مورخ: 1404/05/28
شماره: 140431390001286158
آرا هیات تخصصی دیوان عدالت
منسوخ
درخواست ابطال تبصره 1 تصویب‌نامه شماره 134432/ت 59382 هـ مورخ 1400/10/28 هیأت وزیران، ردیف 6 از نامه شماره 161631/2 مورخ 1401/08/10، ردیف 6 از نامه شماره 200/53626/د مورخ 1401/08/28، نامه شماره 200/75

شماره پرونده: هـ ت/0300194-0300195-0300196-0300197-0300198-0300199
شاکیان: 1- شرکت سرزمین موج‌های آبی با وکالت حسین صفار 2- عبدالحمید فروغی ابری با وکالت امید حفیظی 3- مؤسسه ورزشی آفتاب شادی 4- شرکت مهندسی تصفیه گستر قم 5- مجتمع پارک آبی هلیا تبریز با وکالت محمدرضا اطهر مقدم 6- شرکت دو هزار و هفتصد و شصت و نه فرهنگی هنری ورزشی شیرین شهر با وکالت حسین صفار
طرف شکایت: سازمان امور مالیاتی - وزارت امور اقتصاد و دارایی - وزارت ورزش و جوانان - نهاد ریاست‌جمهوری
موضوع شکایت و خواسته: ابطال تبصره 1 آئین‌نامه اجرایی شماره 134432/ت 59382 هـ مورخ 1400/10/28 هیأت وزیران 2- ابطال ردیف ششم از فهرست مصادیق نامه شماره 161631/2 مورخ 1401/08/10 وزیر امور اقتصاد و دارایی 3- ابطال ردیف ششم از فهرست مصادیق نامه شماره 200/53626/د مورخ 1401/08/28 سازمان امور مالیاتی 4- ابطال نامه شماره 1448/100/ص/1402 مورخ 1402/07/20 وزیر ورزش و جوانان 5- ابطال نامه شماره 200454/2 مورخ 1402/10/16 وزیر اقتصاد و دارایی 6- ابطال نامه شماره 200/75390/د مورخ 1402/10/30 رئیس سازمان امور مالیاتی کشور 7- الزام به اجرای قانون مالیات بر ارزش افزوده و توضیحات الحاقی به آئین‌نامه اجرایی

شاکی دادخواستی به طرفیت مراجع یاد شده به خواسته ابطال مصوبات موصوف به دیوان عدالت اداری تقدیم کرده که به هیأت عمومی ارجاع شده است.

متن مقرره مورد شکایت به قرار زیر می‌باشد:

آئین‌نامه اجرایی شماره 134432/ت 59382 هـ مورخ 1400/10/28 هیأت وزیران:

[مقرره فوق در بخش اسناد مرتبط در دسترس است.]

ردیف ششم از فهرست مصادیق نامه شماره 161631/2 مورخ 1401/08/10 وزیر امور اقتصاد و دارایی:

[مقرره فوق در بخش اسناد مرتبط در دسترس است.]

ردیف ششم از فهرست مصادیق نامه شماره 200/53626/د مورخ 1401/08/28 سازمان امور مالیاتی:

[مقرره فوق در بخش اسناد مرتبط در دسترس است.]

نامه شماره 1448/100/ص/1402 مورخ 1402/07/20 وزیر ورزش و جوانان:

بازگشت به نامه شماره 200/12987/ص مورخ 1402/07/22 موضوع «اعلام و ارسال فهرست مصادیق خدمات ورزشی معاف از پرداخت مالیات و عوارض ارزش افزوده موضوع جزء (14) بند (ب) ماده (9) قانون مالیات بر ارزش افزوده» به استحضار می‌رساند:

فهرست مصادیق پیش از این طی نامه شماره 659/100/ص/1400 مورخ 1400/05/20 این وزارت (تصویر پیوست) در پاسخ به استعلام شماره 44262/51418 مورخ 1400/04/23 دبیر محترم هیأت دولت به ایشان منعکس و رونوشت نامه برای وزارت امور اقتصادی و دارایی ارسال شده است؛ لذا با عنایت به عدم درج مصادیق مرتبط با حوزه وظایف و مأموریت‌های این وزارت، خواهشمند است دستور فرمایید ضمن درج موارد ذیل در فهرست مصادیق نسبت به اخذ تأییدیه از وزارت امور اقتصادی و دارایی و ابلاغ آن به واحدهای تابع، اقدامات لازم صورت پذیرد. تسریع در اقدام مزید امتنان خواهد بود.

ارائه خدمات ورزشی توسط فدراسیون‌ها، هیأت‌های ورزشی، مؤسسات، مراکز، اتحادیه‌ها و باشگاه‌های ورزشی دارای مجوز از وزارت ورزش و جوانان شامل:

1- برگزاری هر نوع دوره آموزشی ورزشی

2- درآمدهای حاصل از برگزاری مسابقات

3- تبلیغات نقل و انتقال یا معاوضه ورزشکار

4- فروش لوازم متضمن نشان و یا مشخصات مراجع فوق

5- برگزاری و شرکت در نمایشگاه‌های ورزشی

6- انتشار کتب ورزشی

7- واردات و ترخیص لوازم و تجهیزات ورزشی

نامه شماره 200454/2 مورخ 1402/10/16 وزیر اقتصاد و دارایی:

[مقرره فوق در بخش اسناد مرتبط در دسترس است.]

نامه شماره 200/75390/د مورخ 1402/10/30 رئیس سازمان امور مالیاتی:

[مقرره فوق در بخش اسناد مرتبط در دسترس است.]

دلایل شاکیان برای ابطال مقرره مورد شکایت:

1- در قانون آزمایشی مالیات بر ارزش افزوده به شرح ماده 12 (جزء 14) فقط خدمات آموزشی و پژوهشی از شمول مالیات بر ارزش افزوده معاف بوده است و خدمات ورزشی در زمره خدمات معاف نبوده است.

2- قانون‌گذار در قانون دائمی مالیات بر ارزش افزوده مصوب 1400 در جزء (14) از قسمت (ب) ماده (9) فعالیت‌های ورزشی و خدمات آن را معاف دانسته است و شرط آن را داشتن مجوز از مراجع ذی‌صلاح دانسته است و تصویب آئین‌نامه هیأت وزیران نیز پیش‌بینی شده است.

3- علی‌رغم اینکه در تصویب‌نامه مورخ 1400/10/28 هیأت وزیران، مبنای معافیت را صدور مجوز وزارت ورزش اعلام نموده است لیکن اجازه داده است تا فهرست و مصادیق توسط وزیر اقتصاد و دارایی تعیین و ابلاغ شود.

4- متعاقب آن وزیر اقتصاد و دارایی در بخشنامه مورد شکایت طی 6 بند موارد معاف را بیان نموده است که صرفاً موارد معدودی می‌باشند و حتی مصادیق مدنظر وزارت ورزش را محدودتر و مضیق‌تر نموده است.

5- هیأت عمومی در موارد مشابهی این ایجاد محدودیت در مورد ماست، شیر و پنیر طعم‌دار را ابطال نموده است تقاضای ابطال از تاریخ تصویب را داریم.

در پاسخ به شکایت مذکور، معاون امور حقوقی دولت به موجب لایحه شماره 147242/55439 مورخ 1403/09/28 به طور خلاصه توضیح داده است که:

در جزء (14) بند (ب) ماده (9) قانون مالیات بر ارزش افزوده مقرر شده که «خدمات آموزشی، پژوهشی و ورزشی دارای مجوز از مراجع ذی‌صلاح طبق آئین‌نامه‌ای که با پیشنهاد مشترک وزارتخانه‌های امور اقتصادی و دارایی (سازمان) علوم، تحقیقات و فناوری، آموزش و پرورش، تعاون، کار و رفاه اجتماعی، بهداشت، درمان و آموزش پزشکی، ورزش و جوانان و دفاع و پشتیبانی نیروهای مسلح و مرکز مدیریت حوزه‌های علمیه ظرف شش ماه از تاریخ ابلاغ این قانون تهیه می‌شود و به تصویب هیأت وزیران می‌رسد»، از پرداخت مالیات و عوارض معاف می‌باشد؛ لذا با توجه به صلاحیت مندرج در مقرره مذکور، هیأت وزیران اقدام به وضع مقرره معترض‌عنه نموده است و از این رو، تصویب آن، خارج از حدود اختیارات مرجع تصویب‌کننده نبوده است.

همچنان که از حکم قانون‌گذار آشکار می‌شود، واحدها و مؤسسات ارائه‌کننده خدمات آموزشی، پژوهشی و ورزشی دارای مجوز از پرداخت مالیات و عوارض مطلقاً معاف نشده‌اند و بلکه خدماتی که عنوان آموزشی، پژوهشی و ورزشی بر آن‌ها صدق نماید، از معافیت برخوردار دانسته شده‌اند و لذا اقدام دولت در تعریف خدمات آموزشی، پژوهشی و ورزشی یا تعیین نحوه تشخیص مصادیق آن، امری است که در راستای ایجاد وحدت برداشت مجریان در اجرای قانون، در چهارچوب آئین‌نامه اجرایی توقع آن می‌رفت و ایراد شاکی از این حیث وارد به نظر نمی‌رسد. بر این اساس، هر چند قانون‌گذار موارد معافیت مالیاتی را در ماده (9) قانون مالیات بر ارزش افزوده و از جمله در جزء (14) بند (ب) آن، مشخص نموده و لذا حسب اصل (51) قانون اساسی عمل شده، هیأت وزیران در آئین‌نامه مورد شکایت مصادیق مورد مقرر در جزء مذکور را در راستای تأمین اجرای قانون تعیین نموده و از این رو، ایرادی دایر بر مغایرت با اصل (51) قانون اساسی بر آن وارد نیست. بنا به مراتب فوق رد شکایت شاکی مورد استدعاست.

پرونده کلاسه هـ ت/0300194 و سایر پرونده‌های لف شده در جلسه مورخ 1404/05/05 هیأت تخصصی مالیاتی بانکی با حضور قضات معزز هیأت و نمایندگان شاکی و طرف‌های شکایت مورد بررسی و تبادل نظر واقع که با لحاظ عقیده اتفاقی حاضرین با استعانت از درگاه خداوند متعال به شرح ذیل مبادرت به انشا رأی می‌نماید:

رأی هیأت تخصصی مالیاتی بانکی دیوان عدالت اداری

شاکیان تقاضای ابطال تبصره (1) آئین‌نامه اجرایی جزء (14) بند (ب) ماده (9) قانون مالیات بر ارزش افزوده به شماره 34432/ت 59382 هـ مورخ 1400/10/28 مصوب هیأت وزیران و نیز ابطال ردیف ششم از فهرست مصادیق نامه شماره 161631/2 مورخ 1401/08/10 وزیر امور اقتصاد و دارایی و نیز ابطال ردیف ششم از فهرست مصادیق نامه شماره 200/53626/د مورخ 1401/08/28 سازمان امور مالیاتی و ابطال نامه شماره 1448/ص/1402 مورخ 1402/07/20 وزیر ورزش و جوانان و ابطال نامه شماره 200454/2 مورخ 1402/10/16 وزارت امور اقتصاد و دارایی و ابطال نامه شماره 200/75390/د مورخ 1402/10/30 رئیس سازمان امور مالیاتی کشور را تقاضا نموده‌اند و ادعای شاکیان بدین نحو است که وفق قانون ذکر شده (جزء 14 بند ب ماده 9 قانون مالیات بر ارزش افزوده) فعالیت‌های ورزشی دارای مجوز از وزارتخانه ورزش و جوانان از شمول مالیات بر ارزش افزوده معاف می‌باشد لیکن به موجب مصوبات مورد شکایت از این مبنا عدول شده و در دایره شمول معافیت، محدودیت ایجاد شده است و علی‌رغم وجود مجوز قانونی برخی فعالیت‌های ورزشی علی‌الخصوص در پارک‌های آبی و ورزشی و فعالیت‌های مرتبط با آن‌ها مشمول مالیات واقع می‌شود (از جمله کافی‌شاپ‌ها، آبدارخانه‌ها، رستوران‌ها و …) این ادعا در حالی است که قانون‌گذار اصل تدوین آئین‌نامه اجرایی را به وزارتخانه و دستگاه‌های مندرج در قانون واگذار که پس از تدوین هیأت وزیران اقدام به تصویب این آئین‌نامه طی شماره مورد شکایت نموده است که طی تبصره (1) ماده (2) این آئین‌نامه، هیأت وزیران اختیار تهیه فهرست هر کدام از مصادیق را به وزارت اقتصاد و دارایی واگذار نموده است که سایر مصوبات مورد شکایت نیز در راستای این اختیار تفویض شده هیأت وزیران که در قالب آئین‌نامه قانونی انجام شده است صورت پذیرفته است و معیارها مصادیق فعالیت‌های ورزشی مندرج در مصوبات وزارت اقتصاد نیز دربرگیرنده کلیه فعالیت‌های ورزشی مورد هدف مقنن بوده ضمن اینکه این فهرست‌ها و مصادیق قابل ویرایش بوده و موارد مستحدثه نیز بر فرض اثبات ورزشی بودن می‌تواند مشمول معافیت با ارائه توسط دستگاه‌ها و تأیید وزارت اقتصاد واقع شود فلذا مقررات مورد شکایت مغایرتی با قوانین نداشته به استناد بند ب ماده 84 از قانون دیوان عدالت اداری مصوب 1402 رأی به رد شکایت صادر می‌نماید رأی مزبور ظرف بیست روز پس از صدور قابل اعتراض از سوی ریاست محترم دیوان عدالت اداری یا ده نفر از قضات گران‌قدر دیوان عدالت اداری می‌باشد.

محمدعلی برومندزاده
رئیس هیأت تخصصی مالیاتی بانکی
دیوان عدالت اداری

مورخ: 1400/12/25
شماره: 9
قانون ارزش افزوده جدید
مورخ: 1400/10/28
شماره: 134432/ت 59382 هـ
تصویب‌نامه و تصمیم‌نامه
مورخ: 1400/03/02
شماره: 12
قانون ارزش افزوده جدید
مورخ: 1358/11/01
شماره: 10170
سایر قوانین