بازگشت
315شماره پرونده: هـ ع/9803803
شاکی: بهمن زبردست
طرف شکایت: سازمان امور مالیاتی کشور
موضوع شکایت و خواسته: ابطال دو عبارت «از جمله» و «و غیره» از جزء دوم بند الف دستورالعمل 200/12069/ص سازمان امور مالیاتی کشور مورخ 1391/06/18
شاکی دادخواستی به طرفیت سازمان امور مالیاتی کشور به خواسته ابطال دو عبارت «از جمله» و «و غیره» از جزء دوم بند الف دستورالعمل 200/12069/ص سازمان امور مالیاتی کشور مورخ 1391/06/18 به دیوان عدالت اداری تقدیم کرده که به هیات عمومی ارجاع شده است.
متن مقرره مورد شکایت به قرار زیر میباشد:
[مقرره فوق در بخش اسناد مرتبط در دسترس است.]
دلایل شاکی برای ابطال مقرره مورد شکایت:
1- از آنجا که به موجب ماده 26 قانون مالیات بر ارزش افزوده، تشخیص علیالرأس مالیاتی فقط در مواردی امکانپذیر است که مؤدیان دفاتر و اسناد و مدارک مورد نیاز را ارائه ندهند و در این موارد تنها نحوه تشخیص مالیات متعلق به صورت علیالرأس «به موجب دستورالعملی که یازمان امور مالیاتی تعیین میکند» خواهد بود؛ و بر این اساس بجز مورد بالا هیچ مورد دیگری نمیتواند موجب علیالرأس شدن مالیات مؤدیان گردد. به همین دلیل ذکر عبارات «از جمله» و «و غیره» در جزء 2 بند الف دستورالعمل مورد شکایت (از جمله دفاتر سفید و نانویس، اسناد و مدارک غیر قابل استناد و غیره) و توسعه حکم قانونگذار درباره موارد علیالرأس شدن تشخیص مالیات به موارد مثالی و شکستن احصا قانونی در این زمینه در مغایرت با ماده 26 قانون مالیات بر ارزش افزوده میباشد.
در پاسخ به شکایت مذکور، مدیرکل دفتر حقوقی و قراردادهای مالیاتی سازمان امور مالیاتی کشور به موجب لایحه شماره 212/23004/ص مورخ 1398/12/04 اعلام نموده است:
1- در جزء (1) بند (ب) دستورالعمل مورد شکایت و همینطور، در بند (1-7) دستورالعمل ابلاغی طی بخشنامه شماره 260/94/58 تصریح شده است که: به «ارائه دفاتر یا اسناد و مدارک درخواستی حسب مورد در مواعد مقرر در دستورالعمل رسیدگی به عملکرد مؤدیان مالیات بر ارزش افزوده» از مواردی است که تشخیص مالیات و عوارض ارزش افزوده از طریق علیالرأس منتفی میباشد.
2- با تصویب آئیننامه اجرایی ماده (219) قانون مالیاتهای مستقیم اصلاحی مصوب 1394/04/31 و بر اساس مقررات تبصره (5) ماده (29) آن آئیننامه راهکار رسیدگی و تنظیم گزارش حسابرسی و کاربرگهای مربوطه در موارد عدم ارائه دفاتر، اسناد و مدارک حسب مورد توسط مؤدی، بیان شده است و بر اساس مقررات این آئیننامه رسیدگی و تعیین مأخذ مالیات و عوارض از طریق علیالرأس، کاربرد نداشته و بدین ترتیب رسیدگی به درخواست ابطال عبارتهای «از جمله» و یا «و غیره» از جزء (2) بند (الف) دستورالعمل مورد شکایت شاکی سالبه به انتفای موضوع است.
نظریه تهیهکننده گزارش:
نظر به آنکه بر اساس ماده 26 قانون مالیات بر ارزش افزوده، مؤدیان و خریداران مکلف به ارائه دفاتر و اسناد و مدارک درخواستی حسب مورد میباشند و در صورت عدم ارائه دفاتر و اسناد و مدارک مورد نیاز، مالیات متعلق، به موجب دستورالعملی که سازمان امور مالیاتی کشور تعیین میکند، به صورت علیالرأس تشخیص داده و مطالبه و وصول خواهد شد؛ و از آنجا که بند 2 بخشنامه مورد شکایت در راستای تبیین عبارات ماده 26 قانون مالیات بر ارزش افزوده صادر گردیده است لذا مغایر با قانون و خارج از حدود اختیارات به نظر نمیرسد.
تهیهکننده گزارش
دکتر زینالعابدین تقوی
رأی هیات تخصصی مالیاتی، بانکی دیوان عدالت اداری
با مداقه در اوراق و محتوای پرونده، به موجب ماده (26) قانون مالیات بر ارزش افزوده مصوب 1387/02/17 «در مواردی که مأموران ذیربط سازمان امور مالیاتی کشور جهت رسیدگی به اظهارنامه یا بررسی میزان معاملات به مؤدیان مراجعه و دفاتر و اسناد و مدارک آنان را درخواست نمایند، مؤدیان و خریداران مکلف به ارائه دفاتر و اسناد و مدارک درخواستی حسب مورد میباشند و در صورت عدم ارائه دفاتر و اسناد و مدارک مورد نیاز، متخلف مشمول جریمه مقرر در ماده (22) این قانون محسوب گردیده و مالیات متعلق به موجب دستورالعملی که سازمان امور مالیاتی کشور تعیین میکند، به صورت علیالرأس تشخیص داده و مطالبه و وصول خواهد شد.» نظر به این که مقررات مورد شکایت در تبیین حکم مقنن و شیوههای اجرایی آن بوده لذا خلاف قانون و خارج از اختیار نبوده به استناد بند (ب) ماده 84 قانون تشکیلات و آئین دادرسی دیوان عدالت اداری مصوب 1392، رأی به رد شکایت صادر و اعلام میکند. رأی صادره ظرف مدت بیست روز از تاریخ صدور، از سوی ریاست ارزشمند دیوان عدالت اداری و یا ده نفر از قضات گرانقدر دیوان قابل اعتراض است.
