مورخ: 1401/05/31
شماره: 140109970906010351
سایر قوانین
درخواست ابطال ماده 8 و 10 مصوبه شماره 73974/ت 58792 هـ مورخ 1400/7/14 از هیأت تخصصی مالیاتی، بانکی دیوان عدالت اداری
شماره پرونده: هـ ع/0002895 و 0003203
شاکی‌ها: آقایان سید مسیح مولانا و محمدعلی اوجی
طرف‌های شکایت: هیأت وزیران - امور حقوقی دولت - سازمان امور مالیاتی کشور - وزارت امور اقتصادی و دارایی
موضوع شکایت و خواسته: 1- ابطال ماده 10 آیین‌نامه اجرایی بند (خ) تبصره (6) ماده واحده قانون بودجه سال 1400 2- ابطال ماده 8 آیین‌نامه اجرایی بند (خ) تبصره 6 ماده واحده قانون بودجه سال 1400 با شماره 73974/58792
«نکته: موضوع با پرونده‌های 0003063 و 0004115 مشابه می‌باشد.»
شاکی دادخواستی به طرفیت هیأت وزیران - امور حقوقی دولت - سازمان امور مالیاتی کشور - وزارت امور اقتصادی و دارایی به خواسته 1- ابطال ماده 10 آیین‌نامه اجرایی بند (خ) تبصره (6) ماده واحده قانون بودجه سال 1400 2- ابطال ماده 8 آیین‌نامه اجرایی بند (خ) تبصره 6 ماده واحده قانون بودجه سال 1400 با شماره 73974/58792 به دیوان عدالت اداری تقدیم کرده که به هیأت عمومی ارجاع شده است.
متن مقرره مورد شکایت به قرار زیر می‌باشد:
[مقرره فوق در سربرگ اسناد مرتبط در دسترس است.]
دلایل شاکی‌ها برای ابطال مقرره مورد شکایت:
1- در پرونده 0002895:
1-1- طبق مصوبه مورد شکایت مالیات مطالبه شده از مؤدی که طبق ماده 8 تا دو ماه از پایان آذر ماه 1400 می‌بایستی به اطلاع مالکین دارایی‌های مشمول برسد بدون طی کردن مسیر قانونی قطعی در نظر گرفته می‌شود. از طرفی مطابق با ماده 244 قانون مالیات‌های مستقیم مرجع رسیدگی به کلیه اختلافات مالیاتی جز در مواردی که ضمن مقررات این قانون مرجع دیگری پیش‌بینی شده، هیأت حل اختلاف مالیاتی است و مطابق با ماده 247 قانون مالیات‌های مستقیم آرای هیأت‌های حل اختلاف مالیاتی بدوی قطعی و لازم‌الاجراست مگر اینکه ظرف مدت بیست روز از تاریخ ابلاغ مورد اعتراض قرار گیرد که در این صورت پرونده جهت رسیدگی به هیأت حل اختلاف مالیاتی تجدیدنظر احاله خواهد شد. حال آنکه مطابق ماده 10 آیین‌نامه معترض‌عنه بدون رعایت تشریفات فصل سوم از باب پنجم قانون مالیات‌های مستقیم در خصوص مرجع حل اختلاف مالیاتی به یک باره مالیات مطالبه شده از مؤدی را قطعی در نظر گرفته است و با سلب حق اعتراض مؤدی به هیأت حل اختلاف مالیاتی در خصوص اعتراض به میزان مالیات مطالبه شده و یا نسبت به ارزش دارایی مشمول از طریق عملیات اجرایی، وصول خواهد کرد.
1-2- مطابق با ماده 112 این آیین‌نامه چنانچه اشخاص نسبت به ارزش دارایی مشمول مالیات متعلقه یا اقدامات اجرایی موضوع ماده 10 اعتراض داشته باشند اعتراض آن‌ها قابل طرح و رسیدگی در هیأت موضوع ماده 216 قانون خواهد بود حال آنکه این هیأت صرفاً صلاحیت ورود به شکایات ناشی از اقدامات اجرایی راجع به مطالبات دولت از مؤدیان را دارد.
1-3- ماده 10 مقرره در حکم وضع قاعده جدید بوده و عملاً حق اعتراض مؤدی نسبت به ارزش دارایی و یا مالیات متعلقه را سلب می‌نماید.
2- در پرونده 0003203:
2-1- مغایرت با جزء 3 بند (خ) تبصره 6 ماده واحده قانون بودجه سال 1400 کشور که مقرر نموده سازمان امور مالیاتی کشور مکلف است نسبت به تعیین اموال مشمول و ارزش آن‌ها حداکثر تا پایان خرداد ماه سال 1400 اقدام کند و مراتب را به نحو مقتضی به اطلاع اشخاص مشمول برساند.
در پاسخ به شکایت مذکور، معاون امور حقوقی دولت به موجب لایحه شماره 30540/47301 به طور خلاصه توضیح داده است که:
آیین‌نامه اجرایی بند (خ) تبصره (6) قانون بودجه سال 1400 کل کشور بر اساس تکلیف قانونی مقرر در ذیل جزء (4) بند مزبور و با رعایت تشریفات مقرر در آن به تصویب هیأت وزیران رسیده و برخلاف ادعای شاکی محترم، مغایرتی با اصل (138) قانون اساسی ندارد.
در بند (خ) تبصره (6) قانون بودجه سال 1400 کل کشور، قانون‌گذار مقرر داشته که در سال 1400 واحدهای مسکونی و باغ ویلاهای گران قیمت به شرح این بند مشمول مالیات بر دارایی (سالانه) خواهد بود و از آنجا که مأخذ مالیاتی و نرخ مالیات متعلقه در جزء (1) بند مزبور به صورت مقطوع مشخص شده است، مالیات مورد اشاره قطعی است و در صورت عدم پرداخت توسط اشخاص مشمول در موعد مقرر، مشمول عملیات اجرایی موضوع فصل نهم باب چهارم قانون مالیات‌های مستقیم خواهد بود. بنا به موارد فوق، درخواست اتخاذ تصمیم شایسته دایر بر رد شکایت مطروحه، مورد تقاضاست.
رأی هیأت تخصصی مالیاتی، بانکی دیوان عدالت اداری
راجع به شکایت آقایان حسین عبداللهی و مجتبی خسرویان و سید مسیح مولانا و محمدعلی اوجی و ضیاءالدین موسوی جراحی به طرفیت هیأت وزیران به خواسته ابطال تبصره 2 ماده 7 و ماده 8 و تبصره آن و نیز ماده 10 از آیین‌نامه اجرایی بند (خ) تبصره (6) قانون بودجه سال 1400 کل کشور، هر چند رعایت تاریخ مندرج در قانون جهت تدوین آیین‌نامه اجرایی مورد شکایت (مصوبه شماره 73974/ت 58792 هـ مورخ 1400/07/14) توسط هیأت وزیران که خرداد ماه 1400 بوده است، نگردیده است، لیکن از جهت ماهیت مقرره‌های مورد شکایت و انطباق آن‌ها بر قوانین، از آنجایی که در تبصره 2 ماده 7 بیان می‌دارد واحدهای مسکونی و باغ ویلاهایی که قبل از اعلام ارزش آن توسط سازمان یا کارگروه به فروش رفته، مشمول مالیات این آیین‌نامه نمی‌باشد و مفروض این است که خریدار بعدی چون در بازه زمانی اجرای قانون، مالک محسوب می‌شود مشمول مالیات خواهد بود و فی‌الواقع این مقرره، فقط شخص مؤدی را تغییر داده است و در ماده 8 آیین‌نامه نیز وظیفه سازمان امور مالیاتی در تعیین ارزش اموال مشمول و اطلاع مراتب به مالکین مشمول را بیان نموده که هر چند، باز تاریخ مندرج در این مقرره با تاریخ تدوین آیین‌نامه سازگاری ندارد ولی النهایه موجب تعطیلی این پایه مالیاتی در سال 1400 نخواهد بود بلکه در هر صورت در پایان سال مالیات به این ملک مشمول تعلق گرفته و از مالک فعلی مطالبه خواهد شد و در تبصره ماده 8 نیز مشابه تبصره ماده 7 حکمی را بیان نموده که موجب تعطیلی قانون نبوده بلکه صرفاً جابجایی مؤدی را موجب می‌شود و در ماده 10 آیین‌نامه اجرایی، اختیار سازمان امور مالیاتی در انجام اقدامات اجرایی موضوع فصل نهم باب چهارم، در جهت وصول مالیات، نسبت به مؤدیان مشمولی که مالیات متعلق را پرداخت نمی‌کنند، بیان نموده است که با وصف قید «مالیات متعلق» مذکور در مصوبه معترض‌عنه که حکایت از این دارد که مراد مالیاتی است که فرایند تشخیص و مطالبه و احیاناً اعتراض به آن طی شده و مالیات قطعی و متعلق شده باشد، که با این فرض انجام اقدامات اجرایی، امری قانونی و متبع بوده و ایرادی به آن وارد نمی‌باشد، فلذا مجموعاً مصوبات مورد شکایت در راستای بیان احکام قانون بوده و خدشه‌ای به آن‌ها وارد نمی‌باشد. به استناد بند ب ماده 84 از قانون تشکیلات و آئین دادرسی دیوان عدالت اداری مصوب 1392 رأی به رد شکایت صادر می‌نماید. رأی مزبور ظرف بیست روز پس از صدور قابل اعتراض از سوی ریاست محترم دیوان یا ده نفر از قضات گران‌قدر دیوان عدالت اداری می‌باشد.
محمدعلی برومندزاده
رئیس هیأت تخصصی مالیاتی، بانکی
دیوان عدالت اداری
مورخ: 1400/07/14
شماره: 73974/ت 58792 هـ
تصویب‌نامه و تصمیم‌نامه
مورخ: 1400/03/02
شماره: 244
قانون مالیات‌های مستقیم
مورخ: 1400/01/18
شماره: 200/1400/01
بخشنامه
مورخ: 1388/02/20
شماره: 247
قانون مالیات‌های مستقیم
مورخ: 1358/11/01
شماره: 10170
سایر قوانین