مورخ: 1401/08/22
شماره: 151455/ت 59368 هـ
تصویب‌نامه و تصمیم‌نامه
ناسخ
آیین‌نامه استخراج رمزدارایی‌ها
وزارت امور اقتصادی و دارایی - وزارت صنعت، معدن و تجارت - وزارت نیرو
وزارت نفت - وزارت ارتباطات و فناوری اطلاعات - وزارت اطلاعات
وزارت کشور - سازمان برنامه و بودجه کشور - معاونت اقتصادی رئیس‌جمهور
سازمان ملی استاندارد ایران - بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران
گمرک جمهوری اسلامی ایران - ستاد مرکزی مبارزه با قاچاق کالا و ارز
دبیرخانه شورای عالی مناطق آزاد تجاری - صنعتی و ویژه اقتصادی
هیأت وزیران در جلسه 1401/06/06 به پیشنهاد معاونت اقتصادی رئیس‌جمهور و به استناد اصل یکصد و سی و هشتم قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران، آیین‌نامه استخراج رمزدارایی‌ها را به شرح زیر تصویب کرد:
آیین‌نامه استخراج رمزدارایی‌ها
ماده 1- در این آیین‌نامه، اصطلاحات زیر در معانی مشروح مربوط به کار می‌روند:
1- فناوری دفتر کل توزیع شده: فناوری که با استفاده از روش‌های اجماع بین دارندگان دفتر کل، اطمینان می‌دهد که اطلاعات دفتر کل بین آن‌ها به صورت کامل، همگام و تقلب‌ناپذیر، توزیع شده و هرگونه تغییر در اطلاعات دفتر کل، بین دارندگان آن به‌روزرسانی گردد.
2- داده رقومی (دیجیتالی): موجودیت رقومی (دیجیتالی) که امکان نسخه‌برداری (کپی) از آن وجود دارد و در زمان ارسال، فرستنده چیزی از دست نمی‌دهد و گیرنده یک نسخه از آن را به دست می‌آورد.
3- ارزش رقومی (دیجیتالی): موجودیت رقومی (دیجیتالی) که امکان نسخه‌برداری (کپی) از آن وجود ندارد و با تضمین فناوری یا شخص ثالث، در زمان ارسال، الزاماً فرستنده آن را از دست می‌دهد تا گیرنده آن را به دست بیاورد.
4- رمزدارایی: نوعی ارزش رقومی (دیجیتالی) که الگوی ساخت نشان حساب و خلق و تسویه ارزش رقومی (دیجیتالی) بر پایه فناوری دفتر کل توزیع شده می‌باشد و قیمت آن بر مبنای پول رایج کشورها، ثابت یا متغیر بوده و نرخ آن در بازارهای متمرکز یا غیر متمرکز داخلی یا بین‌المللی تعیین می‌شود و کارکرد ذخیره ارزش آن بر کارکردهای واسطه مبادله و سنجش ارزش غلبه دارد.
5- استخراج رمزدارایی: نوعی خلق تولید رمزدارایی است که در آن، کاربران عضو یک شبکه دفتر کل توزیع شده، به ازای اثبات انجام یک کار معین (فعالیت پردازشی) یا بر اساس دیگر رویه (پروتکل) های اجماع، مکان به‌روزرسانی دفتر کل آن شبکه تراکنش‌های صحیح را فراهم و متناسب با سهم خود در کل تلاش اعضای شبکه، رمزدارایی استخراج شده و کارمزدهای تعیین شده بر روی هر تراکنش را دریافت می‌کنند. رمزدارایی استخراج شده را به عنوان پاداش دریافت می‌کنند.
6- مراکز استخراج رمزدارایی عادی: شخصیت حقیقی یا حقوقی سرمایه‌گذار که با اخذ مجوزها و تأمین انرژی لازم در چهارچوب این آیین‌نامه و دستورالعمل‌های آن، با خرید، نصب و راه‌اندازی تجهیزات پردازشی، به عملیات استخراج رمزدارایی می‌پردازد.
7- مراکز استخراج رمزدارایی بزرگ مقیاس: نوعی از مراکز استخراج رمزدارایی که صرفاً توسط شخصیت حقوقی ایجاد می‌شود و در آن استخراج به صورت تجمیعی و متمرکز در مقیاس بالا صورت می‌پذیرد و خدمات میزبانی تجهیزات استخراج مجاز و قانونی، به اشخاص حقیقی و حقوقی ارائه می‌شود.
8- بانک مرکزی: بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران.
9- وزارت صمت: وزارت صنعت، معدن و تجارت.
ماده 2- هرگونه فعالیت مربوط به استخراج رمزدارایی و بهره‌برداری از آن‌ها اعم از واردات، تولید، فروش و تعمیرات تجهیزات صرفاً با دریافت مجوز از وزارت صمت و از طریق رویه قانونی تجاری و گمرکی مجاز است. با واردکنندگان متخلف حسب مورد مطابق قانون امور گمرکی - مصوب 1390-، قانون مقررات صادرات و واردات - مصوب 1372- و قانون مبارزه با قاچاق کالا و ارز - مصوب 1392- و با تولیدکنندگان و فروشندگان متخلف حسب مورد مطابق با قانون اصلاح الگوی مصرف انرژی - مصوب 1389-، قانون مبارزه با قاچاق کالا و ارز و قانون تقویت و توسعه نظام استاندارد - مصوب 1396- با اصلاحات بعدی آن‌ها برخورد خواهد شد.
تبصره 1- وزارت صمت موظف است اطلاعات دریافت‌کنندگان مجوز موضوع این ماده را در اختیار وزارت امور اقتصادی و دارایی قرار دهد.
تبصره 2- وزارت صمت می‌تواند در مناطق آزاد تجاری - صنعتی و ویژه اقتصادی، صلاحیت صدور مجوز یاد شده را به سازمان‌های مناطق مربوط حسب مورد واگذار نماید.
تبصره 3- استقرار مراکز استخراج رمزدارایی با مصرف برق شامل محدودیت (120) کیلومتری شهر تهران، (50) کیلومتری شهر اصفهان و (30) کیلومتری مراکز سایر استان‌ها نمی‌باشد.
تبصره 4- صدور هرگونه مجوز استخراج رمزدارایی از مجوزهای موضوع این ماده توسط وزارت صمت یا سازمان‌های مناطق آزاد تجاری - صنعتی و ویژه اقتصادی، برای متقاضیان برق پس از هماهنگی با وزارت نیرو و برای متقاضیانی که برای استخراج نیازمند تأمین گاز و یا سوخت فسیلی می‌باشند، پس از هماهنگی با وزارت نفت می‌باشد.
تبصره 5- پهنه‌بندی جغرافیایی برای تعیین اولویت محل استقرار مراکز استخراج رمزدارایی و اتخاذ مزیت قیمت انرژی توسط وزارت نیرو با همکاری وزارت نفت انجام می‌شود.
تبصره 6- هرگونه واگذاری به غیر یا تغییر در تعداد و نوع تجهیزات استخراج رمزدارایی برای دارندگان مجوز مرکز استخراج رمزدارایی باید به صورت دوره‌های سه ماهه آنی در سامانه وزارت صمت ثبت و مجوز مربوط نیز اصلاح گردد.
تبصره 7- شرایط صدور مجوز واردات یا تولید تجهیزات تخصصی استخراج رمزدارایی با رعایت ماده (7) قانون اجرای سیاست‌های کلی اصل چهل و چهارم (44) قانون اساسی - مصوب 1386- و اصلاحات بعدی آن توسط وزارت صمت با همکاری وزارت ارتباطات و فناوری اطلاعات تعیین و ابلاغ خواهد شد.
تبصره 8- سقف مجاز استخراج رمزدارایی در کشور با همکاری بانک مرکزی (مسئول) و وزارتخانه‌های نیرو، صنعت، معدن و تجارت و نفت تعیین می‌گردد.
ماده 3- به منظور مدیریت بهینه مراکز استخراج و با هدف کمک به کاهش استخراج غیر مجاز، وزارت صمت مکلف است با همکاری وزارتخانه‌های نیرو و نفت دستورالعمل مربوط به تأسیس و راه‌اندازی مراکز استخراج بزرگ مقیاس را ظرف سه ماه از تاریخ ابلاغ این آیین‌نامه، تدوین و ابلاغ نماید.
ماده 4- سازمان ملی استاندارد ایران موظف است با همکاری وزارتخانه‌های نیرو، نفت، صمت و ارتباطات و فناوری اطلاعات، برچسب انرژی و استانداردهای کیفیت توان الکتریکی و استانداردهای فناورانه مرتبط برای تولید و واردات تجهیزات استخراج رمزدارایی را تدوین و ابلاغ نماید. استفاده از دستگاه‌های غیر استاندارد استخراج رمزدارایی با تشخیص سازمان ملی استاندارد ایران ممنوع است. در صورت تخلف مطابق با قوانین مربوط اقدام می‌شود.
ماده 5- استفاده از انشعاب برق یا گاز که برای مصارف دیگر برقرار شده، جهت استخراج رمزدارایی ممنوع می‌باشد. در صورت تخلف مطابق با قوانین مربوط اقدام می‌شود.
ماده 6- شوراهای تأمین استان و شهرستان و کلیه دستگاه‌های اجرایی از جمله وزارتخانه‌های ارتباطات و فناوری اطلاعات، صمت و اطلاعات، گمرک جمهوری اسلامی ایران و ستاد مرکزی مبارزه با قاچاق کالا و ارز موظف به همکاری با وزارتخانه‌های نیرو و نفت و امور اقتصادی و دارایی (مرکز اطلاعات مالی) در شناسایی و حسب وظیفه قانونی برخورد با مراکز و تجهیزات استخراج غیر مجاز رمزدارایی می‌باشند.
تبصره 1- دستگاه‌های انتظامی، امنیتی و اطلاعاتی با درخواست وزارت نیرو مکلفند حداکثر همکاری برای شناسایی و مقابله با استخراج‌کنندگان غیر مجاز رمز ارز را با وزارت نیرو به عمل آورند.
تبصره 2 - وزارت ارتباطات و فناوری اطلاعات موظف است با تعامل و تبادل مستمر اطلاعات با وزارت نیرو و با همکاری نهادهای اطلاعاتی، امنیتی و انتظامی اقدامات لازم برای استقرار سامانه‌های هوشمند با هدف شناسایی الگوهای ارتباطات استخراج رمزدارایی را به عمل آورده و موارد شناسایی شده را به همراه محدوده جغرافیای محل انجام استخراج برای بررسی و تشخیص استخراج غیر مجاز به وزارت نیرو ارسال نماید تا مطابق مفاد این آیین‌نامه برخورد لازم صورت پذیرد.
ماده 7- مراکز استخراج رمزدارایی مجازند برق مورد نیاز خود را با یک و یا ترکیبی از شیوه‌های زیر تأمین نمایند:
1- احداث نیروگاه‌های تجدیدپذیر و یا خرید برق از نیروگاه‌های تجدیدپذیر جدیدالاحداث که از زمان ابلاغ این آیین‌نامه، مطابق مقررات مصوب وزارت نیرو به بهره‌برداری خواهند رسید.
2- سرمایه‌گذاری در طرح‌های بهینه‌سازی مصرف انرژی و یا استفاده از گواهی صرفه‌جویی انرژی تخصیص یافته در چهارچوب دستورالعمل بازار بهینه‌سازی انرژی و محیط زیست که توسط وزارت نیرو به تصویب می‌رسد.
3- سرمایه‌گذاری در احداث و بهره‌برداری از نیروگاه حرارتی تولید برق با تأمین سوخت از محل گاز همراه (فلر).
4- برای خرید برق از شبکه سراسری با دریافت انشعاب برق بجز در زمان محدودیت شبکه برق و سوخت، بهای هر کیلو وات ساعت برق مصرفی برابر با قیمت متوسط ریالی صادراتی برق بر اساس نرخ تسعیر سامانه نیما با کسر تخفیفات زیر تعیین می‌گردد:
4- خرید برق از شبکه سراسری با دریافت انشعاب برق بجز در زمان محدودیت شبکه برق و سوخت. در این روش بهای هر کیلو وات ساعت برق مصرفی پس از اعمال عوارض برق و مالیات بر ارزش افزوده، معادل قیمت متوسط ریالی صادراتی برق بر اساس نرخ ارز حواله مرکز مبادله ارز و طلای ایران با کسر تخفیفات زیر تعیین می‌گردد:
الف - تخفیف ولتاژ اتصال به شبکه برق در جهت گسترش مراکز استخراج بزرگ مقیاس بر اساس دستورالعمل وزارت نیرو و حداکثر به میزان بیست درصد (20%) قیمت متوسط ریالی صادراتی برق.
ب - تخفیف مربوط به انجام تعهد ارزی بر اساس این آیین‌نامه حداکثر به میزان ده درصد (10%).
تبصره 1- تخفیفات فوق بر روی قبوض صادره برق پس از اعلام تأیید برگشت ارز توسط بانک مرکزی به وزارت نیرو اعمال می‌گردد.
تبصره 2- قیمت متوسط ریالی برق صادراتی بر اساس نرخ تسعیر سامانه نیما به صورت سه ماهه توسط وزارت نیرو اعلام می‌گردد.
تبصره 2- بهای هر کیلو وات ساعت برق مصرفی، بر اساس متوسط قیمت برق صادراتی و متوسط نرخ ارز این بند به صورت سه ماهه توسط وزارت نیرو به‌روزرسانی و اعلام می‌گردد.
5- احداث نیروگاه حرارتی خارج از شبکه سراسری که تعرفه سوخت آن به ترتیب زیر تعیین می‌شود:
تعرفه انرژی = (تعرفه گاز/تعرفه سوخت مایع)
الف - تعرفه گاز: نرخی که پس از اعمال عوارض گازرسانی و مالیات بر ارزش افزوده، معادل نرخ متوسط ریالی ماهانه صادراتی گاز با لحاظ نرخ تسعیر سامانه نیما باشد.
ب - تعرفه سوخت مایع: نرخی که پس از اعمال عوارض و مالیات بر ارزش افزوده، معادل نرخ متوسط ماهانه تحویل روی کشتی (فوب) خلیج فارس با لحاظ نرخ تسعیر سامانه نیما باشد.
پ - نرخ‌های مذکور در ابتدای هر ماه بر اساس قیمت‌های متوسط ماه قبل به‌روزرسانی و اعلام می‌شود.
ت - معادل حجم گاز یا سوخت مایع مورد استفاده واحد استخراج رمزدارایی که رفع تعهد ارزی متناظر با آن در سامانه بانک مرکزی تأیید شود، گاز یا سوخت مایع با شصت و پنج درصد (65%) نرخ تعیین شده در این بند به آن واحد استخراج رمزدارایی اختصاص می‌یابد که قابل انتقال به سایر واحدهای استخراج رمزدارایی می‌باشد.
5- احداث نیروگاه حرارتی خارج از شبکه سراسری که تعرفه سوخت آن به ترتیب زیر تعیین می‌شود:
تعرفه انرژی = (تعرفه گاز طبیعی/تعرفه سوخت مایع)
الف - تعرفه گاز طبیعی: نرخی که پس از اعمال عوارض گازرسانی و مالیات بر ارزش افزوده، معادل نرخ متوسط ریالی ماهانه صادراتی هر متر مکعب گاز طبیعی با لحاظ نرخ ارز حواله مرکز مبادله ارز و طلای ایران باشد.
ب - تعرفه سوخت مایع: نرخی که پس از اعمال عوارض و مالیات بر ارزش افزوده، معادل نرخ متوسط ماهانه هر لیتر سوخت مایع تحویل روی کشتی (فوب) خلیج فارس با لحاظ نرخ ارز حواله مرکز مبادله ارز و طلای ایران باشد.»
تبصره 1- نرخ فروش، مدت قرارداد برای سرمایه‌گذاری در شیرین‌سازی گاز همراه (فلر) و همچنین هزینه‌ها و شرایط عبور (ترانزیت) و تحویل گاز شیرین از طریق شبکه سراسری برای استفاده در صنعت استخراج رمزدارایی، بدون تبعیض با سایر مصارف مشابه می‌باشد.
تبصره 2- بانک مرکزی موظف است با همکاری وزارت صمت حداکثر ظرف سه ماه از تاریخ ابلاغ این آیین‌نامه، زیرساخت‌های عرضه رمزدارایی توسط مراکز استخراج و دستورالعمل شرایط تعهد ارزی و دریافت و بهره‌مندی از تعرفه‌های حمایتی را تدوین و ابلاغ نماید.
تبصره 2- وزارت صمت موظف است با همکاری بانک مرکزی نسبت به فراهم نمودن زیرساخت‌های لازم جهت ثبت و بهره‌مندی از رمزدارایی‌های دست اول استخراج شده در داخل کشور به منظور واردات در سامانه مربوط اقدام نماید که در این ارتباط، متعاقباً بانک مرکزی مکلف است ظرف سه ماه از تاریخ ابلاغ این آیین‌نامه و پس از فراهم شدن زیرساخت‌های مزبور، نسبت به تدوین و ابلاغ دستورالعمل‌های به‌کارگیری رمزدارایی دست اول تولید شده در داخل کشور به منظور واردات در چهارچوب مقررات و دستورالعمل‌های رفع تعهدات ارزی بانک مرکزی اقدام نماید.
تبصره 3- مقدار میزان تعهد ارزی سالانه مراکز استخراج رمزدارایی برای استفاده از تخفیف مذکور، بر مبنای متغیرهای تغییرات سالانه توان پردازشی در جهان، متوسط سالانه فناوری پردازشی جهانی (متوسط توان مورد نیاز به ازای هر واحد پردازش) و میانگین سالانه نرخ رمزدارایی مربوط و فروش ریالی در قالب بسترهای معاملاتی مجاز داخلی به صورت سالانه توسط وزارتخانه‌های امور اقتصادی و دارایی و صمت تهیه و به بانک مرکزی اعلام می‌گردد.
6- تأمین برق از طریق تابلوی سبز بورس انرژی مطابق مقررات مصوب وزارت نیرو.
ماده 8- وزارتخانه‌های نیرو و نفت موظفند زمان‌های محدودیت شبکه برق و گاز را برای استخراج‌کنندگان موضوع ماده (7) این آیین‌نامه در هر سال تعیین و ابلاغ نمایند. شرکت‌های تابع و وابسته این دو وزارتخانه موظفند حسب مورد مصرف برق و گاز مراکز استخراج رمزدارایی را به ویژه در اوقات محدودیت شبکه برق و گاز اندازه‌گیری و در صورت عدم رعایت محدودیت‌های شبکه، برق و گاز این واحدها را قطع نمایند.
ماده 9- در صورتی که تخلفات موضوع این آیین‌نامه توسط دستگاه‌های اجرایی موضوع ماده (5) قانون مدیریت خدمات کشوری - مصوب 1386- با اصلاحات بعدی صورت گیرد، فرد یا افراد متخلف به هیأت رسیدگی به تخلفات اداری معرفی خواهند شد.
ماده 10- کشف و شناسایی واردات، تولید، فروش، نصب تجهیزات و مراکز استخراج رمزدارایی به صورت غیر مجاز، توسط اشخاص حقیقی، حقوقی و دستگاه‌های امنیتی و انتظامی مشمول دریافت پاداش و حق‌الکشف از دستگاه اجرایی ذی‌ربط و در چهارچوب قوانین و مقررات خواهد بود.
ماده 11- مراکز استخراج رمزدارایی در صورتی که محصول خود را صادر و ارز حاصل از آن را بر اساس ضوابط بانک مرکزی به چرخه اقتصادی کشور بازگردانند، مشمول مزایای مقرر در قوانین و مقررات مالیاتی خواهند شد.
ماده 12- دستورالعمل شرایط معاملات، انتقالات سود سهم‌الشرکه، عایدات سرمایه‌ای و همچنین برگشت اصل سرمایه خارجی توسط سرمایه‌گذاران خارجی در طرح استخراج رمزارزش توسط بانک مرکزی و با همکاری وزارتخانه‌های امور اقتصادی و دارایی و صمت ظرف سه ماه از تاریخ ابلاغ این آیین‌نامه تدوین و ابلاغ می‌شود.
ماده 13- از تاریخ ابلاغ این تصویب‌نامه، تصویب‌نامه شماره 58144/ت 55637 هـ مورخ 1398/05/13 به استثنای بند (1) اصل بندهای (1) و (2) آن و نیز تصویب‌نامه شماره 86573/ت 58078 هـ مورخ 1399/07/30 لغو می‌شود.
محمد مخبر
معاون اول رئیس‌جمهور
مورخ: 1402/05/25
شماره: 90502/ت 61400 هـ
تصویب‌نامه و تصمیم‌نامه
اصلاح کننده
مورخ: 1398/05/13
شماره: 58144/ت 55637 هـ
تصویب‌نامه و تصمیم‌نامه
منسوخ