ابلاغ قانون تأسیس و اداره مدارس و مراکز آموزشی و پرورشی غیر دولتی

در اجرای اصل یکصد و بیست و سوم قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران به پیوست «قانون تأسیس و اداره مدارس و مراکز آموزشی و پرورشی غیر دولتی» که در جلسه علنی روز یک‌شنبه مورخ چهاردهم آذر ماه یک هزار و سیصد و نود و پنج مجلس شورای اسلامی تصویب و در تاریخ 1395/9/17 به تأیید شورای نگهبان رسیده و طی نامه شماره 34/78307 مورخ 1395/10/8 مجلس شورای اسلامی واصل گردیده، جهت اجرا ابلاغ می‌گردد.

شماره: 34/78307
تاریخ: 1395/10/8
پیوست: دارد

عطف به نامه شماره 52247/119413 مورخ 1394/9/10 در اجرای اصل یکصد و بیست و سوم (123) قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران قانون تأسیس و اداره مدارس و مراکز آموزشی و پرورشی غیر دولتی که با عنوان لایحه به مجلس شورای اسلامی تقدیم گردیده بود، با تصویب در جلسه علنی روز یک‌شنبه مورخ 1395/9/14 و تأیید شورای محترم نگهبان، به پیوست ابلاغ می‌گردد.

ماده 1- در راستای ارتقای جایگاه نظام تعلیم و تربیت کشور ضمن تأکید بر ارتقای کمی و کیفی مدارس دولتی به منظور بهره‌گیری از مشارکت همگانی مردمی در امر آموزش و پرورش و تأسیس مدارس و مراکز آموزشی و پرورشی غیر دولتی و بهره‌گیری از ظرفیت قوانین بالادستی و مستند به سیاست‌های کلی ابلاغی ایجاد تحول در نظام آموزش و پرورش کشور از سوی مقام معظم رهبری و راهبردهای کلان و راهکارهای سند تحول بنیادین آموزش و پرورش، همچنین سند نقشه جامع علمی کشور با حفظ کارکردهای سیاست‌گذاری و نظارتی نظام، «سازمان مدارس و مراکز غیر دولتی و توسعه مشارکت‌های مردمی» وابسته به وزارت آموزش و پرورش تأسیس می‌گردد. رئیس این سازمان، معاون وزیر است.

تبصره 1- اصلاح اساسنامه سازمان یاد شده ظرف مدت سه ماه پس از لازم‌الاجرا شدن این قانون با پیشنهاد وزارت آموزش و پرورش به تصویب هیأت وزیران می‌رسد.

تبصره 2- وزارت آموزش و پرورش می‌تواند با رعایت قوانین و مقررات مربوط در استان‌ها و در صورت ضرورت در شهرستان‌ها واحد سازمانی ایجاد کند.

ماده 2- مدرسه، مرکز پرورشی و مرکز آموزشی غیر دولتی طبق تعاریف زیر توسط اشخاص حقیقی یا حقوقی (مؤسسات آموزشی - شرکت تعاونی آموزشی - نهادهای عمومی غیر دولتی با کارکردهای فرهنگی و آموزشی) یا مشارکت آن‌ها با دولت مطابق اهداف، ضوابط و دستورالعمل‌های عمومی وزارت آموزش و پرورش در داخل یا خارج از کشور تحت نظارت وزارت مذکور بر اساس این قانون تأسیس و اداره می‌شود:

الف - مدرسه: واحد آموزشی و پرورشی که آموزش‌های رسمی را از دوره پیش‌دبستان تا پایان دوره متوسطه ارائه می‌کند.

تبصره - واحدهای آموزشی که بر اساس برنامه‌های مصوب وزارت آموزش و پرورش برای آموزش تمام وقت یا بخشی از موضوعات درسی دوره‌های تحصیلی به صورت حضوری، نیمه‌حضوری و غیر حضوری و با ارائه مدرک تحصیلی فعالیت می‌کنند، مشمول تعریف فوق می‌باشند.

ب - مرکز پرورشی: واحدی که در زمینه امور پرورشی و تربیت بدنی فعالیت می‌کند، از قبیل کانون فرهنگی، تربیتی و ورزشی، اردوگاه دانش‌آموزی و مرکز مشاوره

پ - مرکز آموزشی: واحدی که به منظور افزایش توان علمی و تخصصی و یا کسب مهارت‌های فنی و حرفه‌ای بدون ارائه مدرک تحصیلی رسمی فعالیت می‌کند، از قبیل آموزشگاه علمی آزاد، آموزشگاه زبان خارجی، آموزشگاه فنی و حرفه‌ای و کار و دانش

تبصره 1- تنها مرجع صدور مجوز فعالیت آموزشگاه علمی آزاد و آموزشگاه زبان خارجی، جهت آموزش افراد زیر بیست سال و مراکز آموزش پیش‌دبستانی (به استناد مصوبه 422 شورای عالی انقلاب فرهنگی مورخ 1377/4/16 و مصوبه جلسه 699 شورای عالی آموزش و پرورش مصوب 1382/11/28)، وزارت آموزش و پرورش و مرجع صدور مجوز فعالیت‌های آموزشی آزاد در قالب «دوره‌های فراگیری مهارت‌های آموزشی شغلی» به استناد ماده (5) مصوبه (483) شورای عالی انقلاب فرهنگی و ماده (111) قانون کار مصوب 1369/8/29 و اصلاحات بعدی آن، سازمان آموزش فنی و حرفه‌ای کشور می‌باشد.

تبصره 2- تعیین شاخص‌های آموزشی و پرورشی و تدوین محتوا و نظارت بر مهد کودک‌ها از حیث آموزشی و پرورشی با وزارت آموزش و پرورش و صدور مجوز و ارائه برنامه با سازمان بهزیستی کل کشور می‌باشد. آیین‌نامه اجرایی این تبصره ظرف مدت سه ماه از تاریخ لازم‌الاجرا شدن این قانون توسط وزارت آموزش و پرورش و سازمان بهزیستی تهیه می‌شود و به تصویب هیأت وزیران می‌رسد.

ماده 3- به منظور سیاست‌گذاری، برنامه‌ریزی، ساماندهی و نظارت بر اجرای این قانون، شورای سیاست‌گذاری، برنامه‌ریزی و نظارت مرکزی و شورای نظارت استانی، شهرستانی و منطقه‌ای جهت نظارت بر مدارس و مراکز آموزشی یا پرورشی غیر دولتی تشکیل می‌شود.

ماده 4- ترکیب شورای سیاست‌گذاری، برنامه‌ریزی و نظارت مرکزی و شورای نظارت استان به شرح زیر می‌باشد:

1- شورای سیاست‌گذاری، برنامه‌ریزی و نظارت مرکزی:

الف - وزیر آموزش و پرورش (رئیس شورا)

ب - معاون وزیر و رئیس سازمان مدارس و مراکز غیر دولتی و توسعه مشارکت‌های مردمی (نایب‌رئیس)

پ - مسئول مدارس و مراکز غیر دولتی سازمان مدارس غیر دولتی و توسعه مشارکت‌های مردمی (دبیر شورا)

ت - یک نفر به انتخاب شورای عالی انقلاب فرهنگی

ث - مدیرکل حقوقی وزارت آموزش و پرورش

ج - دبیرکل شورای عالی آموزش و پرورش

چ - نماینده کمیسیون آموزش، تحقیقات و فناوری مجلس شورای اسلامی

ح - دو معاون آموزش ابتدایی و متوسطه وزارت آموزش و پرورش

خ - معاون پرورشی وزارت آموزش و پرورش

د - دو نماینده از مؤسسان مدارس غیر دولتی و یک نفر از مؤسسان مراکز غیر دولتی به پیشنهاد شورای هماهنگی مؤسسان و تصویب شورای نظارت مرکزی (بدون حق رأی)

2- شورای نظارت استان:

الف - مدیرکل آموزش و پرورش (رئیس شورا)

ب - رئیس اداره مشارکت‌های مردمی (نایب‌رئیس)

پ - کارشناس مسئول مدارس غیر دولتی (دبیر شورا)

ت - رئیس اداره حقوقی

ث - یکی از معاونان آموزشی

ج - معاون پرورشی

چ - دو نماینده از مؤسسان غیر دولتی و نماینده مراکز غیر دولتی به انتخاب شورای هماهنگی مؤسسان استان و تصویب شورای نظارت استان (بدون حق رأی)

ح - یکی از نمایندگان مجلس شورای اسلامی به انتخاب مجمع نمایندگان استان (ناظر)

تبصره - جلسات شورای سیاست‌گذاری، برنامه‌ریزی و نظارت مرکزی با حضور حداقل دو سوم اعضای شورا رسمیت می‌یابد و تصمیمات آن با اکثریت آرای حاضران، معتبر است.

ماده 5- وظایف و اختیارات شورای سیاست‌گذاری، برنامه‌ریزی و نظارت مرکزی عبارت است از:

الف - تهیه و تصویب دستورالعمل‌های مورد نیاز جهت اجرای این قانون در چهارچوب سیاست‌ها و مقررات وزارت آموزش و پرورش

ب - تأیید صلاحیت متقاضیان تأسیس مدرسه یا مرکز غیر دولتی پس از استعلام از مراجع قانونی ذی‌ربط

پ - صدور مجوز تأسیس مدرسه یا مرکز غیر دولتی در داخل و خارج از کشور

ت - نظارت بر عملکرد مدارس و مراکز غیر دولتی در داخل و خارج از کشور و شوراهای نظارت استان، شهرستان و منطقه

ث - تهیه و تدوین «الگوی تعیین شهریه» مدارس و مراکز آموزشی و پرورشی غیر دولتی

ج - تجدیدنظر در آرا و تصمیمات شوراهای نظارت استان طبق این قانون

چ - تهیه و تصویب دستورالعمل نحوه تشکیل شورای هماهنگی مؤسسان مدارس و مراکز غیر دولتی

ح - ارائه گزارش سالانه ارزیابی عملکرد این مدارس به کمیسیون آموزش، تحقیقات و فناوری مجلس شورای اسلامی

خ - طراحی و راه‌اندازی سامانه ثبت شکایات و تخلفات از عملکرد مدارس و مراکز مربوطه به منظور حسن اجرا

تبصره 1- شورای سیاست‌گذاری، برنامه‌ریزی و نظارت مرکزی می‌تواند در صورت ضرورت کارگروه‌های تخصصی و فنی را با حضور کارشناسان متخصص، صاحب‌نظران مجرب و مؤسسان مدارس و مراکز غیر دولتی تشکیل دهد. احکام اعضای کارگروه‌ها توسط رئیس سازمان صادر می‌شود.

تبصره 2- کلیه مصوبات شورای سیاست‌گذاری، برنامه‌ریزی و نظارت مرکزی پس از تأیید وزیر آموزش و پرورش قابل اجرا است.

تبصره 3- شورای سیاست‌گذاری، برنامه‌ریزی و نظارت مرکزی موظف است دستورالعمل نظارت بر عملکرد آموزشی و پرورشی مدارس و مراکز غیر دولتی داخل و خارج کشور را ظرف مدت شش ماه پس از لازم‌الاجرا شدن این قانون تهیه و تصویب کند.

تبصره 4- شورای نظارت مرکزی می‌تواند اختیارات زیر را به شورای نظارت استان، شهرستان و منطقه تفویض نماید:

1- تأیید صلاحیت متقاضیان تأسیس مدرسه یا مرکز آموزشی غیر دولتی پس از استعلام از مراجع قانونی ذی‌ربط

2- صدور مجوز تأسیس مدرسه یا مرکز غیر دولتی

3- نظارت بر عملکرد آموزشی و پرورشی مدارس و مراکز غیر دولتی

4- نظارت بر نحوه اجرای الگوی تعیین شهریه

تبصره 5- شورای نظارت استان موظف است هر شش ماه یک بار گزارش عملکرد استان را به شورای سیاست‌گذاری، برنامه‌ریزی و نظارت مرکزی ارائه نماید.

ماده 6- شورای نظارت در استان‌ها به ریاست مدیرکل آموزش و پرورش استان و در سطح شهرستان‌ها و مناطق به ریاست مدیر آموزش و پرورش تشکیل می‌شود. در صورت اعتراض متقاضیان به تصمیمات این شوراها موضوع به شورای بالاتر ارجاع می‌گردد.

تبصره - اعضای شورای نظارت شهرستان و منطقه متناظر ترکیب اعضای شورای نظارت استانی می‌باشند.

ماده 7- احکام اعضای شورای سیاست‌گذاری، برنامه‌ریزی و نظارت مرکزی و رئیس شورای نظارت استان توسط وزیر آموزش و پرورش و احکام سایر اعضای شورای نظارت استان و شوراهای شهرستان و منطقه توسط رئیس سازمان صادر می‌شود. اعضای حقیقی شوراهای نظارت به مدت چهار سال انتخاب می‌شوند و انتخاب مجدد آنان بلامانع است.

ماده 8- متقاضیان تأسیس مدرسه یا مرکز آموزشی و پرورشی غیر دولتی باید واجد شرایط زیر باشند:

الف - تابعیت جمهوری اسلامی ایران

ب - اعتقاد و التزام عملی به مبانی و احکام اسلام، ایمان و برخورداری از حسن شهرت

پ - التزام عملی به قانون اساسی و ولایت فقیه

ت - نداشتن وابستگی به رژیم گذشته یا گروهک‌های منحرف و غیر قانونی

ث - نداشتن پیشینه کیفری مؤثر

ج - حداقل مدرک کارشناسی یا معادل آن

چ - حداقل سی سال سن

ح - تأهل برای مردان

تبصره 1- در صورتی که مؤسس یا مؤسسان، شخص یا اشخاص حقوقی باشند فرد یا افرادی که به عنوان نماینده ایشان معرفی می‌شوند باید دارای شرایط مندرج در این ماده باشند.

تبصره 2- مؤسسان اقلیت‌های دینی شناخته شده در قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران در صورتی که متجاهر به نقض احکام اسلامی در انظار عمومی نباشند و توسط مراجع رسمی خود که تابع و مقیم ایران هستند یا نمایندگان مورد تأیید ایشان به وزارت آموزش و پرورش معرفی می‌شوند.

تبصره 3- مدارس اقلیت‌های دینی فقط مجاز به ثبت نام از دانش‌آموزان اقلیت‌های دینی هستند.

ماده 9- وظایف مؤسسان مدارس و مراکز آموزشی و پرورشی غیر دولتی به شرح زیر است:

الف - اخذ مجوز رسمی از وزارت آموزش و پرورش جهت تأسیس مدرسه یا مرکز

ب - تضمین منابع مالی لازم جهت تأمین هزینه‌های مدرسه یا مرکز، حداقل برای یک سال

پ - تأمین منابع انسانی، فضا و امکانات مورد نیاز طبق ضوابط وزارت آموزش و پرورش

ت - تنظیم بودجه و اداره امور مالی مدرسه یا مرکز

ث - پیشنهاد دو فرد واجد شرایط برای مدیریت مدرسه یا مرکز به آموزش و پرورش

ج - نظارت بر امور آموزشی، پرورشی، اداری و مالی مدارس و مراکز تحت پوشش و پاسخگویی به مراجع ذی‌ربط

تبصره 1- وزارت آموزش و پرورش مجاز است از هر متقاضی تأسیس مدرسه یا مرکز موضوع این قانون، دو میلیون (2/000/000) ریال دریافت و به حساب درآمدهای اختصاصی - ملی نزد خزانه‌داری کل کشور واریز کند. معادل وجوه واریزی از محل اعتبار درآمد اختصاصی مربوط، در اختیار سازمان مدارس و مراکز غیر دولتی و توسعه مشارکت‌های مردمی قرار می‌گیرد تا برای نظارت و کمک به توسعه مشارکت در مناطق محروم هزینه شود. مجوز تأسیس صادر شده حداکثر دو سال اعتبار دارد.

تبصره 2- وزارت آموزش و پرورش مجاز است متناسب با عواملی از قبیل کاهش هزینه‌های دولتی ناشی از اصلاح ساختار اداری و کاهش نیروی انسانی و نرخ تورم، هر سه سال یک بار نسبت به کاهش یا افزایش مبالغ ریالی دریافتی اقدام کند و آن را به شورای نظارت استان ابلاغ کند.

تبصره 3- به منظور شفافیت عملکرد مالی مدارس و مراکز موضوع این قانون، مؤسس یا مدیر، گزارش مالی سالانه را به انجمن اولیا و مربیان ارائه می‌کند.

ماده 10- بانک‌های کشور موظفند طبق قانون عملیات بانکی بدون ربا با معرفی وزارت آموزش و پرورش از سی و پنج درصد (35%) تا پنجاه درصد (50%) نیاز مالی مؤسسان مدارس و مراکز آموزشی و پرورشی غیر دولتی را که از کارکنان دولت و دارای سابقه آموزشی می‌باشند جهت تهیه و یا توسعه فضای آموزشی و پرورشی و تأمین تجهیزات و امکانات مورد نیاز به صورت قرض‌الحسنه و برای سایر اشخاص از دیگر منابع اعتبارات بانکی تأمین کنند.

تبصره 1- بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران با همکاری وزارت آموزش و پرورش موظف است ظرف مدت دو ماه پس از لازم‌الاجرا شدن این قانون، دستورالعمل اجرای این ماده را تدوین و به بانک‌ها ابلاغ کند.

تبصره 2- گزارش نحوه اجرای موضوع این ماده به صورت سالانه توسط بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران و وزارت آموزش و پرورش به هیأت وزیران و کمیسیون آموزش، تحقیقات و فناوری مجلس شورای اسلامی ارائه می‌شود.

تبصره 3- برخورداری از حمایت‌ها و تسهیلات در این ماده منوط به تضمین کیفیت آموزشی و پرورشی می‌باشد.

ماده 11- دولت موظف است همه ساله، یارانه مربوط به تسهیلات بانکی برای خرید زمین، ساختمان، احداث بنا، تجهیزات و تعمیرات مدارس غیر دولتی را در لایحه بودجه سالانه کل کشور پیش‌بینی کند.

ماده 12- به وزارت آموزش و پرورش اجازه داده می‌شود مطابق قوانین و مقررات، زمین و ساختمان‌های مازاد بر نیاز خود را به صورت اجاره یا فروش به مؤسسان مدارس غیر دولتی واگذار کند. آیین‌نامه نحوه تعیین قیمت فروش و اجاره و شرایط واگذاری ساختمان‌ها و اراضی مذکور ظرف مدت سه ماه پس از لازم‌الاجرا شدن این قانون توسط وزارت آموزش و پرورش با همکاری وزارت امور اقتصادی و دارایی تهیه و به تصویب هیأت وزیران می‌رسد. واگذاری‌ها در هر محل مشروط بر آن است که دسترسی مردم به مدارس دولتی در آن محل دچار خلل نشود.

ماده 13- به منظور حمایت از مؤسسان مدارس غیر دولتی با اولویت مناطق محروم، وزارت آموزش و پرورش موظف است با مشارکت مؤسسان و بخش غیر دولتی، «صندوق حمایت از توسعه مدارس غیر دولتی» را به صورت مؤسسه عمومی غیر دولتی ایجاد کند. دولت موظف است هر ساله و تا سقف پنجاه درصد (50%) از قیمت تمام شده سرانه سالانه دانش‌آموزی در بخش دولتی را به ازای کل دانش‌آموزان شاغل به تحصیل در مدارس غیر دولتی در قالب کمک در لایحه بودجه سالانه کل کشور پیش‌بینی کند.

تبصره - اساسنامه صندوق مذکور ظرف مدت سه ماه پس از لازم‌الاجرا شدن این قانون توسط وزارت آموزش و پرورش تهیه و به تصویب هیأت وزیران می‌رسد.

ماده 14- منابع مالی مدارس غیر دولتی به شرح زیر است:

الف - شهریه دریافتی از اولیای دانش‌آموزان

ب - کمک‌های دریافتی از اشخاص خیر، مؤسسات خیریه و نهادها و سازمان‌های غیر دولتی

پ - کمک‌های دریافتی از وزارت آموزش و پرورش

ت - کمک‌های دریافتی از سازمان‌ها و نهادهای غیر دولتی با هماهنگی وزارت آموزش و پرورش

ماده 15- الگوی تعیین شهریه مدارس و الگوی تعیین شهریه مراکز آموزشی و پرورشی غیر دولتی با توجه به دوره تحصیلی، سطح آموزشی و پرورشی، برنامه سال تحصیلی، فعالیت‌های فوق برنامه، فضای فیزیکی و تجهیزات و شرایط منطقه‌ای و نرخ تورم رسمی کشور که از سوی بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران اعلام می‌شود، توسط شورای سیاست‌گذاری، برنامه‌ریزی و نظارت مرکزی تهیه می‌گردد. این الگو پس از تأیید وزیر آموزش و پرورش قابل اجرا است.

ماده 16- هر یک از مؤسسان مدارس و مراکز غیر دولتی موظفند با توجه به الگوی تعیین شهریه مدارس و مراکز یاد شده اعلامی یا ابلاغی آموزش و پرورش، میزان شهریه سالانه را برای بررسی و تصویب به شورای تعیین شهریه مرکب از افراد زیر در آموزش و پرورش شهرستان، منطقه یا ناحیه پیشنهاد کنند تا به تأیید شورای نظارت استان برسد:

الف - مدیر یا رئیس آموزش و پرورش (رئیس شورا)

ب - کارشناس مسئول مدارس و مراکز غیر دولتی (دبیر شورا)

پ - معاون یا معاونان دوره تحصیلی مربوط

ت - مسئول انجمن اولیا و مربیان

ث - منتخب شورای مؤسسان مدارس غیر دولتی

ج - منتخب شورای مؤسسان مراکز غیر دولتی

تبصره - مؤسس می‌تواند اعتراض خود را نسبت به نرخ شهریه تعیین شده ظرف مدت بیست روز از ابلاغ آن، برای بررسی مجدد به کمیته تخصصی شورای سیاست‌گذاری، برنامه‌ریزی و نظارت مرکزی تقدیم نماید. تصمیم کمیته لازم است به تأیید رئیس سازمان مدارس و مراکز غیر دولتی و توسعه مشارکت‌های مردمی برسد.

ماده 17- وجوه مربوط به شهریه مدرسه و مرکز غیر دولتی با تشخیص مؤسسان یا نماینده حقوقی ایشان مطابق دستورالعمل‌های وزارت آموزش و پرورش هزینه می‌شود. سایر وجوه دریافتی مدارس و مراکز موضوع بندهای (ب) و (پ) ماده (14) این قانون زیر نظر شورایی مرکب از نماینده مؤسسان، مدیر، دو تن از نمایندگان انجمن اولیا و مربیان و نماینده معلمان مدرسه هزینه می‌شود.

ماده 18- کلیه درآمدها و هزینه‌های مدارس و مراکز غیر دولتی در دفاتر رسمی ثبت می‌شود و مورد بازرسی آموزش و پرورش قرار می‌گیرد. تراز مالی این مدارس و مراکز همه ساله توسط مدیر مدرسه یا مرکز تنظیم و پس از تصویب مؤسسان جهت رسیدگی و تأیید نهایی به اداره آموزش و پرورش و اداره امور اقتصادی و دارایی ارائه می‌گردد.

تبصره - مشاهده و اثبات دفاتری به غیر از دفاتر رسمی، تخلف محسوب شده و شهریه دریافتی اضافه بر قانون به اولیا مسترد می‌گردد و در صورت تکرار برابر همین قانون برخورد می‌شود.

ماده 20- به وزارت آموزش و پرورش اجازه داده می‌شود سالانه معادل چهار درصد (4%) از شهریه دریافتی توسط مراکز آموزشی و پرورشی غیر دولتی را دریافت و به حساب درآمدهای اختصاصی ملی نزد خزانه‌داری کل کشور واریز نماید. وجوه واریزی از این محل مطابق اعتبارات مصوب در قوانین بودجه سنواتی در اختیار سازمان مدارس و مراکز غیر دولتی و توسعه مشارکت‌های مردمی قرار می‌گیرد تا برای نظارت در مراکز یاد شده و کیفیت‌بخشی به امور آموزشی و پرورشی غیر دولتی مناطق محروم و کم برخوردار هزینه شود. مبلغ دریافتی به عنوان علی‌الحساب مالیات مراکز مذکور تلقی و در مفاصاحساب مالیاتی آنان لحاظ گردد.

تبصره 1- دستورالعمل نحوه دریافت و هزینه کرد وجوه موضوع این ماده به تصویب شورای سیاست‌گذاری، برنامه‌ریزی و نظارت مرکزی می‌رسد.

تبصره 2- وزارت آموزش و پرورش موظف است گزارش نحوه اجرای این ماده را به سازمان برنامه و بودجه کشور ارائه دهد.

ماده 21- مدیر مدرسه و مرکز آموزشی و پرورشی باید دارای شرایط زیر باشد:

الف - شرایط عمومی:

1- تابعیت جمهوری اسلامی ایران

2- اعتقاد و التزام عملی به مبانی و احکام اسلام، ایمان و برخورداری از حسن شهرت

3- التزام عملی به قانون اساسی و ولایت فقیه

4- عدم وابستگی به رژیم گذشته یا گروهک‌های منحرف و غیر قانونی

5- نداشتن پیشینه کیفری مؤثر

6- سلامت روانی و نداشتن نقص عضوی که مانع انجام وظیفه است.

7- نداشتن مانع از نظر نظام وظیفه عمومی برای مردان

8- تأهل برای مردان

9- حسن سابقه فرهنگی، آموزشی و پرورشی

10- تطابق جنسیت مدیر مدرسه با دانش‌آموزان

ب - شرایط اختصاصی:

شرایط اختصاصی مدیر مدرسه غیر دولتی همانند مدیر مدرسه دولتی است و شرایط مدیر مرکز آموزشی و پرورشی توسط شورای عالی آموزش و پرورش تعیین می‌شود.

تبصره 1- مدیران مدارس مختص اقلیت‌های دینی شناخته شده در قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران باید متجاهر به نقض احکام اسلامی در انظار عمومی نباشند و توسط مراجع رسمی خود که تابع و مقیم ایران هستند یا نمایندگان مورد تأیید ایشان به وزارت آموزش و پرورش معرفی می‌شوند.

تبصره 2- مدیر مدرسه و مرکز آموزشی و پرورشی غیر دولتی خارج از کشور باید مجوز اقامت قانونی کشور مورد نظر را دارا باشد.

ماده 22- مدیر مدرسه و مرکز آموزشی و پرورشی غیر دولتی به پیشنهاد مؤسس و تأیید و ابلاغ آموزش و پرورش منطقه یا شهرستان تعیین می‌شود و تمدید آن با درخواست مؤسس بلامانع است.

تبصره 1- در صورتی که ظرف مدت دو ماه از تاریخ پیشنهاد، ابلاغ مدیر صادر نشود با درخواست مؤسس، آموزش و پرورش استان ظرف مدت پانزده روز در مورد افراد پیشنهاد شده تصمیم می‌گیرد.

تبصره 2- در صورتی که مدیر پیشنهادی، مستخدم رسمی آموزش و پرورش نباشد تأیید صلاحیت او توسط گزینش وزارت آموزش و پرورش الزامی است.

ماده 23- به‌کارگیری کارکنان مدارس و مراکز غیر دولتی اعم از نیروهای آموزشی، پرورشی، اداری و خدماتی بر اساس ضوابط علمی و گزینشی آموزش و پرورش به پیشنهاد مدیر و تأیید مؤسس یا نماینده حقوقی مؤسسان امکان‌پذیر است. معرفی کارکنان غیر رسمی توسط مدیر جهت اعلام نظر گزینش آموزش و پرورش الزامی است.

ماده 24- مأموریت مستخدمان وزارتخانه‌ها، مؤسسات دولتی، سازمان‌های وابسته به دولت و مؤسساتی که شمول قانون بر آن‌ها مستلزم ذکر نام است و نهادهای انقلاب اسلامی دارای سابقه آموزشی، به مدارس غیر دولتی بنا به تقاضای این مدارس و موافقت دستگاه ذی‌ربط با رعایت قوانین و مقررات مربوط به عنوان مدیر و معاون امکان‌پذیر است. حقوق و مزایای مستمر این افراد حسب توافق دستگاه اجرایی ذی‌ربط با مدرسه غیر دولتی توسط این مدارس یا دستگاه مذکور قابل پرداخت است. سابقه خدمت در مدارس غیر دولتی از لحاظ گروه، رتبه، پایه، درجه یا هر عنوان مشابه دیگر و بازنشستگی و وظیفه طبق مقررات جزء سوابق دولتی آنان منظور می‌شود.

ماده 25- کارکنان تمام وقت فاقد پوشش بیمه‌ای مدارس و مراکز غیر دولتی از مزایای قانون تأمین اجتماعی برخوردار می‌شوند. کارکنان پاره وقت فاقد پوشش بیمه‌ای نیز به نسبت ساعات انجام کار مشمول حمایت‌های مقرر در این ماده هستند.

تبصره 1- بخشی از حق بیمه سهم مؤسس و کارکنان غیر رسمی مدارس غیر دولتی از محل اعتبارات صندوق حمایت از توسعه مدارس غیر دولتی قابل پرداخت است.

تبصره 2- شرایط تمام وقت یا پاره وقت بودن کارکنان غیر رسمی مدارس و مراکز غیر دولتی در آیین‌نامه اجرایی این قانون مشخص می‌شود.

ماده 26- تعیین حقوق و مزایای کارکنان غیر رسمی و رسمی غیر موظف این مدارس و مراکز به موجب قانون کار و ضوابط آن خواهد بود.

ماده 27- معلمان، مربیان و سایر کارکنان مدارس و مراکز غیر دولتی موظفند دوره‌های آموزشی تکمیلی بدو خدمت یا ضمن خدمت لازم را با اعلام وزارت آموزش و پرورش بگذرانند. هزینه این دوره‌ها توسط مؤسسان و افراد مذکور حسب نظر آن وزارتخانه پرداخت می‌شود.

تبصره - وزارت آموزش و پرورش می‌تواند برای ارتقای سطح دانش معلمان، مربیان و سایر کارکنان مدارس و مراکز غیر دولتی، با اولویت مناطق محروم، پرداخت تمام یا بخشی از هزینه برگزاری دوره‌های مذکور را بر عهده گیرد.

ماده 28- در صورت وجود دانش‌آموز داوطلب در محل، همه ساله حداقل بیست درصد (20%) از کل ظرفیت پذیرش مدارس غیر دولتی به دانش‌آموزان آن محل اختصاص می‌یابد.

ماده 29- مدارس و مراکز آموزشی و پرورشی غیر دولتی موظفند به ازای کمک‌های دریافتی از دولت، دانش‌آموزانی را که امکان پرداخت شهریه ندارند با معرفی آموزش و پرورش ثبت نام کنند. در این مورد دانش‌آموزان خانواده فرهنگیان، ایثارگران (شهدا، آزادگان، جانبازان و رزمندگان دارای حداقل شش ماه سابقه حضور در جبهه) و افراد بی‌سرپرست در اولویت هستند.

تبصره 1- شرایط ثبت نام دانش‌آموزان مذکور در این ماده را شورای سیاست‌گذاری، برنامه‌ریزی و نظارت مرکزی تعیین می‌کند.

تبصره 2- سازمان مدارس و مراکز غیر دولتی و توسعه مشارکت‌های مردمی موظف است سالانه گزارش نحوه اجرای این ماده را به شورای سیاست‌گذاری، برنامه‌ریزی و نظارت مرکزی ارائه دهد.

ماده 30- برنامه‌های آموزشی و پرورشی، کتب درسی و امتحانات مدارس غیر دولتی و محتوای آموزشی و پرورشی و ورزشی مراکز غیر دولتی طبق قوانین و مقررات عمومی وزارت آموزش و پرورش و مراکز آموزشی و پرورشی است.

ماده 31- آیین‌نامه استقرار مدارس و مراکز غیر دولتی در مناطق، نواحی و محلات مختلف، ظرف مدت سه ماه پس از لازم‌الاجرا شدن این قانون با پیشنهاد وزارت آموزش و پرورش به تصویب هیأت وزیران می‌رسد.

تبصره - مؤسس مدرسه غیر دولتی می‌تواند مکان واحد آموزشی را با موافقت شورای نظارت استان و رعایت آیین‌نامه استقرار مدارس و مراکز غیر دولتی در مناطق، نواحی و محلات مختلف، تغییر دهد یا تبدیل به احسن نماید مشروط بر آنکه مکان و ساختمان جدید از نظر قیمت و ضوابط و مقررات سازمان نوسازی و تجهیز مدارس هم‌سطح یا مرغوب‌تر از مکان و ساختمان قبلی باشد.

ماده 32- در صورت انحلال یا تعطیلی دائم مدرسه غیر دولتی وضعیت مدرسه به شرح زیر تعیین تکلیف می‌شود:

الف - مدارسی که در زمین با کاربری آموزشی احداث می‌گردد، برای همیشه با کاربری آموزشی و با اولویت مدرسه استفاده می‌شود.

ب - مدارسی که در زمین با کاربری غیر آموزشی و با استفاده از تسهیلات بانکی موضوع این قانون خریداری و یا احداث می‌گردد، پس از بازپرداخت تسهیلات و تسویه حساب با بانک عامل، متناسب با میزان تسهیلات دریافتی و آورده مؤسس به مدت پنج تا ده سال به عنوان مدرسه باقی می‌ماند.

پ - مدارسی که در زمین با کاربری غیر آموزشی و بدون استفاده از تسهیلات بانکی و حمایتی دولت خریداری و یا احداث می‌گردد، حداقل به مدت یک دوره تحصیلی به عنوان مدرسه باقی می‌ماند.

تبصره 1- در مورد بندهای (الف) و (ب) این ماده چنانچه به هر دلیلی، مؤسس امکان ادامه فعالیت نداشته باشد، ملک مورد نظر به مؤسس واجد شرایط دیگر و یا آموزش و پرورش واگذار می‌گردد.

تبصره 2- در صورت انحلال یا تعطیلی دائم مدرسه و وجود شرایط مقرر در بندهای (الف) و (ب) این ماده و تأیید شورای سیاست‌گذاری، برنامه‌ریزی و نظارت مرکزی، مؤسس موظف است فروش یا اجاره ملک را از طریق انتشار آگهی به اطلاع مؤسسان واجد شرایط برساند. در صورتی که هیچ مؤسس واجد شرایطی متقاضی خرید یا اجاره ملک نباشد، آموزش و پرورش می‌تواند ملک مورد نظر را خریداری یا برای دایر کردن مدرسه دولتی برابر قوانین و مقررات مربوط اجاره نماید، در غیر این‌صورت شورای سیاست‌گذاری و نظارت مرکزی نسبت به تعیین وضعیت اجاره یا فروش ملک، تصمیم لازم را اتخاذ می‌کند.

تبصره 3- احکام این ماده و تبصره‌های آن به مدارسی که بر اساس قانون تأسیس مدارس غیر انتفاعی مصوب 1367/7/19 با اصلاحات بعدی آن تأسیس شده‌اند و یا از تسهیلات بانکی استفاده کرده‌اند، قابل تسری است.

ماده 33- در صورت فوت مؤسس، ورثه قانونی او یا نماینده آنان با دارا بودن شرایط مؤسس و پس از احراز صلاحیت، می‌توانند فعالیت مدرسه را ادامه دهند و اگر فاقد شرایط بودند یا تمایلی به ادامه فعالیت نداشتند باید پس از پایان سال تحصیلی، نسبت به فروش، اجاره یا واگذاری آن با رعایت ماده (32) این قانون و تبصره‌های آن اقدام کنند. در این صورت مدرسه تا پایان سال تحصیلی زیر نظر آموزش و پرورش به فعالیت خود ادامه می‌دهد.

ماده 34- کارکنان غیر رسمی مدارس و مراکز غیر دولتی اعم از بازنشسته، حق‌التدریس، قراردادی پاره وقت و تمام وقت در صورت ارتکاب تخلف اداری مشمول مقررات قانون رسیدگی به تخلفات اداری می‌باشند. مرجع صالح برای رسیدگی به تخلفات این دسته از کارکنان هیأت‌های رسیدگی به تخلفات اداری مستقر در ادارات آموزش و پرورش است. مجازات‌های اداری قابل اعمال در مورد کارکنان غیر رسمی مدارس و مراکز غیر دولتی که جانشین مجازات‌های اداری مذکور در قانون رسیدگی به تخلفات اداری می‌شود، عبارت است از:

الف - اخطار کتبی بدون درج در پرونده

ب - توبیخ همراه با درج در پرونده

پ - تنزل مقام یا محرومیت از انتصاب در پست‌های حساس و مدیریت در سطح مدرسه یا مرکز تا سه سال

ت - محرومیت از اشتغال در مدارس و مراکز غیر دولتی یک منطقه، شهرستان یا استان

ث - محرومیت موقت از اشتغال در مدارس و مراکز غیر دولتی تا سه سال

ج - محرومیت دائم از اشتغال در مدارس و مراکز غیر دولتی

تبصره 1- کارکنان رسمی غیر موظف و بازنشسته شاغل در مدارس و مراکز آموزشی و پرورشی غیر دولتی، مشمول این ماده می‌باشند.

تبصره 2- آرای هیأت بدوی در موارد حکم به مجازات مذکور در بندهای (ث) یا (ج) این ماده قابل تجدیدنظرخواهی در هیأت‌های تجدیدنظر رسیدگی به تخلفات اداری است.

ماده 35- مجازات‌های قابل اعمال در مورد مدیران و مؤسسان مدارس و مراکز غیر دولتی در صورت تخلف از تکالیف مندرج در این قانون، موارد مندرج در ماده (8) قانون رسیدگی به تخلفات اداری مصوب 1372/9/7 متناظر با مدارس غیر دولتی و سایر مقررات ابلاغ شده از طرف وزارت آموزش و پرورش به شرح زیر می‌باشد:

الف - اخطار کتبی به مدیر یا مؤسس

ب - توبیخ مدیر یا مؤسس همراه با درج در پرونده

پ - عزل مدیر و محرومیت از مدیریت در مدارس و مراکز غیر دولتی از یک تا سه سال

ت - محرومیت دائم مدیر از مدیریت مدارس و مراکز غیر دولتی

ث - تعطیلی موقت مدرسه یا مرکز از یک تا سه سال

ج - لغو مجوز تأسیس و تعطیلی دائم مدرسه یا مرکز

چ - محرومیت موقت مؤسس از تأسیس مدرسه یا مرکز غیر دولتی تا پنج سال

ح - محرومیت دائم مؤسس از تأسیس مدرسه یا مرکز غیر دولتی

تبصره 1- رسیدگی به تخلفات مدیران و مؤسسان توسط شورای نظارت استان انجام می‌گیرد.

تبصره 2- در صورت عزل مدیر مدرسه، انتخاب مدیر جدید به روش مذکور در ماده (22) این قانون انجام می‌شود و تا تعیین مدیر جدید، اداره مدرسه حداکثر تا پایان سال تحصیلی بر عهده مدیر موقتی است که توسط آموزش و پرورش با اولویت کارکنان همان مدرسه مشخص می‌شود. در صورت عزل مدیر مرکز آموزشی یا پرورشی، نحوه اداره آن مرکز به تشخیص آموزش و پرورش استان است.

تبصره 3- در صورت تأیید رأی شورای نظارت استان مبنی بر تعطیلی مدرسه غیر دولتی، اداره آن مطابق ماده (22) این قانون تا پایان سال تحصیلی و برای مراکز آموزشی و پرورشی تا پایان نیم سال بر عهده آموزش و پرورش است.

ماده 36- آرای شورای نظارت استان ظرف مدت ده روز از تاریخ صدور، توسط مدیرکل آموزش و پرورش استان ابلاغ می‌شود و ظرف مدت بیست روز از تاریخ ابلاغ، قابل تجدیدنظرخواهی در شورای سیاست‌گذاری، برنامه‌ریزی و نظارت مرکزی است. آرای شورای مذکور در صورت تأیید و ابلاغ، قطعی و لازم‌الاجرا است و ظرف مدت سه ماه از تاریخ ابلاغ، در دیوان عدالت اداری قابل شکایت است.

ماده 37- با حفظ اصل حاکمیت دولت، ماده (584) قانون تجارت مصوب 1311 و ماده (1) آیین‌نامه اصلاحی ثبت تشکیلات و مؤسسات غیر تجارتی مصوب 1337 با اصلاحات بعدی آن، بر مدارس و مراکز آموزشی و پرورشی که با ماهیت غیر دولتی و مطابق این قانون توسط اشخاص حقوقی تأسیس و اداره می‌شوند، قابل تسری است.

ماده 38- آیین‌نامه اجرایی این قانون، غیر از مواردی که در برخی مواد تهیه آیین‌نامه اجرایی خاصی مقرر شده، ظرف مدت سه ماه پس از ابلاغ آن با پیشنهاد وزارت آموزش و پرورش به تصویب هیأت وزیران می‌رسد.

ماده 39- قانون اجازه اخذ هزینه‌های مربوط به صدور اجازه تأسیس و تجدید امتیاز آموزشگاه‌های علمی آزاد مصوب 1367/9/1، قانون تأسیس مدارس غیر انتفاعی مصوب 7/19/1367 مجمع تشخیص مصلحت نظام و قانون اصلاح قانون تأسیس مدارس غیر انتفاعی مصوب 5/6/1387 از زمان لازم‌الاجرا شدن این قانون نسخ می‌شوند.

قانون فوق مشتمل بر سی و نه ماده و چهل و چهار تبصره در جلسه علنی روز یک‌شنبه مورخ چهاردهم آذر ماه یک هزار و سیصد و نود و پنج مجلس شورای اسلامی تصویب شد و در تاریخ 1395/9/17 به تأیید شورای نگهبان رسید.