مورخ: 1374/08/17
شماره: 4/9430/46722
بخشنامه
رفع ابهام پیرامون اجرای دستورالعمل شماره 8138/546-5/20 مورخ 26/2/1373، و نحوه وصول مالیات علی‌الحساب بساز و بفروشی
نظر به اینکه در اجرای دستورالعمل شماره 8138/546-5/20 مورخ 26/2/1373، و نحوه وصول مالیات علی‌الحساب بساز و بفروشی کراراً مشکلاتی مطرح و مأمورین تشخیص مالیات با استنباط گوناگون خود رویه‌های مختلف را اعمال می‌نماید که این امر موجب کندی جریان امور بعضاً منجر به عدم صدور به موقع گواهی موضوع ماده 187 قانون مالیات‌های مستقیم مصوب اسفند 66 و اصلاحیه بعدی آن می‌گردد، لذا به لحاظ رفع مشکلات موجود و ایجاد سهولت بیشتر در امر وصول مالیات علی‌الحساب مزبور و بنا به اختیار ناشی از ماده 163 قانون مذکور مقرر می‌دارد:
  • 1- در مورد اشخاص حقیقی اعم از اینکه شغل آنان بساز و بفروشی بوده و یا اینکه بر طبق مقررات تبصره ذیل ماده 77 قانون یاد شده بساز و بفروش تلقی گردند درآمد مشمول مالیات بساز و بفروشی از مأخذ ارزش معاملاتی اعیانی حسب محل وقوع ملک به ترتیب ذیل و با اعمال ضریب مالیاتی مندرج در آخرین جدول ضرایب مالیاتی تعیین و مالیات علی‌الحساب مورد نظر با رعایت بخشودگی مقرر در ماده 101 و تبصره ذیل آن طبق نرخ‌های مقرر در ماده 131 اصلاحی محاسبه پس از سر کسر مالیات نقل و انتقال مربوط به اعیانی مورد معامله به حیطه وصول در آید:
    الف - املاک واقع در محدوده جغرافیایی مناطق 2 و 3 و 6 و 7 و قسمت غربی مسیل لویزان از مناطق 1 و 4 و 8 شهرداری تهران از مأخذ 6 برابر ارزش معاملاتی اعیان ملک مورد معامله.
    ب - ملاک واقع در محدوده جغرافیایی مناطق 5 و 9 و 10 و 11 و 12 و 13 و 14 و قسمت شرقی مسیل لویزان از مناطق 1 و 4 و 8 شهرداری تهران از مأخذ 5 برابر ارزش معاملاتی اعیان ملک مورد معامله.
    ج - املاک واقع در محدوده جغرافیایی مناطق 15 و 16 و 17 و 18 و 19 و 20 شهرداری تهران از مأخذ 4 برابر ارزش معاملاتی اعیان ملک مورد معامله
    د - املاک واقع در مراکز استان‌ها از مأخذ 5 برابر و در سایر نقاط کشور از مأخذ 4 برابر ارزش معاملاتی اعیان ملک مورد معامله مشروط بر آنکه از ارزش معاملاتی اعیان مشابه در تهران بیشتر نباشد که در صورت تجاوز حداکثر معامل ارزش معاملاتی مشابه در تهران منظور خواهد شد.
    توضیح: در مورد انتقال یک واحد مسکونی یا دو واحد کسبی طی یک سال در هر حال مالیات علی‌الحساب قابل وصول نمی‌باشد لیکن در مورد انتقال واحدهای بعدی در ظرف آن سال مالیات علی‌الحساب با احتساب واحد یا واحدهای قبلی وصول خواهد شد.
  • 2- در مورد آن دسته از اشخاص حقیقی که به ساخت و فروش برج‌ها و شهرک‌ها و مجتمع‌های بیش از یک واحد (اعم از مسکونی یا تجاری) مبادرت می‌نماید، درآمد مشمول مالیات از مأخذ 10 برابر ارزش معاملاتی بنای احداثی مورد معامله با اعمال ضریب مالیاتی مندرج در آخرین جدول ضرایب مالیاتی تعیین و با رعایت بخشودگی قانونی موضوع ماده 101 و تبصره ذیل آن، مالیات علی‌الحساب مورد نظر طبق نرخ‌های مقرر در ماده 131 اصلاحی محاسبه و وصول گردد.
  • 3- در مورد اشخاص حقوقی معادل 15% ارزش معاملاتی اعیان ملک مورد معامله به عنوان مالیات علی‌الحساب وسیله حوزه‌های مالیاتی ذی‌ربط وصول گردد.
بدیهی است حوزه‌های مالیاتی محل شغل یا محل سکونت و یا محل اقامتگاه قانونی اشخاص مورد بحث (حسب مورد) به موقع و طبق مقررات قانونی مربوط پرونده امر را رسیدگی و نسبت به تشخیص درآمد سالانه حاصل از فعالیت‌های بساز و بفروشی مؤدیان مزبور و مطالبه مالیات متعلقه با منظور نمودن مالیات‌های علی‌الحساب وصول شده اقدام خواهند نمود.
داریوش ایرانبدی
معاون درآمدهای مالیاتی
مورخ: 1401/09/06
شماره: 187
قانون مالیات‌های مستقیم
مورخ: 1373/02/26
شماره: 30/5/546/8138
بخشنامه