چرا استقرار سیستم حقوق و دستمزد ضروری است؟

هزینه حقوق و دستمزد معمولاً بخش مهمی از هزینه‌های هر مؤسسه را تشکیل می‌دهد. از طرف دیگر، کارکنان انتظار دارند حقوق، مزایا و کسورات آن‌ها منظم، شفاف و صحیح محاسبه شود. قانون نیز کارفرما را مکلف می‌کند اطلاعات مرتبط با مزد و مزایا را برای مراجع قانونی مانند سازمان امور مالیاتی و سازمان تأمین اجتماعی در زمان مقرر آماده و ارسال کند.

بنابراین یک سیستم حقوق و دستمزد باید بتواند اطلاعات پرسنلی، قراردادها، کارکردها، مزایا، کسورات، بیمه، مالیات و خروجی‌های مالی را به‌موقع جمع‌آوری و کنترل کند. استفاده از نرم‌افزار حقوق و دستمزد درسان می‌تواند این فرایند را از حالت پراکنده و دستی خارج کند و به یک روال قابل پیگیری، قابل کنترل و قابل گزارش تبدیل نماید.

چک‌لیست اولیه حسابدار حقوق و دستمزد

قبل از محاسبه حقوق ماهانه، حسابدار باید اطلاعات پایه و مدارک پشتیبان را کامل کند. هر نقص در این مرحله، در محاسبه حقوق، لیست بیمه، مالیات حقوق و ثبت حسابداری اثر مستقیم دارد.

مفاهیم پایه در حقوق و دستمزد

شناخت مفاهیم پایه باعث می‌شود محاسبه حقوق، مزایا، کسورات و خروجی‌های قانونی با دقت بیشتری انجام شود. در ادامه مهم‌ترین اصطلاحات کاربردی حقوق و دستمزد طبقه‌بندی شده‌اند.

موارد مهمی که باید در قرارداد کار درج شود

• نوع کار یا حرفه‌ای که کارگر باید انجام دهد
• حقوق یا مزد پایه و ملحقات آن
• ساعات کار، تعطیلات و مرخصی‌ها
• محل انجام کار
• تاریخ انعقاد قرارداد
• مدت قرارداد و شرایط خاتمه یا فسخ آن
• مواردی که عرف محل یا کارگاه اقتضا می‌کند

ساعات کار، کارکرد موظف و انواع کار

مطابق محتوای آموزشی حقوق و دستمزد، مبنای متداول محاسبات کارکرد، 44 ساعت کار در هفته است. اگر 44 ساعت بین 6 روز کاری توزیع شود، ساعت کار استاندارد روزانه حدود 7 ساعت و 20 دقیقه خواهد بود. در ماه‌های 30 روزه، ساعت کار استاندارد ماهانه 220 ساعت در نظر گرفته می‌شود و برای محاسبه کارکرد موظف، جمعه‌ها و تعطیلات رسمی از آن کسر می‌گردد.

دسته‌بندی انواع کار در قانون کار

اضافه‌کاری، جمعه‌کاری، شب‌کاری و مأموریت

اضافه‌کاری زمانی مطرح می‌شود که کارگر بیش از ساعات کار قانونی یا موظف ماهانه کار کند. برای ارجاع اضافه‌کاری، موافقت کارگر و پرداخت فوق‌العاده مربوطه اهمیت دارد. اضافه‌کاری معمولاً مشمول بیمه و مالیات است و باید در محاسبات ماهانه و خروجی‌های قانونی به‌درستی لحاظ شود.

مزایا، کسورات قانونی و آیتم‌های مشمول

در حقوق و دستمزد باید بین مزد، مزایا، کسورات قانونی و کسورات توافقی تفکیک دقیق وجود داشته باشد. این تفکیک در محاسبه بیمه، مالیات، اضافه‌کاری، سنوات، سند حسابداری و گزارش‌های مدیریتی اثر مستقیم دارد.

حق بیمه تأمین اجتماعی

حق بیمه تأمین اجتماعی از آیتم‌های مهم در محاسبات حقوق و دستمزد است. در متن آموزشی، حق بیمه سهم کارگر 7٪ و حق بیمه سهم کارفرما 23٪ بیان شده است که جمعاً 30٪ مزد و مزایای مشمول بیمه را تشکیل می‌دهد. برای جلوگیری از خطای محاسباتی، بهتر است آیتم‌های مشمول و غیرمشمول بیمه در نرم‌افزار از ابتدا دقیق تعریف شوند.

مرخصی، عیدی، سنوات و پایه سنواتی

محاسبات پایان سال و پایان خدمت از حساس‌ترین بخش‌های حقوق و دستمزد است. مانده مرخصی، عیدی، سنوات خدمت و پایه سنواتی باید بر اساس کارکرد، سابقه، آخرین مزد مبنا و ضوابط مربوطه محاسبه و مستند شود.