برنامه و بودجه کشور.
4- خزانهداری: خزانهداری کل کشور.
5- بانک مرکزی: بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران.
6- مدیریت مالی دولت: ساز و کارها و رویههای مورد استفاده در مراحل مختلف چرخه بودجه (تهیه بودجه، اجرای بودجه، نظارت، حسابداری و گزارشگری) برای نیل به اهداف تعیین شده در اسناد بالادستی که در جهت دستیابی به اهداف حفظ پایداری مالی، تخصیص مؤثر منابع و تحویل کارآمد کالا و خدمات و ایجاد شفافیت با رعایت قوانین و مقررات اجرایی میشود.
7- پرونده الکترونیکی بودجه دستگاه: مجموعه بانکهای اطلاعاتی رقومی (دیجیتال) بودجهای دستگاه اجرایی مشتمل بر اطلاعات بودجه مصوب، ابلاغی، عملکردی (از جمله تخصیصهای صادره، تعهدات، هزینه کرد، دریافتها، پرداختها، ذینفعان نهایی، عملکرد) به تفکیک برنامه/خروجی (طرح یا خدمت) که در سامانههای مختلف نظام یکپارچه مدیریت مالی دولت تولید و از طریق مرکز تبادل اطلاعات بودجه در دسترس قرار میگیرد.
8- پرونده الکترونیکی ذینفعان نهایی: کلیه تراکنشهای مالی مرتبط با بودجه بین دستگاه اجرایی با ذینفع نهایی که مبین روابط مالی دو طرف بوده و بر اساس قوانین و مقررات و با رعایت حریم خصوصی مورد استناد قرار میگیرد.
9- نظام یکپارچه مدیریت مالی دولت: هوشمندسازی و یکپارچهسازی دادهها، فرایندها، پردازش رخدادهای فرایند مدیریت مالی عمومی از جمله فرایندهای تدوین، اجرا و واپایش (کنترل) بودجه، واپایش (کنترل) تعهدات، خرید تدارکات الکترونیکی دولت، حقوق و دستمزد کارکنان، مدیریت نقدینگی، مدیریت داراییها و بدهیها، مدیریت مالی خزانهداری، مدیریت حسابداری و گزارشگری مالی و نظارت مالی و عملیاتی که از طریق استقرار سکوی خدمت (سرویس) گرای یکپارچه مدیریت مالی دولت، پرونده الکترونیکی بودجهای دستگاه اجرایی و پرونده الکترونیکی ذینفعان نهایی بر اساس ساز و کار اجرایی این آئیننامه عملیاتی میشود.
10- سکوی یکپارچه مدیریت مالی دولت: درگاهی واحد برای اتصال، تعامل عملیاتی الکترونیکی و هوشمند کلیه اجزا، پایگاههای اطلاعات، سامانهها و زیرسامانههای مالی دولت اعم از سامانههای بودجهای، برنامهای، نظارتی، عملیاتی، معاملاتی، عملکردی، سامانههای مالی دستگاهی، سامانههای پرداخت و دریافت درآمدها که در قالب نظام یکپارچه مدیریت مالی دولت و بر اساس ضوابط، دستورالعملهای جاری و استانداردهای موضوع این آئیننامه با رعایت قانون مدیریت دادهها و اطلاعات ملی مصوب 1401 فعالیت میکنند. سازمان این سکو را در چهارچوب مقررات این آئیننامه به صورت خدمت (سرویس) گرا بر بستر شبکه ملی اطلاعات ایجاد میکند.
11- سکوی یکپارچه نظام اداری (سینا): مجموعه زیر سامانههای سازمان اداری و استخدامی کشور که تمام اطلاعات کارکنان دستگاههای اجرایی اعم از احکام، قراردادهای پرسنلی، تشکیلات و نیروهای انسانی در آن ثبت و بهروزرسانی میشود.
12- سامانه مدیریت حساب برنامه: بخشی از سکوی یکپارچه مدیریت مالی دولت که فرایندهای چهارگانه ایجاد اعتبار الکترونیک، توزیع اعتبار، احراز تعهد و دریافت درخواست و ارسال حواله الکترونیکی پرداخت به ذینفع نهایی را مدیریت مینماید.
13- اعتبار الکترونیکی (گواهی الکترونیکی تعهد دولت): اعتبارات موضوع ماده (1) قانون محاسبات عمومی کشور مصوب 1366 در قالب اعتبار الکترونیکی توسط سازمان ابلاغ میشود و تضمین نقدشوندگی آن تا سقف تخصیصهای مصوب کمیته موضوع ماده (30) قانون برنامه و بودجه کشور مصوب 1351، انجام میشود. اعتبارگیرنده موظف است به پشتوانه آن فرایندهای الکترونیکی توزیع اعتبار و تعیین ذینفع نهایی را در چهارچوب مفاد این آئیننامه انجام دهد. کلیه فرایندهای ثبت اطلاعات و رهگیری اعتبار الکترونیکی در سامانه مدیریت حساب برنامه انجام میشود. این اعتبار در سقف منابع بودجه کل کشور از جمله نقدی، غیر نقدی یا اسنادی بوده و قابل انتقال طبق قوانین و مقررات مربوط است.
14- حساب اعتباری برنامه - دستگاه: حساب الکترونیکی دستگاه اجرایی که به منظور نگهداری سابقه و وضعیت اطلاعات الکترونیکی تراکنشهای اعتباری بودجهای به تفکیک برنامه/خروجی در سکوی یکپارچه مدیریت مالی دولت ایجاد میشود. این حساب در سقف اعتبار الکترونیکی بهروزرسانی میشود و قابلیت نگهداری، توزیع یا تعیین و رهگیری اعتبار الکترونیک و پرداخت به ذینفع را ایجاد میکند.
15- پرداخت به ذینفع نهایی: ساز و کار پرداخت هوشمندسازی شده کلیه وجوهی که بر اساس مقررات مالی دولت، دستگاههای اجرایی مکلف به پرداخت به اشخاص حقیقی و حقوقی به صورت شفاف و قابل رصد هستند.
16- نظام آمارهای مالی دولت: استاندارد طبقهبندی و شناسهگذاری بودجه شامل طبقهبندیهای سازمانی، برنامهای، وظیفهای، اقتصادی، جغرافیایی و منابع تأمین اعتبار که بر اساس استاندارد نظام آمارهای مالی دولت (2014 GFSM) و در چهارچوب بند (1) ماده (26) قانون الحاق برخی مواد به قانون تنظیم بخشی از مقررات مالی دولت (2) مصوب 1393، بهروزرسانی میشود.
17- سامانه سمات: سامانه متمرکز الکترونیکی اطلاعات تسهیلات و تعهدات بانک مرکزی.
18- شناسه تخصیص: شناسه منحصر به فردی که ویژگیهای تخصیص صادر شده برای اعتبارات بودجه عمومی و اختصاصی را مشخص میکند و امکان رصد فرایند پرداخت وجوه تا رسیدن به ذینفع نهایی را ممکن میسازد.
19- برنامه: اعتبارات دستگاه اجرایی شامل اعتبارات بودجه عمومی، بودجه شرکتهای دولتی و سایر اعتبارات (از قبیل تسهیلات بانکی و صندوق توسعه ملی) در بودجههای سنواتی که برای تحقق اهداف مشخصی در چهارچوب شرح وظایف اصلی دولت بر اساس تکالیف برنامه توسعه و سایر اسناد بالادستی تعیین شده است. هر برنامه مجموعهای از زیربرنامهها و هر زیربرنامه مجموعهای از فعالیتها و خروجیها است که به دنبال کسب یک نتیجه قابل اندازهگیری در مسیر تحقق اهداف برنامه باشد.
20- خروجی: طرح عمرانی یا محصول یا خدمت نهایی که جهت تحقق اهداف برنامههای مندرج در قوانین بودجه سنواتی مشخص میشود و توسط دستگاههای اجرایی به ذینفعان ارائه میگردد. خروجی باید تکرارپذیر، کمیتپذیر (دارای سنجه) و قابل ارائه به ذینفعان نهایی باشد.
21- دستگاه سیاستگذار: دستگاهی که به موجب قوانین بالادستی مسئولیت سیاستگذاری در حوزههای بخشی و فرابخشی را بر عهده دارد و به موجب قوانین و مقررات وظیفه راهبری، تهیه و تنظیم برنامههای اجرایی بخشی، هماهنگی و نظارت بر دستگاههای اجرایی تابعه را بر عهده داشته و مسئول پاسخگویی به هیأت وزیران است.
22- واحد مجری: واحد سازمانی در دستگاه اجرایی اعم از ستادی و غیر ستادی که وظیفه ارائه محصول و خدمت دستگاه اجرایی را بر عهده دارد و امکان تفویض اختیارات مدیریتی از سوی بالاترین مقام دستگاه اجرایی در قالب تفاهمنامههای عملکردی، به مدیر آن به لحاظ قانونی و عملیاتی وجود داشته باشد.
23- کارگروه راهبری: کارگروه راهبری استقرار نظام یکپارچه مدیریت مالی دولت موضوع بند (ب) ماده (13) قانون و موضوع ماده (2) این آئیننامه.
ماده 2- به منظور استقرار، تعیین و ابلاغ ساز و کارها، دستورالعملها و استانداردهای مربوط و ایجاد هماهنگی در اجرای ضوابط فنی و اجرایی، کارگروه راهبری با عضویت نمایندگان دستگاههای عضو کمیته موضوع ماده (30) قانون برنامه و بودجه کشور مصوب 1351 تشکیل میگردد. دبیرخانه کارگروه در محل سازمان و بدون توسعه تشکیلات مستقر بوده و ضوابط مصوب کارگروه توسط رئیس سازمان ابلاغ و برای دستگاههای اجرایی لازمالاجرا است.
ماده 3- به منظور عملیاتی نمودن نظام یکپارچه و هوشمند مدیریت مالی دولت، سازمان موظف است با همکاری دستگاههای اجرایی ذیربط ساز و کار اجرایی استانداردسازی، طبقهبندی و شناسهگذاری اطلاعات بودجه را ظرف چهار (4) ماه از تاریخ ابلاغ این تصویبنامه تهیه و برای تصویب به کارگروه راهبری ارائه نماید، به نحوی که حداکثر تا پایان سال سوم برنامه، موارد زیر اجرایی گردد:
1- بازبینی و ابلاغ طبقهبندی وظیفهای و برنامهای دولت تا سطح خروجی (خدمت/طرح) توسط سازمان با رعایت الزامات چرخه هوشمندسازی موضوع آئیننامه اجرایی بند (ج) ماده (107) قانون.
2- بازبینی و ابلاغ طبقهبندی و شناسهگذاری سازمانی بخش عمومی تا سطح واحد مجری توسط سازمان اداری و استخدامی کشور با همکاری سازمان.
تبصره - دستگاههای اجرایی مکلفند مطابق چهارچوب و زمانبندی اعلامی سازمان، نسبت به استانداردسازی و شناسهگذاری طبقهبندی خروجی (خدمت/طرح) اقدام نمایند.
3- بازبینی و ابلاغ طبقهبندی اقتصادی بر اساس نظام استاندارد آمارهای مالی دولت (هزینهها، درآمدها، داراییها و بدهیها) توسط سازمان با همکاری خزانهداری.
تبصره - خزانهداری موظف است ظرف شش ماه پس از ابلاغ سازمان، دستورالعمل شناسهگذاری درآمدهای واریزی را به نحوی که حاوی اقلام اطلاعات بودجهای مورد نیاز سازمان نیز باشد، ابلاغ نماید.
4- بازبینی و ابلاغ طبقهبندی منابع تأمین اعتبار بر اساس نظام استاندارد آمارهای مالی دولت توسط سازمان با همکاری خزانهداری.
ماده 4- سازمان موظف است حداکثر ظرف (4) ماه از تاریخ ابلاغ این آئیننامه، ابلاغ و تخصیص اعتبارات را به صورت الکترونیکی و برخط و با رعایت ماده (30) قانون برنامه و بودجه کشور مصوب 1351 انجام دهد. همچنین امکان دریافت و جستجوی برخط اطلاعات پایه طبقهبندی و شناسهگذاری بودجه (شامل طبقهبندی سازمانی، برنامهای، وظیفهای و اقتصادی) را برای ذینفعان ایجاد نماید.
ماده 5- سازمان مجاز است نحوه ابلاغ بودجه موضوع ماده (19) قانون برنامه و بودجه کشور مصوب 1351 و تنظیم موافقتنامه موضوع بند (ی) ماده (28) قانون الحاق برخی مواد به قانون تنظیم بخشی از مقررات مالی دولت (2) مصوب 1393 را مطابق الزامات ماده (3) این آئیننامه به ویژه خروجی (خدمت/طرح) بهروزرسانی نماید.
ماده 6- خزانهداری موظف است دستورالعمل حسابداری بخش عمومی را سالانه به نحوی ابلاغ نماید که کلیه اسناد حسابداری بر اساس تفصیلیترین جزء طبقهبندی اقتصادی، جغرافیایی، سازمانی، وظیفهای و برنامهای (خروجی: خدمت یا طرح) و منابع تأمین اعتبار مطابق با آخرین ویرایش نظام طبقهبندی آمارهای مالی دولت ثبت گردد.
ماده 7- سازمان موظف است نسبت به پیادهسازی و اجرای بودجههای سنواتی اقدام نماید به نحوی که از سال چهارم برنامه ردیفهای بودجهای صرفاً متمرکز در دستگاههای سیاستگذار بخشی و منطقهای و در جهت تحقق برنامههای سالانه محول شده به دستگاههای سیاستگذار اجرایی شود. این برنامهها مبنای صدور تخصیص پرداخت و نظارت دیوان محاسبات کشور میباشد.
ماده 8- سازمان مکلف است با همکاری خزانهداری و بانک مرکزی نظام یکپارچه و مدیریت مالی دولت را با هدف افزایش پایداری مالی، تخصیص مؤثر منابع، تحویل کارآمد کالا و خدمات و افزایش شفافیت مالی با کارکردهای زیر عملیاتی نماید:
1- یکپارچهسازی نظام اجرای بودجه به منظور رصد اعتبار الکترونیکی از محل اعتبارات عمومی، اختصاصی و منابع داخلی شرکتهای دولتی در قالب اعتبارات نقدی و اسنادی تا پرداخت به ذینفع نهایی و پایش تحقق اهداف برنامههای اجرایی، شروط قانونی و عملکردی اجرای بودجه به صورت هوشمند، پیش از تراکنشهای پرداخت.
2- یکپارچهسازی از طریق اتصال سامانههای نظام مدیریت مالی دولت از جمله سامانههای تدارکات الکترونیکی دولت، هدفمندسازی یارانهها، مالیاتی، حقوق و دستمزد، سامانههای مدیریت طرح (پروژه) های دولت و سامانههای مالی دستگاههای اجرایی و حداکثرسازی تعاملپذیری و سازگاری و ارتقای امنیت، صحت و تمامیت سامانههای مالی دولت و سامانههای مالی دستگاههای اجرایی با رعایت قانون مدیریت دادهها و اطلاعات ملی مصوب 1401.
3- ایجاد امکان ثبت، پایش مجوزدهی، نظارت و استعلام کلیه تعهدات بودجهای و فرابودجهای دولت از زمان شروع فرایند ایجاد تعهد تا ایفای آن در اجرای ماده (34)
قانون برنامه و بودجه کشور مصوب 1351 و ارائه شناسه تعهد برای تعهدات ایجاد شده در دستگاه اجرایی.
4- مدیریت بهینه جریان نقدی دولت و اصلاح فرایندهای وصول منابع دولت و برخط کردن فرایندهای واریز منابع دولت.
5- رصد و پایش، ارزیابی و واپایش (کنترل) اهداف و عملکرد برنامههای سالانه مستخرج از برنامههای میان مدت توسعه کشور، برنامههای اجرایی و خروجیهای ابلاغی به دستگاههای اجرایی در قالب سنجهها و اهداف کمی قانون بودجه سنواتی با رعایت استانداردهای بودجهریزی مبتنی بر عملکرد برای دستگاههای مشمول بند (الف) ماده (18) قانون.
6- افزایش شفافیت، سلامت مالی و پاسخگویی دولت از طریق تولید و انتشار عمومی گزارشهای عملکرد تفصیلی بودجه، تعهدات و بدهیهای دولت و ایجاد پرونده الکترونیکی بودجهای و دفتر کل رقومی برای هر دستگاه و تلفیقی دستگاه سیاستگذار و دولت بر اساس استانداردهای نظام طبقهبندی آمارهای مالی دولت.
ماده 9- سازمان موظف است در راستای اجرای بندهای (ب) و (پ) ماده (13) قانون و با رویکرد اجرای سیاست پرداخت اعتباری و رصدپذیری اعتبارات برنامههای اجرایی، سکوی یکپارچه مدیریت مالی دولت را ایجاد نماید. در راستای استقرار این سکو دستگاههای ذیربط با محوریت سازمان، مکلف به اجرای تکالیف زیر هستند:
1- ایجاد حساب اعتباری بانکی برای دستگاههای اجرایی توسط خزانهداری با همکاری بانک مرکزی به نحوی که امکان تبادل اطلاعات بین این حساب و سکوی یکپارچه مدیریت مالی دولت به وجود آید.
2- ایجاد حساب الکترونیکی در سکوی یکپارچه مدیریت مالی دولت (سامانه مدیریت حساب برنامه) برای برنامههای دستگاههای اجرایی و واحدهای مجری توسط سازمان به منظور واپایش (کنترل) اعتبار حساب برنامههای دستگاه اجرایی.
3- الزام دستگاه اجرایی به ارائه درخواست تخصیص و تعیین ذینفعان نهایی برای کلیه اعتبارات موضوع ماده (3) آئیننامه ماده (30) قانون برنامه و بودجه کشور مصوب 1351 از محل منابع عمومی و اختصاصی بر اساس زمانبندی تشخیصی سازمان انجام شود.
تبصره 1- ارائه درخواست تخصیص با تأیید رئیس دستگاه اجرایی قابل تفویض به مدیر واحد مجری است.
تبصره 2- تعیین ذینفع نهایی توسط دستگاه اجرایی الزامی است و حسب مورد میتواند در هنگام درخواست تخصیص و یا بعد از آن صورت پذیرد. ردیفها و اعتباراتی که الزام به تعیین ذینفع نهایی در زمان ارائه درخواست تخصیص است، توسط سازمان تعیین، زمانبندی و اعلام میشود.
تبصره 3- اطلاعات ذینفع نهایی برای آن بخش از اعتبارات دستگاه اجرایی که درخواست تخصیص بدون ذینفع نهایی ارسال شده و تخصیص آن توسط سازمان و تضمین نقدشوندگی آن توسط خزانهداری در سکوی یکپارچه مدیریت مالی دولت (سامانه مدیریت حساب برنامه) انجام شده، مطابق ضوابط اعلامی سازمان باید ارائه شود.
4- بررسی درخواستهای تخصیص توسط سازمان بر اساس مصوبات کمیته موضوع ماده (30) قانون برنامه و بودجه کشور مصوب 1351 و آئیننامه اجرایی آن، موافقتنامههای متبادله و صدور شناسه تخصیص و ذینفع نهایی.
5- تضمین نقدشوندگی اعتبار الکترونیکی توسط خزانهداری از محل حساب پشتیبان.
تبصره - خزانهداری و سازمان با همکاری بانک مرکزی ظرف سه ماه از تاریخ ابلاغ این آئیننامه، نسبت به اجرای این بند از طریق پیادهسازی خدمات (سرویسهای) سکوی یکپارچه مدیریت مالی دولت شامل میزان نقدشوندگی اعتبار الکترونیک دستگاههای اجرایی اقدام نمایند.
6- همکاری سازمان و بانک مرکزی جهت تولید حوالههای الکترونیکی پرداخت مبتنی بر برنامه و ذینفعان نهایی در سکوی یکپارچه مدیریت مالی دولت (سامانه مدیریت حساب برنامه) و ارسال سیستمی به سامانه صدور حواله بانک مرکزی به منظور امضای صاحبان مجاز دستگاههای اجرایی.
تبصره - بانک مرکزی مکلف است مطابق برنامه اعلامی سازمان، از پذیرش حوالههای پرداخت تولید شده خارج از سکوی یکپارچه مدیریت مالی دولت (به استثنای حوالههای صادر شده توسط خزانهداری) جلوگیری نمایند. اطلاعات تراکنشهای ناموفق موضوع این بند از طریق وبسرویس از سوی بانک مرکزی به سکوی یکپارچه مدیریت مالی دولت و دستگاه اجرایی اعلام میگردد.
7- الزام به استفاده از شناسه پرداخت به ذینفع نهایی در پرداختهای مستقیم توسط خزانهداری طبق قوانین و مقررات.
8- به منظور تأمین زیرساخت و استقرار سامانه مدیریت حساب برنامه در سازمان و دستگاههای اجرایی، وزارت ارتباطات و فناوری اطلاعات موظف است اقدامات لازم برای ایجاد، استقرار و بهرهبرداری کامل از این سامانه را با رویکرد یکپارچهسازی اطلاعات دستگاه اجرایی کشور بر بستر مرکز تبادل اطلاعات بودجه و ابر دولت به عمل آورد.
ماده 10- در اجرای بند (ب) ماده (13) قانون، بانک مرکزی با هماهنگی سازمان و خزانهداری برای دستگاههای اجرایی که طبق قوانین و مقررات مجاز به داشتن حساب در بانکهای عامل میباشند، ظرف (3) ماه از تاریخ ابلاغ این آئیننامه نسبت به ابلاغ دستورالعمل نحوه استفاده از شناسه پرداخت به ذینفع نهایی به شبکه بانکی اقدام نمایند.
ماده 11- به منظور تحقق سیاست اجرای اعتباری بودجه و پرداخت به ذینفع نهایی، دستگاههای اجرایی مکلفند طبق زمانبندی اعلامی سازمان اقدامات زیر را انجام دهند:
1- ثبت یا تکمیل اطلاعات بودجهای و حواله پرداخت پیش از هزینه کرد در سکوی یکپارچه مدیریت مالی دولت (طبقهبندی برنامه تا سطح خروجی، طبقهبندی اقتصادی، طبقهبندی جغرافیایی محل هزینه کرد، طبقهبندی وظیفهای، طبقهبندی سازمانی تا سطح واحد مجری تسجیلکننده هزینه و اطلاعات ذینفع نهایی) مطابق استاندارد اعلامی سازمان.
2- شناسایی ذینفعان نهایی با مسئولیت بالاترین مقام دستگاه اجرایی از طریق سامانههای مرتبط با نظام یکپارچه مدیریت مالی دولت مانند سامانههای مالی، اداری و عملیاتی دستگاههای اجرایی، سامانه تدارکات الکترونیکی دولت، پایگاه جامع رفاه ایرانیان و تعیین ذینفع نهایی در سکوی یکپارچه مدیریت مالی دولت.
3- توزیع اعتبار موضوع ماده (75) قانون محاسبات عمومی کشور مصوب 1366 و جابهجایی اعتبار بین برنامهها صرفاً از طریق سکوی یکپارچه مدیریت مالی دولت.
تبصره - دستگاه اجرایی گیرنده اعتبار، نسبت به معرفی ذینفع نهایی اقدام مینماید.
4- ثبت تعهدات و ثبت اسناد مثبته به همراه اطلاعات مرتبط با آنها در سکوی یکپارچه مدیریت مالی دولت (و پرونده الکترونیکی ذینفعان نهایی) پس از دریافت اعتبار الکترونیکی.
تبصره - اسناد حسابداری ناشی از این عملیات به صورت هوشمند در پرونده الکترونیکی بودجهای دستگاه و پرونده الکترونیکی ذینفعان نهایی ثبت میشود.
5- اتصال سامانههای مالی و عملکردی دستگاههای اجرایی به صورت برخط و خدمت محور به سکوی یکپارچه مدیریت مالی دولت.
6- ثبت حسابداری دریافت و پرداخت اعتبار الکترونیکی مطابق با استانداردهای حسابداری بخش عمومی و نظام حسابداری بخش عمومی ابلاغی خزانهداری.
7- انجام فرایندهای پرداخت از محل منابع عمومی و اختصاصی به ذینفعان نهایی از طریق سکوی یکپارچه مدیریت مالی دولت.
تبصره - بانک مرکزی اطلاعات مربوط به موجودی حساب تمرکزی اختصاصی در قالب سرویس برای سکوی یکپارچه مدیریت مالی دولت فراهم مینماید. دستگاه اجرایی متناسب با وصولی نسبت به ارائه درخواست تخصیص اقدام و پس از تعیین ذینفع نهایی توسط دستگاه اجرایی در سکوی یکپارچه مدیریت مالی دولت، پرداخت به ذینفع نهایی از محل منابع اختصاصی مطابق تشخیص مقام مجاز انجام میشود.
8- تعیین ذینفع و پرداخت هرگونه اعتبار از محل منابع داخلی شرکتها و سایر منابع برای انجام طرحهای تملک داراییهای سرمایهای از طریق سکوی یکپارچه مدیریت مالی دولت.
9- پرداخت تمامی حقوق و مزایای مستمر و غیر مستمر دستگاههای اجرایی اعم از شرکتهای دولتی از طریق ثبت اطلاعات در سکوی یکپارچه نظام اداری (سینا) مطابق زمانبندی اعلامی سازمان اداری و استخدامی کشور با رعایت قوانین و مقررات مربوط.
ماده 12- در اجرای پرداخت اعتبارات بخش کالاها و خدمات سلامت محور به صورت الکترونیکی به ذینفع نهایی، سازمان بیمه سلامت ایران به عنوان متولی محاسبه سهم دولت و اعتبارات از محل منابع عمومی، تجمیع و یکپارچهسازی اطلاعات و صدور صورتحساب الکترونیک مبتنی بر نسخه الکترونیک تعیین میگردد.
تبصره 1- سازمان تأمین اجتماعی و سازمان بیمه خدمات درمانی نیروهای مسلح و سایر بیمههای پایه و تکمیلی مکلفند نسبت به تبادل اطلاعات با سازمان بیمه سلامت ایران با رعایت قانون مدیریت دادهها و اطلاعات ملی مصوب 1401 اقدام نمایند.
تبصره 2- ساز و کار تعریف شده در این آئیننامه، به اعتبارات غیر بیمهای حوزه سلامت نیز مطابق با دستورالعمل اجرایی ابلاغی سازمان، قابل تسری میباشد.
ماده 13- در اجرای بند (ب) ماده (71) قانون، وزارت امور اقتصادی و دارایی با همکاری سازمان و وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی از طریق اوراق گام ساز و کار تسویه اعتباری سهم یارانه به داروخانهها و مراکز درمانی را با محوریت بانکهای عامل پس از تأیید سازمان به نحوی فراهم نماید که امکان تسویه اعتباری و الکترونیکی مطالبات در زنجیره تأمین دارو، تجهیزات و ملزومات پزشکی حسب مورد در وجه داروخانهها، بیمارستانها، شرکتهای پخش و تأمینکننده دارو، در بخش سرپایی به صورت روزانه و در بخش بستری به صورت ماهانه فراهم گردد.
تبصره 1- اعتبارات موضوع این ماده که به صورت اعتباری در وجه ذینفع پرداخت میشود، بر اساس دستورالعمل اجرایی صادره از سوی سازمان، ظرف پانزده (15) روز در هر مرحله به سایر ذینفعان در طول زنجیره تأمین کالاهای سلامت انتقال مییابد. تأمینکنندگان به عنوان آخرین ذینفع در زنجیره تأمین کالاهای سلامت تلقی میشوند و مجازند حسب مورد نسبت به درخواست برداشت وجه اقدام نمایند.
تبصره 2- در تسویه اعتباری مابهالتفاوت نرخ ارز کالاهای سلامت محور، بانک مرکزی موظف است نسبت به پذیرش معادل ریالی اعتبار الکترونیک تأمینکنندگان جهت تأمین ارز تخصیصی شرکت تأمینکننده به قیمت اسمی اسناد اعتباری موضوع این ماده (اوراق گام) اقدام نماید.
ماده 14- اعتبارات هدفمندی یارانهها به صورت اعتباری و از طریق ساز و کار سکوی یکپارچه مدیریت مالی دولت در وجه ذینفع نهایی پرداخت میشود.
تبصره - تمامی دستگاههای استفادهکننده از اعتبارات هدفمندی یارانهها از جمله کمیته امداد امام خمینی (ره) و سازمان بهزیستی کشور و سازمان بیمه سلامت ایران مکلف به ارائه اطلاعات تعهدات و ذینفعان نهایی طبق استاندارد اعلامی سازمان به سکوی یکپارچه مدیریت مالی دولت هستند.
ماده 15- تبادل اطلاعاتی بین دستگاههای اجرایی مؤثر در نظام یکپارچه مدیریت مالی دولت با رعایت قوانین و مقررات (به ویژه تبصره ماده 4 و ماده 10 قانون مدیریت دادهها و اطلاعات ملی مصوب 1401) به شرح زیر خواهد بود:
1- تبادل اطلاعات میان سکوی یکپارچه نظام اداری (سینا) و سکوی یکپارچه مدیریت مالی دولت حسب توافق سازمان اداری و استخدامی کشور.
2- ارائه برخط اطلاعات و همچنین تغییرات مربوط به هویت اشخاص حقوقی شامل وزارتخانهها، مؤسسات دولتی، شرکتهای دولتی و نهادهای عمومی غیر دولتی و تمامی واحدهای وابسته و تابعه آنها و همچنین اشخاص حقوق غیر دولتی (از جمله پیمانکار و مشاور) ظرف دو ماه از تاریخ ابلاغ این آئیننامه از طریق وبسرویس توسط سازمان ثبت اسناد و املاک کشور.
3- ارائه دادهها و اطلاعات مورد نیاز برای تکمیل پرونده الکترونیکی ذینفعان نهایی از جمله توسط سازمان ثبت احوال کشور (اطلاعات هویتی و ساختار خانوار)، وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی (آزمون وسع)، سازمان هدفمندی یارانهها (میزان یارانههای پرداختی به افراد و ساختار خانوار) مطابق زمانبندی اعلامی توسط سازمان.
4- ارائه خدمت (سرویس) دریافت، پرداخت و گزارشهای مالی ماهانه و سالانه دستگاههای اجرایی و صورتهای مالی تلفیقی بخش عمومی به سکوی یکپارچه مدیریت مالی دولت مطابق استانداردها و شناسهگذاری طبقهبندی بودجه توسط خزانهداری حداکثر ظرف پنج ماه از تاریخ ابلاغ این آئیننامه.
5- فراهم نمودن ساز و کار اجرای آزمایشی در حوزههای مختلف بودجهای و استقرار سکوی یکپارچه مدیریت مالی دولت و پاسخگویی به دستگاههای اجرایی و ذینفعان.
ماده 16- به منظور مدیریت و واپایش (کنترل) بدهیهای دولت، دستگاههای اجرایی و نهادهای عمومی غیر دولتی (سازمان تأمین اجتماعی و شهرداریها) و سایر اشخاص مدعی طلب از دولت (اقلام فرادستگاهی)، موظف به اجرای اقدامات زیر هستند:
1- اخذ استعلام و دریافت شناسه از سامانه مدیریت تعهدات و تضامین دولت پیش از درخواست دریافت تسهیلات بانکی مطابق روش مورد توافق بانک مرکزی و سازمان.
2- ارائه اطلاعات وضعیت تسهیلات بانکی تضمین شده توسط دولت (از قبیل اطلاعات پرداخت و بازپرداخت تسهیلات و میزان نکول مدیون اصلی) در قالب وبسرویس به سازمان توسط بانک مرکزی و بانکهای عامل.
3- ارائه اطلاعات ذینفعان تعهد/تضمین به تفکیک کد ملی/شناسه شخص حقوقی به صورت الکترونیکی و اخذ شناسه تعهد از سازمان توسط دستگاهها و نهادهای عمومی غیر دولتی که به موجب قوانین و مقررات به هر نحوی مجاز به ایجاد تعهد برای دولت هستند.
تبصره 1- سازمان بر اساس اطلاعات دریافتی پرونده الکترونیکی ذینفعان نهایی را به روز کرده و برای هر دستگاه اجرایی/نهاد عمومی غیر دولتی و اشخاص مدعی طلب از دولت (اقلام فرادستگاهی)، صورتحساب تعهدات دولت صادر مینماید و پرداخت دولت بابت تعهدات، بر اساس صورتحسابهای صادره خواهد بود. تشخیص مصادیق دستگاههای اجرایی، تعهدات و اقلام صورتحساب موضوع این ماده، به عهده سازمان است.
تبصره 2- پذیرش بدهیهای قطعی بر عهده دولت (اقلام فاقد دستگاه اجرایی مشخص) منوط به ارائه شناسه یکتای تعهد از سازمان و پس از طی مراحل رسیدگی و حسابرسی مطالبات ادعایی اشخاص از دولت موضوع تبصره (2) ماده (1) آئیننامه اجرایی ماده (1) قانون رفع موانع تولید رقابتپذیر و ارتقای نظام مالی کشور موضوع تصویبنامه شماره 61240/ت 52230 هـ مورخ 1394/05/17 و ثبت در دفاتر مالی مرکز مدیریت بدهیهای عمومی و روابط مالی دولت (به نیابت از دولت جمهوری اسلامی ایران) خواهد بود.
4- احصا و گزارشگری اطلاعات کلیه بدهیها و مطالبات دولت در مقاطع فصلی/سالانه به تفکیک دستگاه اجرایی، اشخاص طلبکار/بدهکار، موضوع طلب/بدهی، مبلغ و زمان ایجاد طلب/بدهی از طریق سامانه مدیریت بدهیها و اوراق بازار پول و سرمایه (سمادنو) و همچنین ارائه اطلاعات سامانه مذکور به سکوی یکپارچه مدیریت مالی بخش عمومی توسط وزارت امور اقتصادی و دارایی بر اساس روش مورد توافق بین خزانهداری و سازمان.
ماده 17- به منظور مدیریت بهینه جریان نقدی دولت و اصلاح فرایندهای وصول منابع دولت و برخط کردن فرایندهای واریز منابع دولت، اقدامات زیر باید توسط دستگاههای اجرایی ذیربط در زمان مقرر شده اجرایی گردد:
1- تهیه ساز و کار اجرایی وصول وجوه عمومی توسط بانک مرکزی با همکاری خزانهداری به نحوی که درآمدهای عمومی و اختصاصی مندرج در بودجه سنواتی به صورت برخط به حساب خزانهداری نزد بانک مرکزی واریز و امکان نظارت کامل بر گردش وجوه کلیه درآمدهای ارزی و ریالی با ساز و کار شناسه واریز به وجود آید.
2- واریز آنی درآمدهای وصولی به حسابهای معرفی شده توسط خزانهداری و استفاده از شناسه واریز مطابق دستورالعمل ابلاغی خزانهداری در اجرای تبصره ماده (40) قانون محاسبات عمومی کشور در خصوص منابع مشمول این ماده توسط دستگاههای اجرایی و شرکتهای دولتی (شرکتها/اپراتورهای غیر دولتی) که به نیابت از دولت وظیفه وصول درآمدهای دولت را دارند.
تبصره - خزانهداری موظف به نظارت بر حسن اجرای این بند است. حسابرس و بازرس قانونی شرکتهای مذکور اعم از جامعه حسابداران رسمی مکلفند نسبت به اجرای دقیق حکم فوق نظارت و بند مشخصی را در خصوص نحوه اجرای آن در گزارش حسابرسی منظور نمایند و مراتب را به خزانهداری اعلام کنند. سازمان امور مالیاتی کشور مکلف است بر اساس اعلام خزانهداری نسبت به اجرای احکام ماده (48) قانون محاسبات عمومی کشور مصوب 1366 با اولویت وصول مبالغ فوق اقدام نمایند.
3- ایجاد زیرساختهای الکترونیکی لازم جهت واریز تمامی دریافتیهای ریالی و ارزی حاصل از منابع قانون هدفمند کردن یارانهها توسط وزارت نفت و با همکاری وزارت امور اقتصادی و دارایی و بانک مرکزی در اجرای تبصره ماده (40) قانون محاسبات عمومی کشور مصوب 1366.
ماده 18- در راستای افزایش پاسخگویی مالی و اجرای قانون انتشار و دسترسی آزاد به اطلاعات مصوب 1387 و همچنین به منظور رصد و پایش، ارزیابی و واپایش (کنترل)، اقدامات زیر توسط دستگاههای ذیربط اجرایی انجام میپذیرد:
1- انتشار عمومی گزارش عملکرد منابع و مصارف و گزارشهای عملکردی و برنامهای دورهای (فصلی و سالانه) بودجه و تعهدات دولت منطبق بر استاندارد نظام آمارهای مالی دولت (صرفاً برای اعتباراتی که از طریق سکوی یکپارچه مدیریت مالی دولت اجرایی میشود) توسط سازمان تا پایان سال سوم قانون.
2- انتشار عمومی گزارشهای بدهی دولت تا پایان سال دوم قانون و انتشار عمومی صورتهای مالی دولت و صورتهای مالی تلفیقی دستگاههای سیاستگذار توسط وزارت امور اقتصادی و دارایی (خزانهداری).
تبصره 1- دستگاههای اجرایی مکلفند صورتهای مالی تلفیقی را تهیه و در سکوی یکپارچه مدیریت مالی دولت بارگذاری نمایند.
تبصره 2- خزانهداری مکلف است بسترهای لازم برای دریافت صورتهای مالی تلفیقی به تفکیک دستگاههای سیاستگذار را فراهم نماید و دستگاههای اجرایی موظف به همکاریهای لازم هستند.
تبصره 3- در اجرای مواد (2) و (39) قانون دیوان محاسبات کشور، حسابرسی صورتهای مالی دستگاههای اجرایی و حسابرسی صورتهای مالی تلفیقی دستگاه سیاستگذار طبق اولویتبندی مشترک خزانهداری و سازمان انجام میشود.
ماده 19- کلیه اسناد الکترونیکی حاصل از عملیات اعتبار الکترونیک موضوع این آئیننامه به منزله اسناد معتبر مالی محسوب و جایگزین روشهای دیگر میشود.
ماده 20- سازمان مجاز است با درخواست دستگاه اجرایی، امکان تبدیل تخصیص نقدی به اسناد اعتباری (از قبیل اوراق گام) را در سکوی یکپارچه مدیریت مالی دولت برای ذینفع نهایی فراهم نماید.
تبصره - خزانهداری موظف است با همکاری سازمان زیرساخت صدور اسناد اعتباری را تا پایان سال دوم قانون فراهم نماید.
محمدرضا عارف
معاون اول رئیسجمهور